Duitse rechtbank opent de deur voor klimaataansprakelijkheid van bedrijven

De uitspraak van het Oberlandesgericht (OLG) Hamm van 28 mei 2025 in de zaak Luciano Lliuya v. RWE markeert een nieuw tijdperk voor klimaataansprakelijkheid in Europa. Hoewel het persoonlijke verzoek van Lliuya werd afgewezen, heeft het hof ondubbelzinnig vastgesteld dat grote uitstoters in beginsel civielrechtelijk aansprakelijk kunnen zijn voor wereldwijde klimaatschade op grond van bestaand Duits onrechtmatig-daadrecht (§ 1004 BGB). Daarmee heeft Duitsland zich – na de Nederlandse Urgenda- en Shell-arresten – aangesloten bij de voorhoede van klimaatjurisprudentie, maar dan met de nadruk op schadevergoeding in plaats van uitsluitend op gedragsaanpassingen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Vergoeding advocaatkosten na jarenlange onzekerheid over verdenking in Marengo-context - zonder uiteindelijke vervolging (voor o.a. ambtelijke)

Rechtbank Amsterdam 24 april 2025, ECLI:NL:RBAMS:2025:2958

Een voormalig buitengewoon opsporingsambtenaar van de gemeente Amsterdam vraagt op grond van artikel 530 Sv een schadevergoeding aan wegens advocaatkosten. Hij wordt gelinkt aan de Marengo-zaak en verdacht van ambtelijke corruptie, maar het Openbaar Ministerie besluit uiteindelijk niet tot vervolging over te gaan. De rechtbank erkent dat sprake is van een langdurige en onzekere situatie zonder mogelijkheid tot verweer. Ondanks het ontbreken van een dossier acht zij een volledige vergoeding van 6.246 euro billijk. Het OM betwist de kosten, vooral die gemaakt vóór dossierinzicht. De rechtbank oordeelt echter dat deze noodzakelijk zijn gezien de ernst van de verdenking.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Struikelblok bij de grens: onvoldoende motivering opzet bij invoer krokodillenleer

Hoge Raad 27 mei 2025, ECLI:NL:HR:2025:811

De verdachte heeft tijdens een verblijf in Thailand producten van krokodillenleer gekocht en laten verschepen naar Nederland, zonder dat vooraf een CITES-invoervergunning was overgelegd. Hij werd door het hof veroordeeld voor opzettelijke invoer in strijd met artikel 3.37 Wet natuurbescherming. De verdediging stelde dat de verdachte erop vertrouwde dat de verkoper de vereiste vergunningen zou regelen. De Hoge Raad oordeelt dat het hof onvoldoende heeft gemotiveerd dat sprake was van (voorwaardelijk) opzet op het ontbreken van de vergunning. Daarmee slaagt het cassatiemiddel. De zaak wordt terugverwezen naar het hof Den Haag voor nieuwe beoordeling.

Read More
Print Friendly and PDF ^

AG: art. 23 WED laat meer toe dan slechts zoekend rondkijken

Parket bij de Hoge Raad 13 mei 2025, ECLI:NL:PHR:2025:517

Opsporingsambtenaren troffen cocaïne aan in een auto nadat zij op grond van artikel 23 WED de bodemplaat in de kofferbak optilden. De verdediging stelde dat dit een onrechtmatige doorzoeking betrof, omdat de WED enkel zoekend rondkijken zou toestaan. De procureur-generaal concludeert echter dat de WED ruimere onderzoeksbevoegdheden biedt dan alleen visuele inspectie. Het optillen van de bodemplaat valt daar volgens hem onder, mits niet verder gegaan wordt dan redelijkerwijs nodig is. Het hof oordeelde terecht dat geen sprake was van een doorzoeking.

Read More
Print Friendly and PDF ^

De strafbeschikking in beweging: van dagvaarden tenzij, naar de strafbeschikking tenzij?

Eind februari kondigde het Openbaar Ministerie een nieuwe koers voor de strafbeschikking aan. Het Openbaar Ministerie gaat de mogelijkheden die de strafbeschikking biedt optimaal benutten door minder te dagvaarden en meer strafbeschikkingen op te leggen, zodat alleen die zaken bij de strafrechter terechtkomen waarin dat gelet op de ernst van het strafbare feit noodzakelijk is. De nieuwe koerswijziging heeft heel veel stof doen opwaaien. In deze bijdrage wordt de aangekondigde koerswijziging bezien in het licht van het doel van de wetgever bij de invoering van de strafbeschikking, de praktijk van de strafbeschikking tot nu toe en enkele toekomstige wijzigingen van de regeling van de strafbeschikking.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Herzieningsverzoek na afwijzing ontneming opnieuw zonder succes

Hoge Raad 27 mei 2025, ECLI:NL:HR:2025:815

De verdachte is eerder veroordeeld voor faillissementsfraude en schuldwitwassen en verzoekt opnieuw om herziening. Hij beroept zich op een recente uitspraak in een ontnemingszaak waarin de vordering tot ontneming is afgewezen. Volgens hem zijn de uitspraken tegenstrijdig en zou bij bekendheid met het lage benadelingsbedrag een lagere straf zijn opgelegd. De Hoge Raad oordeelt dat een beslissing in een ontnemingszaak geen bewezenverklaring is en dat een lagere opgelegde straf geen minder zware strafbepaling vormt. Beide gronden worden verworpen. De herzieningsaanvraag is kennelijk ongegrond en wordt afgewezen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

De notaris als poortwachter bij financieel-economische criminaliteit: opheffen geheimhoudingsplicht?

Het Nederlandse notariaat waarborgt rechtszekerheid en rechtsbescherming in het economisch verkeer. Door transacties vooraf juridisch te verankeren, hebben notariële diensten bovendien een sterke preventieve werking. De Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) benadrukt dit in haar position paper van 21 mei 2025.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Rekenkamer legt vinger op zere plek in rapport over strafrechtketen

De Rechtspraak herkent zich in de analyse van de Algemene Rekenkamer over het functioneren van de strafrechtketen. Dat zegt Henk Naves, voorzitter van de Raad voor de rechtspraak, in reactie op een verantwoordingsonderzoek van de Rekenkamer dat recent is verschenen. 'Het onderzoek legt de vinger op de zere plek en biedt waardevolle inzichten die ook de Rechtspraak kunnen helpen om haar rol binnen de strafrechtketen te versterken.' 

Verantwoordelijkheid

Henk Naves, voorzitter Raad voor de rechtspraak: 'De analyse van de Rekenkamer is grondig en legt bloot waar verbeteringen nodig zijn,' zegt Naves. 'Met behulp van de uitkomsten van dit onderzoek, wil de Rechtspraak zelfstandig en in samenwerking met onder andere het Openbaar Ministerie bij blijven dragen aan oplossingen voor knelpunten. Bijvoorbeeld op het gebied van doorlooptijden, digitalisering en het uitvoeren van beleids- en wetgevingsinitiatieven, waaronder de vernieuwing van het Wetboek van Strafvordering.' 

De Rechtspraak heeft de afgelopen jaren zelf en samen met de keten stappen gezet die ervoor hebben gezorgd dat er meer strafzaken zijn behandeld, stelt Naves. 'In het bijzonder zedenzaken en zaken over veelvoorkomende criminaliteit, zoals (winkel)diefstal, mishandeling en vernieling. Tegelijkertijd zien we, net als de Rekenkamer, dat er nog genoeg uitdagingen liggen.'

Verbeteren

‘De strafrechtketen staat al langere tijd onder druk, door een tekort aan rechters, maar ook door capaciteitsproblemen elders in de keten. Ook organisaties zoals de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) en de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) lopen regelmatig tegen de grenzen van hun kunnen aan. Iedereen binnen de strafrechtketen werkt met man en macht aan verbeteringen, maar er is vooral in samenwerking nog winst te behalen. 

Oplossingen

De Rechtspraak heeft vanwege de onafhankelijke positie in ons staatsbestel een bijzondere eigen verantwoordelijkheid om bedrijfsvoering en doorlooptijden aan te pakken, constateert ook de Rekenkamer. Bij deze staatsrechtelijke positie past echter niet de aanbeveling van de Rekenkamer om de minister per aanwijzing de Rechtspraak aan te laten sturen. Naves: ’Het weghalen van de regie bij de Rechtspraak past niet bij de scheiding der machten en draagt daarnaast ook niet bij aan oplossingen.’

De oplossing moet volgens de voorzitter van de Raad vooral vanuit de strafrechtketen zelf komen. ‘De samenwerking is er al, iedereen weet voor welke opgave we staan en is doordrongen van de maatschappelijke noodzaak. Voor de Rechtspraak geldt dat we moeten nadenken over hoe we ons tekort aan rechters over de verschillende rechtsgebieden heen mogelijk anders verdelen. Bijvoorbeeld met meer capaciteit op strafzaken die een hogere prioriteit hebben zodat ze sneller kunnen worden behandeld. Dat vinden we moeilijk, want voor ons is de mens achter elke zaak, ongeacht het rechtsgebied, van gelijk gewicht. Maar voor de samenleving is dat soms anders. Het rapport van de Rekenkamer helpt ons bij het vinden van gepaste oplossingen voor complexe problemen binnen de strafrechtketen.’

Print Friendly and PDF ^

Voorzieningenrechter College van Beroep voor het bedrijfsleven schorst last onder dwangsom voor het Dolfinarium

College van Beroep voor het bedrijfsleven 26 mei 2025, ECLI:NL:CBB:2025:314

De staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur heeft een last onder dwangsom opgelegd aan het Dolfinarium omdat het Dolfinarium de voorschriften van haar dierentuinvergunning zou hebben overtreden. Het Dolfinarium heeft daartegen bezwaar gemaakt bij de staatssecretaris en tegelijkertijd aan de voorzieningenrechter van het College van Beroep voor het bedrijfsleven gevraagd om de last te schorsen tot op het bezwaar is beslist.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Boete van 14 miljoen euro voor ABN AMRO voor medeplichtigheid aan dividendbelastingontduiking door een andere bank

Het Openbaar Ministerie heeft aan ABN AMRO Bank N.V. een strafbeschikking in de vorm van een geldboete van 14 miljoen euro opgelegd. Het OM verwijt ABN AMRO dat zij medeplichtig is aan het opzettelijk doen van onjuiste belastingaangiften door een andere bank, waarmee die andere bank in strijd met de wet dividendbelasting heeft verrekend.

Read More
Print Friendly and PDF ^