De cyberdreiging voor Nederland verandert snel. Cybercrime wordt gepleegd door verschillende dadertypes: van statelijke actoren tot jonge cybercriminelen. Tegelijkertijd maakt kunstmatige intelligentie (AI) het mogelijk om cyberaanvallen sneller en op grotere schaal uit te voeren. Ook zien politie en Openbaar Ministerie (OM) een nieuwe generatie jonge, westerse cybercriminelen opkomen die zich bezighoudt met onder meer data- en cryptodiefstal. Dat blijkt uit het Cybercrimebeeld Nederland (CCBN) 2026 van de politie en het OM.
Dit artikel onderzoekt hoe maatschappelijke opvattingen over het verzamelen van online gegevens kunnen worden meegenomen bij de juridische beoordeling van het wetsvoorstel Gegevensvergaring Openbare Orde. Aan de hand van een analyse van consultatiereacties, burgerinterviews en expertgesprekken wordt inzicht verkregen in de wijze waarop maatschappelijke zorgen samenhangen met de beginselen van proportionaliteit, voorzienbaarheid en grondrechtenbescherming. De bevindingen laten zien dat opvattingen van burgers niet alleen inzicht bieden in de maatschappelijke aanvaardbaarheid van online gegevensvergaring, maar ook aanwijzingen kunnen geven voor mogelijke juridische kwetsbaarheden.
Op 14 juli 2026 heeft het Britse Home Office het rapport Fraud in the Digital Age gepubliceerd, het tweede en laatste deel van de Independent Review of Disclosure and Fraud Offences onder voorzitterschap van Jonathan Fisher KC. Het rapport dateert van december 2025, telt 280 pagina's en bevat 47 aanbevelingen over de opsporing, vervolging en berechting van fraude tegen particulieren en ondernemingen in Engeland en Wales. Twee aanbevelingen kregen in de Britse vakpers de meeste aandacht: openstelling van deferred prosecution agreements voor natuurlijke personen en invoering van een nieuw strafbaar feit voor rechtspersonen die gereguleerde user-to-user diensten aanbieden en fraude op hun platform niet voorkomen. Fisher bepleit daarnaast verhoging van het strafmaximum voor de ernstigste fraude en witwassen naar twintig jaar gevangenisstraf, financiële beloningen voor klokkenluiders via de Serious Fraud Office en een antifraudeheffing voor aanbieders van digitale en communicatie-infrastructuur. Global Investigations Review berichtte dat Londense advocaten verrast reageerden op het voorstel over deferred prosecution agreements, een regeling die onder Schedule 17 van de Crime and Courts Act 2013 tot rechtspersonen beperkt is. De Britse regering heeft laten weten de aanbevelingen te bestuderen en op een later moment te reageren.
In een groot cyberonderzoek onder leiding van het Openbaar Ministerie Zeeland-West-Brabant heeft het Team Cybercrime van de politie Zeeland-West-Brabant op 21 juli 2026 servers van Motherless in beslag genomen. Dit gebeurde bij invallen bij een hostingbedrijf in Steenbergen, Rotterdam en in Amsterdam. Er zijn servers in beslag genomen welke in eigendom zijn van of gebruikt worden door Motherless.
De Eerste Kamer heeft op 7 juli 2026 ingestemd met de wetsvoorstellen voor de Cyberbeveiligingswet (Cbw) en de Wet weerbaarheid kritieke entiteiten (Wwke). Beide wetten treden op 15 augustus 2026 in werking. Met de Cbw zet Nederland de Europese NIS2-richtlijn om; de Wwke implementeert de CER-richtlijn. De Cbw vervangt de sinds 9 november 2018 geldende Wet beveiliging netwerk- en informatiesystemen (Wbni), de eerdere omzetting van de NIS-richtlijn uit 2016. Het toezicht op beide wetten is sectoraal verdeeld over tien afzonderlijke toezichthouders, die hun werkzaamheden afstemmen in het Samenwerkend Toezicht Digitale Weerbaarheid (STDW). Vanaf de inwerkingtreding gelden voor ruim 8.000 organisaties nieuwe verplichtingen op het gebied van cyberbeveiliging.
De eerste 6,5 maand van 2026 zit er weer op. Er is het nodige gebeurd binnen ons mooie vakgebied. Tijd voor bezinning en zon. Vanaf maandag 24 augustus zijn we weer terug met nieuwe updates. Fijne zomer en graag tot dan!
De Nederlandse politie en het Openbaar Ministerie verwelkomen de EU-sancties die vandaag zijn ingesteld tegen twee Russische bedrijven, de CEO van die bedrijven en een sleutelfiguur binnen de georganiseerde cybercriminaliteit. De maatregelen maken het voor cybercriminelen lastiger om hun activiteiten voort te zetten en raken direct het criminele verdienmodel.
De Eerste Kamer heeft op 7 juli ingestemd met de Cyberbeveiligingswet (Cbw) en de Wet weerbaarheid kritieke entiteiten (Wwke). Hiermee zet Nederland een belangrijke stap in het versterken van de digitale en fysieke weerbaarheid van organisaties tegen toenemende dreigingen. De wetten treden op 15 augustus 2026 in werking. Vanaf dat moment gelden nieuwe verplichtingen voor ruim 8.000 organisaties in Nederland op het gebied van cyberbeveiliging. Daarnaast worden organisaties die onder de Wet weerbaarheid kritieke entiteiten vallen vanaf dat moment formeel aangewezen als kritieke entiteit.
