De Hoge Raad publiceerde op 6 april 2026 zijn jaarverslag over 2025. De strafkamer deed 3.355 uitspraken en wees principiële arresten over het demonstratierecht, het verschoningsrecht van verdachte geheimhouders en het onderzoek aan smartphones in het licht van EU-recht. De procureur-generaal publiceerde een kritisch toezichtrapport over de sepotpraktijk van het OM en kondigde een vervolgonderzoek aan naar de strafbeschikking. Verkennende onderzoeken naar aangiften tegen ministers Faber en Moes leverden geen aanknopingspunten op voor strafrechtelijk onderzoek. Daarnaast startte de procureur-generaal na het F-35-arrest een verkennend onderzoek naar aangiften tegen bewindspersonen wegens vermeende medeplichtigheid aan oorlogsmisdaden.
Bij de vraag of het tenlastegelegde kan worden bewezenverklaard, dient de rechter volgens de Hoge Raad alleen bewijsmateriaal te gebruiken dat hij betrouwbaar (en bruikbaar) vindt. Maar wat houdt betrouwbaarheid precies in? In het dagelijkse spraakgebruik verwijst betrouwbaarheid naar vertrouwen in een persoon of object. In de empirische wetenschappen heeft het begrip een meer technische invulling: resultaten zijn betrouwbaar als ze bij herhaalde metingen consistent dezelfde uitkomsten opleveren. In de juridische praktijk wordt betrouwbaarheid in relatie tot bewijsmiddelen op verschillende manieren gebruikt. Zo wordt het begrip gehanteerd in de betekenis van ‘waar’ – waarmee de overeenkomstigheid van het bewijsmiddel met de werkelijkheid wordt bedoeld – en in de betekenis van ‘geloofwaardig’ – waarmee de mate waarin gerechtvaardigd geloof kan worden gehecht aan een bewijsmiddel centraal staat. De wijze waarop de rechter invulling geeft aan de betrouwbaarheidstoets van het bewijs hangt af van de context waarin het bewijs wordt gebruikt en het type bewijs. Het hiervoor beschreven gebrek aan uniformiteit speelt aldus op twee niveaus: enerzijds bestaan discrepanties tussen de dagelijkse, wetenschappelijke en juridische interpretatie van betrouwbaarheid; anderzijds is er binnen de rechtspraktijk en rechtspraak zelf geen eenduidige benadering van het begrip. Dit maakt de betrouwbaarheidstoets in strafzaken diffuus: als zowel de definitie als de invulling van betrouwbaarheid per context verschillen, hoe kan de rechter dan tot een consistente en verantwoorde bewijswaardering komen?
Rechtbank Rotterdam 18 maart 2026, ECLI:NL:RBROT:2026:2697
De rechtbank veroordeelt een verdachte tot zes jaar gevangenisstraf voor grootschalige phishingfraude, deelname aan een criminele organisatie, gewoontewitwassen van circa 750.000 euro, computervredebreuk waarbij cryptocurrency is weggenomen, het voorhanden hebben van een digitale afbeelding van een vals paspoort en het bezit van een taser. De rechtbank past bij het witwassen het beoordelingskader voor witwassen zonder concreet gronddelict toe en oordeelt dat de verdachte er niet in slaagt het vermoeden van criminele herkomst te ontzenuwen. Bij de computervredebreuk ten aanzien van een van de twee slachtoffers maakt de rechtbank gebruik van schakelbewijs vanwege de kenmerkende gelijkenissen in modus operandi. De verdachte en medeverdachten opereren professioneel en planmatig vanuit luxe appartementen, waarbij zij tientallen bellers aansturen en gebruikmaken van leadslijsten, SMS gateways en phishingwebsites.
Hoge Raad 17 maart 2026, ECLI:NL:HR:2026:441
Hoge Raad vernietigt witwasbewezenverklaring bitcoins omdat het hof Den Haag het herkomstverweer van de verdachte ontoereikend heeft beoordeeld. De verdachte voert aan dat hij in 2012 circa 2.000 bitcoins heeft gekocht voor EUR 12.000 en dat de waardestijging de latere tegenwaarde van EUR 613.260 verklaart. De Hoge Raad oordeelt dat het hof niet zonder meer voorbij kon gaan aan die verklaring, ondersteund door getuigenverklaringen en een borgstellingsverklaring. Daarnaast vernietigt de Hoge Raad de onttrekking aan het verkeer van horloges en kleding, omdat die voorwerpen naar hun aard niet vatbaar zijn voor die maatregel op grond van artikel 36c Sr.
Het Openbaar Ministerie (OM) is maandag in hoger beroep gegaan in de strafzaak waarin een verdachte werd beschuldigd van spionage voor Marokko. De 66-jarige man werkte jarenlang als analist bij de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV). De rechtbank Rotterdam veroordeelde hem wegens het voorhanden hebben van staatsgeheime informatie, maar sprak hem vrij van het lekken van documenten naar de Marokkaanse geheime dienst.
Rechtbank Oost-Brabant 10 maart 2026, ECLI:NL:RBOBR:2026:1586
De veroordeelt een voormalig technicus voor het wederrechtelijk overnemen van niet-openbare bedrijfsgeheimen van zijn werkgever, maar spreekt hem vrij van computervredebreuk. De rechtbank past het toetsingskader uit het politiemol-arrest van de Hoge Raad toe en oordeelt dat niet is gebleken dat de verdachte de intentie had het systeem oneigenlijk te gebruiken. De vertrouwelijke bestanden, waaronder design documenten en softwarecode, zijn buiten de beveiligde digitale omgeving gebracht door ze te downloaden naar een werklaptop en te kopieren naar externe harde schijven. Het Openbaar Ministerie eist een gevangenisstraf van drie jaren, maar de rechtbank legt slechts een taakstraf van 60 uren op. De rechtbank weegt mee dat de verdachte niet uit financieel motief heeft gehandeld, niet eerder is veroordeeld en zijn baan is kwijtgeraakt.
This article assesses Europol’s evolved cooperation with private parties. Before the 2022 amending Europol Regulation, exchanging personal data between Europol and private parties proved difficult. Nonetheless, Europol has often been criticised for its cooperation with private parties. The 2022 amending Europol Regulation expands Europol’s competencies to cooperate with private parties. This article analyses Europol’s evolved autonomy and discretion vis-à-vis Member States, private parties and Union legislator, and Europol’s evolved accountability and transparency concerning these competencies. The 2022 amending Europol regulation introduces several innovations: exchanging personal data with private parties without significant restrictions and requesting data from private parties via Member States’ national units. Before the 2022 amending Europol Regulation, Europol’s autonomy and discretion were limited. Since then, Europol has significant autonomy and discretion regarding Member States, private parties and the Union legislature. Although criticism existed, and still exists, the accountability forums and transparency measures are generally sufficient to counter Europol’s autonomy and discretion.
Op 24 maart 2026 is de Eerste aanvullingswet nieuw Wetboek van Strafvordering ingediend bij de Tweede Kamer. Het wetsvoorstel bevat twaalf onderwerpen, waaronder de wettelijke regeling van procesafspraken, de voorwaardelijke strafbeschikking, de rechterlijke toets bij hoge transacties en ontnemingsschikkingen, en de codificatie van EU-rechtspraak over gegevensverwerking. De regeling van procesafspraken gaat op wezenlijke punten verder dan het kader van de Hoge Raad: een toelatingstoets met zes criteria, een strafkortingsmaximum van een derde, en een wettelijke uitsluiting van hoger beroep na conforme beslissing. Het bewijscriterium bij de strafbeschikking wordt aangescherpt tot "buiten redelijke twijfel" en de officier krijgt de mogelijkheid om voorwaardelijke straffen op te leggen. Ten opzichte van de consultatieversie van mei 2024 zijn op vrijwel alle onderdelen wijzigingen aangebracht naar aanleiding van de adviezen van de ketenpartners.
