Milieu, arbeid & veiligheid
Het Openbaar Ministerie eiste vorige week gevangenisstraffen tot 14 maanden cel tegen vier verdachten in de leeftijd van 38 tot 62 jaar, uit Zevenhuizen, Vlaardingen, Zwartsluis en Hellevoetsluis. Ze worden verdacht van poging tot grootschalige fraude met olieopslag op het haventerrein. Volgens het OM hebben de verdachten bewust, planmatig en gedurende langere tijd oliehandelaren proberen op te lichten.
Rechtbank Overijssel 29 januari 2026, ECLI:NL:RBOVE:2026:394 en ECLI:NL:RBOVE:2026:395
Een agrarisch adviesbureau en haar feitelijk leidinggever worden veroordeeld voor het gebruik van een vervalste omgevingsvergunning. Op 26 juni 2019 wordt een document ingediend bij de RVO dat valselijk is gedateerd op 3 april 2019 om alsnog subsidie te verkrijgen. De rechtbank oordeelt dat sprake is van opzet en oogmerk tot misleiding. Beide verdachten worden vrijgesproken van het tweede feit wegens gebrek aan bewijs. Een beroep op rechtsdwaling wordt verworpen: er was geen sprake van gezaghebbend advies. Beide verdachten krijgen een geheel voorwaardelijke geldboete van 5.000 euro met een proeftijd van twee jaar.
De rechtbank Overijssel sprak de NAM vrij in een omvangrijke strafzaak over (gevaarlijke) afvalstoffen, ondanks een strafeis van €20 miljoen en zeven zittingsdagen (ECLI:NL:RBOVE:2025:6116). Centraal stond de vraag of afvalstromen uit aardgaswinning als gevaarlijk moesten worden aangemerkt op grond van de Kaderrichtlijn Afvalstoffen, de Wet milieubeheer en de Europese afvalstoffenlijst. De rechtbank schakelde de STAB in als deskundige, die oordeelde dat een gemengde stroom van productiewater en verontreinigd hemelwater als aparte stroom moest worden beoordeeld.
Op 10 februari 2026 is het WODC-rapport Effectiviteit van strafrechtelijke sancties bij ernstige milieudelicten aan het ministerie van Justitie en Veiligheid aangeboden. Het rapport is op 11 februari gepubliceerd en aan de Tweede Kamer gezonden. Uit het onderzoek blijkt dat het bestaande strafrechtelijke instrumentarium bij ernstige milieudelicten juridisch bezien toereikend is, maar dat de toepassing en effectiviteit in de praktijk tekortschieten. Daarmee komt de nadruk te liggen op de werking van de handhavingsketen, en niet op de wettelijke mogelijkheden als zodanig.
In deze kroniek wordt aandacht besteed aan de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van het ondernemingsstrafrecht in de tweede helft van 2025. Een belangrijke actor in het ondernemingsstrafrecht is het Openbaar Ministerie. Joep Lindeman sprak op 10 oktober 2025 aan de Universiteit Utrecht zijn oratie uit met als titel ‘Criminele politiek’. In zijn oratie besteedt hij onder andere aandacht aan incidentgedreven criminele politiek en aan de oplossingen die vanuit de criminele politiek en de strafrechtswetenschap worden aangedragen. Zijn oratie is ook relevant voor het thema ‘bijzonder strafrecht en handhaving’.Daarnaast heeft Piet Hein van Kempen afscheid genomen van de Radboud Universiteit Nijmegen als gewoon hoogleraar Straf(proces)recht. Zijn afscheidsrede, die plaatsvond op 14 november 2025, heeft als titel ‘Strafrechtelijke aansprakelijkheid voor nalaten’. Ook zijn afscheidsrede heeft relevantie voor het bijzonder strafrecht; zo kan worden gedacht aan het verkeersstrafrecht.
