Artikel: Kroniek ondernemingsstrafrecht

In deze kroniek wordt aandacht besteed aan de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van het ondernemingsstrafrecht in de tweede helft van 2025. Een belangrijke actor in het ondernemingsstrafrecht is het Openbaar Ministerie. Joep Lindeman sprak op 10 oktober 2025 aan de Universiteit Utrecht zijn oratie uit met als titel ‘Criminele politiek’. In zijn oratie besteedt hij onder andere aandacht aan incidentgedreven criminele politiek en aan de oplossingen die vanuit de criminele politiek en de strafrechtswetenschap worden aangedragen. Zijn oratie is ook relevant voor het thema ‘bijzonder strafrecht en handhaving’.Daarnaast heeft Piet Hein van Kempen afscheid genomen van de Radboud Universiteit Nijmegen als gewoon hoogleraar Straf(proces)recht. Zijn afscheidsrede, die plaatsvond op 14 november 2025, heeft als titel ‘Strafrechtelijke aansprakelijkheid voor nalaten’. Ook zijn ­afscheidsrede heeft relevantie voor het bijzonder strafrecht; zo kan worden gedacht aan het verkeersstrafrecht.

Read More
Print Friendly and PDF ^

De lange arm van de Wet Bibob

De Wet Bibob is uitgegroeid tot een breed toegepast bestuursrechtelijk instrument met ingrijpende gevolgen voor ondernemers en instellingen. Het toepassingsbereik is de afgelopen jaren sterk verruimd, onder meer naar vastgoed, subsidies en alle overheidsopdrachten. Bibob-onderzoek richt zich niet alleen op de aanvrager, maar ook op diens zakelijke omgeving, financiers en samenwerkingsverbanden. Een negatieve Bibob-beoordeling kan leiden tot een domino-effect van vergunningweigering, reputatieschade en civielrechtelijke gevolgen. De bewijspositie van betrokkenen is kwetsbaar door het gebruik van gesloten bronnen en beperkte inzage. Voor de praktijk is vroegtijdige preventie en strategische voorbereiding essentieel bij Bibob-risico’s.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Ondergronds protest tegen windmolens als strafbare dwang: medeplegen bevestigd door de Hoge Raad

Hoge Raad 27 januari 2026, ECLI:NL:HR:2026:115

De verdachte is veroordeeld tot zes maanden gevangenisstraf wegens het medeplegen van (poging tot) dwang, door het verzenden van dreigbrieven aan bedrijven die betrokken waren bij windmolenparken in Groningen en Drenthe. De brieven bevatten bedreigingen met nare consequenties en zijn onder meer verstuurd via de Duitse post. Volgens het hof was sprake van een nauwe en bewuste samenwerking met een medeverdachte. De verdachte had een actieve rol in het overleg, het selecteren van doelwitten, het redigeren van brieven en het drukproces. De Hoge Raad oordeelt dat het hof dit medeplegen toereikend en juridisch juist heeft gemotiveerd. Het cassatieberoep wordt verworpen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Klimaatzaak Bonaire: een nieuwe mijlpaal in het klimaatrecht

Rechtbank Den Haag 28 januari 2026, ECLI:NL:RBDHA:2026:1344

De Rechtbank Den Haag heeft vonnis gewezen in de Klimaatzaak Bonaire. In deze procedure eisten Greenpeace en inwoners van Bonaire dat de Nederlandse Staat een klimaatbeleid voert dat het eiland daadwerkelijk beschermt tegen de gevolgen van klimaatverandering. De zaak is juridisch bijzonder omdat zij zowel ziet op mitigatiebeleid – het terugdringen van de uitstoot van broeikasgassen – als op adaptatiebeleid: maatregelen om Bonaire te beschermen tegen de concrete gevolgen van klimaatverandering.

Read More
Print Friendly and PDF ^

NVWA legt boetes op voor ruw vangen van eenden

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) legt boetes op aan 6 eendenhouderijen en 2 vangbedrijven vanwege het ruw vangen van eenden. Het gaat om boetes van 1.500 tot 4.500 euro per bedrijf. De betrokken vangbedrijven krijgen de hoogste boetes, omdat zij herhaaldelijk in overtreding waren. Aanleiding voor het opleggen van de boetes zijn undercoverbeelden die de NVWA tussen augustus 2024 en januari 2025 ontving.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Boete voor melkveehouderij wegens structurele overschrijding fosfaatrechten ondanks waarschuwing

Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 16 januari 2026, ECLI:NL:GHSHE:2026:121

Een melkveehouderij wordt veroordeeld wegens het opzettelijk overschrijden van fosfaatrechten in 2021 en 2022. De fosfaatproductie wordt forfaitair berekend, zoals voorgeschreven door de Meststoffenwet. De verdediging stelt dat de werkelijke productie lager ligt en beroept zich op de KringloopWijzer, maar het hof wijst dit af. Die methode is (nog) niet wettelijk toegestaan. Het gerechtshof legt een geldboete op van 7.500 euro, waarvan 3.750 euro voorwaardelijk met een proeftijd van drie jaar. De straf weerspiegelt de ernst van de feiten en beoogt herhaling te voorkomen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Ontneming wederrechtelijk voordeel verkregen uit de handel in fosfaatrechten

Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 16 januari 2026, ECLI:NL:GHSHE:2026:122

Een rechtspersoon wordt verweten dat zij wederrechtelijk voordeel heeft verkregen uit de handel in fosfaatrechten. De economische politierechter legt eerder een ontnemingsmaatregel op van 30.874,27 euro. In hoger beroep bevestigt het gerechtshof ’s-Hertogenbosch dit vonnis. De verdediging vraagt om matiging van het bedrag, maar levert hiervoor geen overtuigende argumenten aan. Het hof ziet geen aanleiding om het voordeel lager vast te stellen. De betalingsverplichting aan de Staat blijft volledig in stand.

Read More
Print Friendly and PDF ^

De Wet op de defensiegereedheid: impact op het domein van de fysieke leefomgeving

Het concept-wetsvoorstel Wet op de defensiegereedheid introduceert een bijzonder juridisch kader voor de gereedstelling van de krijgsmacht. De wet maakt het mogelijk om voor defensiegerelateerde activiteiten af te wijken van vergunningplichten en beschermingsregels binnen de fysieke leefomgeving. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen van rechtswege toegestane activiteiten en gereedstellingsbesluiten per geval. Voor deze activiteiten kunnen reguliere bezwaar- en beroepsmogelijkheden worden beperkt of uitgesloten. De wet bevat specifieke regimes voor afwijking van natuur- en milieubescherming, met beoordelings- en compensatieverplichtingen. De uiteindelijke impact hangt af van de uitwerking in lagere regelgeving en individuele besluiten.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Illegale vuurwerkhandel via darknet en chatapps: lagere straf in hoger beroep vanwege persoonlijke omstandigheden

Gerechtshof ’s‑Hertogenbosch 2 mei 2025, ECLI:NL:GHSHE:2025:1262

Een man wordt in hoger beroep veroordeeld voor grootschalige handel in professioneel vuurwerk, verspreid via het darknet en chatapps als Telegram. Hij noemt zichzelf de grootste vuurwerkhandelaar van Nederland en meerdere medeverdachten bevestigen zijn dominante rol. Het hof acht vijf strafbare feiten bewezen, waaronder invoer, opslag en verkoop van gevaarlijk vuurwerk. In eerste aanleg kreeg hij 30 maanden cel, maar het hof legt 18 maanden op, waarvan 14 voorwaardelijk, plus een taakstraf. Strafvermindering volgt vanwege zijn huidige stabiele leven, werk in België, zorg voor zijn kind, en het feit dat hij chronische klachten heeft na een maagverkleining. Ook speelt mee dat hij slachtoffer is geweest van een ontvoering waar hij nog steeds hinder van ondervindt.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Criminele organisatie in het milieustrafrecht: agrarisch adviesbureau faciliteert fraude met vergunningen en GDI

Rechtbank ’s‑Hertogenbosch 11 december 2025, ECLI:NL:GHSHE:2025:3603

Het gerechtshof ’s-Hertogenbosch veroordeelt een agrarisch adviesbureau wegens medeplegen van valsheid in geschrift en deelname aan een criminele organisatie. Binnen de onderneming was sprake van een structurele bedrijfscultuur waarin wetsovertreding werd genormaliseerd. Valselijk opgemaakte documenten werden gebruikt om onder meer fosfaatrechten te verhogen, vergunningstrajecten te omzeilen en subsidies binnen te halen. Bestuurders en medewerkers handelden met opzet en in georganiseerd verband. Het hof acht de gedragingen aan de rechtspersoon toerekenbaar. De opgelegde straf bedraagt een geldboete van 180.000 euro.

Read More
Print Friendly and PDF ^