Het una via-beginsel, dat verplicht tot een keuze tussen strafsancties en bestraffende bestuurlijke sancties, is in Nederland gecodificeerd in artikel 5:44 van de Algemene wet Bestuursrecht en artikel 243, tweede lid van het Wetboek van Strafvordering. In het licht van jurisprudentie van het Hof van Justitie EU is er reden om dit una via-beginsel kritisch tegen het licht te houden. Is het beginsel inmiddels achterhaald?
Read MoreInspecteurs en rechercheurs van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) hebben vrijdag 12 september een 20-jarige man uit Noord-Brabant aangehouden. Hij wordt verdacht van grootschalige illegale handel in vogels. Bij de doorzoeking van zijn bedrijfspand heeft de NVWA 498 vogels in beslag genomen. Uit nader onderzoek moet blijken of deze vogels een legale herkomst hebben. De dieren zijn ondergebracht bij deskundige opvangadressen.
Read MoreDe Miljoenennota 2026 en de JenV-begroting 2026 maken duidelijk dat deze vernieuwing niet alleen juridisch, maar ook organisatorisch en financieel van groot belang is. De implementatie vraagt forse investeringen in capaciteit, scholing en digitalisering, en raakt alle schakels van de strafrechtketen.
Read MoreKan het strafrecht helpen om klimaatverandering te bestrijden? Sjoerd Lopik denkt van wel. Hij verdedigt komende vrijdag zijn proefschrift ‘Klimaatstrafrecht: De rol van het strafrecht binnen het juridische antwoord op klimaatverandering.’
Read MoreIn deze bijdrage volgen we het juridische PFAS-spoor, van Parkersburg, West Virginia, tot Dordrecht. We beginnen in de Verenigde Staten omdat Nederlandse rechtszaken, onder andere, bouwen op rechtszaken die daar sinds eind jaren negentig door advocaat Rob Bilott worden gevoerd. We lichten toe wat PFAS zijn en waarom PFAS een probleem zijn, en beschrijven enkele juridische ontwikkelingen en uitdagingen in het bestuurs-, civiel en strafrecht.
Read MoreHet ondernemingsstrafrecht heeft in de periode waarop deze kroniek betrekking heeft niet stilgestaan. Voordat in deze kroniek inhoudelijk aandacht wordt besteed aan de verschillende ontwikkelingen op het gebied van het ondernemingsstrafrecht, wordt eerst de actualiteit besproken ten aanzien van drie hoogleraren, die invloed hebben (gehad) op het bijzonder strafrecht en/of de bestuurlijke handhaving.
Read MoreHoge Raad 9 september 2025, ECLI:NL:HR:2025:1243
Uitgaven die specifiek zijn gedaan om ontdekking van het strafbare feit door politie te voorkomen, kunnen in beginsel voor rekening van de betrokkene blijven. Dat dit het geval was en dat de genoemde kosten niet in directe relatie staan tot de hennepteelt en dus ook niet voor een deel als afschrijvingskosten voor aftrek in aanmerking komen, heeft het hof volgens de Hoge Raad ontoereikend gemotiveerd. De uitspraak van het hof wordt echter niet vernietigd, omdat de vaststelling van het hof dat de betrokkene geen enkel inzicht gaf in de investering de verwerping van het kostenverweer zelfstandig draagt. De uitspraak kan daarom in stand blijven.
Read MoreUit het jaarverslag van de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) blijkt dat het aantal dodelijke arbeidsongevallen in 2024 is gedaald. Waar er in 2023 nog 72 dodelijke arbeidsongevallen hebben plaatsgevonden, was dat aantal in 2024 52. Dit is een positieve ontwikkeling. In gevallen waarin sprake is van een dodelijk arbeidsongeval start de NLA in beginsel onder regie van het Openbaar Ministerie (OM) een strafrechtelijk onderzoek .Dit strafrechtelijk onderzoek kan leiden tot de vervolging van een of meerdere ondernemingen en van natuurlijke personen in hun hoedanigheid van ‘feitelijk leidinggever’. Hoewel het OM genegen kan zijn om tot een buitengerechtelijke afdoening over te gaan in een strafzaak naar aanleiding van een dodelijk arbeidsongeval, blijkt uit de (hoeveelheid) rechtspraak dat dodelijke arbeidsongevallen ook geregeld voor een strafrechter worden gebracht.
Read MoreBrandstoffen die vanuit Nederland worden geëxporteerd naar landen buiten de EU, waaronder veel West-Afrikaanse landen, zijn sinds april 2023 aantoonbaar van betere kwaliteit. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) voerde maatregelen in die de autobrandstofkwaliteit moesten verbeteren. In een evaluatie keek de inspectie naar de totale effecten. Vooral de concentraties zwavel en benzeen in brandstoffen zijn fors gedaald.
Read MoreIn februari van dit jaar kondigde het Openbaar Ministerie (OM) aan dat de strafbeschikking intensiever zal worden ingezet. Het huidige cellentekort en de ‘code zwart’ die voor het Nederlandse gevangeniswezen gelden, zijn daarvoor de aanleiding. Het OM wil de strafbeschikking optimaal benutten en minder dagvaarden. Daarmee verwacht het OM bij te dragen aan een oplossing voor het huidige cellentekort en tevens tegemoet te komen aan de krappe zittingscapaciteit bij de rechtspraak. Op deze aangekondigde koerswijziging kwam vanuit verschillende hoeken kritiek. Het OM zou met dit nieuwe beleid de gevangenisstraf voor tienduizenden zaken feitelijk afschaffen. Daarnaast bestaat al langer kritiek op de strafbeschikking als zodanig: de positie van het slachtoffer is onvoldoende beschermd en de informatievoorziening aan de verdachte moet beter.
Read More