Digitale grenzen verleggen: Navigeren door het e-evidence pakket

Vaak is de data waar het om gaat en waar in het kader van een strafrechtelijk onderzoek interesse in is in het bezit van bedrijven en bevindt de data zich op servers in verschillende landen, zowel binnen als buiten de Europese Unie. Tot voor kort voorzagen de instrumenten ter verkrijging van deze data in mogelijkheden van bevoegde autoriteiten om zich via de daarvoor aangewezen autoriteiten in andere landen, dus indirect, tot deze bedrijven te wenden. Er is echter een ontwikkeling zichtbaar waarbij het in steeds meer gevallen mogelijk wordt voor autoriteiten om zich direct tot bedrijven te richten met een bevel tot uitlevering van data.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Hoofdlijnenakkoord 2024–2028: Rijksbrede (harde) aanpak van corruptie

Bijna een half jaar na de Tweede Kamerverkiezingen zijn de BBB, NSC, PVV en VVD tot een akkoord op hoofdlijnen gekomen. Ook op juridisch gebied hebben de rechtse partijen talrijke plannen, waaronder een rijksbrede aanpak om corruptie te bestrijden. Hoe dit exact vorm dient te krijgen is nog niet bekend. Wel wordt gezegd dat “corruptie hard wordt bestreden.”

Read More
Print Friendly and PDF ^

Jaarbericht Openbaar Ministerie 2023: Cijfers over cyber, witwassen, fraude & milieu

Op 13 mei 2024 is het OM Jaarbericht 2023 gepubliceerd. Wij hebben een blik geworpen op de cijfers met betrekking tot financieel-economisch strafrecht. Wat laten die zien?

  • Het aantal strafrechtelijke onderzoeken dat is gestart naar fraude en milieustrafzaken door het Functioneel Parket is gedaald van 335 in 2022 naar 282 in 2023.

  • Op het gebied van milieustrafzaken bevat het document enkel cijfers over het aantal strafrechtelijke onderzoeken van het FP op dit gebied. Dat aantal is (wederom) gedaald, van 63 in 2022 naar 55 in 2023.

  • Ook het aantal strafzaken tegen rechtspersonen is drastisch afgenomen, van 4.100 in 2022 naar 3.500 in 2023.

  • Ook het aantal onderzoeken naar witwassen blijft jaarlijks (langzaam) afnemen. Van 167 in 2022 naar 164 in 2023.

  • Het aantal cybercrimeonderzoeken zelf is echter wat afgenomen (van 415 naar 389), maar het aantal onderzoeken naar gedigitaliseerde criminaliteit fors toegenomen (van 1.744 naar 3.302).

  • De cijfers over de hoogte van de opgelegde straffen lijken erop te wijzen dat er minder streng gestraft wordt in fraudezaken.

  • Al sinds 2019 / 2020 neemt het gebruik van de strafbeschikking toe en die van de transactie af. Deze trend heeft zich ook in 2023 voortgezet.

  • Het aantal ingestelde ontnemingsvorderingen is (wederom) iets afgenomen. Het aantal toegewezen vorderingen is daarentegen lichtelijk toegenomen.

  • Het aantal ambtsmisdrijven, alsook meer specifiek corruptie en lekken, is ten opzichte van vorig jaar afgenomen van in totaal 112 zaken in 2022 naar 78 in 2023.

Aantal strafzaken

Als wordt gekeken naar het aantal strafrechtelijke onderzoeken dat is gestart naar fraude en milieustrafzaken, dan valt op dat daar bij het Functioneel Parket een significante vermindering valt waar te nemen. Het aantal onderzoeken is gedaald van 335 in 2022 naar 282 in 2023. Een verklaring wordt hiervoor niet gegeven in het jaarverslag.

Het aantal fraudeonderzoeken bij de arrondissementsparketten en het Landelijk Parket zijn redelijk hetzelfde gebleven.

Milieu

In tegenstelling tot het jaarverslag van vorig jaar, wordt het thema milieu(strafrecht) dit jaar niet besproken. Wel bevat het document een beschrijving van de aangifte tegen chemiebedrijf DuPont/ Chemours in Dordrecht.

De enige informatie op dit gebied betreft dus het aantal strafrechtelijke onderzoeken van het FP op dit gebied. Dat aantal is (wederom) gedaald, van 63 in 2022 naar 55 in 2023.

Witwassen

Ook het aantal onderzoeken naar witwassen blijft jaarlijks (langzaam) afnemen. Van 167 in 2022 naar 164 in 2023.

Strafzaken tegen rechtspersonen

Ook het aantal strafzaken tegen rechtspersonen is drastisch afgenomen, van 4.100 in 2022 naar 3.500 in 2023.

Overigens is ook het totaal aantal ingestroomde strafzaken in 2023 afgenomen.

Veroordelingen tot vrijheidsstraf

Waar leidde deze strafzaken vervolgens toe? De cijfers over de hoogte van de straffen lijken erop te wijzen dat er minder streng gestraft wordt in fraudezaken.

Buitengerechtelijke afdoening

Al sinds 2019 / 2020 neemt het gebruik van de strafbeschikking toe en die van de transactie af. Deze trend heeft zich ook in 2023 voortgezet. Dat past uiteraard ook in de brede ontwikkelingen ten aanzien van deze twee instrumenten.

Ontneming

Het aantal ingestelde ontnemingsvorderingen is (wederom) iets afgenomen. Het aantal toegewezen vorderingen is daarentegen lichtelijk toegenomen.

Cybercrime

Naast de strijd tegen de georganiseerde misdaad was ook cybercriminaliteit in 2023 weer een belangrijk thema.

Het aantal cybercrimeonderzoeken zelf is echter wat afgenomen (van 415 naar 389), maar het aantal onderzoeken naar gedigitaliseerde criminaliteit fors toegenomen (van 1.744 naar 3.302).

Tijdens de jaren van corona piekte gedigitaliseerde criminaliteit, maar daarna nam het aantal geregistreerde misdrijven voor gedigitaliseerde criminaliteit weer snel af. Het gaat dan specifiek om vormen van online fraudemisdrijven. In 2023 is ten opzichte van 2022 wel weer een lichte groei van 7 procent te zien, met name in het aantal fraudedelicten met online handel. Daarmee stabiliseert het aandeel geregistreerde misdrijven voor gedigitaliseerde criminaliteit zich nagenoeg weer op het oude niveau van voor de pandemie. Tegelijkertijd neemt de maatschappelijke opgave voor dit thema niet af.

Ambtsmisdrijven

Het aantal ambtsmisdrijven, alsook meer specifiek corruptie en lekken, is ten opzichte van vorig jaar afgenomen van in totaal 112 zaken in 2022 naar 78 in 2023.


Print Friendly and PDF ^

Veroordeling ontwikkelaar van Tornado Cash voor witwassen van miljarden dollars aan cryptovaluta

Rechtbank Oost-Brabant 14 mei 2024, ECLI:NL:RBOBR:2024:2069

De rechtbank heeft een 31-jarige Rus, woonachtig in Amstelveen, veroordeeld tot een gevangenisstraf van 5 jaar en 4 maanden. Hij ontwikkelde en onderhield de softwaretool Tornado Cash, waarmee in totaal meer dan twee miljard Amerikaanse dollar werd witgewassen. De verdachte ontwikkelde Tornado Cash samen met twee anderen en hield zich, vanaf juli 2019 tot zijn aanhouding in augustus 2022, bezig met de verdere ontwikkeling daarvan. Tornado Cash hanteert zogenaamde pools, een soort verzamelbakjes, die stortingen van cryptovaluta vanaf het ene walletadres accepteren en opnames via een ander walletadres mogelijk maken.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Toezicht en handhaving onder de Omgevingswet: bespiegelingen vanuit bestuursrechtelijk en strafrechtelijk perspectief

Hoewel de Omgevingswet wat betreft toezicht en handhaving geen grote wijzigingen beoogt, verwachten wij dat de introductie van de Omgevingswet impact zal hebben. Zo zijn er (nog) meer zorgplichten en gelden deze (specifieke) zorgplichten naast de vergunning. Ook zal er een onwenselijke verschuiving plaatsvinden van vergunningverlening vooraf naar toezicht achteraf. Overtredingen zijn ook eerder bestuurlijk beboetbaar. In navolging van de conclusie van A-G Wattel over het overtredersbegrip hopen wij dat de bestuursrechtspraak meer in lijn komt met de strafrechtelijke jurisprudentie. Ten slotte verwachten wij onverminderde aandacht voor bestuurdersaansprakelijkheid, waarbij wij de hoop uitspreken dat hiertoe niet (te) lichtvaardig zal worden overgegaan.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Hoofdlijnenakkoord 2024–2028: De bescherming van klokkenluiders wordt versterkt

Bijna een half jaar na de Tweede Kamerverkiezingen zijn de BBB, NSC, PVV en VVD tot een akkoord op hoofdlijnen gekomen. Ook op juridisch gebied hebben de rechtse partijen talrijke plannen, waaronder de versterking van de bescherming van klokkenluiders. De achtergrond hiervan betreft de initiatiefnota die Omtzigt in april 2022 heeft ingediend ter verbetering van de Wet bescherming klokkenluiders. Hij heeft deze initiatiefnota geschreven omdat wat hem betreft het destijds voorliggende wetsvoorstel voor de Wet bescherming klokkenluiders onvoldoende veiligheid bood voor toekomstige melders.

Read More
Print Friendly and PDF ^

WODC: Mogelijkheden om mediation in strafzaken toe te passen nog onvoldoende benut

Voor mediation in strafzaken (MiS) bestaat er sinds 2017 een landelijke regeling (voorziening). Van die voorziening wordt echter nog maar weinig gebruik gemaakt. Dat heeft niet zozeer te maken met de voorziening zelf. Professionals oordelen grotendeels positief over de ontwikkelde werkwijzen voor toepassing van mediation in de strafrechtpraktijk. Wel wordt de toepassing beperkt door de wijze van selectie van zaken en door knelpunten bij de inpassing in het reguliere strafproces. Professionals denken dan ook dat mediation in strafzaken vaker kan worden ingezet dan nu gebeurt. Dat blijkt uit onderzoek van het WODC.

Read More
,
Print Friendly and PDF ^

BFT jaarverslag 2023

Het Bureau Financieel Toezicht (BFT) heeft zijn jaarverslag 2023 gepubliceerd. Het jaarverslag geeft een overzicht van wat wij afgelopen jaar als onafhankelijk toezichthouder hebben ondernomen om zorg te dragen voor integere financieel-juridische dienstverlening. Het BFT voerde 134 onderzoeken uit bij het notariaat en 31 onderzoeken bij gerechtsdeurwaarders. Inzake de naleving op de Wwft voerde het BFT 231 onderzoeken uit.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Aanhoudingen in onderzoek naar faillissementsfraude

De FIOD heeft op maandag 13 mei drie mannen (76, 62 en 52) aangehouden. Ze worden verdacht van faillissementsfraude. Het strafrechtelijk onderzoek is gestart na meldingen van de curator. De administratie van de onderneming ontbreekt, hoewel de curator hierom heeft verzocht. In 2021 heeft de rechtbank het faillissement van een onderneming uitgesproken. De drie verdachten zijn achtereenvolgend van 2015 tot en met 2021 bestuurder van de onderneming geweest.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Zorgplichten, ei van Columbus of zorgenkindje?

De Omgevingswet bevat een aantal algemene en specifieke zorgplichten die voldoende zorg voor de fysieke leefomgeving eisen, al dan niet vanwege een specifieke activiteit. Er wordt ingegaan op enkele verschillen met reeds bestaande zorgplichten in het omgevingsrecht en welke bezwaren er bestaan tegen de strafrechtelijke handhaving van de zorgplicht in artikel 1.7a Omgevingswet. En er wordt aandacht besteed aan de verhouding tussen de specifieke zorgplichten voor milieubelastende activiteiten en de omgevingsvergunning of algemene regels en de vraag in hoeverre dit tot extra eisen kan leiden.

Read More
Print Friendly and PDF ^