EHRM doet opnieuw baanbrekende klimaatuitspraak

EHRM 28 oktober 2025, ECLI:CE:ECHR:2025:1028JUD003406821 (Greenpeace Nordic / Noorwegen)

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens bepaalde in Greenpeace Nordic and Others v. Norway dat staten bij vergunningen voor olie- en gaswinning verplicht zijn om ook de klimaateffecten van buitenlandse verbranding mee te wegen. Artikel 8 EVRM omvat volgens het Hof een procedurele plicht tot een tijdige, volledige en wetenschappelijk onderbouwde milieueffectbeoordeling. Hoewel Noorwegen tekortschietende klimaatbeoordelingen had uitgevoerd, vond het Hof dat de latere besluitfase voldoende waarborgen bood. De zes individuele klagers waren niet-ontvankelijk, maar Greenpeace Nordic en Natur og Ungdom mochten wel procederen. Het Hof stelde geen schending vast, maar legde een nieuw minimumniveau vast voor klimaatrechtelijke zorgvuldigheid. Voortaan moeten staten vooraf aantonen dat fossiele projecten verenigbaar zijn met hun nationale en internationale klimaatverplichtingen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

EHRM: Naheffing btw geen straf

EHRM 23 september 2025, Italmoda Mariano Previti and Others v. the Netherlands, Application no. 16395/18

Het EHRM oordeelt dat een btw-naheffing geen straf is in de zin van artikel 7 EVRM. De naheffingsaanslagen worden opgelegd omdat Italmoda wist of had moeten weten dat zij deelnam aan btw-fraude. Volgens het Hof vloeien deze aanslagen voort uit het niet-voldoen aan de voorwaarden van het btw-stelsel en hebben zij een herstellend, niet-bestraffend doel. Het Hof volgt daarmee het eerdere arrest van het Hof van Justitie. De maatregelen hebben geen punitief karakter en zijn beperkt tot de verschuldigde belasting. De klacht is daarom kennelijk ongegrond en ratione materiae onverenigbaar met het EVRM.

Read More
Print Friendly and PDF ^

EHRM: Rusland verantwoordelijk voor schending EVRM bij MH17 en conflict in Oekraïne

Op 9 juli 2025 oordeelde het Europees Hof voor de Rechten van de Mens dat Rusland verantwoordelijk is voor het neerhalen van vlucht MH17 en voor ernstige mensenrechtenschendingen in Oekraïne sinds 2014. Het Hof stelde schendingen vast van onder meer artikel 2, 3 en 13 EVRM in verband met MH17, waaronder het recht op leven en het verbod op onmenselijke behandeling. Ook in het bredere Oekraïne-conflict achtte het Hof Rusland schuldig aan systematische schendingen van talrijke verdragsrechten. Ondanks het feit dat Rusland sinds 2022 geen lid meer is van de Raad van Europa, blijft het gebonden aan deze uitspraak voor feiten tot die datum. De procedure over schadevergoeding wordt later voortgezet.

Read More
Print Friendly and PDF ^

EHRM: OM mocht tapgegevens aan mededingingsautoriteit verstrekken

EHRM 1 april 2025, ECLI:CE:ECHR:2025:0401JUD000279916

Op 1 april 2025 heeft de Grote Kamer van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens uitspraak gedaan in een principiële zaak tegen de Nederlandse Staat. De zaak betrof de overdracht van telefoontapgegevens, verkregen in het kader van strafrechtelijk onderzoek, van het Openbaar Ministerie (OM) aan de toenmalige Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMA, nu: ACM). Deze gegevens waren door de NMA gebruikt als bewijs in administratieve procedures waarbij aanzienlijke boetes werden opgelegd aan zes Nederlandse bedrijven wegens kartelvorming en prijsafspraken. De bedrijven klaagden dat deze overdracht een schending vormde van hun rechten onder artikel 8 (recht op respect voor correspondentie) en artikel 13 (recht op een effectief rechtsmiddel) van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Read More
Print Friendly and PDF ^

CCBE aanbevelingen voor waarborgen belangen van advocaten bij implementatie van de E-Evidence Verordening

Op 21 november 2024 heeft de Raad van Europese Balies en Ordes van Advocaten (CCBE) aanbevelingen uitgebracht over de implementatie van de E-Evidence Verordening. Deze aanbevelingen richten zich op kwesties die zowel relevant als van belang zijn voor de balies en de advocatuur. Ze zijn bedoeld om balies te ondersteunen bij hun overleg met hun respectieve ministeries tijdens het nationale implementatieproces.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Strafrechtelijke veroordeling bij blokkeren van snelwegen: Geen schending van art. 11 EVRM

EHRM 16 januari 2025, Bodson t. België, appl. no. 35834/22

In een belangrijke uitspraak heeft het Europees Hof voor de Rechten van de Mens geoordeeld dat de strafrechtelijke veroordeling van vakbondsleden, die in 2015 een snelweg blokkeerden tijdens een staking, niet in strijd is met artikel 11 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM). Artikel 11 garandeert de vrijheid van vreedzame vergadering, maar volgens het Hof is dit recht niet absoluut. Deze zaak, Bodson e.a. t. België, heeft de grenzen van het stakingsrecht en de daarbij behorende verantwoordelijkheden helder afgebakend.

Read More
Print Friendly and PDF ^

EHRM: Geen schending eerlijk proces door gebruik verklaring van medeplichtige in omkopingszaak

EHRM 26 november 2024, nr. 1618/18

Souroulias Kay en Zannettos zijn vervolgd en veroordeeld wegens omkoping. In de strafprocedure is veel gebruik gemaakt van verklaringen afgelegd door N.L., een medeplichtige die had besloten als getuige voor het openbaar op te treden. Het Hof overweegt dat die constructie correct is verlopen en dat de procedure als geheel er niet oneerlijk door is geworden. Evenmin heeft de verdediging te weinig toegang gekregen tot documentatie waar zij om had verzocht. Daardoor is er geen schending van art. 6 lid 1 en lid 3 (b).

Read More
Print Friendly and PDF ^

EHRM herhaalt algemene beginselen inzake de bescherming van journalistieke bronnen

EHRM 28 november 2024, Application no. 31091/16 (LAUDIA CSIKÓS v. HUNGARY)

"We hebben je telefoon afgeluisterd, wat ga je doen?" De Hongaarse journaliste Klaudia Csikós moest deze vraag, beroemd gesteld door Dr. Dre in 1997, onder ogen zien nadat ze ontdekte dat de Hongaarse autoriteiten haar telefoongesprekken afluisterden om te achterhalen wie haar bronnen binnen de politie waren. Csikós besloot haar zaak voor te leggen aan het EHRM, dat vorige week oordeelde dat het afluisteren van haar telefoon haar rechten onder artikel 8 en 10 van het EVRM schond, vanwege een gebrek aan voldoende procedurele waarborgen rondom dergelijke maatregelen. Het EHRM herhaalde zijn algemene beginselen inzake de bescherming van journalistieke bronnen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

EHRM uitspraak benadrukt belang beschermen vrijheid van meningsuiting in arbeidscontext

Een onderzoeker van een chemische fabriek in Armenië is ontslagen na kritiek op de fabrieksleiding in een interview, waarbij hij tevens zijn zorgen uitte over milieukwesties met betrekking tot chemisch afval. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens heeft geoordeeld dat er sprake is van schending van artikel 10 van het EVRM. De beslissing van het Hof benadrukt het belang van het beschermen van de vrijheid van meningsuiting in arbeidscontexten en biedt richtlijnen voor het in balans brengen van dit recht met andere legitieme belangen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Strafrechtelijke veroordeling advocaat na kritiek op rechter leidt tot schending artikel 10 EVRM

EHRM 16 mei 2024, no 36681/23 (Lutgen t. Luxemburg)

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens heeft in de uitspraak in de zaak Lutgen tegen Luxemburg unaniem geoordeeld dat sprake is van een schending van de vrijheid van meningsuiting (art. 10 EVRM). Aanleiding was de strafrechtelijke veroordeling van de advocaat voor minachting van de rechtbank in het kader van zijn beroepsuitoefening.

Read More
Print Friendly and PDF ^