Jaarbericht Openbaar Ministerie 2023: Cijfers over cyber, witwassen, fraude & milieu

Op 13 mei 2024 is het OM Jaarbericht 2023 gepubliceerd. Wij hebben een blik geworpen op de cijfers met betrekking tot financieel-economisch strafrecht. Wat laten die zien?

  • Het aantal strafrechtelijke onderzoeken dat is gestart naar fraude en milieustrafzaken door het Functioneel Parket is gedaald van 335 in 2022 naar 282 in 2023.

  • Op het gebied van milieustrafzaken bevat het document enkel cijfers over het aantal strafrechtelijke onderzoeken van het FP op dit gebied. Dat aantal is (wederom) gedaald, van 63 in 2022 naar 55 in 2023.

  • Ook het aantal strafzaken tegen rechtspersonen is drastisch afgenomen, van 4.100 in 2022 naar 3.500 in 2023.

  • Ook het aantal onderzoeken naar witwassen blijft jaarlijks (langzaam) afnemen. Van 167 in 2022 naar 164 in 2023.

  • Het aantal cybercrimeonderzoeken zelf is echter wat afgenomen (van 415 naar 389), maar het aantal onderzoeken naar gedigitaliseerde criminaliteit fors toegenomen (van 1.744 naar 3.302).

  • De cijfers over de hoogte van de opgelegde straffen lijken erop te wijzen dat er minder streng gestraft wordt in fraudezaken.

  • Al sinds 2019 / 2020 neemt het gebruik van de strafbeschikking toe en die van de transactie af. Deze trend heeft zich ook in 2023 voortgezet.

  • Het aantal ingestelde ontnemingsvorderingen is (wederom) iets afgenomen. Het aantal toegewezen vorderingen is daarentegen lichtelijk toegenomen.

  • Het aantal ambtsmisdrijven, alsook meer specifiek corruptie en lekken, is ten opzichte van vorig jaar afgenomen van in totaal 112 zaken in 2022 naar 78 in 2023.

Aantal strafzaken

Als wordt gekeken naar het aantal strafrechtelijke onderzoeken dat is gestart naar fraude en milieustrafzaken, dan valt op dat daar bij het Functioneel Parket een significante vermindering valt waar te nemen. Het aantal onderzoeken is gedaald van 335 in 2022 naar 282 in 2023. Een verklaring wordt hiervoor niet gegeven in het jaarverslag.

Het aantal fraudeonderzoeken bij de arrondissementsparketten en het Landelijk Parket zijn redelijk hetzelfde gebleven.

Milieu

In tegenstelling tot het jaarverslag van vorig jaar, wordt het thema milieu(strafrecht) dit jaar niet besproken. Wel bevat het document een beschrijving van de aangifte tegen chemiebedrijf DuPont/ Chemours in Dordrecht.

De enige informatie op dit gebied betreft dus het aantal strafrechtelijke onderzoeken van het FP op dit gebied. Dat aantal is (wederom) gedaald, van 63 in 2022 naar 55 in 2023.

Witwassen

Ook het aantal onderzoeken naar witwassen blijft jaarlijks (langzaam) afnemen. Van 167 in 2022 naar 164 in 2023.

Strafzaken tegen rechtspersonen

Ook het aantal strafzaken tegen rechtspersonen is drastisch afgenomen, van 4.100 in 2022 naar 3.500 in 2023.

Overigens is ook het totaal aantal ingestroomde strafzaken in 2023 afgenomen.

Veroordelingen tot vrijheidsstraf

Waar leidde deze strafzaken vervolgens toe? De cijfers over de hoogte van de straffen lijken erop te wijzen dat er minder streng gestraft wordt in fraudezaken.

Buitengerechtelijke afdoening

Al sinds 2019 / 2020 neemt het gebruik van de strafbeschikking toe en die van de transactie af. Deze trend heeft zich ook in 2023 voortgezet. Dat past uiteraard ook in de brede ontwikkelingen ten aanzien van deze twee instrumenten.

Ontneming

Het aantal ingestelde ontnemingsvorderingen is (wederom) iets afgenomen. Het aantal toegewezen vorderingen is daarentegen lichtelijk toegenomen.

Cybercrime

Naast de strijd tegen de georganiseerde misdaad was ook cybercriminaliteit in 2023 weer een belangrijk thema.

Het aantal cybercrimeonderzoeken zelf is echter wat afgenomen (van 415 naar 389), maar het aantal onderzoeken naar gedigitaliseerde criminaliteit fors toegenomen (van 1.744 naar 3.302).

Tijdens de jaren van corona piekte gedigitaliseerde criminaliteit, maar daarna nam het aantal geregistreerde misdrijven voor gedigitaliseerde criminaliteit weer snel af. Het gaat dan specifiek om vormen van online fraudemisdrijven. In 2023 is ten opzichte van 2022 wel weer een lichte groei van 7 procent te zien, met name in het aantal fraudedelicten met online handel. Daarmee stabiliseert het aandeel geregistreerde misdrijven voor gedigitaliseerde criminaliteit zich nagenoeg weer op het oude niveau van voor de pandemie. Tegelijkertijd neemt de maatschappelijke opgave voor dit thema niet af.

Ambtsmisdrijven

Het aantal ambtsmisdrijven, alsook meer specifiek corruptie en lekken, is ten opzichte van vorig jaar afgenomen van in totaal 112 zaken in 2022 naar 78 in 2023.


Print Friendly and PDF ^

Hoofdlijnenakkoord 2024–2028: De bescherming van klokkenluiders wordt versterkt

Bijna een half jaar na de Tweede Kamerverkiezingen zijn de BBB, NSC, PVV en VVD tot een akkoord op hoofdlijnen gekomen. Ook op juridisch gebied hebben de rechtse partijen talrijke plannen, waaronder de versterking van de bescherming van klokkenluiders. De achtergrond hiervan betreft de initiatiefnota die Omtzigt in april 2022 heeft ingediend ter verbetering van de Wet bescherming klokkenluiders. Hij heeft deze initiatiefnota geschreven omdat wat hem betreft het destijds voorliggende wetsvoorstel voor de Wet bescherming klokkenluiders onvoldoende veiligheid bood voor toekomstige melders.

Read More
Print Friendly and PDF ^

De nieuwe frontlinie van opsporing: aanvullende verplichtingen voor bedrijven in een digitale samenleving?

Vaak is de data waar het om gaat en waar in het kader van een strafrechtelijk onderzoek interesse in is in het bezit van bedrijven en bevindt de data zich op servers in verschillende landen, zowel binnen als buiten de Europese Unie. Tot voor kort voorzagen de instrumenten ter verkrijging van deze data in mogelijkheden van bevoegde autoriteiten om zich via de daarvoor aangewezen autoriteiten in andere landen, dus indirect, tot deze bedrijven te wenden. Er is echter een ontwikkeling zichtbaar waarbij het in steeds meer gevallen mogelijk wordt voor autoriteiten om zich direct tot bedrijven te richten met een bevel tot uitlevering van data.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Veroordeling werknemer bergingsbedrijf voor niet-ambtelijke omkoping: rechtbank acht gevorderde geldboete niet passend

Rechtbank Rotterdam 9 april 2024, ECLI:NL:RBROT:2024:3761

De Verdachte heeft zich als commercieel manager bij naam bedrijf 1 gedurende meerdere jaren schuldig gemaakt aan passieve omkoping. Een tussenpersoon in Mauritanië ontving geldbedragen van naam bedrijf 1 voor zijn werkzaamheden aldaar. Vervolgens heeft de verdachte als gift geldbedragen gekregen van de tussenpersoon. In de bewezenverklaarde periode heeft de Verdachte bedragen van €401.880,01 en €39.190,21 aangenomen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Aanhouding politieagent voor verkoop politie-informatie

Op maandag 13 mei 2024 is een 34-jarige man uit Heemskerk aangehouden op verdenking van schending van het ambtsgeheim, computervredebreuk en ambtelijke corruptie. De man is werkzaam bij de politie Noord-Holland en zou politie-informatie hebben doorverkocht. De Rijksrecherche doet onder leiding van het Openbaar Ministerie Noord-Holland onderzoek naar de feiten. 

Read More
Print Friendly and PDF ^

Criminele geldstromen op het internet en het ge/misbruiken van cryptocurrencies: Samenwerking tussen de industrie en opsporingsautoriteiten

Vaak is de data waar het om gaat en waar in het kader van een strafrechtelijk onderzoek interesse in is in het bezit van bedrijven en bevindt de data zich op servers in verschillende landen, zowel binnen als buiten de Europese Unie. Tot voor kort voorzagen de instrumenten ter verkrijging van deze data in mogelijkheden van bevoegde autoriteiten om zich via de daarvoor aangewezen autoriteiten in andere landen, dus indirect, tot deze bedrijven te wenden. Er is echter een ontwikkeling zichtbaar waarbij het in steeds meer gevallen mogelijk wordt voor autoriteiten om zich direct tot bedrijven te richten met een bevel tot uitlevering van data.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Risicomanagement en compliance met de Wwft: Rupsje-nooit-genoeg?

Bij het streven naar compliance met de Wwft moet het risicomanagement bij het risicogebaseerd naleven van deze wet niet alleen proberen in te schatten wat de toetsingscriteria van de bestuursrechtelijke handhavers van de Wwft zullen blijken te zijn, zij moet ook rekening houden met de mogelijkheid dat het OM van mening is dat bepaalde in de Wet economische delicten (Wed) genoemde artikelen van de Wwft niet worden nageleefd en er daarom sprake is van een strafrechtelijke overtreding of misdrijf. Dit artikel beargumenteert dat meten met twee maten (bestuursrechtelijk en strafrechtelijk) het risicomanagement van met name banken voor een bijna onmogelijke uitdaging stelt bij het realiseren van doelmatige en duurzame compliance met de (open) normen in de Wwft. Dit artikel probeert voor banken een aantal van de daarbij optredende dilemma's en mogelijke oplossingen samen te vatten.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Anticipation or obsoletion: implications of emerging technologies on risk management

The article first and foremost applies to large commercial listed companies and organizations. It should go without saying that a large part of the content is also applicable to non-listed or smaller organizations, governments, and even individuals. We begin the article with a paragraph on recent technological change, the speed of developments and the impact. We will then discuss current risk management, its nature and goal, the role of legislation, risk management in practice and the effect of certain aspects of human nature. This will make it clear that the way risk management has been dealing with technological change has most often consisted of 'responding' after the fact, as opposed to anticipating. To make it clear why that will not be enough to thrive and survive in the near future, we then do a deep(er) dive on tech developments and their exponential nature, with a focus on what is coming. We end with conclusions and recommendations.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Interne onderzoeken in fraude- en corruptiezaken | Donderdag 6 juni 2024→

Intern onderzoek, feitenonderzoek, zelfonderzoek, corporate investigations: een belangrijk instrument voor het onderzoeken van (mogelijke) misstanden en fraudesignalen. Tijdens deze cursus wordt ingegaan op de verschillende aspecten die komen kijken bij het uitvoeren van een dergelijk onderzoek. Wat kunnen redenen zijn voor het uitvoeren van een intern onderzoek? Wanneer is dit wel en wanneer niet een geschikt instrument? Hoe kan zo’n onderzoek worden uitgevoerd en wie kan dat het beste doen?

Read More
/Source
Print Friendly and PDF ^

Europol's samenwerking met private partijen

Vaak is de data waar het om gaat en waar in het kader van een strafrechtelijk onderzoek interesse in is in het bezit van bedrijven en bevindt de data zich op servers in verschillende landen, zowel binnen als buiten de Europese Unie. Tot voor kort voorzagen de instrumenten ter verkrijging van deze data in mogelijkheden van bevoegde autoriteiten om zich via de daarvoor aangewezen autoriteiten in andere landen, dus indirect, tot deze bedrijven te wenden. Er is echter een ontwikkeling zichtbaar waarbij het in steeds meer gevallen mogelijk wordt voor autoriteiten om zich direct tot bedrijven te richten met een bevel tot uitlevering van data.

Read More
Print Friendly and PDF ^