Vooruitlopen op de Omgevingswet: een tipje van de sluier

Nu de Tweede Kamer heeft ingestemd met inwerkingtreding van de Omgevingswet (OW) per 1 januari 2023, helpt het de praktijk als de rechter alvast een tipje van de sluier zou kunnen oplichten hoe onder die wet veel voorkomende vragen gaan worden beantwoord. De Afdeling bestuursrechtspraak heeft eerder iets dergelijks gedaan bij de inwerkingtreding van de Wabo over de onderdelentrechter (ECLI:NL:RVS:2011:BP7155) en belanghebbenden bij een omgevingsvergunning (ECLI:NL:RVS:2011:BQ1081). Tot mijn genoegen licht staatsraad A-G Nijmeijer een tipje van de Omgevingswet-sluier op in zijn eerste conclusie (ECLI:NL:RVS:2022:1109).

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Sepot en het Europees Openbaar Ministerie

De toepassing van het legaliteitsbeginsel uit de Verordening betreffende nauwere samenwerking bij de instelling van het Europees Openbaar Ministerie (EOM) mag niet leiden tot een situatie waarin een verdachte op grond van het nationale recht met succes om een sepot zou kunnen verzoeken, maar dit niet kan als het onderzoek door het EOM wordt verricht. Het EOM zou in uitzonderlijke omstandigheden ook zaken moeten kunnen seponeren op basis van sepotgronden die niet in de Verordening zijn opgenomen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Verdediging van het gerechtvaardigd belang van rechtspersonen in strafzaken

Aan de hand van drie aspecten wordt bezien of het mogelijk is tot enige gestructureerde gedachten te komen ten aanzien van de strafrechtelijke verdediging van de gerechtvaardigde belangen van de rechtspersoon. Eerst worden daartoe de verschillende belangen bij een rechtspersoon onderscheiden, beginnend bij de directe belangen van wettelijk betrokkenen en eindigend bij maatschappelijke belangen. Daarna wordt stilgestaan bij de aard en de omvang van de rechtspersoon, met aan de ene kant van het spectrum het kleinbedrijf en de directeur-grootaandeelhouder en aan de andere kant de beursgenoteerde onderneming. De bijzonderheid van strafrechtelijke bijstand (de aard) en de bijzonderheden rondom de professionele inschatting door advocaten (de omvang) worden tot slot belicht.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Arbeidsinspectie aller EU-landen verenigt u

Sinds 2021 is in Bratislava, Slovakije, de European Labour Authority (ELA) gevestigd, de Europese evenknie van onze Nederlandse Arbeidsinspectie. De samenwerking in de ELA is geen dag te vroeg begonnen. Sterker nog, het had al veel eerder gemoeten.
Want we zijn in de Europese Unie (EU) samen iets fantastisch moois aan het bouwen. Iedere inwoner van de EU kan wonen en werken waar zij/hij/hen wil. Wat een rijkdom aan keuzes is dat! Werken in Frankfurt, vakantie in Zagreb, naar school gaan in Budapest, pensioneren in Toledo. En alle andere mogelijkheden en opties die dat meebrengt.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Prokuratuur en magistratuur

Ruim een jaar geleden heeft het Hof van Justitie van de Europese Unie een arrest gewezen dat belangrijke gevolgen heeft en zal hebben voor de Nederlandse strafrechtspraktijk. Dit zogenoemde Prokuratuur-arrest kan worden geplaatst in een bredere tendens, waarin de niet-onafhankelijke positie van het Nederlandse OM ertoe leidt dat de (zelfstandige) toepassing van bepaalde bevoegdheden niet (meer) toelaatbaar wordt geacht. Grofweg zijn er dan twee oplossingsrichtingen denkbaar. Enerzijds kan worden gedacht aan een meer onafhankelijke positionering van het OM binnen het Nederlandse stelsel. Anderzijds kan de bevoegdheidsuitoefening door het OM in meer gevallen onderworpen worden aan een (voorafgaande) rechterlijke toets.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Grensoverschrijdende misdaad. Wanneer moeten opsporing en vervolging de grens over?

Werkelijk elk opsporingsonderzoek naar georganiseerde criminaliteit in ons land heeft op enig moment rechtshulp van het buitenland nodig. Onder meer cybercrime, smokkelcriminaliteit en witwassen vinden bij uitstek plaats door daders die zich eenvoudig over landsgrenzen heen laten gelden. Anders dan bij internationale misdrijven strictu sensu vindt de vervolging van grensoverschrijdende georganiseerde misdaad uitsluitend plaats binnen de nationale rechtsorde. Het zijn nationale autoriteiten die zijn ­belast met de bestrijding van grensoverschrijdende misdaad, met een mandaat en bevoegdheden ontleend aan het nationaal recht en met de ogen gericht op berechting door een nationale rechter. Het is de vraag hoe effectief de bestrijding van grensoverschrijdende zware criminaliteit is indien deze uitsluitend wordt gedaan vanuit een nationaal perspectief. Het instrumentarium voor internationale samenwerking is weliswaar tot wasdom gekomen, maar de blik van politie en justitie beperkt zich in de regel tot het eigen ambtsgebied. Wel blijken er steeds meer inspanningsverplichtingen vanuit het internationaal publiekrecht voort te vloeien die aanzetten tot hechte samenwerking bij opsporing en vervolging van grensoverschrijdende zaken. Dit artikel verkent de richtsnoeren die nopen tot een meer internationaal georiënteerde strafrechtspleging.

Read More
Print Friendly and PDF ^

A Paradox of Ethics: Why People in Good Organizations do Bad Things

This article takes a novel approach to explaining the causes of unethical behavior in organizations. Instead of explaining the unethical behavior of employees in terms of their bad organization, this article examines how a good organization can lead to employees’ unethical behavior. The main idea is that the more ethical an organization becomes, the higher, in some respects, is the likelihood of unethical behavior. This is due to four threatening forces that become stronger when an organization becomes more ethical. These forces are the upward, downward, backward, and forward forces. Each of these forces is illustrated with two effects and each effect is explained by a specific theory. The effects are the effects of the gold digger, high-jump bar, retreating-cat, forbidden-fruit, cheese slicer, moving-spotlight, repeat-prescription, and keeping-up appearances. This paradox of ethics, when goodness breeds badness, opens new research directions.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Verkrijging van gegevens door een bijzondere opsporingsdienst van de eigen toezichthouder

Dit artikel bespreekt de wijze van informatieverkrijging door bijzondere opsporingsdiensten van de eigen toezichthouders. Nederland kent vier toezichthoudende instanties die over een dergelijke opsporingsdienst beschikken. De bekendste daarvan betreft de Belastingdienst met de Fiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst (FIOD) als zijn bijzondere opsporingsdienst. Minder bekend zijn wellicht de Nederlandse Voedsel- en Waren­autoriteit (NVWA), de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) en de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en hun bijzondere opsporingsdiensten. Deze inspectiediensten handhaven in principe bestuursrechtelijk, maar als het bestuursrecht niet meer toereikend wordt geacht, kan ervoor worden gekozen om strafrechtelijk op te treden.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Duidelijkheid over de rol van de advocaat als onderzoeker

De Raad van Discipline heeft een uitspraak gewezen over de rol van de advocaat als feitenonderzoeker. De tuchtrechter erkent daarin de plaats van feitenonderzoek door advocaten, maar stelt hieraan voor bepaalde onderzoeken terechte grenzen. In het geval van een rapport door een onafhankelijk advocaat-onderzoeker dat extern wordt gebruikt gelden er namelijk ‘zware eisen’, aldus de tuchtrechter. De uitspraak laat ook enkele bestaande vragen onbeantwoord en roept nieuwe vragen op. Deze annotatie bespreekt enkele van die vragen.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Hoever staat de achterdeur van de coffeeshop open voor ontneming?

Het is duidelijk dat zich in de strafrechtspleging de laatste jaren een manifest begrip heeft ontwikkeld voor de ‘achterdeurproblematiek’ van coffeeshops. Dit uit zich in een afdoening middels toepassing van artikel 9a Sr, een schuldigverklaring zonder strafoplegging, bij vervolgingen voor het buiten de coffeeshop aanhouden van grote hoeveelheden cannabis. Gezien de daarvoor gehanteerde argumentatie, valt dan ook in redelijkheid niet langer vol te houden dat het maatschappelijk verantwoord is om aan de ene kant tegen coffeeshopexploitanten te zeggen ‘wij begrijpen dat voor een verantwoorde exploitatie van je coffeeshop een externe handelsvoorraad noodzakelijk is’, maar daarbij tegelijkertijd aan te geven ‘het gevolg daarvan is wel dat de daarmee gegenereerde winst vervolgens weer zal worden afgepakt als wederrechtelijk verkregen voordeel’.

Read More
Print Friendly and PDF ^