In deze bijdrage wordt onderzocht in hoeverre de straffende burgemeester een gevaar vormt voor het strafrecht. Enerzijds wordt bekeken onder welke omstandigheden de burgemeester als zodanig bevoegd is om bestraffende sancties op te leggen en wat hiervan de strafrechtelijke implicaties zijn. Anderzijds worden bestuurlijke sancties besproken die door de bestuursrechter niet worden aangemerkt als bestraffend, maar daar wel sterk op lijken en/of op aansluiten, om vervolgens te bezien hoe de samenloop met het strafrecht is geregeld.

Dit onderzoek – uitgebracht in opdracht van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC) van het Ministerie van Veiligheid en Justitie – heeft betrekking op de vragen of een wijziging van de inrichting van de tenlastelegging en een versoepeling van de huidige invulling van de grondslagleer mogelijk en wenselijk zijn. Daarbij is in het bijzonder onderzocht op welke manier de nadelen van de strikte interpretatie van de grondslagleer in Nederland kunnen worden weggenomen, zonder afbreuk te doen aan de informatie- en afbakeningsfunctie van de tenlastelegging en zonder het strafproces aanzienlijk te vertragen. Deze vragen zijn mede beantwoord aan de hand van de resultaten van een rechtsvergelijkend onderzoek.

Deze bijdrage onderzoekt het civiele schadeverhaal in het strafproces. De resultaten sluiten aan bij die van eerder onderzoek. Het onderzoek was in het bijzonder gericht op de recente wijziging van art. 361, derde lid, Sv.

Deze bijdrage gaat over het wetsvoorstel voor een Wet open overheid, die de opvolger moet worden van de Wet openbaarheid van bestuur waarover al jaren wordt geklaagd door zo ongeveer iedereen die zich met openbaarheid van bestuur bezighoudt. De Wet open overheid, aangenomen door de Tweede Kamer, is nu in behandeling bij de Eerste Kamer. In deze bijdrage wordt de vraag gesteld of deze nieuwe wet echt nodig is.

In de jurisprudentie van de strafrechter over vormverzuimen in het voorbereidend onderzoek zijn twee stromingen te onderscheiden; de restrictieve en de extensieve stroming. De restrictieve stroming staat voor een beperkte toepassing van art. 359a Sv en sanctionering van vormverzuimen buiten het strafproces.

Naar aanleiding van arresten van de Hoge Raad over bestuurdersaansprakelijkheid ontstaan vragen over het criterium ‘ernstig verwijt’ en hoe dit zich verhoudt tot aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad in Boek 6 BW. Deze uitgave biedt nieuwe inzichten in de regels voor bestuurdersaansprakelijkheid en de invulling daarvan door de Hoge Raad.

De maatschappelijke opvattingen over tax planning door multinationals zijn veranderd. In de fiscale literatuur zijn in dit kader twee oplossingsrichtingen genoemd: een benadering vanuit de wet (er moe ten betere regels komen) en een ethische benadering (bedrijven moeten zich ethisch gaan gedragen). Deze bijdrage schetst een ‘derde weg’ tussen deze twee benaderingen in, die uitgaat van de interactie tussen de individuele belastingplichtige en de maatschappij. Deze benadering, die zich tot op zekere hoogte laat verenigen met beide andere opvattingen, biedt aanknopingspunten voor een multinational om zijn positie te bepalen.

De prejudiciële verwijzingsprocedure maakt het voor de nationale rechter mogelijk vragen te stellen aan het Europese Hof van Justitie in Luxemburg over de uitleg en geldigheid van het unierecht. Bij het functioneren van de prejudiciële procedure worden in de literatuur kanttekeningen geplaatst. Deze betreffen het besluit van de nationale rechter om al dan niet door te verwijzen en de inbedding van de uitspraak van het HvJ EU door de nationale rechter.