Zowel publieke als private organisaties maken in Nederland gebruik van camera’s langs de weg om het verkeer te monitoren. Zo beheert Rijkswaterstaat 3.000 camera’s om verkeersstromen te monitoren langs wegen, tunnels en bruggen. De politie, de Koninklijke Marechaussee (KMar) en het Openbaar Ministerie (OM) gebruiken soortgelijke camera’s voor opsporings- en handhavingsdoeleinden. Deze camera’s kunnen automatisch kentekens herkennen van passerende voertuigen, zodat bijvoorbeeld trajectcontroles kunnen worden uitgevoerd of voortvluchtige personen kunnen worden aangehouden. Tot 2019 was het gebruik van deze camera’s beperkt tot het registeren van een overtreding of het registreren van een voertuig dat gesignaleerd stond. Sinds 1 januari 2019 is het mogelijk om met deze camera’s kentekengegevens van alle passerende voertuigen voor een periode van vier weken op te slaan en aan opsporingsambtenaren die het onderzoek uitvoeren te verstrekken.

Deze bijdrage bespreekt de recent aangenomen Digitaledienstenverordening, oftewel de Digital Services Act (DSA). Deze nieuwe verordening reguleert onlinediensten die betrekking hebben op de doorgifte en het opslaan van informatie afkomstig van de gebruikers van die diensten, zoals videodeelplatforms, onlinemarktplaatsen, bloggingwebsites, sociale media en internetaanbieders. De DSA beoogt illegale online-inhoud die via dergelijke ‘tussenhandeldiensten’ wordt verspreid beter te bestrijden en innovatie te bevorderen, maar ­zeker zo belangrijk is het streven gebruikers beter te ­beschermen in hun relatie met de aanbieders van deze diensten. Als zodanig probeert de DSA de verschillende, vaak botsende grondrechten van de betrokken partijen met elkaar te verzoenen. De DSA biedt daarmee een nieuw en tamelijk uitgebreid algemeen kader voor deze belangrijke vormen van dienstverlening, zoals de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) dat doet op het gebied van de bescherming van persoons­gegevens. Mede omdat de DSA een aantal innovatieve en op een open wijze omschreven regelingen bevat, moet worden afgewacht hoe de nieuwe wetgeving precies zal uitpakken in de praktijk. De gevolgen zullen echter ongetwijfeld aanzienlijk zijn.

Criminologists have frequently debated whether offenders are specialists, in that they consistently perform either one offense or similar offenses, or versatile by performing any crime based on opportunities and situational provocations. Such foundational research has yet to be developed regarding cybercrimes, or offenses enabled by computer technology and the Internet. This study address this issue using a sample of 37 offender networks. The results show variations in the offending behaviors of those involved in cybercrime. Almost half of the offender networks in this sample appeared to be cybercrime specialists, in that they only performed certain forms of cybercrime. The other half performed various types of crimes on and offline. The relative equity in specialization relative to versatility, particularly in both on and offline activities, suggests that there may be limited value in treating cybercriminals as a distinct offender group. Furthermore, this study calls to question what factors influence an offender’s pathway into cybercrime, whether as a specialized or versatile offender. The actors involved in cybercrime networks, whether as specialists or generalists, were enmeshed into broader online offender networks who may have helped recognize and act on opportunities to engage in phishing, malware, and other economic offenses.