Rechtbank Amsterdam 22 oktober 2026, ECLI:NL:RBAMS:2026:10388

De rechtbank Amsterdam veroordeelt een besloten vennootschap tot een geldboete van € 8.000 wegens het opzettelijk niet doen van aangifte vennootschapsbelasting over 2021. In dat jaar verkoopt de vennootschap onroerend goed voor € 4.150.000, wat een boekwinst van € 2.791.924 oplevert. Ondanks uitnodiging, uitstel, herinnering en aanmaning dient zij geen aangifte in, waardoor een nadeel ontstaat van € 595.875. De rechtbank rekent de gedraging en het opzet van de middellijk bestuurder toe aan de vennootschap en verwerpt het verweer dat zijn aandacht volledig uitging naar het terugdraaien van de transactie. Van medeplegen spreekt de rechtbank de vennootschap vrij, omdat haar gedragingen en die van haar bestuurder samenvallen. De geldboete, conform de eis, is gematigd omdat de gelijktijdig berechte bestuurder een gevangenisstraf van 18 maanden krijgt, waarvan 9 maanden voorwaardelijk.

Inleiding en context

De verdachte is een besloten vennootschap, ter terechtzitting vertegenwoordigd door haar middellijk bestuurder en aandeelhouder. Een tussenvennootschap is sinds 2016 bestuurder en sinds 2022 enig aandeelhouder van de verdachte; van die tussenvennootschap is de vertegenwoordiger enig aandeelhouder en bestuurder. De meervoudige strafkamer wijst het vonnis in eerste aanleg op tegenspraak, na de terechtzitting van 8 oktober 2026. De zaken tegen de bestuurder (parketnummer 81/178119-25) en tegen een andere vennootschap (81/178141-25) zijn gelijktijdig, maar niet gevoegd, behandeld.

Tenlastelegging en wettelijk kader

De verdachte wordt verweten dat zij het niet (laten) doen van aangifte vennootschapsbelasting over 2021 heeft medegepleegd, terwijl dat feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven (artikel 69 AWR). Het vonnis geeft de tenlastelegging alleen samengevat weer. Centraal staan het niet doen van aangifte, het strekkingsvereiste, opzet en de toerekening aan de rechtspersoon.

Standpunt van het Openbaar Ministerie

De officier van justitie acht het feit bewezen. Bekend was dat belasting verschuldigd was, maar de bestuurder heeft als feitelijk leidinggevende onvoldoende gedaan om de Belastingdienst over de transactie te informeren en tot aangifte te komen. Het verweer is niet onderbouwd en een commercieel geschil doet niet af aan de aangifteplicht. De officier van justitie vordert een geldboete van € 8.000, door hem zelf als symbolisch aangeduid.

Standpunt van de verdediging

Namens de verdachte voert de bestuurder aan dat de aangifte niet opzettelijk achterwege is gebleven. Zijn aandacht ging volledig uit naar het terugdraaien van de vastgoedtransactie, die hij onzakelijk acht: onder bedreiging zag hij zich genoodzaakt het onroerend goed te laag te verkopen en in te stemmen met een constructie waarbij de opbrengst werd weggesluisd. Benadeling van de Belastingdienst was niet zijn bedoeling. Voor het geval van een bewezenverklaring verzoekt hij om een voorwaardelijke straf, onder verwijzing naar de omstandigheden van de transactie en het feit dat de verdachte sinds 2008 nooit problemen heeft veroorzaakt. Formele verweren vermeldt het vonnis niet.

Oordeel gerecht

De verdachte is op 1 maart 2022 uitgenodigd tot het doen van aangifte over 2021. Na uitstel tot 1 mei 2023 volgen een herinnering op 26 mei 2023 en een aanmaning op 10 juli 2023; ook daarna blijft aangifte uit. Op 31 maart 2021 heeft de verdachte onroerend goed verkocht voor € 4.150.000. Na aftrek van de boekwaarde (€ 1.304.242) en een saldo van € 53.834 bedraagt de boekwinst € 2.791.924 en het nadeel € 595.875, zodat aan het strekkingsvereiste is voldaan.

Het doen van aangifte behoort tot de normale bedrijfsvoering van de verdachte en het nalaten daarvan is haar dienstig geweest. De gedraging vindt plaats in haar sfeer en kan haar redelijkerwijs worden toegerekend. Ook het opzet van de middellijk bestuurder rekent de rechtbank aan de verdachte toe: uit het dossier blijkt niet dat anderen zeggenschap hadden en hij wist dat over de boekwinst vennootschapsbelasting verschuldigd was. Dat hij zich op het terugdraaien van de transactie richtte, die overigens nooit ongedaan is gemaakt, ontslaat de verdachte niet van haar aangifteplicht; hij heeft willens en wetens nagelaten daaraan te voldoen. In deze opzetoverweging vermeldt het vonnis dat de bestuurder akkoord gaf voor een nihilaangifte, terwijl de rechtbank eerder vaststelt dat geen aangifte is ingediend.

Van medeplegen spreekt de rechtbank vrij. De verdachte en de bestuurder zijn juridisch te onderscheiden, maar hun gedragingen vallen samen, zodat geen nauwe en bewuste samenwerking kan worden vastgesteld.

Bewezenverklaring

De rechtbank verklaart bewezen dat de verdachte:

in de periode van 1 maart 2022 tot en met 1 mei 2025 in Leiden en/of Apeldoorn opzettelijk de digitale aangifte vennootschapsbelasting over 2021 niet heeft gedaan en/of heeft doen of laten doen, terwijl dat feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven.

De verdachte wordt vrijgesproken van het meer of anders ten laste gelegde, waaronder het medeplegen.

Strafoplegging en maatregelen

De rechtbank weegt mee dat belastingontduiking het vertrouwen schaadt waarop het belastingstelsel rust, de belastingmoraal ondermijnt en tot oneerlijke concurrentie leidt. De verdachte is volgens het uittreksel Justitiële Documentatie van 5 augustus 2026 niet eerder voor soortgelijke feiten veroordeeld. De Belastingdienst heeft inmiddels een onherroepelijke aanslag vennootschapsbelasting van € 622.876 met rente opgelegd.

Voor een rechtspersoon is uitsluitend een geldboete aangewezen, die gelet op de ernst van het feit en vergelijkbare zaken in beginsel aanzienlijk zou moeten zijn. Evenals de officier van justitie matigt de rechtbank, omdat de gelijktijdig berechte bestuurder een gevangenisstraf van 18 maanden krijgt, waarvan 9 maanden voorwaardelijk met een proeftijd van 2 jaar; dat heeft volgens de rechtbank een sterk mitigerend effect. Zij legt conform de eis een onvoorwaardelijke geldboete van € 8.000 op en volgt het verzoek om een voorwaardelijke straf niet. De straf is gegrond op de artikelen 23 en 51 Sr en artikel 69 AWR. Bijkomende straffen of maatregelen worden niet opgelegd.

Lees hier de volledige uitspraak.

Actualiteiten

Geldboete van € 8.000 voor rechtspersoon wegens opzettelijk niet doen van aangifte vennootschapsbelasting over een boekwinst uit vastgoedverkoop; vrijspraak van medeplegen met de eigen bestuurder