Rechtbank Amsterdam 22 oktober 2026, ECLI:NL:RBAMS:2026:10397

De rechtbank Amsterdam veroordeelt een besloten vennootschap tot een geldboete van € 2.000 wegens het opzettelijk onjuist en onvolledig doen van de aangifte vennootschapsbelasting over 2021. De vennootschap verkoopt in maart 2021 onroerend goed voor € 1.150.000 en behaalt daarmee een boekwinst van € 828.521. Op 1 mei 2023 geeft haar middellijk bestuurder akkoord voor een nihilaangifte waarin die boekwinst niet is verwerkt, met een belastingnadeel van € 182.630 als gevolg. De rechtbank rekent de gedraging en het opzet van de bestuurder toe aan de vennootschap, omdat het doen van aangifte tot haar normale bedrijfsvoering behoort. Van het tenlastegelegde medeplegen spreekt de rechtbank de vennootschap vrij, omdat haar gedragingen en die van de bestuurder samenvallen en geen nauwe en bewuste samenwerking kan worden vastgesteld. De geldboete is gelijk aan de eis en sterk gematigd, omdat de bestuurder tegelijkertijd wordt veroordeeld tot een gevangenisstraf van 18 maanden, waarvan 9 maanden voorwaardelijk.

Inleiding en context

De verdachte is een rechtspersoon. Sinds 2021 is een andere B.V. haar enig aandeelhouder en een derde B.V. haar bestuurder. Een natuurlijk persoon is enig aandeelhouder en bestuurder van die vennootschappen en daarmee middellijk aandeelhouder en bestuurder van de verdachte. Hij vertegenwoordigt de verdachte ter zitting. De rechtbank behandelt de zaak in eerste aanleg en op tegenspraak, gelijktijdig maar niet gevoegd met de zaken tegen de bestuurder en de aandeelhoudende B.V. Op 31 maart 2021 verkoopt de verdachte onroerend goed met de helft van het voorgelegen perceel voor € 1.150.000. De boekwaarde bedraagt € 321.479.

Tenlastelegging en wettelijk kader

De verdachte wordt verweten dat zij samen met een ander opzettelijk een onjuiste en onvolledige aangifte vennootschapsbelasting over 2021 heeft gedaan, terwijl dat feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven (artikel 69 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen). Centraal staan het opzet, het strekkingsvereiste, de toerekening aan de rechtspersoon en het medeplegen.

Standpunt van het Openbaar Ministerie

Volgens de officier van justitie kan het feit wettig en overtuigend worden bewezen. Bekend was dat belasting moest worden betaald, maar de bestuurder heeft als feitelijk leidinggevende onvoldoende gedaan om de Belastingdienst over de transactie te informeren en een juiste aangifte te doen. Het commerciële geschil waarop de verdediging zich beroept, doet volgens het Openbaar Ministerie niet af aan de aangifteplicht, en het verweer is niet onderbouwd. De officier van justitie vordert een “symbolische” geldboete van € 2.000.

Standpunt van de verdediging

De verdediging voert aan dat de aangifte niet opzettelijk onjuist is ingediend. De bestuurder richtte zich volledig op het terugdraaien van de transactie, die hij als onzakelijk beschouwt. Hij werd volgens eigen zeggen bedreigd, moest het onroerend goed tegen een te lage prijs verkopen en instemmen met een constructie waarbij de opbrengst werd weggesluisd. Het was niet zijn bedoeling de Belastingdienst te benadelen. Voor de strafmaat vraagt de verdediging om een voorwaardelijke straf, met een beroep op de omstandigheden van de transactie en het feit dat de verdachte sinds 2008 geen problemen heeft veroorzaakt.

Oordeel gerecht

De rechtbank stelt vast dat de bestuurder op 1 mei 2023 akkoord geeft voor een nihilaangifte met dezelfde boekwaarde aan het begin en het einde van het boekjaar. Een persoon van een andere B.V. dient de aangifte namens de verdachte in. De boekwinst van € 828.521 is niet verwerkt, zodat de aangifte onjuist en onvolledig is. Het nadeel bedraagt € 182.630, waarmee aan het strekkingsvereiste van artikel 69 AWR is voldaan.

Het doen van aangifte behoort tot de normale bedrijfsvoering van de verdachte en het indienen van de onjuiste aangifte is haar dienstig geweest. De gedraging vindt plaats in de sfeer van de verdachte en kan haar redelijkerwijs worden toegerekend. Het opzet van de leidinggevende functionaris wordt aan de rechtspersoon toegerekend. Uit het dossier blijkt niet dat anderen beslissingsbevoegdheid of zeggenschap hadden. De bestuurder wist dat over de boekwinst vennootschapsbelasting verschuldigd was en gaf toch akkoord. Zijn focus op het terugdraaien van de transactie laat de aangifteplicht onverlet. Er is niet aannemelijk gemaakt dat zich omstandigheden hebben voorgedaan die de rechtspersoon van die plicht ontsloegen, nog daargelaten dat de transactie nooit ongedaan is gemaakt.

Het medeplegen acht de rechtbank niet bewezen. De verdachte en de bestuurder zijn juridisch te onderscheiden, maar hun gedragingen vallen samen. Daardoor kan geen nauwe en bewuste samenwerking worden vastgesteld.

Bewezenverklaring

De verdachte heeft op 1 mei 2023 in Leiden opzettelijk een digitale aangifte vennootschapsbelasting over 2021 onjuist en onvolledig laten doen, door een onjuist belastbaar bedrag te laten opgeven, terwijl dat feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven.
De verdachte wordt vrijgesproken van het medeplegen en van wat haar verder meer of anders is ten laste gelegd.

Strafoplegging en maatregelen

De rechtbank legt een geldboete van € 2.000 op, gebaseerd op de artikelen 23 en 51 Sr en artikel 69 AWR. Voor een rechtspersoon is uitsluitend een geldboete aangewezen. Gelet op de ernst van het feit en op de boetes in vergelijkbare zaken zou in beginsel een aanzienlijke geldboete passend zijn. De rechtbank weegt mee dat het feit het vertrouwen in eerlijke aangiften schaadt, de belastingmoraal ondermijnt en tot oneerlijke concurrentie leidt. De verdachte is niet eerder voor soortgelijke feiten veroordeeld. De Belastingdienst heeft haar een onherroepelijke aanslag vennootschapsbelasting van € 182.630 met rente opgelegd. Net als de officier van justitie matigt de rechtbank de geldboete. De gelijktijdig berechte bestuurder krijgt een gevangenisstraf van 18 maanden, waarvan 9 maanden voorwaardelijk met een proeftijd van 2 jaar, en die omstandigheid heeft volgens de rechtbank een sterk mitigerend effect. De straf is gelijk aan de eis. Het vonnis gaat niet afzonderlijk in op het verzoek om een voorwaardelijke straf. Er worden geen bijkomende straffen of maatregelen opgelegd.

Lees hier de volledige uitspraak.

Actualiteiten

Geldboete van € 2.000 voor rechtspersoon wegens opzettelijk onjuiste aangifte vennootschapsbelasting en vrijspraak van medeplegen met de eigen middellijk bestuurder