Afwijzing verzoek ex art. 591a Sv, geen sprake van ‘gewezen verdachte’: enkele feit dat n.a.v. een aangifte onderzoek door de politie wordt gedaan, maakt niet dat de betreffende persoon direct als verdachte is aangemerkt

Rechtbank Rotterdam 16 oktober 2015, ECLI:NL:RBROT:2015:7603 Het verzoek ex art. 591a Sv strekt ertoe dat ten laste van de Staat aan verzoeker een vergoeding wordt toegekend ad € 2.601,50 ter zake van kosten voor rechtsbijstand in de strafzaak en ad € 550,- ter zake van kosten voor het door zijn raadsman opstellen, indienen en in diens aanwezigheid behandelen van het onderhavige verzoekschrift.

De officier van justitie heeft primair geconcludeerd tot niet-ontvankelijkverklaring van verzoeker in het verzoek. Subsidiair heeft de officier van justitie geconcludeerd tot toewijzing van het verzoek tot een bedrag van € 1.179,70 ter zake van kosten voor rechtsbijstand in de strafzaak en een bedrag van € 550,- ter zake van kosten voor de onderhavige procedure, een en ander overeenkomstig de door haar overgelegde en in het dossier gevoegde aantekeningen.

Uit de zich bij de stukken bevindende brief van officier van justitie mr. W.B.J. ten Have van 7 januari 2014 aan verzoeker blijkt dat op 8 juli 2013 aangifte tegen hem is gedaan ter zake van seksueel misbruik van een minderjarige leerling van de school waar verzoeker toen werkzaam was, alsook dat naar aanleiding van die aangifte diverse getuigen zijn gehoord. De politie heeft verzoeker bij brief van 17 december 2013 verzocht om op 6 januari 2014 te verschijnen op het politiebureau in Sliedrecht voor een gesprek over de tegen hem gedane aangifte. Blijkens het proces-verbaal van bevindingen van de politie van 6 januari 2014 heeft de politie verzoeker tijdens dat gesprek verteld waarvan aangifte is gedaan, alsook dat de officier van justitie op basis van de uitkomst van het onderzoek dat op de aangifte is gevolgd heeft besloten om verzoeker niet als verdachte aan te merken. De officier van justitie heeft dit bij brief van 7 januari 2014 aan verzoeker bevestigd.

De rechtbank stelt voorop dat het enkele feit dat naar aanleiding van een gedane aangifte onderzoek door de politie wordt gedaan, niet maakt niet dat de persoon waartegen aangifte is gedaan direct als verdachte is aangemerkt. Gezien de gang van zaken zoals hiervoor beschreven, moet voorts worden geconcludeerd dat de verzoeker nimmer door politie of justitie als verdachte is aangemerkt.

Het feit dat de uitnodiging om aan het bureau te verschijnen van 17 december 2013 als onderwerp de tekst “uitnodiging voor verhoor” bevat, maakt dat niet anders. Uit het proces-verbaal blijkt dat van een “verhoor” in het geheel geen sprake is geweest. Verzoeker is in het gesprek direct medegedeeld dat hij niet als verdachte is aangemerkt, hetgeen door (de gemachtigde van) verzoeker ook niet is betwist.

Dat verzoeker (buiten toedoen van politie en justitie) reeds in de zomer van 2013 bekend is geworden met het feit dat aangifte tegen hem was gedaan en dat de politie bezig was met onderzoek, ten gevolge waarvan hij op 16 september 2013 een raadsman heeft ingeschakeld en kosten heeft gemaakt, maakt het voorgaande evenmin anders. Dat verzoeker een raadsman heeft ingeschakeld is onder deze omstandigheden niet onbegrijpelijk, echter voor vergoeding uit ’s Rijks kas van de hiervoor gemaakte kosten is slechts plaats indien hij door politie of justitie als verdachte is aangemerkt. Nu hiervan geen sprake is geweest, kan verzoeker niet kan worden aangemerkt als een ‘gewezen verdachte’ in de zin van artikel 591a Sv.

De rechtbank verklaart verzoeker niet-ontvankelijk in het verzoek.

Lees hier de volledige uitspraak.

Toepassing art. 9a Sr inzake het onthouden van de nodige verzorging van vee en niet voldoen aan R&I. OvJ en buitengewone opsporingsambtenaren hebben belangrijke strafvorderlijke regels genegeerd.

Rechtbank Noord-Nederland 22 oktober 2015, ECLI:NL:RBNNE:2015:4891 Verdachte heeft zich meermalen schuldig gemaakt aan het onthouden van zijn dieren van de nodige verzorging en zich niet gehouden aan de regels omtrent de registratie en identificatie van die dieren. 

Ontvankelijkheid van de officier van justitie

De economische politierechter heeft het volgende vastgesteld. Ter gelegenheid van de behandeling van de gevoegde zaken tegen verdachte d.d. 18 juni 2015, heeft de officier van justitie ter zitting aangekondigd het bedrijf van verdachte aan ‘een nadere controle te onderwerpen’. De officier van justitie heeft toen ook toegezegd daarover te zijner tijd een proces-verbaal van de ‘nadere controle’ te doen opmaken en dit aan het dossier toe te voegen. Op verzoek van de officier van justitie is de behandeling van de strafzaken voor bepaalde tijd aangehouden, te weten tot de zitting van 8 oktober 2015.

Tijdens de voortgezette behandeling van de gevoegde strafzaken tegen verdachte op 8 oktober 2015, is gebleken dat geen proces-verbaal van de ‘nadere controle’ van verdachte’s bedrijf is opgemaakt. De economische politierechter heeft kennis genomen van een e-mail die door de officier van justitie kort voor de aanvang van de behandeling van de zaken is verzonden aan de economische politierechter en aan diens griffier. Uit die e-mail blijkt dat de officier van justitie en een of meerdere buitengewone opsporingsambtenaren van de Nederlandse Voedsel- en warenautoriteit (hierna NVWA) op 24 augustus 2015 kennelijk een ‘controle’ in het veehouderijbedrijf van verdachte hebben uitgevoerd. Tevens blijkt uit bedoelde e-mail dat op 7 oktober 2015 door twee buitengewone opsporingsambtenaren van de NVWA andermaal een controle in verdachte’s bedrijf is uitgevoerd. Aan de e-mail van de officier van justitie d.d. 8 oktober 2015 is een kopie gehecht van een mail die is opgesteld door de opsporingsambtenaren [opsporingsambtenaar 1] en [opsporingsambtenaar 2] en die daarin beknopt verslag doen van hun bevindingen d.d. 7 oktober 2015, waaronder een weergave van een verklaring van verdachte. Ter zitting heeft de officier van justitie, in antwoord op de vraag van de economische politierechter, verklaard dat er, anders dan hij tijdens de eerdere behandeling van de strafzaak heeft aangegeven, geen aanvullend proces-verbaal is opgemaakt.

Met betrekking tot het voorgaande overweegt de economische politierechter als volgt.

De aanwezigheid van de officier van justitie en van een of meerdere buitengewone opsporingsambtenaren van de NVWA in het bedrijf van verdachte, d.d. 24 augustus 2015, kan, naar het oordeel van de economische politierechter, gelet op het doel waarmee de officier van justitie het bedrijf heeft bezocht, bezwaarlijk anders dan als een schouw in de zin van artikel 151 Sv worden gezien. Zoals de officier van justitie zowel ter zitting d.d. 18 juni 2015 als ter zitting van 8 oktober 2015 heeft verklaard, was het kennelijk zijn bedoeling om na te gaan of de zijns inziens strafbare situatie in en rond de stallen van het vee van verdachte, nog steeds zou voortduren dan wel of een verbetering in de situatie vastgesteld kon worden. Aangezien het doel van de aanwezigheid van de officier van justitie en de ambtenaren van de NVWA in het bedrijf van verdachte kennelijk was (de beantwoording van) de vraag of de verdenking voortduurde, was de handeling van en onder verantwoordelijkheid van de officier van justitie, gelet op de fase waarin het strafgeding tegen verdachte toen verkeerde, naar het oordeel van de economische politierechter een opsporingshandeling. Zij was immers gericht was op het ophelderen en het afdoen van strafbare feiten. De inzet van dit dwangmiddel, dat op grond van artikel 25 WED ook in economische strafzaken ingezet kan worden, is omgeven met diverse waarborgen zoals weergegeven in artikel 151 lid 2 en 3 Sv, teneinde degene die aan dit dwangmiddel wordt onderworpen, de gelegenheid te geven gedurende en naar aanleiding van de schouw datgene aan te voeren dat de bevindingen van de officier van justitie gedurende de schouw in een ander licht kan plaatsen.

De economische politierechter heeft vastgesteld dat de officier van justitie de raadsman van verdachte niet schriftelijk in kennis heeft gesteld van de voorgenomen schouw op 24 augustus 2015. Ter zitting heeft de raadsman desgevraagd meegedeeld dat hij niet van de schouw op de hoogte was gesteld. De raadsman heeft de schouw dan ook niet bijgewoond. Gesteld noch gebleken is dat het onderzoeksbelang in de weg stond aan de aankondiging van de schouw aan de raadsman en de verdachte.

Daarnaast is de economische politierechter niet gebleken dat van de door de officier van justitie gebezigde opsporingshandeling een proces-verbaal is opgemaakt. Naar het oordeel van de economische politierechter strijdt het nalaten ervan in deze omstandigheid met het bepaalde in artikel 152 lid 1 Sv, terwijl niet door de officier van justitie is gesteld, noch dat zulks gebleken is, dat artikel 152 lid 2 Sv in de onderhavige situatie van toepassing was. Het op 8 oktober 2015 alleen aan de economische politierechter en diens griffier en niet aan de raadsman van verdachte, verzonden en informeel getoonzette e-mail, kan niet als proces-verbaal als bedoeld in artikel 152 Sv worden aangemerkt, terwijl niet gezegd kan worden dat deze e-mail voldoet aan de eisen van artikel 153 Sv.

Van de kennelijk door de ambtenaren van de NVWA op 7 oktober 2015 verrichte handelingen in het bedrijf van verdachte, is, zo heeft de economische rechter vast gesteld, evenmin een proces-verbaal opgemaakt. De kennelijk verrichte handelingen zijn genoteerd in een e-mail d.d. 7 oktober 2015, die is gericht aan de officier van justitie. De ‘bijlagen’ waarnaar verwezen wordt, zijn niet ter kennis van de economische politierechter noch van de raadsman gekomen. Naar het oordeel van de economische politierechter is deze e-mail niet te beschouwen als een proces-verbaal in de betekenis van artikel 152 Sv, terwijl bedoelde e-mail niet is opgemaakt conform het bepaalde in artikel 153 Sv. In deze situatie is evenmin vastgesteld dat artikel 152 lid 2 Sv van toepassing was. De economische politierechter stelt vast, dat deze e-mail van de ambtenaren evenmin naar de raadsman van verdachte is gestuurd. De economische politierechter merkt daarnaast op dat de in de mail van de ambtenaren weergegeven verklaring van verdachte, niet lijkt te zijn voorafgegaan door de cautie, op grond waarvan de economische politierechter het ervoor houdt dat deze, in strijd met het bepaalde in artikel 29 lid 2 Sv, niet is gegeven aan verdachte. Nu zijn verklaring als weergegeven heeft te gelden als een verklaring van verdachte over diens betrokkenheid bij vermeend begane strafbare feiten, had verdachte op zijn recht als bedoeld in artikel 29 lid 2 Sv gewezen moeten worden.

De economische politierechter is op grond van het bovenstaande van oordeel dat, door de wijze waarop de officier van justitie in het onderhavige geval de schouw heeft uitgevoerd en doordat zowel hij als de opsporingsambtenaren hebben nagelaten een proces-verbaal op te maken van hun bevindingen, terwijl in beide gevallen de raadsman niet op de hoogte gesteld is van het een en ander, er gesproken kan worden van meerdere ernstige en onherstelbare vormverzuimen. Daarmee heeft de officier van justitie in strijd met artikel 151 Sv en artikelen 152 en 153 Sv gehandeld en hebben de buitengewone opsporingsambtenaren van de Nederlandse voedsel- en warenautoriteit evenzeer in strijd met voormelde bepalingen gehandeld. Daarnaast is artikel 29 lid 2 Sv niet nageleefd. Derhalve is er sprake van meerdere schendingen van wezenlijke vormvoorschriften.

Het belang van voormelde bepalingen omvat de bescherming van de verdachte tegen onrechtmatig overheidsoptreden, waaronder het de verdachte wijzen op zijn recht te zwijgen alvorens hij verhoord wordt. Een ander wezenlijk belang van de betreffende voorschriften is het bevorderen van de transparantie van het handelen van justitie en opsporingsambtenaren opdat deze in hun doen en laten achteraf gecontroleerd kunnen worden. Deze belangen zijn zowel door de officier van justitie en door de buitengewone opsporingsambtenaren tijdens hun bezoek aan het bedrijf van verdachte niet dan wel onvoldoende in acht genomen. Daardoor kan naar het oordeel van de economische politierechter gesproken worden van ernstige verzuimen, welke niet te herstellen zijn. De ernst van voormelde verzuimen vloeit in het onderhavige geval tevens voort uit het feit dat verdachte als - zo heeft de economische politierechter ter zitting vastgesteld, maar ook de officier van justitie heeft aangegeven dit gemerkt te hebben - kwetsbaar persoon zich plotseling geconfronteerd wist met de officier van justitie en ambtenaren van de NVWA, en doordat de raadsman zijn cliënt tijdens de bezoeken niet heeft kunnen bijstaan.

De economische politierechter ziet zich voor de vraag gesteld welk rechtsgevolg in de onderliggende strafzaak aan de vastgestelde combinatie van deze vormverzuimen verbonden moet worden. Aan de beantwoording van die vraag gaat de vraag vooraf of, en zo ja: in hoeverre de verdachte in zijn verdedigingsbelang is geschaad door de verzuimen, meer in het bijzonder: of daardoor tekort is gedaan aan zijn recht op een eerlijk proces. De economische politierechter overweegt hierover als volgt.

Op een onderdeel van de opsporing is, naar het oordeel van de economische politierechter, door de handelwijze van de officier van justitie en die van de opsporingsambtenaren met veronachtzaming van de belangen van de verdachte tekort gedaan aan diens recht op een eerlijk proces. De economische politierechter stelt evenwel vast dat, de gehele procedure overziende, de verdachte zijn aanspraak op een eerlijk proces heeft kunnen waarmaken, doordat de verdachte ter zitting al datgene kon aanvoeren wat tot zijn verdediging strekte. Op grond daarvan ligt de niet-ontvankelijkheid van het openbaar ministerie als einduitspraak in het onderhavig geval niet in de rede. De economische politierechter heeft voorts vastgesteld dat de officier van justitie datgene wat hij en de opsporingsambtenaren, naar aanleiding van hun bezoek aan het bedrijf van verdachte kennelijk hebben ondervonden, niet heeft mee laten wegen in zijn oordeel dat ten aanzien van de tenlastegelegde feiten de economische politierechter tot een bewezenverklaring zou kunnen komen. De economische politierechter zal de inhoud van de e-mail van de officier van justitie en datgene wat hij ter zitting heeft aangevoerd over zijn bevindingen van zijn bezoek aan het bedrijf van verdachte d.d. 24 augustus 2015 buiten beschouwing laten.

Standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie heeft aangevoerd dat alle ten laste gelegde feiten kunnen worden bewezen. Hij heeft daartoe aangevoerd dat op grond van de constateringen door verbalisanten, zoals deze zijn neergelegd in de zich in het dossier bevindende processen-verbaal, en de bekennende verklaring van verdachte is komen vast te staan dat de dieren van verdachte onvoldoende over een schone en droge ligplaats konden beschikken en dat de betreffende runderen, geiten en schapen niet waren geregistreerd en geïdentificeerd zoals is voorgeschreven in de Regeling identificatie en registratie van dieren.

Standpunt van de verdediging

De raadsman heeft betoogd dat verdachte deels moet worden vrijgesproken van het onder parketnummer 84/104164-14 onder 1 ten laste gelegde. Hij heeft daartoe aangevoerd dat verdachte de schapen heeft afgemeld, maar dat hier bij de registratie daarvan iets mis is gegaan.

Met betrekking tot de dieren niet voorzien van een schone en droge ligplaats, zoals onder beide parketnummers onder feit 2 is tenlastegelegd, heeft de raadsman aangevoerd dat de handelwijze van verdachte zo is dat hij de dieren eerst voert en deze vervolgens mest produceren. Dan brengt hij de dieren naar buiten en maakt hij de stallen schoon. Als de controle door de NVWA plaats vindt als verdachte de dieren nog moet voeren, klopt het dat op dat moment de dieren niet kunnen beschikken over een schone en droge ligplaats. Als de dieren weer naar binnen worden gehaald, komen zij in een schone stal. Dit heeft verdachte ook bedoeld in zijn verklaring dat de controleurs te vroeg kwamen. Verdachte ziet dit handelen als een diervriendelijke oplossing. De raadsman heeft zich met betrekking tot een bewezenverklaring van deze feiten gerefereerd aan het oordeel van de economische politierechter.

Beoordeling rechtbank

Op grond van de bewijsmiddelen is wettig en overtuigend bewezen dat verdachte het onder parketnummer 84/247120-154 onder 1 en 2 en parketnummer 84/104164-14 onder 1 en 2 ten laste gelegde heeft begaan.

Bewezenverklaring

Onder parketnummer 84/247120-14:

• Feit 1: Overtreding van voorschriften gesteld krachtens artikel 96 van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren, opzettelijk begaan
• Feit 2: Als houder van dieren aan die dieren de nodige verzorging onthouden.

Onder parketnummer 84/104164-14:

• Feit 1: Overtreding van voorschriften gesteld krachtens artikel 105, eerste lid, van de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren, opzettelijk begaan
• Feit 2: Als houder van dieren aan die dieren de nodige zorg onthouden.

Strafoplegging

Verdachte heeft zich meermalen schuldig gemaakt aan het onthouden van zijn dieren van de nodige verzorging en zich niet gehouden aan de regels omtrent de registratie en identificatie van die dieren. Verdachte is deels niet zelfstandig in staat de wijzingen in het I&R in te voeren. Dat blijkt ook uit de verklaring van verdachte ter zitting dat zijn zoon inmiddels die registratie heeft overgenomen. Ten aanzien van het oormerken van de geiten heeft verdachte zich op het standpunt gesteld dat hij dit dierenmishandeling vindt. Verdachte is echter onverminderd gehouden de toepasselijke wettelijke bepalingen na te leven zolang voor alternatieve en meer diervriendelijke methoden in de regelgeving geen ruimte wordt geboden. De bewezenverklaarde feiten zijn ernstige feiten en de economische politierechter rekent deze verdachte ook zwaar aan.

Aan de andere kant is er een en ander niet volgens de juiste strafvorderlijke procedures verlopen. De economische politierechter stelt vast dat de officier van justitie en de buitengewone opsporingsambtenaren, door hun hierboven weergegeven handelwijze, belangrijke strafvorderlijke regels hebben genegeerd. Hoewel niet gezegd kan worden dat daardoor het wettelijk systeem in de kern is geraakt, overweegt de economische politierechter dat er naar zijn oordeel zonder meer sprake is van een verwijtbare en ernstige inbreuk op fundamentele regels die beogen de verdachte in zijn recht op een eerlijk proces te beschermen.

De economische politierechter is van oordeel dat deze aanzienlijke vormverzuimen die zich hebben voorgedaan, aanleiding geven om tot een schuldigverklaring van de strafbare feiten te komen, maar geen straf of maatregel daarvoor op te leggen.

Lees hier de volledige uitspraak.

Celstraf voor oplichting door dakdekker

Rechtbank Midden-Nederland 23 oktober 2015, ECLI:NL:RBMNE:2015:7654 (niet gepubliceerd) Een 44-jarige man uit Tienhoven is door de rechtbank Midden-Nederland veroordeeld tot een gevangenisstraf van 24 maanden, waarvan 8 maanden voorwaardelijk. De rechtbank achtte de man schuldig aan 17 gevallen van oplichting. In 7 andere situaties werd hij vrijgesproken.

De man kwam telkens bij mensen langs om zich aan te bieden als dakdekker, zei dat er gebreken waren aan dak of gevel en drong er op aan dat er vooraf betaald werd. De rechtbank vond dat er niet in alle gevallen sprake was van oplichting. Van strafbare oplichting kan sprake zijn als iemand door het aannemen van een valse hoedanigheid een ander beweegt tot de afgifte van geld. Dat iemand een overeenkomst niet nakomt is op zichzelf geen oplichting.

De rechtbank oordeelde dat de man zijn klanten heeft opgelicht in gevallen waarin hij in het geheel geen werkzaamheden had verricht. Ook in zaken waarin geringe werkzaamheden werden verricht die hij uitvoerde om de indruk te wekken dat al het werk zou worden gedaan, vond de rechtbank dat er sprake was van oplichting. Dat was ook het geval in zaken waarin wel werkzaamheden werden uitgevoerd, maar er geen gebreken waren.

In een aantal zaken heeft de rechtbank vastgesteld dat de dakdekker, of anderen namens hem, substantiële werkzaamheden heeft uitgevoerd. Hoewel de rechtbank twijfelt aan de oprechte bedoelingen van verdachte, kan de rechtbank niet vast stellen dat verdachte van meet af aan niet van plan was de werkzaamheden uit te voeren of dat hij gebreken heeft voorgewend die niet bestaan. In deze zaken werd hij daarom vrijgesproken.

De rechtbank hield er bij het opleggen van de straf onder meer rekening mee dat de verdachte zich meerdere jaren schuldig heeft gemaakt aan oplichting. Dit heeft bij de slachtoffers tot grote frustratie geleid. Daarbij heeft verdachte tevens het vertrouwen van potentiële klanten in de dakdekkersbranche schade toegebracht. Volgen de rechtbank is bij uitstek in deze branche vertrouwen van klanten van groot belang. Klanten moeten vanwege het ontbreken van expertise kunnen afgaan op de bevindingen van dakdekkers.

Bezwaarschrift ex art. 7 Wet DNA & Veroordeling wegens computervredebreuk

Rechtbank Noord-Holland 20 oktober 2015, ECLI:NL:RBNHO:2015:8800 Het bezwaarschrift is gericht tegen het nader bepalen en verwerken van het DNA-profiel van veroordeelde, ten behoeve waarvan op bevel van de officier van justitie te Haarlem van 21 juli 2015 op 9 september 2015 bij veroordeelde celmateriaal is afgenomen.

Standpunten

Het standpunt van veroordeelde komt er op neer, dat hij het delict met de computer heeft gepleegd en dat er derhalve geen sprake is van enig DNA-spoor. De afname, bepaling en opname van het profiel schiet volledig het doel voorbij. Bij een dergelijk delict wordt immers geen enkel DNA-spoor achtergelaten. Voorts was veroordeelde ten tijde van het plegen van het delict zeer jeugdig en is hij sindsdien niet meer met justitie in aanraking geweest.

Het standpunt van de officier van justitie luidt, zakelijk weergegeven, dat het bezwaarschrift gegrond dient te worden verklaard, gelet op de aard van het delict en het tijdsverloop tussen de veroordeling en het bevel tot afname.

Beoordeling

Het bevel van de officier van justitie tot afname van DNA materiaal van 21 juli 2015 is gegrond op artikel 2, eerste lid, van de Wet DNA-onderzoek bij veroordeelden (hierna: de Wet), waarbij als grondslag heeft gediend de veroordeling van veroordeelde voornoemd op 5 september 2013 door de kinderrechter/politierechter in deze rechtbank ter zake van artikel 138ab Sr (computervredebreuk).

Veroordeelde heeft op 9 september 2015 middels afname van wangslijmvlies celmateriaal afgestaan ten behoeve van DNA-onderzoek.

Het bezwaarschrift dat veroordeelde heeft ingediend tegen het bepalen en verwerken van zijn DNA-profiel is tijdig ingediend.

In op 13 mei 2008 gewezen arresten stelt de Hoge Raad voorop dat tekst, alsmede doel en strekking van de Wet als uitgangspunt hebben dat bij iedere veroordeelde als bedoeld in artikel 2, eerste lid, van de Wet celmateriaal wordt afgenomen. De officier van justitie is verplicht een daartoe strekkend bevel te geven, tenzijzich één van de in het eerste lid genoemde - en beperkt uit te leggen - uitzonderingen voordoet.

De in artikel 2, eerste lid, onder a, van de Wet genoemde uitzondering doet zich niet voor, nu niet gebleken is dat reeds een DNA-profiel van veroordeelde is verwerkt.

De rechtbank dient derhalve, op grond van artikel 2, eerste lid onder b, van de Wet, te beoordelen of redelijkerwijs aannemelijk is dat het bepalen en verwerken van het DNA-profiel van veroordeelde, gelet op de aard van het misdrijf of de bijzondere omstandigheden waaronder het misdrijf is gepleegd, niet van betekenis zal kunnen zijn voor de voorkoming, opsporing, vervolging en berechting van strafbare feiten van de veroordeelde.

Ten aanzien van de aard van het misdrijf overweegt de rechtbank dat tijdens de behandeling van het onderhavige wetsvoorstel misdrijven zijn genoemd waarbij doorgaans geen celmateriaal wordt achtergelaten, te weten valsheid in geschrift, meineed, schuldheling en verduistering. Deze delictsomschrijvingen kunnen echter niet categorisch worden uitgesloten, omdat bij deze misdrijven telkens gevallen denkbaar zijn waarin DNA-onderzoek wel van betekenis kan zijn. In deze gevallen dient te worden gekeken naar de aard van het concreet gepleegde delict waarop het bevel tot afname ziet, met de toets of het bepalen en verwerken van het DNA-profiel in dat geval redelijkerwijs van betekenis zal kunnen zijn voor de voorkoming, opsporing, vervolging en berechting van strafbare feiten.

De rechtbank stelt vast dat het misdrijf van artikel 138ab Sr, waarvoor veroordeelde is veroordeeld, valt onder de categorie misdrijven als bedoeld in artikel 67 lid 1 Sv. Aan de voorwaarden als bedoeld in artikel 2 lid 1 juncto artikel 1 onder c van de Wet is dan ook in beginsel voldaan.

De vraag die vervolgens dient te worden beantwoord, is of het bepalen en verwerken van het DNA-profiel van de veroordeelde gelet op de aard van dit concrete in de onderliggende strafzaak gepleegde delict redelijkerwijs van belang kan zijn voor het voorkomen, opsporen, vervolgen dan wel berechten van strafbare feiten.

Veroordeelde is op 5 september 2013 door deze rechtbank veroordeeld wegens het plegen van computervredebreuk. Veroordeelde heeft een app geplaatst op een laptop van een lerares van zijn school en op deze wijze toegang verkregen tot toetsen met antwoorden. De rechtbank is van oordeel dat in dit concrete geval DNA-onderzoek redelijkerwijs niet van betekenis zal kunnen zijn voor de opheldering van dergelijke strafbare feiten.

De rechtbank dient zich vervolgens nog af te vragen of bijzondere omstandigheden waaronder het misdrijf is gepleegd aanleiding geven te vrezen dat bezwaarde in de toekomst feiten zal plegen, waarbij het bepalen en verwerken van het DNA-profiel van de veroordeelde van betekenis zal kunnen zijn voor de voorkoming, opsporing en berechting van strafbare feiten van veroordeelde. Daarvan is de rechtbank niet gebleken.

Kennelijk heeft het openbaar ministerie het bepalen en verwerken van het DNA-profiel van veroordeelde ook niet van groot belang geacht, nu zij pas op 21 juli 2015, bijna twee jaar na de veroordeling, heeft bevolen tot afname van DNA-materiaal van veroordeelde.

Nu in dit concrete geval, gelet op de aard van het misdrijf waarvoor veroordeelde is veroordeeld, mede bezien in het licht van de overige omstandigheden, redelijkerwijs aannemelijk is dat het bepalen en verwerken van zijn DNA-profiel niet van betekenis zal kunnen zijn voor de voorkoming, opsporing, vervolging en berechting van strafbare feiten van veroordeelde, zal de rechtbank het bezwaar gegrond verklaren en bepalen dat het celmateriaal moet worden vernietigd.

Beslissing

De rechtbank verklaart het bezwaarschrift gegrond en beveelt de officier van justitie ervoor zorg te dragen dat het celmateriaal terstond wordt vernietigd.

Lees hier de volledige uitspraak.

Verzoek schadevergoeding ex artikel 591a Sv: matiging verzochte bedrag, toewijzing uurtarief €200,-

Rechtbank Noord-Holland 20 oktober 2015, ECLI:NL:RBNHO:2015:8851 Op 30 april 2015 is ter griffie van de rechtbank Noord-Holland, locatie Alkmaar, ingekomen een door mr. W.A.L. de Boer, advocaat, ingediend verzoekschrift, gedateerd 20 april 2015, van

Het verzoekschrift strekt tot toekenning aan verzoeker van een vergoeding ten laste van de Staat ten bedrage van € 4.178,24 wegens de door deze gemaakte kosten van een raadsman, alsmede tot vergoeding van de kosten van een raadsman met betrekking tot de indiening en behandeling van het onderhavige verzoekschrift.

De strafzaak tegen verzoeker is geëindigd door een brief van de officier van justitie van 24 februari 2015 aan verzoeker waarin deze meedeelt dat de strafzaak is geseponeerd.

Het door verzoeker ondertekende verzoekschrift is tijdig ingediend.

Op de voet van het bepaalde in artikel 591a jo artikel 90 van het Wetboek van Strafvordering kan de gewezen verdachte – indien de strafzaak is geëindigd zonder oplegging van straf of maatregel en zonder dat toepassing is gegeven aan artikel 9a van het Wetboek van Strafrecht – in beginsel aanspraak maken op vergoeding van de te zijnen laste gekomen kosten van een raadsman.

Ten aanzien van het in rekening gebrachte uurtarief heeft de waarnemer van de raadsman van verzoeker ter zitting aangevoerd dat mr. De Boer veel ervaring heeft in zedenzaken en op grond van deze ervaring een hoger uurtarief hanteert dan het gemiddelde geadviseerde uurtarief. Daarbij ging het in deze zaak om ernstige aantijgingen en heeft de advocaat urenlang bij het verhoor op het politiebureau bijstand verleend aan verzoeker.

De officier van justitie heeft in raadkamer verklaard geen bezwaar te hebben tegen toekenning van een vergoeding voor de kosten van de raadsman, maar matiging van de gevraagde vergoeding op zijn plaats te vinden. Ten aanzien van de hoogte van de toe te kennen vergoeding heeft zij zich gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank.

De rechtbank overweegt als volgt.

Het is de vrije keuze van een verdachte om een advocaat te kiezen. Daarbij is het aan de desbetreffende advocaat om met de cliënt een uurtarief overeen te komen.

De vraag is echter in hoeverre het billijk is dat de Staat datzelfde uurtarief van de advocaat vergoedt aan verzoeker. In de onderhavige procedure is de grondslag voor een vergoeding van gemaakte advocaatkosten gelegen in artikel 591a Sv. Voor de maatstaf voor de toekenning van schadevergoeding wordt verwezen naar artikel 90 Sv. In dat artikel wordt bepaald dat er gronden van billijkheid moeten zijn om een schadevergoeding toe te kennen. Daarbij moeten alle omstandigheden in aanmerking worden genomen.

Die omstandigheden zijn in dit geval dat het gaat om de vervolging van verzoeker, die van ontucht met een minderjarige werd beschuldigd. Uit de ter zitting gegeven toelichting kon niet worden afgeleid dat voor de verrichte werkzaamheden bijzondere, specialistische kennis noodzakelijk was. Het ging om een intakegesprek en correspondentie in de voorfase (nadat verzoeker een uitnodiging had gekregen om op het politiebureau te worden verhoord). Hiervoor zijn 1 uur en 36 minuten in rekening gebracht. Daarnaast heeft de raadsman 8 uur en 24 minuten in rekening gebracht voor het bijwonen van een verhoor van verzoeker bij de politie en de reis ernaar toe en terug.

Voormelde werkzaamheden leiden er niet toe dat dient te worden afgeweken van een uurtarief van € 200,-, dat deze rechtbank als uitgangspunt hanteert.

Al het voorgaande in aanmerking genomen acht de rechtbank het billijk dat in totaal 10 uur worden vergoed tegen een uurtarief van € 200,- hetgeen neerkomt op € 2.000,-, verhoogd met 6% kantoorkosten ten bedrage van € 120,- en met BTW ten bedrage van € 445,20, derhalve in totaal een bedrag van € 2.565,20. Daarnaast zullen de gebruikelijke forfaitaire kosten worden toegewezen voor het opstellen, indienen en behandelen van het verzoekschrift.

De rechtbank kent aan verzoeker ten laste van de Staat een vergoeding toe van € 3.115,20 welk bedrag als volgt is samengesteld: € 2.565,20 wegens de kosten van een raadsman voor zijn werkzaamheden ten behoeve van de strafzaak; € 550,- wegens de kosten van een raadsman voor de indiening en behandeling van het verzoekschrift.

Lees hier de volledige uitspraak.

Verdachte wordt verweten dat hij zich als onderdeel van een criminele organisatie heeft schuldig gemaakt aan diefstal van geldbedragen door met gestolen bankpassen te pinnen, heling van die bankpassen, witwassen van daarmee verkregen voorwerpen / geldbedragen

Rechtbank Amsterdam 11 februari 2015, ECLI:NL:RBAMS:2015:1723 (gepubliceerd op 9 oktober 2015) Aan verdachte is ten laste gelegd dat hij zich heeft schuldig gemaakt aan diefstal van geldbedragen van verschillende personen door met gestolen bankpassen te pinnen, de heling van die bankpassen, het witwassen van daarmee verkregen voorwerpen en/of geldbedragen, dit alles gepleegd tezamen en in vereniging met (een) ander(en), namelijk door deel te nemen aan een criminele organisatie.

Standpunten OM en verdediging

De raadsvrouw heeft de geldigheid van de dagvaarding betwist. Zij heeft bepleit dat in bepaalde delen van de tenlastelegging, namelijk feit 1 sub f, feit 2 sub f en feit 3, onvoldoende feitelijk is omschreven wat aan verdachte wordt verweten en dat hij daardoor in zijn verdediging is geschaad. Daarom dienen die onderdelen van de tenlastelegging nietig te worden verklaard.

Voorts heeft de raadsvrouw zich op het standpunt gesteld dat de redelijke termijn van berechting – buiten de schuld van verdachte – zodanig is overschreden dat ondanks de jurisprudentie van de Hoge Raad in dit geval sprake zou moeten zijn van niet-ontvankelijkverklaring van het Openbaar Ministerie.

De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat – mede gelet op de vonnissen inzake [persoon 1] en [persoon 2] – uitsluitend hetgeen onder feiten 1 en 2 sub f is ten laste gelegd nietig behoeft te worden verklaard en dat de tenlastelegging, bezien in samenhang met het dossier, voor het overige voldoende feitelijk is omschreven.

Daarnaast heeft de officier van justitie zich verzet tegen niet-ontvankelijkverklaring van het Openbaar Ministerie. Zij heeft daartoe aangevoerd dat de overschrijding van de redelijke termijn in casu niet dermate ernstig is dat deze de verjaringstermijn nadert en dat daarom geen sprake is van een uitzonderlijk geval, waarop niet-ontvankelijkheid een mogelijk gevolg is.

De rechtbank verklaart de dagvaarding ten dele nietig

De rechtbank is het met de raadsvrouw eens dat waar gesproken wordt over ‘nog onbekend gebleven personen’ of ‘nog nader te noemen voorwerpen’, die aanduiding zodanig vaag is dat het voor de verdachte lastig is zich daartegen te verdedigen. De rechtbank acht die bewoordingen dan ook onvoldoende feitelijk omschreven/te onduidelijk. Datzelfde geldt voor het onder 3 ten laste gelegde. Daaromtrent overweegt de rechtbank het gehele feit te weinig specifiek is geformuleerd.

Niet-ontvankelijkheid van het Openbaar Ministerie is in principe niet de juiste reactie op overschrijding van de redelijke termijn voor berechting. Bij eventuele strafoplegging zal de rechtbank met de overschrijding rekening houden.

De rechtbank komt op grond van het voorgaande tot de volgende beslissingen.

De dagvaarding is nietig, voor zover het betreft het onder 1 sub f, onder 2 sub f en onder 3 ten laste gelegde.

De rechtbank is bevoegd tot kennisneming van de ten laste gelegde feiten en de officier van justitie is ontvankelijk. Er zijn geen redenen voor schorsing van de vervolging.

Beoordeling bewijs door rechtbank

Feit 1 en 2 (aangeefster (onder d))

De officier van justitie heeft in de zaak met betrekking tot aangeefster geconcludeerd tot een bewezenverklaring. De raadsvrouw heeft vrijspraak bepleit, omdat zij de stills en de herkenningen van verdachte onvoldoende acht om vast te stellen dat verdachte bij het feit betrokken is geweest.

De rechtbank acht het onder 1 sub d bewezen en overweegt daartoe als volgt.

Vanaf 29 september 2011 zijn veel verschillende kasopnamen en aankopen gedaan met de pas van aangeefster. Zij heeft verklaard dat niet te hebben gedaan. Met gebruikmaking van het rekeningoverzicht van aangeefster, zijn camerabeelden opgevraagd van de momenten en plaatsen dat geld van de rekening is afgeschreven. Een aantal opnamen, met code CT345608, zijn gedaan bij Jack’s Casino, zo blijkt uit vergelijking van de tijdstippen van de opnamen en de afschrijvingscodes met de daarbij behorende adressen. Uit de camerabeelden van Jack’s Casino blijkt dat die opnamen inderdaad zijn gedaan door anderen dan aangeefster. Op basis van het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat het niet anders kan dan dat de pinpas van aangeefster reeds op 29 september 2011 is gestolen. Dat zij in haar aangifte heeft verklaard dat de pas, naar zij meent, tussen 3 en 5 oktober 2011 is gestolen, beschouwt de rechtbank daarom als een kennelijke vergissing.

In februari 2012 zijn stills van de camerabeelden op het Intranet en in de Rio Nieuwsbrief geplaatst. Naar aanleiding daarvan hebben verscheidene verbalisanten zich gemeld en een proces-verbaal van herkenning opgemaakt. De rechtbank slaat geen acht op de processen-verbaal die zijn gedateerd op 6 december 2011, omdat niet begrijpelijk is hoe die herkenningen kunnen hebben plaatsgevonden, nu de stills pas in februari 2012 online zijn geplaatst. De rechtbank maakt daarom voor het bewijs uitsluitend gebruik van de processen-verbaal van herkenning op pagina’s 79 en 85 van zaaksdossier 1.

Naast de herkenningen door de verbalisanten bevat het dossier een rapport van het Nederlands Forensisch instituut omtrent gezichtsvergelijkend onderzoek naar verdachte. De in dat rapport opgenomen bevindingen sluiten aan bij de genoemde herkenningen door de verbalisanten.

De rechtbank acht daarom – anders dan de raadsvrouw – de herkenningen voldoende om bij te dragen aan bewezenverklaring van het onder 1 sub d ten laste gelegde. Ook het onder 2 sub d ten laste gelegde zal worden bewezen verklaard.

De rechtbank zal de pleegperiode van deze feiten verkorten tot de periode die betrekking heeft op de diefstal en heling van respectievelijk geldbedragen en de pinpas van aangeefster aangeefster, te weten door als begindatum te nemen 29 september 2011.

Feit 1 en 2 (overig)

Nu niet is gebleken van enige betrokkenheid van verdachte bij het onder 1 sub a, b, c of e ten laste gelegde, zal verdachte daarvan worden vrijgesproken.

Gelet op het voorgaande acht de rechtbank ook het onder 2 sub a, b, c en e ten laste gelegde niet bewezen. Ook daarvan zal verdachte worden vrijgesproken.

Feit 4 (criminele organisatie)

Gelijk de vordering van de officier van justitie en het standpunt van de verdediging is de rechtbank van oordeel dat het dossier onvoldoende wettig en overtuigend bewijs bevat. Verdachte zal daarom worden vrijgesproken van het onder 4 ten laste gelegde.

Bewezenverklaring

• Feit 1: diefstal door twee of meer verenigde personen;
• Feit 2: medeplegen van opzetheling.

Strafoplegging

Gevangenisstraf voor de duur van 90 dagen.

Lees hier de volledige uitspraak.

Oplegging geldboete wegens medeplegen van het opzettelijk zonder vergunning opslaan van afvalstoffen & van het opzettelijk zich ontdoen van afvalstoffen. Rb houdt in strafmatigende zin rekening met de omstandigheid dat de gemeente Barneveld ernstig tekort is geschoten in haar handhavingsplicht.

Rechtbank Gelderland 17 september 2015, ECLI:NL:RBGEL:2015:6412 Verdachte heeft zich ontdaan van afvalstoffen door deze op een perceel te storten. Verdachte heeft daarmee het risico genomen op vervuiling van de bodem. Daarnaast heeft verdachte gedurende meerdere jaren afvalstoffen opgeslagen zonder dat daartoe een vergunning verleend was. Hiermee heeft verdachte belemmerd dat er tijdig en vooraf zicht was op de milieuaspecten die verbonden waren aan een dergelijke opslag.

Feit 1

In de periode van 22 november 2007 tot en met 18 maart 2010 zijn er foto’s gemaakt van de woning aan de adres 2 in Barneveld en het daaromheen gelegen erf. Op die foto’s is te zien dat ten noorden van dit erf de Wencopperweg loopt en dat het erf aan de westzijde wordt gescheiden van het daarnaast gelegen erf door middel van een groenstrook. Aan de zuidzijde wordt het erf afgescheiden door een naastgelegen weiland. Op de foto’s is te zien dat op het erf aan de zuidzijde en/of de westzijde grote hoeveelheden rollen kunststof grasmatten naast elkaar liggen opgestapeld. Dit is op 18 maart 2010 ook ter plaatse door verbalisanten geconstateerd. Gelet op de grootte van het erf en de hoeveelheid rollen is er meer dan 35 kubieke meter kunststof grasmatten opgeslagen.

Het kunstgras is afkomstig van velden van sportclubs en is opgeslagen op het hiervoor genoemde erf omdat er geen ruimte meer was bij de stortplaats aan de adres 3 van bedrijf 1 Voor de opslag op het erf bestond geen vergunning.

Medeverdachte is via bedrijf 2, feitelijk bestuurder van alle onder de Holding resulterende B.V.’s, waaronder verdachte.

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie heeft gesteld dat wettig en overtuigend bewezen kan worden geacht dat verdachte zich, samen met medeverdachte, schuldig heeft gemaakt aan dit feit.

Het standpunt van de verdediging

De raadsman heeft primair verzocht verdachte van de gehele tenlastelegging, danwel voor wat betreft een groot aantal kunststof grasmatten, vrij te spreken. Daartoe heeft hij betoogd dat verdachte noch medeverdachte rechthebbende is op de adres 2 en dat zij ook niet de rollen kunstgras hebben aangekocht en daar hebben neergelegd. Volgens de kadastrale gegevens omvat het perceel adres 2 alleen het kadastrale perceel 1 en dat was destijds eigendom van bedrijf 3, waarvan bedrijf 2. de rechthebbende was. De rollen zijn daar neergelegd door bedrijf 1 of door bedrijf 4 Bovendien is uit de foto’s en de kadastrale gegevens af te leiden dat een groot deel van de rollen op perceel 1 en op perceel 3 lagen, beide eigendom van bedrijf 3. Slechts een klein deel, 10-30 procent van het aantal dat in het dossier genoemd wordt, bevindt zich op perceel 2 dat als enige toebehoorde aan verdachte.

Inhoudelijk heeft de raadsman het subsidiaire verweer gevoerd dat het uitgerolde kunstgras in de paardenbak (springweide) niet strafbaar is, omdat dat zonder voorafgaande bewerking is gebruikt op vergelijkbare wijze als de primaire bestemming was. Dat maakt dat het kunstgras in de paardenbak gezien moet worden als tweedehands goed en niet als afval.

Beoordeling door de rechtbank

medeverdachte heeft ter terechtzitting van 3 september 2015 verklaard dat er meer dan twee jaar kunststof grasmatten hebben gelegen aan adres 2 waarvoor geen vergunning is afgegeven. Omdat er geen ruimte was bij adres 3 is het bij nummer 36 terecht gekomen. medeverdachte heeft verklaard: toen hebben wij gezegd: ‘sla daar maar wat op’.

Tegenover de politie heeft medeverdachte verklaard dat hij het opgeslagen kunstgras bij adres 2 heeft laten verwijderen. Dit kunstgras was afkomstig uit Nederland, Duitsland en Frankrijk, werd op locatie verwijderd en bij hen/ medeverdachte ingeleverd. medeverdachte ontving voor de inname van het kunstgras € 20,- á € 25,- per ton. Voor de ontdoener heeft het een negatieve waarde. Het kunstgras heeft jaren bij 36 gelegen voordat hij het recentelijk weg heeft laten halen. Op 2 februari 2011 heeft medeverdachte verklaard dat het kunstgras al zeker 3 á 4 jaar op het terrein van 36 lag. Het kunstgras hebben zij tegen betaling ingenomen. Hij verklaart dat het dom van hem is geweest om het kunstgras bij 36 daar een aantal jaren opgeslagen te hebben gehad zonder toestemming daartoe. Gemakshalve heeft hij het destijds bij 36 opgeslagen.

In een brief van verdachte aan het college van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Barneveld van 19 juli 2007 met als onderwerp ‘melding aanleg springweide’, geeft verdachte aan dat in een voorgaand gesprek reeds is gesproken over het aanleggen van een springweide op de adres 2 te Barneveld. Verdachte geeft aan dat de springweide wordt aangelegd mede om de kunstgras rollen die op het perceel zijn opgestapeld te verwijderen. Verwezen wordt, voor de situatie en opbouw van de springweide, naar de bijgevoegde tekening.

De bijgevoegde tekening laat de grootte van de oppervlakte van de springweide zien en vermeldt als onderwerp: ‘aanleg van een springweide’, als project: ‘adres 2 Barneveld’ en als opdrachtgever: ‘verdachte ’.

Naam 1, manager bij de bedrijf 1, heeft verklaard dat hij door een handhaver van de provincie Gelderland werd aangesproken op de aanwezigheid van de rollen kunstgras op het terrein adres 2 te Barneveld. Op dat perceel lag al jaren een grote hoeveelheid rollen kunstgras opgeslagen. Die lag er al toen naam 1 in 2007 bij de afvalverwerking kwam te werken. De kunstgrasrollen die nu aanwezig zijn op het terrein aan de adres 2 worden nu afgevoerd naar het terrein van de bedrijf 1 aan de adres 3.

Naam 2, wethouder van de gemeente Barneveld en onder andere verantwoordelijk voor milieuaangelegenheden en handhaving, heeft verklaard dat hij op de aan hem getoonde luchtfoto, genomen op 22 november 2007, het daarop afgebeelde perceel herkent als zijnde adres 2 te Barneveld. De opslag van kunstgras bij perceel 36 is niet vergund.

Naam 3, technisch toezichthouder bij de provincie Gelderland, heeft verklaard dat hij op 28 april 2010 gezien heeft dat er een grote hoeveelheid kunstgras opgeslagen was op/bij perceel adres 2 in Barneveld.

Conclusie

De rechtbank is van oordeel dat de aanduiding ‘perceel adres 2 ’ niet zo beperkt dient te worden uitgelegd dat daar alleen het kadastraal met nummer perceel 1 aangeduide perceel onder valt. Uit de foto’s, de verklaring van medeverdachte, de verklaringen van getuigen en de namens verdachte door medeverdachte ingediende tekening bij de aankondiging van de aanleg van de springweide, volgt dat met de aanduiding ‘perceel adres 2 ’ bedoeld wordt het erf rondom de woning gelegen aan de adres 2 waar de springweide is aangelegd. De grenzen van dit erf zijn duidelijk herkenbaar. De rollen kunststof grasmatten hebben op dit erf gelegen. De kunststof grasmatten zijn afkomstig van sportclubs die zich van die grasmatten hebben ontdaan en zijn daarna gedurende jaren opgeslagen aan het als adres 2 aangeduide perceel, waarmee ten aanzien van deze opgeslagen matten - hetgeen door de raadsman ook niet is betwist - sprake is van afvalstoffen in de zin van de Wet Milieubeheer.

Daarmee acht de rechtbank wettig en overtuigend bewezen dat er in of op perceel adres 2 een inrichting voor het opslaan van meer dan 35 kubieke meter van buiten de inrichting afkomstige afvalstoffen, zijnde een inrichting genoemd in Bijlage I, onder II van het Besluit algemene regels voor inrichtingen milieubeheer, in werking was in de tenlastelegging genoemde periode.

Naar het oordeel van de rechtbank is het, op basis van de hiervoor genoemde bewijsmiddelen, verdachte geweest die in een nauwe en bewuste samenwerking met medeverdachte deze inrichting in werking heeft gehad. medeverdachte spreekt in zijn verklaringen over hemzelf en over ‘wij’ en zegt dat hij de wet heeft overtreden ten aanzien van de opslag van het kunstgras. medeverdachte heeft het uiteindelijk ook laten verwijderen en hij was ook, als enig feitelijk bestuurder, verantwoordelijk. Verdachte is eigenaar van het van adres 2 deel uitmakende kadastrale perceel nr. perceel 2, waarop een gedeelte van de kunststof grasmatten lag. Het is ook verdachte geweest die melding heeft gemaakt van de aanleg van de springweide op adres 2, waar ook de kunststof grasmatten lagen, en het is ook verdachte die wordt genoemd als opdrachtgever op de bijgevoegde tekening.

Het subsidiaire inhoudelijke verweer van de raadsman behoeft geen bespreking omdat de tenlastelegging alleen ziet op de opslag ( het opgeslagen zijn) van het kunstgras.

Gelet op het voorgaande verwerpt de rechtbank de verweren van de raadsman en acht zij wettig en overtuigend bewezen hetgeen onder feit 1 ten laste is gelegd.

Feit 2

In juni 2004 heeft verdachte van bedrijf 5 een hal aan de adres 4 in Barneveld gekocht met de daarin opgeslagen hoeveelheid (asfalt)granulaat. Volgens de factuur betreffende de overname van het granulaat betrof het 41.000 ton. In 2005 is een grote hoeveelheid van het in de hal aan de Hanzeweg opgeslagen granulaat gestort op of nabij het perceel aan de adres 2, nadat de bovenste laag grond daar was afgegraven. medeverdachte, via bedrijf 2 ., feitelijk bestuurder van verdachte, heeft hiertoe opdracht gegeven.

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie heeft gesteld dat wettig en overtuigend bewezen kan worden geacht dat verdachte zich, samen met medeverdachte, schuldig heeft gemaakt aan dit feit. De officier van justitie heeft daartoe betoogd dat voor de vraag of sprake is van afval bepalend is de manier waarop de ontdoener, verdachte, daarmee omgaat. Volgens de officier van justitie volgt uit het dossier dat het asfalt op de locatie van adres 2 is gestort omdat verdachte dit op dat moment kwijt moest.

Het standpunt van de verdediging

De raadsman heeft verzocht verdachte van het tenlastegelegde vrij te spreken omdat niet bewezen kan worden dat verdachte zich heeft ontdaan van een afvalstof. In de hal lag zogenaamd Ecogranulaat dat eerder al door bedrijf 5 thermisch was gereinigd waardoor het asfalt een behandeling heeft ondergaan voor een nuttige toepassing en daarmee zijn afvalstatus heeft verloren. Aan alle criteria die daarvoor genoemd worden in de Afvalstoffenrichtlijn 2008/98/EG en die overgenomen zijn door de Hoge Raad, is immers voldaan. Verdachte heeft zich niet ontdaan van dit Ecogranulaat maar dit gebruikt op de wijze waar het ook voor bedoeld is, namelijk als bodemverharder.

Beoordeling door de rechtbank

(Uitleg van) de toepasselijke wet-, en regelgeving

Centraal staat de vraag of het granulaat een afvalstof betreft.

De rechtbank overweegt dat de Hoge Raad zich heeft aangesloten bij de uitleg van het begrip afvalstoffen van het Hof van Justitie van de Europese Unie, (vgl. het arrest van de Hoge Raad van 14 december 2004, LJN AR4900, het arrest van de Hoge Raad van 4 oktober 2005, LJN AT3643 en ook de hiervoor genoemde arresten uit 2013). Uit deze arresten is af te leiden dat centraal staat de vraag of sprake is van een stof waarvan de (eerste) houder zich ontdoet, voornemens is zich te ontdoen of zich moet ontdoen. De term 'zich ontdoen van' moet worden uitgelegd tegen de achtergrond van de doelstelling van de richtlijn, namelijk de bescherming van de gezondheid van de mens en het milieu tegen schadelijke gevolgen veroorzaakt door het ophalen, het transport, de behandeling, de opslag en het storten van afvalstoffen. Het begrip afvalstof dient derhalve niet restrictief te worden uitgelegd.

Voorwerpen waarvan de houder zich ontdoet of voornemens is zich te ontdoen zijn afvalstoffen, ongeacht of zij bijvoorbeeld substantiële waarde hebben in het economisch verkeer of op zichzelf voor hergebruik geschikt zijn, en blijven dat totdat zij de status van afvalstof hebben verloren.

De Hoge Raad heeft in het arrest van 3 december 2013, ECLI:NL:HR:2013:1571, overwogen dat bij de beantwoording van de vraag of stoffen niet langer afvalstoffen zijn (de ‘einde-afval fase’), de maatstaf aangelegd moet worden zoals omschreven door het Hof van Justitie.

In zijn uitspraak van 15 juni 2000, HvJ EG 15 juni 2000, zaken C-418/97 en C-419/97, LJN AL2947, AB 2000/311 (ARCO) heeft het Hof van Justitie de 'einde-afval fase' omschreven als het moment waarop de nuttige toepassing is voltooid en waardoor de betrokken stof dezelfde eigenschappen en kenmerken als een grondstof heeft verkregen (par. 94). In zijn uitspraak van 19 juni 2003, HvJ EG 19 juni 2003, zaak C-444/00, LJN AM0820 (Mayer Parry), heeft het Hof van Justitie overwogen dat bij omvorming van afval tot een nieuw materiaal of een nieuw product, met eigenschappen die vergelijkbaar zijn met die van het materiaal waar zij uit voortkomen, dit resultaat van de omvorming niet langer als afval kan worden gekwalificeerd (par. 75).

Bewijsoverwegingen

Medeverdachte heeft ter terechtzitting van 3 september 2015 verklaard dat bedrijf 5 het granulaat had opgeslagen in de hal aan de adres 4 omdat zij het niet kwijt konden. Naam 7, algemeen directeur van bedrijf 5, wilde de hal met inhoud verkopen omdat hij het anders terug moest halen naar hun terrein in Utrecht. medeverdachte heeft verklaard dat het hen met name te doen was om de hal. Verdachte heeft voor de hal met inhoud een totaalbedrag betaald. Dit is gebeurd in verband met de overeenkomst en omdat bedrijf 5 met het granulaat in haar maag zat. medeverdachte heeft verklaard dat het niet veel uit had gemaakt of er wel of geen granulaat in de hal zat omdat zij de hal wilden en daar ook andere gegadigden voor waren. Als het granulaat er niet in had gelegen had er voor de hal hetzelfde bedrag moeten worden betaald als nu was betaald voor het totaal. Meteen toen de hal is gekocht is er door hen een vergunning aangevraagd om een grondreinigingsfabriek te mogen bouwen.

Tegenover de politie heeft medeverdachte verklaard dat hij zich voor kan stellen dat het wegrijden van het granulaat door bedrijf 5, bedrijf 5 geld had gekost. bedrijf 5 had er belang bij dat zij de partij overnamen. Het was in feite één deal, de aankoop van de hal en het daarin liggende granulaat. Het één kost geld en het ander moet je betalen. medeverdachte verklaart dat hij aanneemt dat ze iets teveel hebben betaald voor één ten gunste van het ander. Een versoepeling van de deal. medeverdachte verklaart ook dat zij het granulaat uit de hal aan de Hanzeweg verwijderd wilden hebben omdat ze de hal na aankoop wilden renoveren. Het granulaat lag daar in de weg, de hal werd onder andere voorzien van een nieuw dak.

Naam 4, beheerder van de stortplaats adres 3 en van de recycling hal van de Hanzeweg in Barneveld, heeft verklaard dat medeverdachte de hal met daarin asfalt gekocht heeft van bedrijf 5. Het was een koop in één. naam 4 verklaart dat het asfalt in de weg lag omdat zij andere doeleinden hadden met de hal. Het moest dus opgeruimd worden. In opdracht van Henk medeverdachte en Wim naam 1, de chef van naam 4, is het asfalt verwijderd uit de hal. De grond bij de adres 2 is eruit geschoven en het asfalt erin gereden. naam 4 heeft dit werk uitgevoerd. Er was op dat moment geen doel voor het aanbrengen van het asfalt, behoudens het feit dat het toch industrieterrein zou worden.

Naam 5, projectleider recycling bij verdachte, heeft verklaard dat hij degene is geweest die aan de paardenbak heeft gewerkt bij de Wencopperweg in Barneveld. Hij heeft verklaard dat het granulaat destijds weg moest uit de hal omdat de hal door medeverdachte opgeknapt werd. Toen hij de eerste werkzaamheden uitvoerde aan de paardenbak in 2009 lag het granulaat daar reeds enkele jaren.

Uit voornoemde bewijsmiddelen leidt de rechtbank af dat bedrijf 5 van het granulaat af wilde en het verdachte ging om de aankoop van de hal en dat, om de hal op te kunnen knappen, het granulaat daar weg moest. Dit wordt nog eens ondersteund door het gegeven dat door bedrijf 4 op 22 oktober 2014 een vergunning is aangevraagd voor een inrichting voor het, in de loods aan de adres 4, inzamelen en op-, en overslaan van (afval)stoffen om deze, na een eventuele bewerking, geschikt te maken voor hergebruik en deze daarna in bulkvorm af te voeren. De vergunning is ondertekend door medeverdachte. De oprichtingsvergunning is afgegeven op 4 oktober 2005. De provincie Gelderland heeft in december 2004 laten weten dat er sinds 25 oktober 2004 geen geldige milieuvergunning meer was en dat de hal leeg moet zijn.

Medeverdachte heeft ter terechtzitting verklaard dat het granulaat in de grond bij adres 2 is gestort met, toen al, het doel daar een paardenbak te maken. De rechtbank acht dit niet aannemelijk geworden. medeverdachte heeft ter terechtzitting deze stelling niet kunnen onderbouwen met een uitgewerkt plan uit die periode. naam 6 en naam 4 wisten destijds in ieder geval ook niets van dit plan. Uit het dossier volgt bovendien dat in juli 2007 verdachte pas een brief heeft geschreven aan de gemeente waarin de aanleg van de springweide wordt aangekondigd. Het granulaat lag er toen al enkele jaren.

De rechtbank volgt de raadsman niet in zijn betoog dat het granulaat, reeds toen het in de hal lag, zijn afvalstatus had verloren. Voor de rechtbank staat onvoldoende vast dat het granulaat thermisch gereinigd was. Weliswaar bevinden zich in het dossier keuringsrapporten van een partij thermisch gereinigd TAG (teerhoudend asfaltgranulaat) maar het dossier bevat onvoldoende gegevens om vast te kunnen stellen dat dit ook de partij is die in opdracht van verdachte in de grond van adres 2 is gestort. Daarbij heeft de rechtbank mede gelet op het zich in het dossier bevindende mailbericht van de heer naam 6 van de Provincie Gelderland van 2 februari 2005 waarin hij de heer Eijsackers laat weten dat hij die ochtend bij de locatie aan de Hanzeweg in Barneveld is geweest en geconstateerd heeft dat er volop met TAG werd gereden dat gestort werd op het terrein tegenover de stortplaats en dat ze bezig zijn met het opknappen van de hal.

Conclusie

Gelet op het voorgaande, in onderling verband en samenhang bezien met hetgeen hiervoor onder de feiten is weergegeven, acht de rechtbank wettig en overtuigend bewezen dat verdachte zich, in een nauwe en bewuste samenwerking met medeverdachte, in 2005 opzettelijk van afvalstoffen heeft ontdaan.

Bewezenverklaring

Feit 1: Medeplegen van overtreding van een voorschrift gesteld bij artikel 8.1, tweede lid in verbinding met artikel 8.1, eerste lid van de Wet milieubeheer, opzettelijk begaan, gepleegd door een rechtspersoon.

Feit 2: Medeplegen van overtreding van een voorschrift gesteld bij artikel 10.2, eerste lid, van de Wet milieubeheer, opzettelijk begaan, gepleegd door een rechtspersoon.

Strafoplegging

Geldboete van €25.000 waarvan €12.500 voorwaardelijk.

Lees hier de volledige uitspraak.

Rechtbank Gelderland 17 september 2015, , ECLI:NL:RBGEL:2015:6411

De feitelijk bestuurder van de vennootschap wordt veroordeeld tot een voorwaardelijke geldboete van €12.500.

Lees hier de volledige uitspraak.

Vijf jaar gevangenisstraf voor gewoontewitwassen door overboekingen naar niet bestaande bedrijven

Rechtbank Amsterdam 16 oktober 2015, ECLI:NL:RBAMS:2015:7133 Verdachte heeft zich gedurende een periode van 3,5 jaren schuldig gemaakt aan het gewoontewitwassen van ruim twaalf miljoen euro. Ook heeft verdachte valse facturen voorhanden gehad, met het doel met behulp daarvan zijn witwashandelingen te verhullen. Hierbij schroomde verdachte niet namen te gebruiken van legitieme ondernemingen, die niets met de gedragingen van verdachte van doen hebben.

Verdenking

Aan verdachte is onder feit 1 ten laste gelegd dat hij zich al dan niet tezamen en in vereniging schuldig heeft gemaakt aan het (gewoonte)witwassen van ruim 12 miljoen euro in de periode van 1 mei 2011 tot en met 7 januari 2015. Onder feiten 2 en 3 is aan verdachte ten laste gelegd dat hij zich al dan niet tezamen en in vereniging heeft schuldig gemaakt aan valsheid in geschrifte.

Het standpunt van het Openbaar Ministerie

De officier van justitie heeft gerekwireerd tot bewezenverklaring van het onder 1 en 2 onder A en B ten laste gelegde, op grond van observaties, camerabeelden, bankafschriften, verklaringen van medeverdachten en getuigen en op grond van goederen die zijn aangetroffen bij verdachte bij zijn aanhouding en in zijn woning. De officier van justitie heeft gerekwireerd tot vrijspraak van het onder 2 onder C en het onder 3 ten laste gelegde.

Het standpunt van de verdediging

Volgens de verdediging moet verdachte van een groot deel van de tenlastegelegde stortingen van contante gelden worden vrijgesproken.

In de eerste plaats omdat uit de bewijsmiddelen volgt dat anderen dan verdachte stortingen hebben verricht. In de tweede plaats omdat verdachte veelvuldig in het buitenland verbleef en hij toen dus helemaal geen contant geld op rekeningen in Nederland kon storten. De periodes gedurende welke verdachte in het buitenland verbleef heeft de raadsman in zijn pleitnotities opgenomen.

De verdachte stelt ook dat vrijspraak moet volgen voor het onder 2 onder C en het onder 3 ten laste gelegde.

Het oordeel van de rechtbank

Vrijspraak feit 2 onder C en feit 3

De rechtbank acht, met de officier van justitie en de raadsman, niet bewezen wat onder feit 2 onder C en onder feit 3 is ten laste gelegd. Verdachte zal daarvan worden vrijgesproken.

Feit 1

De rechtbank gaat op grond van de wettige bewijsmiddelen van het volgende uit.

Onderzoek naar de bankafschriften van bedrijf 1 t/m 10 laat het volgende beeld zien. Aanvankelijk is het saldo op de bankrekeningen ongeveer €0,00. Er worden vervolgens bedragen in contanten op die rekeningen gestort, variërend van €10.000,00 tot €100.000,00 per dag in transacties die vaak slechts enkele minuten na elkaar plaatsvinden. Korte tijd later, dat wil zeggen enkele uren of dagen na de stortingen, worden deze bedragen overgeboekt ofwel naar bankrekeningen van gelieerde ondernemingen ofwel naar bankrekeningen in het buitenland, doorgaans onder de vermelding “openstaand factuur”. Het merendeel van de buitenlandse bankrekeningen zijn rekeningen in China en Hong Kong.

De overboekingen komen voor wat betreft de hoogte van het bedrag overeen met het bedrag dat eerder contant is gestort, waardoor het saldo op de bankrekeningen waarop het contante geld aanvankelijk was gestort teruggebracht wordt tot rondom nul. Zonder de contante stortingen zou het saldo ontoereikend zijn geweest om de uitgevoerde overboekingen te verrichten. Uit de mutaties van de bankafschriften blijkt bovendien niet dat sprake is van enige reële bedrijfsvoering van deze ondernemingen. Er vinden geen normale betalingen bij een betaalautomaat plaats. De overboekingen naar buitenlandse ondernemingen worden bovendien niet gedekt door – bedrijfsmatige – bijboekingen van handelsgeld. Meerdere van de genoemde ondernemingen zijn blijkens de gegevens van de Kamer van Koophandel en/of de contactgegevens behorende bij de bankrekeningen gevestigd in een garagebox, in plaats van in een woning of een bedrijfspand. Onder deze omstandigheden is de rechtbank ervan overtuigd dat de bankrekeningen voor geen enkel ander doel worden gebruikt dan het ontvangen van contante stortingen en het vrijwel onmiddellijk doorboeken van die gelden. Niet is aannemelijk geworden dat de ondernemingen in de vermelde periodes enige reële handelsactiviteit hebben ontplooid.

Betrokkenheid verdachte bij deze ondernemingen

Voor de rechtbank staat vast staat dat verdachte de persoon is geweest die een groot deel van de contante stortingen en girale overboekingsopdrachten heeft verricht, maar ook dat een deel daarvan is uitgevoerd door aan verdachte gelieerde personen, waarbij persoon 1 een prominente rol heeft vervuld. De rechtbank acht het niet van wezenlijk belang dat verdachte de persoon is geweest die alle handelingen zelf heeft verricht, nu uit voorgaande getuigenverklaringen, tapgesprekken en uit in de woning van verdachte aangetroffen bescheiden, in onderling verband en samenhang bezien, volgt dat verdachte de drijvende kracht was achter al deze ondernemingen, bankrekeningen en transacties, zodat alle contante stortingen en girale overboekingen onder de verantwoordelijkheid van verdachte zijn uitgevoerd. De rechtbank verwerpt dan ook het verweer, strekkende tot uitsluiting van strafrechtelijke toerekenbaarheid van verdachte voor stortingen en overboekingen die zijn verricht door anderen al dan niet tijdens het verblijf van verdachte in het buitenland. Ten aanzien van die stortingen en overboekingen beschouwt de rechtbank verdachte als dader, in het geval van de overboekingen door bedrijf 3 en bedrijf 2 als medepleger.

Bankrekeningen ten name van verdachte

In de periode van 27 februari 2012 tot en met 31 oktober 2013 is op de bankrekening met nummer ten name van verdachte een bedrag in contanten gestort van in totaal €60.720,00. In totaal hebben er 17 stortingen plaatsgevonden. Stortingen hebben op sommige dagen kort na elkaar plaatsgevonden en liepen per dag op tot bijna €30.000,00.

Verdachte ontvangt een uitkering van jaarlijks zo een €18.000,00 bruto. Verdachte heeft verklaard dat een deel van het gestorte geld aan zijn neven toebehoorde, die het opnamen, dan stortten, dan weer opnamen, dan weer stortten, enzovoorts. Ook zou verdachte enkele duizenden euro’s hebben verdiend in een casino. Verdachte heeft deze verklaringen echter niet onderbouwd met verifieerbare informatie, waardoor deze niet aannemelijk zijn gemaakt. De verklaring van verdachte dat hij telkens geld won in illegale casino’s acht de rechtbank dermate onwaarschijnlijk dat daaraan geen betekenis wordt verbonden. Verdachtes verklaringen daarover zijn overigens ook niet consistent.

Van het hiervoor genoemde bedrag heeft verdachte verklaard dat €20.000,00 is gestort door personen die containers kwamen kopen. Er is geen nader onderzoek gedaan naar deze personen en dit geldbedrag, terwijl dat wel mogelijk was geweest. De rechtbank rekent een storting van €20.000,00 op deze rekening van verdachte dan ook niet aan verdachte toe en spreekt verdachte in zoverre vrij.

In de periode van 6 februari 2012 tot en met 13 februari 2014 is op de bankrekening met nummer ten name van verdachte een bedrag in contanten gestort van in totaal €210.520,00. In totaal hebben er 89 stortingen plaatsgevonden. De gestorte bedragen varieerden van €100,00 tot €9.000,00 per storting. Stortingen hebben op sommige dagen kort na elkaar plaatsgevonden en liepen per dag op tot ruim €27.000,00.

Contante gelden aangetroffen op 7 januari 2015

Op 7 januari 2015 hebben verdachte en persoon 2 zich naar Schiphol begeven. Op de ter terechtzitting getoonde camerabeelden is te zien dat verdachte iets uit een plastic tas pakt, die hij bij zich draagt, en aan persoon 2 overhandigt, waarna persoon 2 dat doet verdwijnen in een geldautomaat van de ABN AMRO bank. Verdachte en persoon 2 zijn vervolgens ieder achter een computer gaan zitten, waarna verdachte opnieuw een soortgelijke bundel uit zijn tas pakt en aan Al-Alaa overhandigt. persoon 2 heeft zich daarop opnieuw gevoegd in de rij voor de geldautomaat. Korte tijd later zijn beiden aangehouden. Bij verdachte is een contant geldbedrag van €40.000,00 aangetroffen. persoon 2 bleek in het bezit van €10.180,00. In de woning van verdachte is een contant geldbedrag van €246.250,00 aangetroffen.

Uit onderzoek is gebleken dat op 7 januari 2015 een geldbedrag van €10.000,00 is gestort op de rekening van bedrijf 4. Het stortingsbewijs van deze storting is bij verdachte aangetroffen bij zijn aanhouding.

Herkomst van de gelden

Uit informatie afkomstig van de Amerikaanse autoriteiten volgt dat een Colombiaanse vrouw, de eerder genoemde persoon 1, zich bezig zou houden met het witwassen van gelden in onder andere de Verenigde Staten en Nederland, welke gelden afkomstig zouden zijn van het op grote schaal importeren van verdovende middelen van Colombia naar Nederland. Daarbij zou onder meer gebruik gemaakt worden van bankrekeningen op naam van bedrijf 6 en bedrijf 8 B.V. Op 14 april 2014 is geobserveerd dat persoon 1 een ontmoeting had met een verdachte, waarna persoon 1 zich begaf naar de woning van verdachte. Korte tijd later is de zoon van verdachte, van deze woning naar een bankinstelling gereden, in de auto van verdachte, om €40.000 contant geld te storten op de bankrekening van bedrijf 1.

Uit het onderhavige onderzoek is, zoals hiervoor weergegeven, gebleken

• dat verdachte nauw samenwerkt met persoon 1, die in verband wordt gebracht met een persoon die betrokken zou zijn bij het invoeren en verhandelen van verdovende middelen,
• dat verdachte grote geldbedragen contant heeft gestort op meerdere bankrekeningen,
• dat verdachte de beschikking had over de bankrekeningen van vele ondernemingen waar hij op papier niets mee van doen had,
• dat de betrokken ondernemingen geen bedrijfsactiviteiten ontplooiden,
• dat de betrokken ondernemingen over nagenoeg geen liquide middelen beschikten,
• dat alle gestorte gelden korte tijd na de storting naar buitenlandse bankrekeningen werden overgeboekt,
• dat verdachte grote geldbedragen in zijn woning voorhanden heeft gehad,
• dat verdachte een groot geldbedrag bij zich droeg ten tijde van zijn aanhouding,
• dat de inkomsten van verdachte bestaan uit een uitkering van €18.000,00 bruto per jaar,

Deze feiten en omstandigheden rechtvaardigen het vermoeden van witwassen van opbrengsten van misdrijven. Gelet op dit vermoeden mag van verdachte worden verwacht dat hij een verifieerbare verklaring geeft voor de herkomst van de gelden. Dit heeft verdachte niet gedaan; hij geeft, op enkele duizenden euro’s na, geen verklaring over de legale herkomst van de gelden. Gelet op het voorgaande is de rechtbank van oordeel dat het niet anders kan, dan dat de gelden van misdrijf afkomstig zijn en dat verdachte dat wist.

Feit 2 onder A en B

In de woning van verdachte zijn op 7 januari 2015 verschillende bescheiden aangetroffen, waaronder een vrachtbrief gericht aan bedrijf 11 in Egypte, alsmede twee facturen van bedrijf 1 gericht aan bedrijf 2 respectievelijk bedrijf 3.

Door een documenten deskundige van de belastingdienst is onderzoek verricht naar de vrachtbrief van bedrijf 1 gericht aan bedrijf 11 in Egypte en geconcludeerd dat deze vals is. Deze conclusie is vooral gebaseerd op het feit dat het geschift geheel is vervaardigd door machineschrift en dat de kopieafbeeldingen van de handtekeningen identieke kenmerken vertonen voor wat betreft detailleringen alsmede de positionering daarvan.

Na onderzoek door de politie wordt geconcludeerd dat de facturen van bedrijf 1 vals zijn, nu de geschriften mankementen vertonen ten aanzien van data, nummering, bedragen en omschrijvingen.

Naam 3 heeft verklaard dat zijn ondernemingen bedrijf 2 en bedrijf 3 geen goederen en/of diensten hebben geleverd aan bedrijf 1. Om deze reden komt bedrijf 1 dan ook niet voor in de administratie van bedrijf 2 respectievelijk bedrijf 3. De bij verdachte aangetroffen facturen zijn volgens naam 3 vals en voorzien van factuurnummers die afkomstig waren van verdachte.

Bewezenverklaring

1. gewoontewitwassen;
2. valsheid in geschrift, meermalen gepleegd.

Strafoplegging

Gevangenisstraf van 5 jaren.

Lees hier de volledige uitspraak.

Voormalig directeur van woningstichting PWS veroordeeld voor omkoping, belastingfraude en valsheid in geschrifte

Rechtbank Rotterdam 14 oktober 2015, ECLI:NL:RBROT:2015:7315 De voormalige directeur van de Rotterdamse woningcorporatie PWS is veroordeeld voor omkoping, valsheid in geschrifte en belastingfraude. De rechtbank legt de 61-jarige Henk S. negen maanden celstraf op.

Feit 1

Aan de verdachte wordt verweten dat rechtspersoon 1 in de periode van 4 januari 2003 tot en met 3 oktober 2005 opzettelijk twee facturen heeft opgemaakt ter zake van niet verrichte werkzaamheden, met het oogmerk om die facturen als echt en onvervalst te gebruiken, aan welke gedraging de verdachte opdracht, dan wel feitelijke leiding heeft gegeven. Volgens de facturen betreffen zij beide “Declaratie betreffende onroerend goed advies”.

Standpunt van de verdediging

Namens de verdachte is met betrekking tot dit verwijt vrijspraak bepleit. Aangevoerd is onder meer dat de op deze twee facturen vermelde werkzaamheden wel degelijk door de verdachte, vanuit zijn bv rechtspersoon 1, zijn verricht. Zij hebben betrekking op advisering en begeleiding van rechtspersoon 1. Laatstgenoemde was daarvan niet op de hoogte omdat hij van professionele begeleiding niets wilde weten. De afspraak om rechtspersoon 1 te begeleiden en de facturen daarvoor aan rechtspersoon 2 (een vennootschap van rechtspersoon 1) te richten, heeft de verdachte gemaakt met medeverdachte 2 .

Oordeel van de rechtbank

Min of meer in lijn met de verklaring van de verdachte dat rechtspersoon 1 van de coaching niet afwist, heeft laatstgenoemde verklaard dat hij nooit door de verdachte is gecoacht en dat hij niet weet waarop de twee facturen betrekking hebben.

Medeverdachte 2 bevestigt dat de verdachte met hem heeft gesproken over begeleiding van zijn zoon, terwijl ook door derden, met name door medeverdachte 3, wordt bevestigd dat sprake is geweest van advies en begeleiding van medeverdachte 1 door de verdachte. medeverdachte 2 spreekt overigens niet over een concrete afspraak die hij daarover met de verdachte zou hebben gemaakt en weet zich evenmin iets te herinneren van betalingen c.q. rekeningen die door de verdachte aan rechtspersoon 2 uitgebracht zouden zijn. Hij neemt slechts in algemene bewoordingen aan dat de verdachte voor zijn werkzaamheden betaald wil worden. De verklaring van de verdachte vindt in zoverre ten dele steun in het dossier.

Toch is de rechtbank van oordeel dat sprake is van valse facturen. Doorslaggevend voor dat oordeel is de e-mailwisseling van 18 en 19 september 2005 tussen rechtspersoon 1, medeverdachte 2, medeverdachte 3 en de verdachte. Hieruit komt naar voren dat door de betrokkenen met elkaar is overlegd op welke werkzaamheden de twee facturen betrekking zouden kunnen hebben, dit om het verhaal daarover met elkaar af te stemmen en ervoor te zorgen dat iedereen hetzelfde vertelt. Opvallend daarbij is bovendien dat rechtspersoon 1 in zijn bericht van 19 september 2005 geen enkele blijk van verbazing geeft in reactie op het bericht van de verdachte dat de facturen betrekking hebben op begeleiding van rechtspersoon 1 in managementvaardigheden terwijl hij daar, aldus de verdachte, geen weet van had.

Het verweer dat bij de verdachte het oogmerk ontbrak om de facturen als echt en onvervalst te gebruiken, wordt verworpen. Beide facturen zijn door de verdachte ingediend bij rechtspersoon 2 en zijn daarmee door hem gebruikt ter verantwoording van werkzaamheden voor rechtspersoon 2 die feitelijk niet zijn verricht. De omstandigheden dat rechtspersoon 2 mogelijk wist dat die facturen vals waren en (desondanks) tot betaling is over gegaan, en dat de btw door rechtspersoon 2 over die factuur is afgedragen aan de fiscus, doen niet af aan het oogmerk van de verdachte om die door hem opgemaakte facturen als echt en onvervalst te gebruiken.

De rechtbank acht het onder 1 ten laste gelegde dan ook wettig en overtuigend bewezen.

Feit 3

Standpunten van de officier van justitie en de verdachte

De officier van justitie verwijt de verdachte als feit 3, kort gezegd, dat hij zich als directeur van woningstichting heeft laten omkopen in de jaren 2000 tot en met 2005. De verdachte betwist dit. De door hem ontvangen bedragen zoals bedoeld in feit 3 zijn volgens de verdachte geen giften, maar een vergoeding voor nevenwerkzaamheden. Naast zijn werk voor woningstichting ontwikkelde hij, samen met medeverdachte 2 en medeverdachte 3, vastgoedprojecten. Mocht de rechtbank de ontvangen bedragen wel als giften zien, dan stelt de verdachte dat hij als directeur van de stichting woningstichting geen werkgever of lastgever in de zin van artikel 328ter Sr had aan wie hij mededeling hoefde te doen, zodat artikel 328ter Sr op hem niet van toepassing is. Daarnaast, zo stelt hij, heeft hij met diverse leden van de raad van toezicht gesproken over zijn nevenwerkzaamheden en waren diverse leden van die raad bekend met de ontvangen betalingen, zodat van verzwijging, laat staan opzet daarop, geen sprake is.

Oordeel van de rechtbank

Op grond van het dossier en het verhandelde ter zitting is komen vast te staan dat de verdachte in de jaren 2000 tot en met 2005 de bedragen heeft ontvangen die in feit 3 van de tenlastelegging subsidiair zijn vermeld. Dit zijn de bedragen die in feit 3, sub 1 tot en met 6, steeds staan vermeld achter ‘althans’. Verder is komen vast te staan dat hij een bedrag van € 118.750,00 heeft ontvangen uit het bedrag van € 500.000,00 dat staat vermeld als feit 3 sub 7. In totaal gaat het om een bedrag van ruim 850.000 euro. Blijkens het dossier zijn vergelijkbare betalingen gedaan aan medeverdachte 2 en medeverdachte 3. Deze bedragen zijn indirect afkomstig van wederpartijen van woningstichting bij diverse vastgoedprojecten.

De eerste vraag die thans voorligt, is of de door de verdachte ontvangen betalingen giften zijn of dat het gaat om vergoedingen voor verrichte nevenwerkzaamheden. Daarbij is allereerst van belang dat de verdachte destijds werkzaam was als directeur van woningstichting. Hij is, zo heeft hij verklaard, aangenomen om woningstichting weer ‘op de kaart van de volkshuisvesting’ te zetten en van een verouderde beheerorganisatie een moderne corporatie te maken die tot de top van de Nederlandse volkshuisvesters behoorde. Uit de schriftelijke verklaring van de verdachte d.d. 1 februari 2011 (pagina 2 onderaan) blijkt dat projectontwikkeling in dat verband werd beoogd. Daaruit volgt naar het oordeel van de rechtbank dat (het leiding geven aan) projectontwikkelingswerkzaamheden ten behoeve van woningstichting behoorde tot het takenpakket van de verdachte als directeur van woningstichting. Daar komt bij dat hij gehouden was zijn volledige werkkracht ten behoeve van woningstichting in te zetten (artikel 7 lid 2 van zijn arbeidsovereenkomst); nevenactiviteiten in de zeer substantiële omvang zoals door verdachte geschetst, passen daar niet in.

Nevenactiviteiten zouden bovendien vallen onder het verbod van artikel 7 lid 3, het verbod op nevenactiviteiten zonder schriftelijke toestemming van de raad van toezicht. Dat volgens de verdachte dit verbod nooit zo nauw is opgevat als dat het is geformuleerd, betekent niet dat hij mocht denken dat het verrichten van nevenactiviteiten van de door de verdachte gestelde aard en omvang ook toegestaan was. Het gaat hier immers om projecten waarbij woningstichting uiteindelijk degene is voor wiens rekening zeer substantiële betalingen aan de verdachte (en aan zijn medeverdachten) kwamen. Het betoog van de verdachte dat tijdens de sollicitatiegesprekken al duidelijk was dat de verdachte nevenactiviteiten als door hem bedoeld zou blijven verrichten, moet als onaannemelijk terzijde worden geschoven: dan valt immers niet in te zien waarom in de arbeidsovereenkomst slechts wordt gesproken over betrekkelijk ondergeschikte nevenactiviteiten.

Als directeur van woningstichting kon de verdachte niet een deel van zijn takenpakket afzonderen en tot betaalde nevenwerkzaamheden bestempelen. Dit zou alleen anders zijn geweest indien woningstichting, vertegenwoordigd door de raad van toezicht, daarvoor expliciet toestemming verleend zou hebben, maar daarvan is niet gebleken. De contacten die de verdachte zegt te hebben gehad met enkele individuele leden van de raad, zijn hiertoe onvoldoende. Als de verdachte had gewild dat de raad van toezicht ermee instemde dat hij projectontwikkelingsactiviteiten buiten woningstichting, maar uiteindelijk indirect toch geheel of grotendeels op kosten van woningstichting, zou verrichtten, dan had hij daar uitdrukkelijk toestemming voor moeten vragen. Dat volgt niet alleen uit artikel 7 lid 3 van de arbeidsovereenkomst en artikel 7.6 van de statuten, maar ook uit de eisen die naar maatstaven van een behoorlijk handelend bestuurder aan een directeur kunnen worden gesteld. Dat medeverdachte 2, de voorzitter van de raad van toezicht, bekend was met de door de verdachte gestelde activiteiten, maakt dit niet anders. Hij was immers zelf ook betrokken bij de in geschil zijnde geldstromen en kon hierover dus niet objectief oordelen.

Voor de beoordeling van de geldstromen is verder het volgende van belang.

Hoewel de details van de verschillende projecten, zoals vermeld in feit 3 van de tenlastelegging, wat verschillen, komt het er steeds op neer dat medeverdachte 2 – de voorzitter van de raad van toezicht van woningstichting – en de verdachte – de directeur/bestuurder van woningstichting –, tezamen met medeverdachte 3, zeer substantiële betalingen ontvingen en onderling verdeelden. Op papier werd dit voor woningstichting verborgen gehouden. De betalingen werden gedaan door wederpartijen van woningstichting bij vastgoedprojecten, geheel of grotendeels uit de transactiewinst op die projecten, en liepen via rechtspersoon 3, en/of rechtspersoon 4 (vennootschappen van medeverdachte 2) en/of rechtspersoon 5 (de vennootschap van medeverdachte 3). Deze drie vennootschappen verzonden hiervoor facturen, deels met zeer algemene omschrijvingen. Anders dan wat verwacht zou worden bij regulier werk, werden de bedragen in kwestie door de verdachte niet gefactureerd aan bovenstaande vennootschappen. Betalingen aan hem werden zwart gedaan, veelal op zijn Zwitserse bankrekening. Ook medeverdachte 3 ontving zijn betalingen (deels) op een Zwitserse bankrekening.

medeverdachte 4, de vertegenwoordiger van Bouwbedrijf rechtspersoon 6, is er in zijn verklaring duidelijk over waarom hij betaalde: “Toen ik aan het onderhandelen was met woningstichting over de uitvoering van het project vertelde medeverdachte 2, voorzitter van het bestuur van woningstichting, mij dat ik provisie moest betalen om het project te kunnen uitvoeren. Ik had natuurlijk kunnen weigeren maar dan had ik het project niet gekregen. Bij dit gesprek waren de directeur van woningstichting, verdachte en een adviseur van woningstichting, de heer medeverdachte 3, aanwezig.” medeverdachte 4 verklaarde ook dat hij rechtspersoon 3 heeft betaald om de zogeheten stichtingskosten uit de overeenkomst tussen woningstichting en rechtspersoon 6 te mogen verhogen. Dat dit zo is gegaan, blijkt ook uit de overeenkomsten tussen rechtspersoon 3 en medeverdachte 4 / rechtspersoon 6 en het bij medeverdachte 2 aangetroffen overzicht adviesactiviteiten en de partners 2000. In overeenkomst D/133 zegt medeverdachte 4 / rechtspersoon 6 aan rechtspersoon 3 een betaling toe bij het afsluiten van de overeenkomst tussen woningstichting en rechtspersoon 6, in de overeenkomsten D/131 en D/132 zegt rechtspersoon 3 toe dat ‘zij en haar drie gelieerde adviseurs’ zich zullen inspannen om de stichtingskosten te verhogen van NLG 220.000,00 naar NLG 260.000,00, in ruil waarvoor medeverdachte 4 / rechtspersoon 6 een vergoeding van NLG 350.000,0,00 en NLG 2.100.000,00 toezegt. Uit document D/001 blijkt dat de verdachte één van die adviseurs is: hij ontvangt een deel van de door rechtspersoon 6 betaalde vergoedingen. De verdachte is tevens degene die als vertegenwoordiger van woningstichting de overeenkomst woningstichting - rechtspersoon 6 d.d. 6 april 1999 sluit, waarin de stichtingskosten zijn gesteld op NLG 260.000,00. De rechtbank kan uit het voorgaande slechts afleiden dat medeverdachte 4 heeft betaald voor een wijziging van het contract tussen woningstichting en rechtspersoon 6, dat de verdachte daaraan heeft meegewerkt en dat hij een deel van de betaling heeft ontvangen.

Verder verklaarde ook medeverdachte 5 – betrokken bij de projecten project 1 (feit 3.1), project 2 (feit 3.4) en project 3 (feit 3.6) – dat medeverdachte 2 wel zaken met hem wilde doen, maar dat hij daarvoor een provisie wilde hebben. “medeverdachte 2 kent deze mensen – de rechtbank: betrokkenen bij project 3 – niet eens maar wilde wel een bepaald deel van de commissie hebben.” medeverdachte 5 verklaarde verder “het was in feite een soort leergeld wat ik moest betalen als ik dat niet zou betalen zou de relatie gestopt worden.” De betalingen die gedaan zijn in verband met deze projecten zijn blijkens de overzichten D/001, D/002 en D/003 door medeverdachte 2 gedeeld met onder meer de verdachte. De verklaring van medeverdachte 5 dat het ging om commissie, vindt bevestiging in de verklaring getuige 1, de directeur van de contractuele wederpartij van woningstichting in project 3. Deze noemt de aan medeverdachte 5 betaalde – en uiteindelijk met de verdachte gedeelde – vergoeding een bemiddelingsprovisie.

Verder heeft ook medeverdachte 3 verklaard dat er commissie werd betaald. medeverdachte 2 bedong die van de verkopende partij en verdeelde het onder hun drieën medeverdachte 2, medeverdachte 3 en de verdachte). Hij deelde commissie met medeverdachte 2 omdat diens positie bij woningstichting het voor medeverdachte 3 mogelijk maakte om werkzaamheden uit te voeren, aldus medeverdachte 3. medeverdachte 3 verklaarde verder dat hij in het project 4 (feit 3.3) een betaling heeft ontvangen. Deze betaling kreeg hij mede, zo verklaarde hij, omdat hij de huurovereenkomst woningstichting – rechtspersoon 7 tekende. medeverdachte 3 ontving in dit project hetzelfde als de verdachte, die de huurovereenkomsten namens woningstichting tekende.

Gelet op de versluierde wijze van betaling waarin gedeelten van de transactiewinst van wederpartijen van woningstichting aan de verdachte zijn uitbetaald, de verklaringen van medeverdachte 4, medeverdachte 5 en medeverdachte 3, en het feit dat daar waar de verdachte aan projectontwikkeling deed, dit onder zijn takenpakket van directeur van woningstichting viel, kan slechts geconcludeerd worden dat de in geschil zijnde betalingen aan de verdachte geen betrekking hebben op nevenwerkzaamheden. De bedragen die hij ontving van wederpartijen van woningstichting zijn dan ook aan te merken als giften. Deze zijn betaald aan de verdachte naar aanleiding van hetgeen hij in zijn functie van directeur van woningstichting zou doen of nalaten.

Anders dan de raadsman van de verdachte heeft betoogd, had de verdachte deze giften moeten melden. Hij was blijkens zijn arbeidsovereenkomst werknemer van woningstichting en woningstichting was zo ingericht dat de raad van toezicht belast was met het toezicht op het bestuur, dus op de verdachte. Hij had giften dan ook moeten melden aan de raad van toezicht of in ieder geval aan een lid van de raad van toezicht dat niet betrokken was bij de onderhavige betalingen. Doel van de melding is de werkgever woningstichting, vertegenwoordigd door haar raad van toezicht, in de gelegenheid te stellen te controleren dat ontvangen giften acceptabel zijn, geen afbreuk doen aan de integriteit van de ontvanger en geen invloed hebben op de besluitvorming. Een melding aan of kennis van medeverdachte 2 en/of getuige 2 is dus onvoldoende, nu zij zelf ook betalingen ontvingen in de hier bedoelde projecten en dus niet onbevoordeeld zijn.

De verdachte heeft bij herhaling verklaard dat hij de betreffende bedragen heeft ontvangen voor nevenactiviteiten en dat enkele leden van de raad van toezicht bekend waren met delen van die nevenwerkzaamheden. Vastgesteld moet worden dat de verdachte met zijn verklaring impliciet te kennen heeft gegeven dat hij in elk geval geen melding heeft gedaan van giften. Dat leden van de raad van toezicht mogelijk bekend waren met door de verdachte verrichtte projectactiviteiten, maakt niet dat zij ook bekend waren met de hier bedoelde giften. Projectontwikkeling behoorde immers tot de takenpakket van de verdachte als bestuurder van woningstichting. Ook overigens is niet aannemelijk geworden dat de raad van toezicht of leden daarvan (anders dan medeverdachte 2 en getuige 2) bekend waren met de betreffende betalingen als zodanig. Daar waar de verdachte concreet aangeeft met getuige 3 en getuige 4 gesproken te hebben over wat hij nevenactiviteiten noemt, zeggen zij zich dit niet te herinneren.

Geconcludeerd wordt dat wettig en overtuigend bewezen is dat de verdachte de door hem ontvangen giften in strijd met de goede trouw niet heeft gemeld aan zijn werkgever. Feit 3 is dus bewezen.

In aanvulling op het voorgaande wordt, mede naar aanleiding van standpunten van de officier van justitie dan wel de verdediging, nog het volgende overwogen:

• De verdediging heeft aangevoerd dat het bij project 5 ging om projectontwikkelingsactiviteiten verricht voordat de verdachte tot bestuurder werd benoemd. Dit verweer slaagt niet. medeverdachte 4 betaalde voor een contractsaanpassing en verdachte heeft als bestuurder van woningstichting het contract met die aanpassing daarin getekend.
• De rechtbank zal de bewezenverklaring beperken tot de bedragen die de verdachte zelf heeft ontvangen. Dat zijn immers de bedragen die hij – zoals tenlastegelegd – als directeur van woningstichting heeft ontvangen en had moeten melden aan de raad van toezicht.

Bewezenverklaring

Feit 1: valsheid in geschrift, begaan door een rechtspersoon, terwijl de verdachte feitelijke leiding heeft gegeven aan de verboden gedraging, meermalen gepleegd;

Feit 2: opzettelijk een bij de belastingdienst voorziene aangifte onjuist doen, terwijl het feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven, meermalen gepleegd;

Feit 3: anders dan als ambtenaar, werkzaam zijnde in dienstbetrekking, naar aanleiding van hetgeen hij in zijn dienstbetrekking heeft gedaan, nagelaten, zal doen dan wel zal nalaten, aannemen van een gift en dit aannemen in strijd met de goede trouw verzwijgen tegenover zijn werkgever, meermalen gepleegd;

Strafoplegging

De rechtbank veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 9 maanden.

Lees hier de volledige uitspraak.

Verdachte wordt verantwoordelijk gehouden voor het bij een faillissement niet voldoen aan de inlichtingenplicht en het benadelen van schuldeisers. Rb ziet af van oplegging onvoorwaardelijke gevangenisstraf vanwege overschrijding redelijke termijn.

Rechtbank Amsterdam 12 mei 2015, ECLI:NL:RBAMS:2015:3446 Aan verdachte is ten laste gelegd dat hij al dan niet als feitelijk leidinggevende of bestuurder van een rechtspersoon zich heeft schuldig gemaakt aan het medeplegen van oplichting, valsheid in geschrift, geen inlichtingen verstrekken bij faillissement en bedrieglijke bankbreuk.

Feit 1

Verdachte heeft, zij het indirect, verklaard dat persoon 1 en persoon 2 bij hem in dienst waren, zo blijkt uit de aanvragen voor (voorschotten op) loonkostensubsidie voor die personen. Die onware mededelingen zijn telkens onderbouwd met valse salarisstroken.

Gelet op de verklaringen van persoon 1 en persoon 2 en de onderzoeken naar de bankrekeningen ten name van bedrijf 1 B.V., bedrijf 2 B.V. en verdachte is komen vast te staan dat in 2009 en 2010 geen salaris is betaald aan persoon 1 en persoon 2 .

De rechtbank kwalificeert de handelingen, gericht op het ontvangen van loonkostensubsidie voor persoon 1 en persoon 2, in onderlinge samenhang bezien, als een samenweefsel van verdichtsels.

Feit 4

Op basis van het dossier is – onder meer – het volgende komen vast te staan. Op 9 juni 2010 is het faillissement van bedrijf 1 B.V. aangevraagd. Op 13 juli 2010 is bedrijf 1 B.V. door de rechtbank te Amsterdam failliet verklaard.

In de bewezenverklaring wordt aangesloten bij die data. De rechtbank is van oordeel dat pas vanaf het moment waarop de aanvraag tot faillissement was gedaan met zekerheid kan worden vastgesteld dat verdachte opzettelijk zijn schuldeisers heeft benadeeld door geldbedragen aan de boedel te onttrekken. Niet is komen vast te staan dat ook na het faillissement goederen aan de boedel zijn onttrokken. Daarom wordt de datum van faillissement als einddatum van de pleegperiode beschouwd.

Feit 3 en 4

De dagelijkse leiding van bedrijf 1 B.V. was volgens persoon 3 alleen in handen van verdachte. Bovendien was alleen verdachte gemachtigd voor de bedrijfsrekening rekeningnummer 1. De rechtbank acht het onder 3 en 4 ten laste gelegde medeplegen dan ook niet bewezen en zal verdachte daarvan vrijspreken.

Bewezenverklaring

• Feit 1 en 2: eendaadse samenloop van medeplegen van oplichting en medeplegen van opzettelijk gebruik maken van een vals of vervalst geschrift, als bedoeld in artikel 225 lid 1 van het Wetboek van Strafrecht, als ware het echt en onvervalst, welke feiten meermalen zijn gepleegd;
• Feit 3: als bestuurder van een rechtspersoon, wettelijk opgeroepen tot het geven van inlichtingen zonder geldige reden weigeren de vereiste inlichtingen te geven;
• Feit 4: opdracht geven tot, als bestuurder van een rechtspersoon welke in staat van faillissement is verklaard, ter bedrieglijke verkorting van de rechten der schuldeisers van de rechtspersoon een goed aan de boedel onttrekken, welk feit door een rechtspersoon is begaan en meermalen is gepleegd.

Strafoplegging

Er is sprake van overschrijding van de redelijke termijn met ruim vijf maanden. Er is niet gebleken van bijzondere omstandigheden die deze overschrijding rechtvaardigen. Vanwege deze overschrijding zal de rechtbank afzien van oplegging van een onvoorwaardelijke gevangenisstraf en aan verdachte een voorwaardelijke gevangenisstraf van één maand opleggen met een proeftijd van 2 jaar.

Daarnaast veroordeelt de rechtbank verdachte tot een taakstraf van 240 uur.

Lees hier de volledige uitspraak.