De witwasjurisprudentie over ondergronds bankieren heeft door de jaren heen tot frustratie bij opsporings- en vervolgingsinstanties geleid. Een belangrijke bron van die frustratie waren (of zijn) de in de rechtspraak gestelde bijkomende eisen om tot een witwasvermoeden te kunnen komen. Die bijkomende omstandigheden worden gesteld wanneer omstandigheden die normaal gesproken een duidelijke indicatie voor een criminele herkomst van het geld opleveren, ook wel de ‘witwastypologieën’ genoemd (denk aan het vervoer van een aanzienlijke hoeveelheid contant geld in plastic tassen), evengoed een verschijningsvorm zijn van ondergronds bankieren met legaal geld (hetgeen géén witwassen oplevert).

De strafrechtelijke handhaving van de Wwft valt onder het economisch strafrecht en daarin geldt de leer van het kleurloos opzet. Maar op grond van de subjectieve indicator hoeft ‘pas’ te worden gemeld als sprake is van een ‘vermoeden’ of als er ‘aanleiding is om te veronderstellen dat’ sprake kan zijn van witwassen. Het gaat daarbij uitdrukkelijk om de eigen beoordelingsruimte van de meldingsplichtige instelling. Zonder subjectieve invulling kan dus niet worden bepaald of de norm is overtreden.

The European Parliament has published a paper which provides an overview of current initiatives and actions aiming at reinforcing the anti-money laundering (AML) supervisory and regulatory framework in the EU, in particular from a Banking Union perspective.