Ontwikkelingen in het milieustrafrecht

Er komt steeds meer publieke aandacht voor ondernemingen die vergunningsvoorschriften overtreden of schade aan het milieu toebrengen. Dit gaat gepaard met een steeds duidelijkere roep uit de samenleving en de politiek om niet alleen ondernemingen, maar ook hun bestuurders via het strafrecht voor dergelijke activiteiten te bestraffen. Zowel in Europees verband als in Nederland vindt dit momenteel zijn weerslag in nieuwe concept wetgeving. De verwachting is dat deze wetgeving na implementatie en inwerkingtreding grote gevolgen zal kunnen hebben voor ondernemingen en hun bestuurders. 

Read More
Print Friendly and PDF ^

Wetsvoorstel strafbaarstelling ecocide ingediend bij Tweede Kamer

Op 30 november jl. is het voorstel voor de Wet strafbaarstelling ecocide bij de Tweede Kamer ingediend. Met dit wetsvoorstel beoogt de initiatiefnemer een nieuwe norm in het strafrecht te introduceren: dat het milieu een intrinsieke waarde heeft en dat de ernstige aantasting van dat milieu, door een menselijk handelen of nalaten, strafbaar moet worden. Om het handhaven van deze nieuwe norm mogelijk te maken, wordt in het Nederlandse strafrecht het begrip ‘ecocide’ geïntroduceerd: de strafbare en ernstige aantasting van het milieu door (potentieel) schadetoebrengend handelen of nalaten.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: De functioneel dader als overtreder in het bestuursrecht

In twee uitspraken van 31 mei 2023 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak besloten om het strafrechtelijke leerstuk van het functioneel daderschap in het bestuursrecht te importeren. De Afdeling houdt ‘toerekening’ in naam in ere, maar voortaan heeft te gelden dat als de beoogd overtreder zelf niet fysiek heeft gehandeld, hij de overtreding pas toegerekend kan krijgen als voldaan wordt aan de criteria van de Hoge Raad voor functioneel daderschap. Dat leek in eerste instantie een aardverschuiving in het handhavingsrecht, maar op basis van de eerste uitspraken van de Afdeling onder de nieuwe lijn kan worden betwijfeld of deze tot echt andere uitkomsten gaat leiden. Op de keper beschouwd is de wijziging in de rechtspraak precies wat de Afdeling ook al zei dat het is: een nuancering, geen aardverschuiving.

Read More
Print Friendly and PDF ^

De Wet Bibob bij vergunningen onder de Omgevinsgwet

Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet krijgt ook de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) meer betekenis. Dat geldt bijvoorbeeld op het gebied van bepaalde omgevingsvergunningen. Op welke onderdelen is de Wet Bibob van toepassing en wat zijn de aandachtspunten ten opzichte van de huidige bepalingen?

Read More
Print Friendly and PDF ^

HR: geen strafrechtelijke immuniteit Waterschap voor doden bevers

Hoge Raad 21 november 2023, ECLI:NL:HR:2023:1607

Voor zover het hof heeft overwogen dat voor het aannemen van immuniteit “beslissend [is] of de ten laste gelegde gedraging exclusief is in die zin, dat zij niet anders dan in het kader van een overheidstaak kan worden verricht”, heeft het miskend dat niet beslissend is of de gedraging niet anders dan in het kader van de aan het openbaar lichaam opgedragen bestuurstaak kan worden verricht, maar dat het erom gaat of deze gedraging – kort gezegd – in het kader van de uitvoering van die taak niet anders dan door bestuursfunctionarissen kan worden verricht. Het cassatiemiddel klaagt daarover op zichzelf terecht.

Read More
Print Friendly and PDF ^

NVWA-IOD houdt 3 verdachten van fraude bij tracering van vlees aan

De opsporingsdienst van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA-IOD) heeft 3 verdachten aangehouden in verband met vermoedelijke fraude bij de tracering van vlees. Het gaat om leidinggevenden/medewerkers van een slachthuis en een handelshuis in het zuiden van Nederland. Zij worden ervan verdacht dat zij documenten over de bestemming van vlees hebben vervalst en op die manier opzettelijk onjuiste informatie hebben verstrekt bij een terughaalactie in 2022. Het strafrechtelijk onderzoek staat onder leiding van het Functioneel Parket.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Vrijspraak in zaak over overbrenging van een afvalstof (asfaltgranulaat) van Nederland naar Litouwen

Gerechtshof Den Haag 8 november 2023, ECLI:NL:GHDHA:2023:2142

De verdachte wordt vrijgesproken voor feit 1 (overbrenging van een afvalstof in strijd met artikel 2, onder 35 sub e EVOA). Niet kan worden vastgesteld of t.a.v. de betreffende afvalstof in Litouwen een vergunningplicht voor de ontvangende inrichting bestond. Dit betreft een essentieel onderdeel van de tenlastelegging. De dagvaarding van feit 1 kan niet zo worden begrepen dat daarmee (tevens) handelen in strijd met artikel 18 EVOA is tenlastegelegd, zoals gesteld door de advocaat-generaal. Ook volgt vrijspraak voor feit 2 (het zich opzettelijk ontdoen van een afvalstof door afgifte aan een ander). Afgifte in de zin van artikel 10.37 Wm kan niet worden bewezen, nu de werking van dat artikel, gelet op het territorialiteitsbeginsel, tot Nederland is beperkt en de afgifte in Litouwen plaatsvond.

Read More
Print Friendly and PDF ^

OM eist geldboetes tegen bedrijven die milieuwetgeving overtreden

Op 13 november stonden vijf bedrijven en één feitelijk leidinggever voor de rechtbank Zwolle. Zij worden onder meer verdacht van het handelen in strijd met de Wet Milieubeheer, omdat zij handelingen met afvalstoffen hebben verricht door papierslib te (laten) leveren aan co-vergistingsbedrijven voor de toepassing in de vergisters, terwijl zij (hadden kunnen) weten dat dit nadelige gevolgen voor het milieu zou kunnen hebben. Het Openbaar Ministerie rekent dat de verdachten zwaar aan, omdat de naleving van de meststoffen- en afvalstoffenregelgeving van groot belang is voor de toekomst van ons leefklimaat. Het OM eist voor alle bedrijven boetes tussen de 10.000 euro en 100.000 euro en vordert in totaal een ontnemingsbedrag van bijna 450.000 euro. Het OM eist tegen een feitelijk leidinggever een werkstraf van 120 uur.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Uitspraak over “veranderen” van (de werking van een) inrichting

Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 8 november 2023, ECLI:NL:GHSHE:2023:3694

Uit de wetsgeschiedenis komt naar voren dat de wetgever met het in artikel 8.1, lid 1, Wm neergelegde verbod om (de werking van) een inrichting zonder een daartoe verleende vergunning te veranderen, het oog heeft gehad op gevallen waarin de verandering ertoe leidt dat “de toegestane milieubelasting van de inrichting” wordt overschreden. Mede in dit licht bezien moet worden aangenomen dat artikel 8.1, lid 1, Wm ook van toepassing is in gevallen waarin de verandering weliswaar niet een werkwijze of activiteit betreft die specifiek in de eerder verleende vergunning is omschreven, maar die verandering wel leidt tot een andere inrichting of tot andere of grotere nadelige gevolgen voor het milieu dan die de inrichting ingevolge de vergunning en de daaraan verbonden beperkingen en voorschriften mocht veroorzaken. De opvatting dat slechts dan sprake is van het “veranderen” van (de werking van) de inrichting in de zin van artikel 8.1, lid 1, Wm als het gaat om een verandering van een werkwijze of activiteit die deel uitmaakt van de vergunde activiteiten zoals omschreven in de eerder verleende vergunning, is te beperkt.

Read More
Print Friendly and PDF ^

OM eist boete van 25 miljoen euro tegen chemiebedrijf

Op 6 november behandelde de rechtbank Den Bosch een zaak tegen een toonaangevend chemiebedrijf uit Zuid-Limburg. Volgens het Openbaar Ministerie heeft het bedrijf een aantal maatregelen genegeerd die nodig zijn om incidenten en zware ongevallen te voorkomen. Hierdoor is volgens het OM tijdens verschillende incidenten een werknemer overleden en zijn er meerdere werknemers gewond geraakt. Ook zijn er grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen vrij gekomen. Het OM eiste een geldboete van 25 miljoen euro tegen het chemiebedrijf.

Read More
Print Friendly and PDF ^