Geldboetes voor vennootschap en feitelijk leidinggevende wegens medeplegen van handelen in strijd met een bevel tot stillegging van asbestwerkzaamheden

Rechtbank Rotterdam 29 oktober 2026, ECLI:NL:RBROT:2026:15405 en ECLI:NL:RBROT:2026:15407

De rechtbank Rotterdam veroordeelt een vennootschap en haar indirect bestuurder voor het medeplegen van handelen in strijd met een bevel tot stillegging van de Inspectie SZW. Een arbeidsinspecteur legt op 1 maart 2017 in Venlo asbestwerkzaamheden van de vennootschap in twee loodsen stil wegens ernstig gevaar voor personen en bevestigt dat bevel op 9 maart 2017 schriftelijk. De inspecteur meldt per e-mail dat de stillegging nog niet is opgeheven, maar de vennootschap hervat de werkzaamheden toch op 9 oktober 2017. De rechtbank verwerpt het verweer dat geen asbestwerkzaamheden zijn uitgevoerd en dat de grondslag voor de stillegging is vervallen: tot de intrekking van het bevel mochten de panden helemaal niet worden betreden. De vennootschap pleegt het feit samen met de opdrachtgever, en de bestuurder geeft er feitelijk leiding aan. Sinds de inverzekeringstelling zijn negen jaar verstreken, en de rechtbank legt de vennootschap een geldboete van € 9.000 en de bestuurder een geldboete van € 1.500 op.

Inleiding en context

De meervoudige economische kamer van de rechtbank Rotterdam doet op 29 oktober 2026 uitspraak in twee samenhangende zaken die op 15 oktober 2026 op tegenspraak zijn behandeld. De ene verdachte is een besloten vennootschap (parketnummer 83-203168-23). De andere verdachte is een natuurlijk persoon, geboren in 1956 (parketnummer 83-163155-22). Volgens de rechtbank is hij indirect enig aandeelhouder en bestuurder van de vennootschap. Beide verdachten worden bijgestaan door dezelfde advocaat. Het gaat in beide zaken om eerste aanleg.

De vennootschap krijgt begin 2017 een opdracht voor een project in Venlo. Op 1 maart 2017 treft een arbeidsinspecteur in een loods een werknemer van de vennootschap aan. De inspecteur legt diens werkzaamheden mondeling stil wegens ernstig gevaar voor personen door mogelijke blootstelling aan asbest. Het bevel houdt in dat de asbesthoudende ruimtes, een kleine en een grote loods, niet meer mogen worden betreden en dat de werkzaamheden worden gestaakt. De bestuurder verklaart tegenover de inspecteurs dat hij van de stillegging op de hoogte is. Het bevel wordt op 9 maart 2017 schriftelijk bevestigd aan de vennootschap, ter attentie van de bestuurder.

Na validatiemetingen in augustus 2017 kondigt de vennootschap op 18 september 2017 aan dat zij het werk de volgende dag hervat. De inspecteur antwoordt dezelfde dag dat de stillegging nog niet is opgeheven en dat hij meer tijd nodig heeft om de stukken te beoordelen. Op 5 oktober 2017 meldt de vennootschap dat volgens een door de bestuurder ingeschakeld bedrijf aan alle wetgeving is voldaan en dat de werkzaamheden vanaf 9 oktober 2017 worden hervat. Op 19 oktober 2017 staat de grote deur van de grote loods open. Ook de deur tussen de schilderswerkplaats en de grote hal, die in april hermetisch was afgesloten, staat open, en het bord “verboden toegang asbest” staat naast de deur. De werknemer verklaart dat de kleine loods inmiddels van asbest is ontdaan: met vier man is daar vanaf 9 oktober 2017 een week en drie dagen gewerkt. De bestuurder verklaart dat de werknemers volledig in zijn opdracht werkten en hun instructies van hem kregen. De bestuurder wordt op 26 oktober 2017 in verzekering gesteld.

Tenlastelegging en wettelijk kader

De vennootschap wordt verweten dat zij in de periode van 1 maart 2017 tot en met 25 oktober 2017 in Venlo, samen met een of meer anderen, opzettelijk en meermalen in strijd met het bevel van 1 maart 2017 de panden heeft betreden of laten betreden en asbest heeft gesaneerd. De bestuurder wordt verweten dat hij tot dezelfde gedragingen van de vennootschap opdracht heeft gegeven of daaraan feitelijk leiding heeft gegeven.

De rechtbank kwalificeert het feit als overtreding van een voorschrift gesteld bij artikel 28, zesde lid, van de Arbeidsomstandighedenwet, opzettelijk begaan. De strafbaarheid volgt uit de artikelen 1, 2 en 6 van de Wet op de economische delicten. Het medeplegen volgt uit artikel 47 Sr, en het daderschap van de rechtspersoon en het feitelijk leidinggeven uit artikel 51 Sr.

Standpunt van het Openbaar Ministerie

De officier van justitie vordert in beide zaken een veroordeling voor het tenlastegelegde feit. Tegen de vennootschap eist hij een geldboete van € 10.000, tegen de bestuurder een geldboete van € 1.800. De vonnissen geven de onderbouwing van de vordering niet weer. In de zaak tegen de bestuurder verzoekt de officier van justitie, net als de verdediging, de voorlopige hechtenis op te heffen.

Standpunt van de verdediging

De verdediging bepleit in beide zaken vrijspraak en voert twee bewijsverweren aan. Het eerste is dat er geen asbestwerkzaamheden zijn uitgevoerd. Het tweede is dat de grondslag voor de stillegging is vervallen. Over de strafmaat vraagt de verdediging rekening te houden met de overschrijding van de redelijke termijn. Voor de bestuurder vraagt zij ook aandacht voor zijn persoonlijke omstandigheden.

Oordeel gerecht

Volgens de rechtbank blijkt uit de bewijsmiddelen dat de vennootschap vanaf 9 oktober 2017 haar werkzaamheden heeft hervat terwijl het bevel nog niet was ingetrokken, en dat zij het bevel dus heeft overtreden. Het verweer dat geen asbestwerkzaamheden zijn uitgevoerd, verandert dat niet: op grond van het bevel was het helemaal niet toegestaan de panden te betreden. Ook het verweer dat de grondslag voor de stillegging zou zijn vervallen, verwerpt de rechtbank. Ook als dat zo zou zijn, mochten de panden pas worden betreden vanaf het moment dat het bevel was ingetrokken.

De gedragingen hebben plaatsgevonden in de sfeer van de vennootschap en zijn haar dienstig geweest. De bestuurder heeft als indirect bestuurder opdracht gegeven de panden te betreden, en de gedragingen en zijn opzet daarop worden aan de vennootschap toegerekend. De opdrachtgever was op de hoogte van het bevel en drong er toch bij de vennootschap op aan dat zij haar verplichtingen nakwam. Daarom heeft de vennootschap het feit samen met de opdrachtgever begaan.

In de zaak tegen de bestuurder voegt de rechtbank toe dat hij als feitelijk leidinggever moet worden aangemerkt, omdat hij opdracht gaf de panden te betreden en het contact met de opdrachtgever onderhield. De rechtbank kwalificeert het bewezene bij de vennootschap als medeplegen van overtreding van een voorschrift gesteld bij artikel 28, zesde lid, Arbeidsomstandighedenwet, opzettelijk begaan en meermalen gepleegd. Bij de bestuurder luidt de kwalificatie dat hij feitelijk leiding heeft gegeven aan die verboden gedraging, opzettelijk begaan door een rechtspersoon en meermalen gepleegd.

Bewezenverklaring

  • De vennootschap heeft op tijdstippen in de periode van 9 oktober 2017 tot en met 19 oktober 2017 in Venlo, samen met een ander, opzettelijk en meermalen in strijd met het bevel van 1 maart 2017 (schriftelijk bevestigd op 9 maart 2017) de kleine en de grote loods betreden of laten betreden en asbest gesaneerd.

  • De bestuurder heeft telkens feitelijk leiding gegeven aan deze verboden gedragingen van de vennootschap.

  • De tenlastegelegde periode loopt van 1 maart 2017 tot en met 25 oktober 2017. Bewezen wordt alleen de periode van 9 tot en met 19 oktober 2017. De beslissingen bevatten geen uitdrukkelijke vrijspraak van het meer of anders tenlastegelegde.

Strafoplegging en maatregelen

De rechtbank rekent beide verdachten aan dat zij zich niets hebben aangetrokken van een bevel dat de Inspectie SZW op goede gronden had gegeven wegens ernstig gevaar voor personen. Het bevel is mondeling en schriftelijk aan de bestuurder gegeven. Hij had er bezwaar tegen kunnen maken, maar deed dat niet. In plaats daarvan is het bevel samen met een ander doelbewust genegeerd. Daarmee is de overheidshandhaving van belangrijke veiligheids- en milieuvoorschriften ondermijnd. Uit de strafbladen van 20 augustus 2026 blijkt niet van eerdere veroordelingen voor soortgelijke feiten.

De bestuurder werkt volgens zijn verklaring ter zitting niet meer voor de vennootschap. Wel ontvangt hij commissie voor opdrachten die het bedrijf uitvoert. Hij is gepensioneerd, ontvangt AOW, en de strafzaak heeft veel impact op zijn leven gehad. De redelijke termijn begint in beide zaken op 26 oktober 2017, de dag waarop de bestuurder in verzekering is gesteld. Er zijn geen bijzondere omstandigheden, dus de termijn bedraagt twee jaar. Na negen jaar is die termijn ruimschoots overschreden, wat gevolgen heeft voor de straf.

De rechtbank kijkt naar de geldboetes in soortgelijke zaken. Aan de vennootschap legt zij een geldboete van € 9.000 op. Daarbij houdt zij rekening met de overschrijding van de redelijke termijn en past zij artikel 63 Sr toe. Het vonnis vermeldt dat de rechtbank de door de officier van justitie geëiste straf passend en geboden vindt, terwijl het opgelegde bedrag € 1.000 lager is dan de eis. Aan de bestuurder legt de rechtbank een geldboete van € 1.500 op, subsidiair 15 dagen vervangende hechtenis, dus € 300 lager dan de eis, met het oog op de overschrijding van de redelijke termijn. Over de voorlopige hechtenis neemt de rechtbank geen beslissing. Die is geschorst in een andere strafzaak (parketnummer 10-998251-17), waarvan het Openbaar Ministerie de feiten op 1 april 2026 heeft geseponeerd.

Lees hier de volledige uitspraak tegen de vennootschap en hier de volledige uitspraak tegen de bestuurder.

Gerelateerde berichten

Gerelateerde cursussen

Print Friendly and PDF ^