Artikel: Een nieuwe Europese Richtlijn voor milieustrafrecht – de implicaties voor Nederland

Op 20 mei 2024 is de nieuwe Europese Richtlijn voor milieustrafrecht ("de Richtlijn") in werking getreden. Hiermee worden de Richtlijnen 2008/99/EG ("Richtlijn uit 2008") en 2009/123/EG vervangen. De Richtlijn uit 2008 was een belangrijke stap om milieucriminaliteit via het strafrecht aan te pakken. Uit een door de Europese Commissie ("Commissie") uitgevoerde evaluatie naar de Richtlijn uit 2008 volgde dat de Richtlijn uit 2008 in de praktijk niet het gewenste effect had. De opgelegde sancties bleken te laag om afschrikkend te werken, het aantal succesvolle onderzoeken naar en vervolgingen van milieucriminaliteit bleef zeer laag en er was onduidelijkheid over de definities. Daarnaast constateerde de Commissie op alle niveaus van de handhavingsketens leemten. Ook werden tekortkomingen op het gebied van middelen, gespecialiseerde kennis en samenwerking bij politie, Openbaar Ministerie en rechtbanken geconstateerd.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Bescherming tegen aansprakelijkheid voor witwassen bij het onbewust verkrijgen van crimineel vermogen

Biedt de kwalificatieuitsluitingsgrond die geïntroduceerd is in het Nalatenschapsarrest voldoende rechtsbescherming voor strafrechtelijke aansprakelijkheid voor witwassen bij het onbewust verkrijgen van crimineel vermogen of dienen de Nederlandse witwasdelicten aangepast te worden?

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: De tenlastelegging in btw-carrouselfraudezaken. Een verkeersbord zonder pijlen.

In btw-carrouselfraudezaken biedt de tenlastelegging de verdediging in strafzaken doorgaans onvoldoende handvatten voor een deugdelijke verdediging. Daarom pleiten de auteurs in deze bijdrage voor een alternatieve manier van ten laste leggen in dit soort strafzaken, waarbij per ten laste gelegde belastingaangifte naar een gering aantal specifieke transacties wordt verwezen. Deze voorgestelde wijze van ten laste leggen komt het debat ter zitting volgens de auteurs ten goede omdat hiermee alle procesdeelnemers aanstonds duidelijk is waarover tijdens het onderzoek ter terechtzitting dient te worden ‘gedebatteerd’.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Wie, wat, hoe en waarom? Particuliere opsporing in de context van interne financieel-economische criminaliteit

Particulier onderzoek is een bloeiende sector, die echter slechts in beperkte mate empirisch is onderzocht. In deze bijdrage wordt het thema particulier onderzoek besproken, waarbij onder andere wordt ingegaan op het particuliere onderzoek, de betrokken actoren en de bijdrage van particulier onderzoek aan de bestrijding van financieel-economische criminaliteit. Deze bijdrage kan liggen in eigenstandige afdoening buiten het strafrecht om. Hoewel particuliere onderzoekers geen opsporingsbevoegdheden hebben en geen onderdeel uitmaken van het strafrechtelijke apparaat, kunnen zij echter ook een bijdrage leveren aan de strafrechtelijke opsporing.

Lees verder: 

Print Friendly and PDF ^

Commercie of misleiding?

In de feitenrechtspraak verschijnen steeds vaker arresten waarin de strafrechter tot een bewezenverklaring van valsheid in geschrifte komt, terwijl het desbetreffende geschrift op zichzelf geen onjuiste informatie bevat. In voorkomende gevallen acht de strafrechter dat stuk dan toch vals omdat daarin informatie is achtergehouden waardoor de werkelijkheid geweld zou zijn aangedaan. Daarbij wordt soms wel heel gemakkelijk over specifieke voorwaarden voor strafrechtelijke aansprakelijkheid heengestapt waardoor de grenzen van artikel 225 Sr worden opgerekt. Het in deze bijdrage te bespreken arrest is daarvoor exemplarisch.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Wie is werkgever bij een (dodelijk) arbeidsongeval? De verschillende benaderingen van het werkgeversbegrip in het straf- en het bestuursrecht

Nederland kent een veelheid aan wet- en regelgeving op het gebied van arbeidsomstandigheden. Voor al deze wet- en regelgeving geldt dat de (voornaamste) normadressaat de werkgever is. Maar wie is nu werkgever en hoe wordt dit vastgesteld? En wat zijn de gevolgen voor een partij als wordt vastgesteld dat deze werkgever is, bijvoorbeeld in het geval van een bedrijfsongeval? In dit artikel worden deze vragen zowel vanuit een bestuursrechtelijk als vanuit een strafrechtelijk perspectief besproken.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Beschikken, maar vooral aanvaarden

Zoals bekend heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State op 31 mei 2023 twee uitspraken gewezen over de invulling die moet worden gegeven aan het bestuursrechtelijke overtredersbegrip. In het bijzonder heeft de Afdeling daarin bepaald dat zowel voor de bestuurlijke boete als voor herstelsancties moet worden aangesloten bij de strafrechtelijke criteria voor functioneel daderschap.1 Als het gaat om het functioneel daderschap van een natuurlijk persoon betekent dit dat de welbekende IJzerdraad-criteria van toepassing zijn. Bepalend is dan of de betrokkene over het gedrag van een ander kon beschikken en of hij het plaatsvinden van dat gedrag heeft aanvaard of placht te aanvaarden. Daarbij moet onder aanvaarden mede worden verstaan het niet betrachten van de zorg die in redelijkheid van de betrokkene kon worden gevergd met het oog op het voorkomen van de gedraging.2 Ook voor het vaststellen van het daderschap van een rechtspersoon kunnen deze ­IJzerdraad-criteria van belang zijn. In dat verband vormen zij één van de omstandigheden aan de hand waarvan kan worden beoordeeld of voldaan is aan het overkoepelende criterium van de redelijke toerekening.3

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Observaties over de verhouding tussen algemene wetten en bijzondere wetten

In dit artikel wordt betoogd dat bij mogelijke strijd tussen algemene en bijzondere wetten in beginsel van de algemene wet moet worden uitgegaan. De argumentatie hiervoor is aangevoerd dat het karakter van algemene wetten dat uitgangspunt rechtvaardigt en dat voor het tegengestelde uitgangspunt het wetgevingsproces niet rationeel genoeg is. De wetgever dient de vrijheid te hebben van een algemene wet af te wijken, mits hij dit expliciet doet, de afwijking motiveert en op een andere wijze voorziet in de waarborgen die de algemene wet biedt.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Tussen integriteit en opportunisme

In een zaak die speelde bij de voorzieningenrechter in Den Haag kwam de vraag aan bod of een inschrijver (Odido) kan worden uitgesloten van een aanbestedingsprocedure op grond van de facultatieve uitsluitingsgronden ‘valse verklaring’ (artikel 2.87 lid 1 sub h Aanbestedingswet 2012) en ‘onrechtmatige beïnvloeding besluitvormingsproces’ (artikel 2.87 lid 1 sub i Aanbestedingswet 2012) vanwege de door de inschrijver gegeven antwoorden op de kwalitatieve gunningcriteria. De voorzieningenrechter oordeelt dat de aanbestedende dienst in redelijkheid tot de beslissing tot uitsluiting kon komen. Dit oordeel behoeft bespreking, aangezien de consequenties voor een inschrijver die te enthousiast inschrijft op een Europese aanbestedingsprocedure groot kunnen zijn indien dit vonnis navolging zou krijgen. 

Read More
Print Friendly and PDF ^

Dividendstripping en de kunst van rechtsvinding

De Belastingdienst behaalde medio 2023 een overwinning in de strijd tegen dividendstrippen. De Rechtbank Noord-Holland ging immers mee in het betoog van de inspecteur dat het samenstel van transacties onder de termen van de anti-dividendstrippingsbepaling kon worden gebracht. Dat oordeel vergde wel enig kunst- en vliegwerk. De auteur vraagt zich af of het rechtsoordeel juridisch houdbaar is.

Read More
Print Friendly and PDF ^