Vrijspraak valsmunterij

Rechtbank Gelderland 10 september 2013, ECLI:NL:RBGEL:2013:2918

De rechtbank acht niet wettig en overtuigend bewezen dat verdachte het uitgegeven geld zelf heeft vervalst of dat hij op het moment waarop hij het geld ontving met de valsheid of vervalsing bekend was en zal verdachte daarom vrijspreken van het primair tenlastegelegde. De rechtbank acht wel wettig en overtuigend bewezen dat verdachte vals geld heeft uitgegeven.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Verzoek tot overlevering aan de Belgische autoriteiten van een Nederlandse man die wordt verdacht betrokken te zijn bij de zogenaamde "kasteelmoord" wordt toegestaan

Rechtbank Amsterdam 6 september 2013, ECLI:NL:RBAMS:2013:5601

De overlevering wordt verzocht ten behoeve van een door de justitiële autoriteiten van de uitvaardigende lidstaat ingesteld strafrechtelijk onderzoek met betrekking tot het vermoeden dat de opgeëiste persoon zich schuldig heeft gemaakt aan naar het recht van België 2 strafbare feiten.

Onderzoek naar de dubbele strafbaarheid van de feiten waarvoor de overlevering wordt verzocht moet achterwege blijven, nu de uitvaardigende justitiële autoriteit de strafbare feiten heeft aangeduid als feiten vermeld in de lijst van bijlage 1 bij de OLW. De feiten vallen op deze lijst onder nummer 14 en 16, te weten:

  • 14. moord en doodslag, zware mishandeling
  • 16. ontvoering, wederrechtelijke vrijheidsberoving en gijzeling;

Volgens de in rubriek c) van het EAB vermelde gegevens is op deze feiten naar het recht van België een vrijheidsstraf met een maximum van ten minste drie jaren gesteld.

De opgeëiste persoon heeft de Nederlandse nationaliteit. Zijn overlevering kan daarom alleen worden toegestaan, indien naar het oordeel van de rechtbank is gewaarborgd dat, zo hij met betrekking tot de feiten waarvoor de overlevering kan worden toegestaan in de uitvaardigende lidstaat tot een onvoorwaardelijke vrijheidsstraf wordt veroordeeld, hij deze straf in Nederland zal mogen ondergaan.

De Procureur des Konings van het Parket van de Procureur des Konings te Brugge heeft de in de brief van 4 juli 2013 volgende garantie gegeven:

Overeenkomstig artikel 5 §3 van het kaderbesluit dd. 13 juni 2002 betreffende het Europees aanhoudingsbevel bied ik u de garantie voor de terugkeer naar Nederland van de door u overgeleverde Nederlandse onderdaan of ingezetene, in casu de Nederlandse onderdaan [opgeëiste persoon].

Deze garantie houdt in dat, eens betrokkene in België onherroepelijk tot een vrijheidsbenemende straf of maatregel is veroordeeld, deze persoon naar Nederland zal terugkeren om deze straf of maatregel daar te ondergaan. De terugkeer zal gebeuren op basis van het Europees Kaderbesluit toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op de vrijheidsbenemende straffen of maatregelen uitgesproken in een lidstaat van de Europese Unie (2008/909/JBZ). Na de terugkeer kan de Belgische vrijheidsbenemende straf of maatregel worden aangepast.

Uit artikel 2:13, eerste lid, aanhef en onder f, van de Wet wederzijdse erkenning en tenuitvoerlegging vrijheidsbenemende en voorwaardelijke sancties volgt dat deze garantie alleen kan worden geëffectueerd, indien de feiten ook naar Nederlands recht strafbare feiten opleveren.

De onder 4.1 bedoelde feiten zijn inderdaad naar Nederlands recht strafbaar en leveren op:

Moord, doodslag en zware mishandeling (artikelen 287, 289, en 302 WvSr)

Opzettelijk iemand van de vrijheid beroven (artikel 282 WvsSr)

Aan deze voorwaarde is voldaan.

Naar het oordeel van de rechtbank is de hiervoor vermelde garantie voldoende.

Artikel 11 van de OLW

De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat de overlevering van de opgeëiste persoon op grond van artikel 11 van de OLW moet worden geweigerd. Hiertoe is aangevoerd, kort samengevat, dat de opgeëiste persoon voor de feiten in België een levenslange gevangenisstraf opgelegd kan krijgen. In België kent men de herzieningsprocedure en de gratieverlening niet. Het genaderecht van de koning gaat waarschijnlijk geschrapt worden. Overlevering van de opgeëiste persoon zal daarom schending van artikel 3 van het Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) kunnen opleveren.

De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat de mogelijkheid van gratie maakt dat er geen sprake is van een dreigende schending van artikel 3 EVRM

De rechtbank verwerpt het verweer van de raadsman. Uit de aanvulling op het EAB (e-mails van 14 en 20 augustus 2013) blijkt dat in België in artikel 110 van de Grondwet het genaderecht van de Koning is neergelegd. Hierbij heeft de Koning het recht de uitvoering van de straf gedeeltelijk kwijt te schelden. Hij kan de straf ook verminderen of omzetten of een proeftijd toestaan. Middels genade kan ook een alternatieve straf worden opgelegd. Er is geen herzieningsprocedure. Uit de informatie volgt dat geen sprake is van een onomkeerbare levenslange gevangenisstraf (“irreducible life sentence”). België is verder partij bij het EVRM en de rechtbank vertrouwt erop dat België zijn verdragsverplichtingen zal nakomen. Het is voorts niet aan de rechtbank om vooruit te lopen op een eventuele schrapping van het genaderecht van de Belgische koning, zoals door de raadsman is betoogd.

Gezien het voorgaande is geen sprake van de door de raadsman gestelde dreigende mensenrechtenschending.

Conclusie

Nu is vastgesteld dat het EAB voldoet aan de eisen van artikel 2 van de OLW en ook overigens geen weigeringsgronden aan de overlevering in de weg staan, dient de overlevering te worden toegestaan.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Vormverzuim: gebruik camerabeelden supermarkt zonder vordering van de officier van justitie leidt niet tot bewijsuitsluiting

Rechtbank Oost-Brabant 10 september 2013, ECLI:NL:RBOBR:2013:5003

Aan verdachte is primair diefstal met geweld tenlaste gelegd, subsidiair poging tot het toebrengen van zwaar lichamelijk letsel en meer subsidiair bedreiging. 

De raadsvrouwe heeft in deze zaak aangevoerd dat sprake is van een onherstelbaar vormverzuim, omdat de politie gebruik heeft gemaakt van camerabeelden van een supermarkt, terwijl de uitlevering van dergelijke gegevens ex artikel 126nd Sv enkel op vordering van de officier van justitie kan geschieden. Op basis van de camerabeelden is de politie verdachte op het spoor gekomen en is hij herkend door aangever. Alles wat voortvloeit uit de afgifte van de camerabeelden dient van het bewijs te worden uitgesloten. Bij gebrek aan voldoende overige bewijsmiddelen dient verdachte te worden vrijgesproken van hetgeen hem ten laste is gelegd.

De rechtbank verwerpt het verweer dat de camerabeelden niet tot het bewijs kunnen dienen.

Daartoe stelt de rechtbank voorop dat, gelet op het bepaalde in artikel 126nd Sv, afgifte van de camerabeelden van de supermarkt alleen mogelijk was op vordering van de officier van justitie. Een dergelijke vordering ontbreekt in dit geval. Er is derhalve sprake van een vormverzuim in de zin van artikel 359a Sv.

In haar arrest van 19 februari 2013 (LJN BY5322) heeft de Hoge Raad overwogen dat een vormverzuim ex artikel 359a Sv alleen in uitzonderlijke gevallen tot bewijsuitsluiting dient te leiden, te weten ter verzekering van het recht op een eerlijk proces in de zin van artikel 6 EVRM, in het geval een belangrijk strafvorderlijk voorschrift of rechtsbeginsel in aanzienlijke mate is geschonden en in zeer uitzonderlijke situaties waarin een ander, minder zwaar vormverzuim structureel voorkomt. Geen van deze gronden voor bewijsuitsluiting doen zich hier voor.

De rechtbank wijst in dit verband voorts op het arrest van de Hoge Raad van 21 december 2010 (LJN BL7688), een arrest dat ook betrekking had op de afgifte van beelden van een bewakingscamera van een supermarkt. In dat arrest heeft de Hoge Raad overwogen dat een schending van de privacy van verdachte niet zonder meer een inbreuk oplevert op het in artikel 6 EVRM vervatte waarborg van een eerlijk proces. De Hoge Raad liet het arrest van het gerechtshof, waarin het beroep op bewijsuitsluiting was verworpen, in stand en overwoog dat bewijsuitsluiting uitsluitend aan de orde kan komen, indien door de onrechtmatige bewijsgaring een belangrijk strafvorderlijk voorschrift of rechtsbeginsel in aanzienlijke mate is geschonden. De rechtbank merkt daarbij nog op dat haar niet is gebleken dat verdachte nadeel (in de zin van artikel 359a, tweede lid, Sv) van het vormverzuim heeft ondervonden. Onder een dergelijk nadeel valt volgens vaste jurisprudentie niet het belang dat verdachte heeft dat het gepleegde feit niet wordt ontdekt.

De rechtbank is al met al van oordeel dat met de constatering van het vormverzuim kan worden volstaan.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Ongeval met motor door nalatig onderhoud door motorzaak: is het ongeval aan de schuld van verdachte (motorzaak) te wijten?

Rechtbank Amsterdam 5 september 2013, ECLI:NL:RBAMS:2013:5517

Vast staat dat door gebrekkig onderhoud aan de motorfiets waarop het echtpaar D op 12 juni 2011 reed, zij met die motorfiets ten val zijn gekomen en ieder ernstig letsel hebben opgelopen. Eveneens staat vast dat verdachte het onderhoud heeft uitgevoerd.

Tevens staat vast, de verdediging betwist dit niet en dit volgt uit het technisch onderzoek dat door de politie en door het NFI is verricht, dat het gebrekkig onderhoud hieruit bestond dat de lagers van het verbindingsstuk van de motorfiets niet op de daarvoor door de fabrikant genoemde momenten inwendig zijn gesmeerd.

Volgens de officier van justitie is dit een nalatigheid die aan verdachte moet worden verweten, zodat bewezen kan worden verklaard dat aan de schuld van verdachte het ongeluk is te wijten. De verdediging bestrijdt dit, en beroept zich daarvoor op de omstandigheid dat uit de instructies van de fabrikant niet viel op te maken dat niet met uitwendig smeren op de plaatsen waar de trekstangen met het verbindingsstuk zijn verbonden, kon worden volstaan.

Ter gelegenheid van de beraadslagingen van de rechtbank is gebleken dat het ter terechtzitting gesloten onderzoek onvolledig is geweest.

Bij de beantwoording van de vraag of verdachte blaam treft, dient als maatstaf te worden genomen wat in dezen van een redelijk bekwaam en redelijk handelend onderhoudsmonteur mocht worden verwacht.

De rechtbank beschikt zelf niet over de benodigde technische kennis om zich hierover zelfstandig een oordeel te vormen. De rechtbank zal daarom de rechter-commissaris verzoeken om een deskundige te benoemen. Aan de deskundige dient in ieder geval de volgende vraag te worden voorgelegd: Heeft verdachte door het verbindingsstuk van de Yamaha FJR 1300 alleen uitwendig te smeren en de lagers van dit verbindingsstuk niet inwendig te smeren gehandeld zoals van een redelijk bekwaam en redelijk handelend onderhoudsmonteur in de periode van 13 juli 2006 (de datum van de aankoop van de motorfiets) tot 12 juni 2011 (de datum van het ongeval) mocht worden verwacht.

Alvorens een deskundige wordt benoemd, dienen nog enkele essentiële aanvullende stukken aan het dossier te worden toegevoegd.

In het NFI-rapport van 12 juni 2012 wordt verwezen naar onderhoudsinstructies in de handleiding van Yamaha van oktober 2009 en in de werkplaatshandboeken van Yamaha van 2001 en 2006. Deze stukken bevinden zich niet in het dossier. De rechtbank zal de officier van justitie opdragen deze stukken aan het dossier toe te voegen. De rechtbank zal de officier van justitie daarnaast opdragen de politie bij Yamaha (bij de verantwoordelijke persoon ten aanzien van het onderhoud aan de Yamaha FJR 1300) na te laten vragen wanneer deze instructies in werking (en voor zover van toepassing: uit werking) zijn getreden. Voorts dient te worden nagevraagd of Yamaha in de periode 2001 tot 12 juni 2011 aanvullende instructies aan dealers en meer specifiek aan verdachte heeft doen uitgaan met betrekking tot het onderhoud aan het verbindingsstuk van de Yamaha FJR 1300 en zo ja, na te laten vragen wat deze instructies inhielden en wanneer deze gegeven zijn. De bevindingen dienen te worden vastgelegd in een proces-verbaal en eventuele aanvullende schriftelijke instructies dienen te worden aangehecht.

De officier van justitie stelt dat binnen de motorwereld bekend was dat de lagers van het verbindingsstuk intern gesmeerd moesten worden. Zij verwijst daartoe naar het proces-verbaal van Technisch Onderzoek van de politie van 20 juli 2011 en bijlage 1-4 bij dit proces-verbaal. Verbalisant F schrijft in dit proces-verbaal dat hij een aantal sites op internet heeft geraadpleegd waarbij onder andere door de Yamaha Club gewezen wordt op het vast gaan zitten van het verbindingsstuk en dat er tevens een site is waarop omschreven wordt hoe dit verbindingsstuk gesmeerd moet worden. Van die laatste site is een uitdraai als bijlage 1-4 bijgevoegd. Uit het proces-verbaal van de politie en bijlage 1-4 blijkt echter niet op welke internetsites deze informatie is gevonden, van welke data de berichten zijn en wat de achtergrond/status/bekendheid van de internetsites is waarop de berichten staan. De rechtbank zal de officier van justitie daarom bevelen hiervan een aanvullend proces-verbaal door de politie op te laten opmaken. In het proces-verbaal dient ook te worden toegelicht wat de aard en status van de organisatie “Yamaha club” is. Uitdraaien van de tekst van de berichten op de betreffende internetsites dienen aan het proces-verbaal te worden gehecht.

De rechtbank heropent en schorst het onderzoek ter terechtzitting voor onbepaalde tijd op grond van het voorgaande.

De officier van justitie wordt opgedragen de volgende stukken aan het dossier toe te voegen, alle betrekking hebbende op de Yamaha FJR 1300:

  • Handleiding Yamaha, versie oktober 2009
  • Werkplaatshandboek Yamaha, versie januari 2001
  • Werkplaatshandboek Yamaha, versie januari 2006

Ook dient de OvJ

  • de politie op te dragen bij Yamaha (bij de verantwoordelijke persoon ten aanzien van het onderhoud aan de Yamaha FJR 1300) na te laten vragen of Yamaha in de periode 2001 tot 12 juni 2011 aanvullende instructies aan dealers en meer specifiek aan verdachte heeft doen uitgaan met betrekking tot het onderhoud aan het verbindingsstuk van de Yamaha FJR 1300 en zo ja, na te laten vragen wat deze instructies inhielden. De bevindingen dienen te worden vastgelegd in een proces-verbaal en eventuele aanvullende schriftelijke instructies dienen te worden aangehecht.
  • een aanvullend proces-verbaal door de politie te laten opmaken met een overzicht van de internetsites waarop voorafgaand aan het ongeval van 12 juni 2011 werd bericht over het vast gaan zitten van het verbindingsstuk van de Yamaha FJR 1300 en/of het smeren van het verbindingsstuk van de Yamaha FJR 1300, de data van de berichten op deze internetsites en de achtergrond/status/bekendheid van de internetsites waarop deze berichten staan binnen de motorwereld. In het proces-verbaal dient tevens te worden toegelicht wat de aard en status van de organisatie “Yamaha club” is. Uitdraaien van de berichten op de betreffende sites dienen aan het proces-verbaal te worden gehecht.

Vervolgens dient het dossier met de aanvullende stukken in handen te worden gesteld van de rechter-commissaris belast met de behandeling van strafzaken in deze rechtbank, teneinde na overleg met de verdediging en de officier van justitie een deskundige (of indien partijen dit wensen: twee deskundigen) te benoemen. Aan de deskundige of deskundigen dient in ieder geval de volgende vraag te worden voorgelegd:

  • Heeft verdachte, door de verbindingspunten van het verbindingsstuk van de Yamaha FJR 1300 met de trekstangen alleen uitwendig te smeren en de lagers van dit verbindingsstuk niet inwendig te smeren, gehandeld zoals van een redelijk bekwaam en redelijk handelend onderhoudsmonteur in de periode van 13 juli 2006 (de datum van de aankoop van de motorfiets) tot 12 juni 2011 (de datum van het ongeval) mocht worden verwacht? U wordt verzocht daarbij rekening te houden met de inhoud van de instructies die Yamaha aan de dealers en meer specifiek verdachte heeft gegeven ten aanzien van de Yamaha FJR 1300 (in de handleiding, het werkplaatshandboek en eventuele aanvullende instructies) en rekening te houden met alle andere algemeen toegankelijke informatie (waaronder begrepen informatie op internet) waarvan een Yamaha dealer naar uw mening redelijkerwijs op de hoogte behoort te zijn.

De deskundige wordt verzocht in zijn rapport zijn antwoord zo veel mogelijk te motiveren.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Onrechtmatige staandehouding en aanhouding: onherstelbaar vormverzuim met bewijsuitsluiting tot gevolg leidt tot vrijspraak

Rechtbank Limburg 4 september 2013, ECLI:NL:RBLIM:2013:5109

De verdachte staat terecht ter zake dat hij op of omstreeks 17 augustus 2012 in de gemeente Venray opzettelijk aanwezig heeft gehad ongeveer 1,3 gram, in elk geval een hoeveelheid van een materiaal bevattende cocaïne, zijnde cocaïne een middel als bedoeld in de bij de Opiumwet behorende lijst I (artikel 2 Opiumwet).

De verdachte heeft bij de politie een bekennende verklaring afgelegd.

De rechtbank ziet zich ambthalve voor de vraag gesteld of het optreden van verbalisanten jegens verdachte rechtmatig was.

Uit het proces-verbaal van bevindingen d.d. 19 augustus 2012 betreffende de aanhouding van verdachte blijkt dat verbalisanten op 17 augustus 2012 naar aanleiding van ambtshalve bekende informatie van drugshandel in (de omgeving van) de wijk ’t Brukske te Venray, terwijl de kopers van deze drugs meestal in Duitsland woonachtig zijn, alsmede een MMA-melding d.d. 27 juli 2012 omtrent drugshandel op een parkeerplaats bij het winkelcentrum in die wijk, kennelijk post hadden gevat in betreffende buurt. Op een gegeven moment zagen zij een personenauto met een Duits kenteken de wijk ’t Brukske inrijden, parkeren op betreffende parkeerplaats en de bestuurder – naar later bleek verdachte – weglopen om deze een klein half uur later weer te zien. Verdachte werd vervolgens een stopteken gegeven en hem werd naar zijn paspoort of identiteitsbewijs gevraagd. Desgevraagd ontkende verdachte verdovende middelen bij zich te hebben. Ook na zoekend rondkijken in zijn auto en oppervlakkige aftasting van verdachtes kleding troffen verbalisanten op het eerste oog geen verdovende middelen aan. Aangezien men toch ernstig het vermoeden had dat verdachte verdovende middelen bij zich droeg en hij erg zenuwachtig was, besloot men verdachte aan te houden op verdenking van bezit van verdovende middelen genoemd op lijst I dan wel lijst II van de Opiumwet. Nadien werd verdachte op het politiebureau aan zijn kleding onderzocht, waarbij cocaïne werd aangetroffen en waarna verdachte een bekennende verklaring aflegde.

Voor de beantwoording van de vraag of het optreden van de verbalisanten rechtmatig was, acht de rechtbank in het bijzonder de artikelen 27 en 52 tot en met 54 Sv van belang. Artikel 27, eerste lid Sv houdt in dat, voordat de vervolging is aangevangen, als verdachte wordt aangemerkt degene te wiens aanzien uit feiten of omstandigheden een redelijk vermoeden van schuld aan enig strafbaar feit voortvloeit. Artikelen 52 tot en met 54 Sv geeft opsporingsambtenaren onder omstandigheden de bevoegdheid de verdachte staande en eventueel aan te houden.

Uit het hierboven genoemde proces-verbaal volgt dat verbalisanten verdachte hebben staande gehouden naar aanleiding van de informatie die hen ambtshalve bekend was over drugshandel in de betreffende wijk en kennelijk de aanwezigheid van verdachte in die wijk. De rechtbank is van oordeel dat het enkele gegeven dat verdachte reed in een auto met Duits kenteken en zijn auto heeft geparkeerd op een parkeerplaats bij een winkelcentrum, waarvan de politie ambtshalve bekend is dat daar in drugs wordt gehandeld, vervolgens een klein half uur uit zicht van de verbalisanten is en dan weer weg rijdt, onvoldoende is om een redelijk vermoeden van schuld aan te kunnen nemen. Dit brengt met zich mee dat reeds de staande houding onrechtmatig is. Voorts waren verbalisanten niet bevoegd de kleding van verdachte oppervlakkig af te tasten. Na de staande houding ontkende verdachte desgevraagd drugs in zijn bezit te hebben en werden ook geen drugs aangetroffen in de auto of kleding van verdachte. De gestelde verdenking is derhalve niet nader geconcretiseerd, maar verdachte werd desalniettemin aangehouden.

Gelet hierop concludeert de rechtbank dat zich noch op het moment van de staandehouding, noch op het moment van aanhouding de situatie voordeed dat ten aanzien van de verdachte uit feiten of omstandigheden een redelijk vermoeden van schuld aan enig strafbaar feit voortvloeide, laat staan dat er sprake was van ernstige bezwaren die een onderzoek aan lichaam en kleding rechtvaardigden.

Het vorenstaande in aanmerking genomen, is de rechtbank van oordeel dat het optreden van de verbalisanten jegens de verdachte van de aanvang af onrechtmatig is geweest. Omdat er sprake is van een onherstelbaar vormverzuim inhoudende schending van belangrijke (strafvorderlijk) voorschriften en er tevens sprake is van een direct causaal verband tussen de geschonden voorschriften en het na die schending verkregen bewijsmateriaal – bestaande uit de (in de onderbroek van verdachte) aangetroffen cocaïne en de bekennende verklaring van verdachte – dient dat bewijsmateriaal uitgesloten te worden van het bewijs. Nu overigens geen bewijs voorhanden is, waaruit volgt dat de verdachte het ten laste gelegde heeft begaan, zal hij daarvan worden vrijgesproken.

De rechtbant spreekt verdachte vrij van het ten laste gelegde.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Meineedzaak: het bestanddeel ‘gevallen waarin een wettelijk voorschrift een verklaring onder ede vordert of daaraan rechtsgevolgen verbindt’ kan ook vervuld worden ingeval een getuige op de voet van artikel 216, tweede lid Sv is beëdigd

Rechtbank Oost-Brabant 3 september 2013, ECLI:NL:RBOBR:2013:4888

In deze zaak gaat het om de vraag of verdachte meineed heeft gepleegd toen zij bij de rechter-commissaris op 19 december 2011 als getuige een verklaring aflegde in de strafzaak tegen politie-ambtenaar. Deze betrokkene was in een strafzaak betrokken geraakt (mede) doordat verdachte in 2010 bij het het Bureau Interne Onderzoeken (BIO) van politieregio Brabant Zuid-Oost een gesprek had aangevraagd en toen belastende informatie had verteld over die betrokkene, onder meer met betrekking tot het bezit van verdovende middelen. De relatie tussen beiden was toen kort daarvoor verbroken.

Verdachte werd op 21 juni 2010, toen de relatie weer hersteld was, door de Rijksrecherche gehoord. Tijdens dat verhoor heeft verdachte een op schrift gestelde verklaring met haar naam eronder en ondertekend, aan de Rijksrecherche overhandigd. Verdachte vertelde tijdens dat verhoor dat dat betrokkene niet wist dat zij op dat moment een verklaring aflegde bij de Rijksrecherche.

Na voornoemd verhoor van verdachte op 21 juni 2010 wordt verdachte op haar initiatief, omdat zij naar eigen zeggen last had van haar geweten, op 31 augustus 2010 wederom verhoord door de Rijksrecherche. Zij verklaart dan dat zij bij het vorige verhoor aan verbalisanten een verhaal heeft laten lezen dat zij niet alleen gemaakt heeft, maar samen met betrokkene had gemaakt. Zij verklaart dan dat betrokkene wel wist dat zij verhoord zou worden en dat zij op een gegeven moment zelf een verhaal op papier heeft gezet en dat zij dat aan betrokkene heeft gemaild op zijn werk. “Daar heeft betrokkene zijn ins en outs al zo’n beetje bijgezet en afgehaald.” Daarna heeft zij het uitgeprint en toen heeft betrokkene het nog een keer gelezen toen hij tegenover haar aan tafel zat. Dat heeft zij gedaan om zijn hachje te redden zodat hij bij haar terug zou komen en dat was het liefste wat zij wilde, aldus verdachte toen.

Betrokkene heeft op 14 januari 2011 verklaard dat hij niet uitsluit dat verdachte hem via zijn werkmailadres voorafgaande aan haar eerste verhoor door de Rijksrecherche, op 21 juni 2010, een mailtje heeft gestuurd met betrekking tot de door haar af te leggen verklaring en dat hij niet uitsluit dat hij de door haar aan hem gemailde verklaring heeft gelezen en daar enkele wijzigingen in heeft aangebracht. Voorts heeft betrokkene verklaard dat, indien er in deze verklaring aanvullingen zijn aangebracht, hij niet uitsluit dat deze door hem zijn aangebracht, in het bijzijn van verdachte.

Op 19 december 2011 is verdachte te ’s-Hertogenbosch door de rechter-commissaris als getuige gehoord in de strafzaak contra betrokkene. Zij werd vervolgens onder ede gehoord, en heeft daartoe de belofte afgelegd. Vervolgens heeft verdachte ten overstaan van de rechter-commissaris -onder meer- verklaard: “Ik heb die verklaring niet samen met betrokkene opgesteld. Ook heeft betrokkene die verklaring niet aangepast, behalve spelfouten (…) U, rechter-commissaris, vraagt mij waarom ik de verklaring juist aan betrokkene laat lezen. Uit netheid. Toen was sprake van een hele erge knipperlichtrelatie. Ik heb de verklaring laten lezen in de zin van: “Kijk er eens naar, wat vind je ervan.. (…)”

Naar het oordeel van de rechtbank volgt uit de mailwisseling en de verschillen tussen de door verdachte op 15 juni opgestelde en de uiteindelijk op 21 juni 2010 ingeleverde verklaring, dat betrokkene een wezenlijke, inhoudelijk inbreng heeft gehad in de totstandkoming van die verklaring. Er is niet sprake van enkel spel- of taalfouten, zoals verdachte bij de rechter-commissaris beweert. Betrokkene heeft zich wezenlijk bemoeid met de strekking van die verklaring, suggesties gedaan en een plan gemaakt. De rechtbank acht de verklaring van verdachte van 31 augustus 2010 betrouwbaar nu de inhoud daarvan wordt ondersteund door de inhoud van de hiervoor vermelde e-mailberichten en deze spontaan en – naar eigen zeggen – uit wroeging over eerdere leugens is afgelegd. Mede op basis van deze verklaring concludeert de rechtbank dat de verklaring van verdachte op 19 december 2011 ten overstaan van de rechter-commissaris, dat verdachte de door haar op 21 juni 2010 aan de Rijksrecherche overgelegde verklaring niet samen met betrokkene heeft opgesteld, in strijd is met de waarheid. Gelet op het voorgaande kan niet gezegd worden dat verdachte niet wist van de bemoeienis van betrokkene bij de door haar overhandigde verklaring. Gelet ook op haar verklaring van 31 augustus 2010 was zij zich bovendien bewust van het belang voor de strafzaak van betrokkene van haar verklaringen over de vermeende betrokkenheid van betrokkene bij het opstellen van de verklaring. Er zijn de rechtbank geen omstandigheden gebleken die tot de conclusie zouden moeten leiden dat deze wetenschap en bewustheid niet meer aanwezig waren toen verdachte in de strafzaak van betrokkene in 2011 bij de rechter-commissaris werd gehoord.

Daarmee acht de rechtbank ook het opzet op het afleggen van een verklaring in strijd met de waarheid bewezen en wordt het verweer dienaangaande verworpen.

Met de officier van justitie en de raadsman is de rechtbank van oordeel dat er geen bewijs bestaat voor dat deel van de tenlastelegging dat stelt dat verdachte in strijd met de waarheid heeft verklaard dat betrokkene in de verklaring geen aanpassingen heeft aangebracht, behalve spelfouten en dat verdachte ten aanzien van de pillen en vloeistof in de koffer van betrokkene niet wist wat het was. Verdachte wordt van dit deel van de tenlastelegging vrijgesproken.

Ambtshalve bijzondere bewijsoverweging

Om tot een bewezenverklaring van het ten laste gelegde te kunnen komen moeten alle bestanddelen van de delictsomschrijving van artikel 207, eerste lid Sr vervuld worden. Ten aanzien van de vervulling van het bestanddeel ‘gevallen waarin een wettelijk voorschrift een verklaring onder ede vordert of daaraan rechtsgevolgen verbindt’ overweegt de rechtbank ambtshalve het navolgende.

Verdachte is op 19 december 2011 als getuige gehoord bij de rechter-commissaris en tijdens dat verhoor – naar de rechtbank het proces-verbaal van de rechter-commissaris begrijpt – op de voet van artikel 216, tweede lid Sv als getuige beëdigd. De rechter-commissaris heeft, zo blijkt uit het door de rechter-commissaris opgemaakte proces-verbaal, op de bij de wet voorgeschreven wijze de belofte afgenomen dat zij de waarheid en niets anders dan de waarheid zal verklaren.

De rechtbank heeft zich de vraag gesteld of het proces-verbaal van de rechter-commissaris, op grond waarvan blijkt dat verdachte is beëdigd, het bestanddeel ‘gevallen waarin een wettelijk voorschrift een verklaring onder ede vordert of daaraan rechtsgevolgen verbindt’ kan vervullen.

Om dit bestanddeel te kunnen vervullen moet er sprake zijn van ofwel een wettelijk voorschrift dat een verklaring onder ede vordert, ofwel een wettelijk voorschrift dat rechtsgevolgen aan een verklaring onder ede verbindt.

Artikel 216 Sv schrijft slechts voor een beperkt aantal gevallen dwingend aan de rechter-commissaris voor dat hij een getuige onder ede moet horen (eerste lid). Deze gevallen zijn bij het getuigenverhoor van verdachte op 19 december 2011 niet aan de orde.

Daarnaast geeft het tweede lid van artikel 216 Sv de rechter-commissaris de bevoegdheid een getuige te beëdigen, indien hij dat noodzakelijk acht in verband met de betrouwbaarheid van de door de getuige af te leggen verklaring.

Kan van deze bepaling gezegd worden dat dit een geval betreft waarin een wettelijk voorschrift een verklaring onder ede vordert?

In 1994 liet de Hoge Raad (11-10-1994, LJN ZC9823 / NJ 1995, 82 – r.o. 5.2) nog in het midden of zich te dezen (beëdiging van een getuige bij de rechter-commissaris) voordoet een geval waarin een wettelijk voorschrift een verklaring onder ede vordert, aangezien, gelet op het bepaalde in artikel 295 Sv, zich te dezen voordoet een geval waarin een wettelijk voorschrift aan een verklaring onder ede rechtsgevolgen verbindt, zodat het desbetreffende bestanddeel van de in artikel 207 Sr vervatte delictsomschrijving is vervuld.

Tot 1 februari 1998 luidde artikel 295 Sv als volgt:

“Indien een getuige, tijdens het gerechtelijk vooronderzoek beëedigd (…) overleden is of, naar het oordeel der rechtbank, niet op de terechtzitting heeft kunnen verschijnen, of van wiens verhoor overeenkomstig het bepaalde in artikel 280, zevende lid, is afgezien, (…) zal zijne vroegere verklaring, mits ter terechtzitting voorgelezen, als aldaar afgelegd worden aangemerkt.”

Nu evenwel de voorheen als artikel 295 Sv geldende bepaling niet meer bestaat en er geen ander wettelijk voorschrift is dat aan een verklaring onder ede (als onderhavige verklaring bij de rechter-commissaris) rechtsgevolgen verbindt, kan thans niet langer gezegd worden dat zich te dezen voordoet een geval waarin een wettelijk voorschrift aan een verklaring onder ede rechtsgevolgen verbindt, zodat hiermee niet het desbetreffende bestanddeel vervuld kan worden.

Waar de Hoge Raad in 1994 derhalve de vraag nog in het midden kon laten of zich te dezen voordoet een geval waarin een wettelijk voorschrift een verklaring onder ede vordert, ziet de rechtbank zich thans voor deze vraag gesteld.

Gezien de redactie van artikel 216, tweede lid Sv, is het niet direct duidelijk of dit een wettelijk voorschrift betreft dat een verklaring onder ede vordert. Het is immers een zogenaamde ‘kan-bepaling’. De rechter-commissaris kanovergaan tot beëdiging.

De rechtbank slaat bij beantwoording van de vraag of hier sprake is van een zodanig voorschrift daarom nadrukkelijk acht op de bedoeling van de wetgever.

In de Memorie van Toelichting behorend bij de invoering van artikel 207 Sr staat:

“Wat de wet hier heeft strafbaar te stellen, is (…) de wederregtelijke schending van een door haar erkenden waarborg. Als eenig wettelijk voorschrift de bevestiging van een verklaring door den eed vordert of, zonder zoodanige vordering, aan eene door den eed bevestigde verklaring regtsgevolgen verbindt, dan is dit omdat zij in die bevestiging een waarborg voor de waarheid ziet, daaraan een vermoeden van waarheid hecht.”

En:

“Bij de wet van 26 November 1873 (Staatsblad nr. 175) is art. 96 wetb. van strafv. in dien zin aangevuld, dat het mogelijk wordt, reeds vóór de behandeling van de zaak ter openbare teregtzitting beëedigde getuigenissen te doen afleggen, opdat het gemis daarvan geen beletsel zoude zijn tot verkrijging van uitlevering. Valschheid in zoodanig getuigenis is thans niet strafbaar. Er bestaat echter in het stelsel van dit ontwerp geen voldoende grond, eene uitzondering aan te nemen ten einde deze getuigenissen te onttrekken aan de werking van art. 228 (thans 207, rb) waarin zij volkomen passen.”

In de Memorie van Toelichting (Tweede Kamer, vergaderjaar 1992-1993, 23251, nr. 3) staat met betrekking tot de verruiming van artikel 216 Sv – onder meer –:

“Ingevolge het voorgestelde tweede lid van artikel 216 vindt een beëdiging tevens plaats ingeval de rechter-commissaris deze in verband met de betrouwbaarheid van de verklaring van de getuige of deskundige nodig acht. Door de beëdiging zal de getuige ervan doordrongen zijn dat hij de waarheid dient te vertellen. Doet hij (dat, rb)niet, dan maakt hij zich schuldig aan meineed(…)”

Gelet op het voorgaande komt de rechtbank tot de conclusie dat het de uitdrukkelijke bedoeling van de wetgever is geweest om de bij de rechter-commissaris beëdigde getuige, ook die welke op de voet van het tweede lid van artikel 216 Sv is beëdigd, ervan te doordringen dat hij de waarheid dient te vertellen, op straffe van een veroordeling wegens meineed.

Uit de toelichting bij het voorstel tot wijziging van artikel 216 Sv volgt bovendien dat het de bedoeling van de wetgever is dat, ingeval de rechter-commissaris beëdiging in verband met de betrouwbaarheid nodig acht, beëdiging plaatsvindt. In deze formulering ziet de rechtbank geen ‘kan-constructie’. Wanneer de rechter-commissaris zulks nodig acht, dan beëdigt hij.

Het voorgaande brengt de rechtbank tot de conclusie dat wanneer de rechter-commissaris beëdiging in verband met de betrouwbaarheid van de door de getuige af te leggen verklaring noodzakelijk acht, zich voordoet een geval waarin artikel 216, tweede lid Sv vordert dat deze getuige ook wordt beëdigd.

Aldus is de rechtbank van oordeel dat zich te dezen voordoet een geval waarin een wettelijk voorschrift een verklaring onder ede vordert, zodat het desbetreffende bestanddeel van de in artikel 207 Sr vervatte delictsomschrijving is vervuld.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Vrijspraak van oplichting. Naar het oordeel van de rechtbank veeleer wanprestatie door verdachte in de civiele sfeer.

Rechtbank Midden-Nederland 29 augustus 2013, ECLI:NL:RBMNE:2013:3594

Verdenking

Feit 1 primair: dat verdachte op een of meer tijdstippen in of omstreeks de periode van 8 juni 2006 tot en met 25 oktober 2010 in de gemeente Almere en/of (elders) in Nederland (telkens) met het oogmerk om zich en/of (een) ander(en) wederrechtelijk te bevoordelen (telkens) door het aannemen van een valse naam en/of van een valse hoedanigheid en/of door een of meer listige kunstgrepen en/of door een samenweefsel van verdichtsels, [A], eigenaar van [bedrijf 2] gevestigd in Iran en/of [B] en/of [C] en/of [D] en/of [E]en/of een of meer andere personen heeft bewogen tot afgifte van een geldbedrag van (respectievelijk) $ 144.620 en/of 1.250 Euro en/of 3.115,-- Euro en/of 4.774,-- Euro en/of 4.125,--, in elk geval (telkens) enig geldbedrag, hebbende verdachte (telkens) met vorenomschreven oogmerk – zakelijk weergegeven - valselijk en/of listiglijk en/of bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid

  • zich tegenover voornoemde perso(o)n(en) voorgedaan als betrouwbare ondernemer als eigenaar van [bedrijf 3] en/of [bedrijf 3] en/of
  • tegen voornoemde [A]aangeven dat hij een fabriek zou hebben en/of een kantoor en/of
  • op verzoek van voormelde pers(o)n(en) een offerte heeft uitgebracht voor het leveren van (ondermeer) zonnepanelen en/of in die offerte een voorwaarde opgenomen dat voornoemde pers(o)n(en) voorschot/aanbetaling moesten overmaken en/of
  • (vervolgens) de zonnepanelen en/of de overige goederen niet heeft geleverd en/of
  • tegen een of meer van bovengenoemde perso(o)n(en) gezegd dat hij zijn afspraken zou nakomen en/of (vervolgens) niet meer gereageerd op telefoon en/of mail en/of (aangeterkende) brief/brieven van bovengenoemde perso(o)n(en) waardoor voornoemde perso(o)n(en) (telkens) werd bewogen tot bovenomschreven afgifte;

Subsidiair: dat hij op een of meer tijdstippen in of omstreeks 8 juni 2007 tot en met 25 oktober 2010 te gemeente Almere en/of (elders) in Nederland opzettelijk (telkens) een of meer geldbedrag(en) te weten $ 144.620,-- en/of 1,250 en/of 3.115,-- en/of 4.774,-- en/of 4.125, in elk geval enig geldbedrag, in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan [A] en/of [B] en/of [C] en/of [D] en/of[E], in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte, welk(e) goed(eren)

verdachte (telkens) anders dan door misdrijf, te weten als aanbetaling, onder zich had, wederrechtelijk zich heeft toegeëigend;

Feit 2: hij in of omstreeks de periode van 07 juli 2007 tot en met 10 augustus 2007 in de gemeente Almere en/of elders in Nederland opzettelijk een windmolen en/of een zonnecollector en/of een geldbedrag van ongeveer € 9.000,- euro, in elk geval enig geldbedrag, in elk geval enig goed, geheel of ten dele toebehorende aan [Aangever] en/of[bedrijf 1], in elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte, welk(e) goed(eren) verdachte anders dan door misdrijf, te weten voor demonstratiedoeleinden, onder zich had, wederrechtelijk zich heeft toegeëigend.

Beoordeling rechtbank

Het zich voordoen als “betrouwbare ondernemer” kan niet gelden als een valse hoedanigheid in de zin van artikel 326 Sr. De rechtbank verwijst daarvoor naar het arrest van de Hoge Raad van 14 mei 1991, NJ 1991, 750. Ondernemer was verdachte wel. Hij was eigenaar van bedrijf 3 en had contacten met zowel klanten als producenten van door hem aangeboden goederen. Ook had hij die goederen wel op voorraad. Verdachtes betrouwbaarheid roept wellicht vragen op, maar dat wil niet zeggen dat het aannemen van een valse hoedanigheid in deze zaak bewezen kan worden verklaard.

Voor zover de steller van de tenlastelegging bedoeld heeft de listige kunstgrepen en het samenweefsel van verdichtsels nader te omschrijven met de stelling dat verdachte bedrieglijk en/of in strijd met de waarheid offertes maakte en tegen een of meer van de in de tenlastelegging genoemde personen beloofde dat hij zijn afspraken zou nakomen en/of vervolgens niet meer gereageerd heeft op telefoon en/of mail en/of aangetekende brief, kan dat evenmin leiden tot een veroordeling wegens oplichting, omdat noch die belofte noch de offerte het karakter van list of bedrog in zich draagt. Datzelfde moet gezegd worden van verdachtes bewering tegenover A dat hij een fabriek zou hebben en/of een kantoor.

Van het primair ten laste gelegde - de oplichting - zal de rechtbank verdachte dus vrijspreken.

Het subsidiair ten laste gelegde kan evenmin bewezen worden verklaard. De in de tenlastelegging genoemde gedupeerden hebben geld aan verdachte betaald waarvoor zij niets hebben gekregen. Dat is zeer te betreuren, maar de rechtbank kan niet bewezen verklaren dat verdachte zich die gelden heeft toegeëigend. Die geldbedragen zijn immers bij de storting (of betaling in contanten) overgedragen in eigendom aan de wederpartij - verdachte - , zodat zij niet meer voor toe-eigening vatbaar waren. Anders gezegd: weigeren terug te betalen, is niet hetzelfde als zich toe-eigenen.

De rechtbank zal verdachte ook van het subsidiair ten laste gelegde vrijspreken.

In navolging van het Gerechtshof Arnhem in zijn arrest van 6 augustus 2009 overweegt de rechtbank ten overvloede het volgende.

In deze zaak komt het verschil tussen het strafrecht en het civiele recht naar voren. Daar waar in de volksmond en in de media al snel over oplichting wordt gesproken op een moment waarop iemand, na ontvangst van een voorschot, zijn afspraken niet nakomt - in dit geval het leveren en plaatsen van zonnecollectoren - ligt dat in strafrechtelijke zin een stuk genuanceerder en ingewikkelder. Gevallen die men geregeld als oplichting betitelt zijn strikt genomen veeleer te beschouwen als gevallen van civielrechtelijke wanprestatie. Dat lijkt in deze zaak ook het geval te zijn.

De rechtbank acht wel wettig en overtuigend bewezen dat verdachte een bedrag van € 9.000,-, een windmolen en een zonnecollector heeft verduisterd. De rechtbank baseert haar oordeel op een aangifte en op de verklaring van verdachte ter terechtzitting van 15 augustus 2013 die onder meer inhoudt, dat hij dat geldbedrag, die windmolen en zonnecollector van aangever heeft ontvangen en niet terug betaald heeft en dat hij de windmolen en zonnecollector weggegooid heeft. Verdachte heeft dat geld en die voorwerpen van aangever ontvangen en zich als heer en meester daarover gedragen, terwijl niet is gebleken dat hij door die verkrijging eigenaar was geworden. Of verdachte de windmolen en zonnecollector voor demonstratiedoeleinden of voor verdere ontwikkeling onder zich had is voor een bewezenverklaring van verduistering niet relevant.

Met betrekking tot het ontvangen geldbedrag staat vast dat dat bedrag bedoeld was om over te maken aan de notaris in verband met de oprichting van een B.V. door verdachte en aangever. Hoewel verdachte daarover anders heeft verklaard, is niet gebleken dat dit geldbedrag daarvoor is aangewend.

Strafoplegging

De rechtbank veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 49 dagen wegens verduistering.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Bezwaar tegen onthouding processtukken: ontvankelijkheid, maatstaf en wijze van toetsen door de rechter-commissaris.

Rechtbank Amsterdam 26 juli 2013, ECLI:NL:RBAMS:2013:5180

De officier van justitie heeft bij brief van 15 april 2013 aan de verdachte medegedeeld dat kennisneming van bepaalde processtukken wordt onthouden. Namens de verdachte is op 22 juni 2013 een bezwaarschrift ex art. 30, vierde lid Sv ingediend. Tevens heeft de raadsman bij brief van 17 juni 2013 toevoeging aan het dossier van een aantal zijns inziens mogelijkerwijs bestaande stukken gevraagd, waar de officier niet in heeft bewilligd. Op 22 juni 2013 is daarop door de raadsman verzocht de officier een termijn te stellen als bedoeld in art. 34, derde lid Sv.

De officier van justitie, mr. H. Oppe, en de raadsman van verdachte, mr. P.C. Tuinenburg, zijn op 4 juli 2013 gehoord naar aanleiding van het bezwaarschrift en het verzoek. Daarna is door officier van justitie mr. B. Wind een proces-verbaal van bevindingen opgesteld en heeft mr. Tuinenburg daar schriftelijk op gereageerd.

Beoordeling

Ten aanzien van het bezwaarschrift tegen de onthouding (art. 30, vierde lid Sv):

Ontvankelijkheid

De mededeling van de officier van justitie dateert van 15 april 2013. De raadsman is bij bezwaarschrift van 20 juni 2013 daartegen opgekomen. Het beroep op niet-ontvankelijkheid door de officier van justitie faalt echter. Art. 30 Sv geeft een termijn van veertien dagen waarbinnen bezwaar tegen de onthouding gemaakt kan worden en daarna steeds na dertig dagen. Een redelijke uitleg van die bepaling, die strookt met de bedoeling van de wetgever, brengt mee dat bezwaar gemaakt kan worden tegen het voortduren van de onthouding, ook al is tegen de onthouding zelf geen bezwaar gemaakt (de Memorie van Toelichting, Kamerstukken II 2009-2010, 32 468, nr.3, p. 25). Dat brengt mee dat het onderhavige bezwaarschrift opgevat wordt als te zijn gericht tegen het voortduren van de onthouding.

Toetsing

De te hanteren maatstaf is derhalve of de officier van justitie op goede gronden heeft kunnen besluiten de onthouding voort te laten duren.

De rechter-commissaris is van oordeel dat, anders dan de raadsman stelt, voor de toetsing niet steeds vereist is dat de onthouden stukken alle inhoudelijk beoordeeld worden door de rechter-commissaris. Per geval zal de wijze van toetsen kunnen verschillen. In voorkomende gevallen kan worden volstaan met een overzicht van de onthouden stukken en de globale inhoud daarvan, waarbij de officier van justitie (schriftelijk of mondeling) de stand van het onderzoek alsmede het bij (het voortduren van) de onthouding gemoeide onderzoeksbelang toelicht. Om de beslissing van de rechter-commissaris over de onthouding inzichtelijk te maken, is aangewezen dat een dergelijk overzicht, danwel een afschrift van de integrale onthouden stukken, dan wel een proces-verbaal van bevindingen van de rechter-commissaris aangaande de onthouden stukken, berust bij de rechter-commissaris en na eindiging van de onthouding aan het strafdossier wordt toegevoegd.

In het onderhavige geval heeft de rechter-commissaris kennis genomen van de inhoud van de onthouden stukken. Daarbij is acht geslagen op het feit dat de onthouding reeds enige tijd voortduurt en in deze zaak een indringender toets op zijn plaats is. Nadat de onthouding geëindigd is, zullen de betreffende stukken aan het dossier toegevoegd worden.

Naar het oordeel van de rechter-commissaris heeft de officier van justitie de beslissing om de onthouding te laten voortduren op goede gronden kunnen nemen, gelet op het nog steeds bestaande onderzoeksbelang in de samenhangende onderzoeken, mede in het licht van de recente ontwikkelingen. De officier van justitie heeft naar voren gebracht dat, indien de informatie in die stukken bekend zou worden, de waarheidsvinding ernstig belemmerd zou kunnen worden. De rechter-commissaris acht dit aannemelijk geworden. Dat geldt ook voor het (gedeeltelijk) niet vermelden van de aard en omvang van de onthouden stukken. Het onderzoeksbelang omvat immers mede dat door de eventuele subjecten van het onderzoek geen zicht kan worden verkregen op de door de autoriteiten verkende onderzoeksrichtingen en al dan niet aanwezige resultaten daarvan.

De rechter-commissaris betrekt bij zijn oordeel verder dat zowel rechtbank als verdediging beschikken over de stukken waarop naar de huidige stand van het onderzoek A de ernstige bezwaren tegen de onderscheiden verdachten zijn gebaseerd en dat op grond daarvan de verdediging zich tegen die ernstige bezwaren te weer kan stellen. De officier van justitie heeft bovendien ter terechtzitting van 11 juli 2013 medegedeeld dat de onthouden stukken zien op de achtergrond van het conflict of de conflicten die al enige tijd spelen tussen enerzijds een groepering waartoe volgens politie en justitie onder meer de verdachten persoon 1, persoon 2, persoon 3 en verdachte behoren en anderzijds een groepering waartoe onder meer persoon 4 behoort en dat de onthouden stukken geen specifieke belastende of ontlastende elementen voor de verdachten persoon 2, persoon 3 en verdachte bevatten.

De rechter-commissaris onderkent dat de verdediging gehinderd wordt doordat een verzoek om stukken toe te voegen op grond van art. 34 Sv erop afstuit dat van de zijde van het OM niet wordt aangegeven of die stukken al dan niet bestaan. Tevens is het eerder geplande verhoor van het pretense beoogde slachtoffer van de liquidatie persoon 4 niet doorgegaan vanwege het door hem op voorhand ingeroepen verschoningsrecht. Dat betekent echter niet dat de officier van justitie niet heeft kunnen oordelen dat ook thans het belang van de waarheidsvinding dient te prevaleren en de onthouding van stukken moet voortduren.

Dat brengt mee dat het bezwaarschrift ongegrond zal worden verklaard.

De rechter-commissaris merkt nog op dat deze beslissing alleen ziet op het voortduren van de onthouding van de stukken waarop de mededeling van de officier van justitie d.d. 15 april 2013 ziet, zij het dat het onderzoeksbelang dat bij het voortduren van die onthouding is gemoeid wel is bezien in het licht van de ontwikkelingen in de onderzoeken nadien. De officier van justitie heeft zich bij de behandeling van het bezwaarschrift op het standpunt gesteld dat hij op grond van de wet niet is gehouden om spontaan mededeling te doen van onthouding van stukken. Art. 30, derde lid Sv houdt in dat de officier van justitie, indien het belang van het onderzoek dit vordert, de verdachte de kennisneming van bepaalde processtukken kan onthouden. In het vierde lid van art. 30 Sv is bepaald dat de officier van justitie in dat geval schriftelijk mededeelt dat de verdachte ter inzage gegeven stukken niet volledig zijn.

Ten aanzien van het verzoek ex art. 34, derde lid Sv

De raadsman heeft de officier van justitie bij brief van 17 juni 2013 verzocht om een aantal mogelijk bestaande stukken als processtuk te voegen op grond van art. 34, eerste lid Sv. De officier van justitie heeft – voor zover hier van belang – een aantal van die verzoeken betiteld als ‘fishing expedition’ en als een poging de aard en omvang van de door hem onthouden stukken alsnog te achterhalen, alsmede de door de autoriteiten gevolgde onderzoeksrichtingen. Nu doet de raadsman aan de rechter-commissaris het verzoek een termijn te stellen op de voet van het derde lid van art. 34 Sv aan de officier van justitie om die stukken aan het dossier toe te voegen.

De rechter-commissaris stelt voorop dat het bij een verzoek tot voegen van stukken als bedoeld in art. 34 Sv moet gaan om specifiek omschreven stukken, zoals dat is neergelegd in het eerste lid van dit artikel. De rechter-commissaris wijst in dit verband verder op de wetsgeschiedenis, waarin ook is omschreven dat het moet gaan om nauwkeurig omschreven stukken. Dit mede om een zogeheten ‘fishing expedition’ van de verdediging te voorkomen, zoals de officier van justitie terecht naar voren heeft gebracht. In het onderhavige geval heeft de verdediging de betreffende stukken wel specifiek omschreven, maar is bij de verdediging niet bekend of die stukken ook daadwerkelijk bestaan en wordt verondersteld dat de stukken zeer wel zouden kunnen bestaan.

In dat verband kan worden opgemerkt dat bij de bespreking van het verzoek van de raadsman, door de officier van justitie is toegelicht dat een aantal van de door de verdediging gevraagde stukken niet bestaat. Dat betreft – kort gezegd - de gevraagde tapgesprekken door persoon 4, persoon 1, persoon 2, persoon 3 en verdachte en een onderzoek naar de inhoud van de telefoon die onder persoon 1 in beslag is genomen.

BOB-stukken

Door de raadsman is toevoeging aan het strafdossier gevraagd van bestaande historische telefoongegevens van de hiervoor genoemde personen. Die stukken vallen echter onder de bijzondere regeling van art. 126aa Sv, zodat de rechter-commissaris ten aanzien daarvan niet bevoegd is om de officier van justitie een termijn als bedoeld in artikel 34, derde lid Sv te stellen. Voor wat betreft dit onderdeel, dient het verzoek van de raadsman derhalve te worden afgewezen.

CIE-informatie

De raadsman heeft verzocht aan het strafdossier toe te voegen stukken over het nadere onderzoek dat de CIE heeft verricht teneinde de informatie van één of meer informanten te veredelen en waarvan de uitkomst in de door de officier van justitie aan het dossier toegevoegde CIE-verbalen is vermeld. Door de CIE-officier mr. Wind is ten aanzien van die stukken een proces-verbaal van bevindingen opgemaakt dat bij de stukken is gevoegd. Daarin is kort gezegd als standpunt ingenomen dat die stukken niet als processtuk dienen te worden aangemerkt. Als subsidiair standpunt is bepleit dat indien die stukken wel als processtuk worden beschouwd, deze wegens de in art. 187d Sv bedoelde afschermingsbelangen niet aan het dossier toegevoegd dienen te worden, weshalve een machtiging als bedoeld in art. 34, vierde lid Sv wordt gevorderd.

Voor de beoordeling van dit onderdeel van het verzoek is van belang het kader van de bepalingen over de werkwijze van de CIE en de verslaglegging daarvan. Verwezen wordt naar het Besluit verplichte politiegegevens in samenhang met de Wet politiegegevens.

Die regelingen kaderen de werkwijze van de CIE in voor wat betreft de wijze waarop door de CIE criminele informatie wordt verzameld, opgeslagen en bewaard. Tevens wordt de wijze bepaald waarop de op deze wijze vergaarde informatie beschikbaar wordt gemaakt voor de opsporing. Die regeling verschilt nadrukkelijk van de wijze waarop langs normale weg vergaarde informatie van de politie wordt opgeslagen en geverbaliseerd, vanwege de bij deze vorm van inlichtingenvergaring benodigde afscherming. Daaruit vloeit voort dat in een met waarborgen omklede procedure een zorgvuldige selectie wordt gemaakt van de informatie die in een proces-verbaal wordt neergelegd en in voorkomende gevallen aan een strafdossier toegevoegd zal kunnen worden. Meer informatie dan in een dergelijk proces-verbaal van verstrekking van CIE-informatie is vervat, kan vanwege de afscherming van de bronnen van die informatie per definitie niet verstrekt worden. Omdat een verdergaande beoordeling van de informatie en de verkrijging daarvan niet mogelijk is, is ook bepaald dat een dergelijk proces-verbaal niet voor het bewijs gebruikt kan worden. Die uitzonderingspositie heeft naar het oordeel van de rechter-commissaris tot gevolg dat de veredelingsinformatie van de CIE geen processtuk is als bedoeld in artikel 149a Sv. Dat brengt mee dat ook dit onderdeel van het verzoek dient te worden afgewezen.

Verhoren persoon 4

De raadsman heeft verzocht aan het strafdossier toe te voegen de mogelijk bestaande processen-verbaal van de overige verhoren van persoon 4.

De officier van justitie wil van die stukken niet zeggen of ze bestaan en wil ook geen mededelingen doen over de vraag of die stukken - als ze bestaan - tot de thans nog onthouden processtukken behoren.

Naar het oordeel van de rechter-commissaris valt ten aanzien van deze stukken een viertal mogelijkheden te onderscheiden:

  • De processen-verbaal bestaan in het geheel niet. Tijdelijke onthouding op de voet van art. 30 Sv is niet aan orde, en het stellen van een termijn of het verlenen van een machtiging als bedoeld in art. 34 Sv evenmin.
  • Dergelijke processen-verbaal bestaan wel maar zijn door de officier van justitie (nog) niet aangemerkt als processtuk in de onderhavige zaak. Ook dan is een termijnstelling als bedoeld in art. 34, derde lid Sv niet aan de orde, evenmin als een machtiging op de voet van art. 34, vierde lid Sv. De processen-verbaal kunnen in dat geval ook niet worden gerekend tot de onthouden stukken.
  • De processen-verbaal bestaan wel en de officier van justitie beschouwt die ook als processtuk in de onderhavige zaak, maar onthoudt die tijdelijk.
  • De stukken bestaan en zijn door de officier van justitie aangemerkt als processtuk in de onderhavige zaak maar dienen op grond van een of meer van de in art. 187d Sv genoemde belangen afgeschermd te blijven. Daarvoor is een machtiging vereist van de rechter-commissaris, maar tijdelijke onthouding als bedoeld in artikel 30 Sv kan zich dan niet voordoen.

Naar het oordeel van de rechter-commissaris kan echter in het kader van de beoordeling van het verzoek van de verdediging niet worden aangegeven in welke van deze categorieën de stukken waar het verzoek op ziet zich bevinden. Dat zou immers afbreuk doen aan het onderzoeksbelang dat de officier van justitie heeft bij het voortduren van de onthouding van niet nader aangeduide processtukken, omdat daarmee inzicht zou worden verschaft in de omvang en aard van die onthouden processtukken en daarmee van de door politie en openbaar ministerie onderzochte opsporingsrichtingen.

Tegen die achtergrond heeft de rechter-commissaris niet de inhoudelijke toets naar de relevantie van deze mogelijkerwijs bestaande stukken uitgevoerd waar de raadsman op aandrong omdat daarvoor onder de gegeven omstandigheden geen noodzaak bestaat. De slotsom luidt dat ook het onderdeel van het verzoek van de raadsman om een termijn te stellen om de mogelijk bestaande nadere verhoren van persoon 4 aan het dossier toe te voegen thans dient te worden afgewezen.

Beslissing

De rechter-commissaris verklaart het bezwaarschrift ongegrond.

De rechter-commissaris wijst het verzoek om een termijn te stellen als bedoeld in art. 34, derde lid Sv, af .

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Toetsingskader witwassen indien geen direct bewijs voor brondelicten aanwezig is

Rechtbank Amsterdam 26 juni 2013, ECLI:NL:RBAMS:2013:3901

Verdachte wordt verdacht van (het medeplegen van) gewoontewitwassen.

Gedurende een periode van vijf jaren is er met grote regelmaat contant geld gestort op de (gezamenlijke) bankrekeningen van verdachte en zijn rekeningen in de penitentiaire inrichtingen waar hij verbleef. Verdachte heeft gedurende voornoemde periode geen legaal inkomen. Zijn toenmalige partner (persoon 1) had wel inkomen uit arbeid en uitkering, maar dat inkomen is volgens het Openbaar Ministerie te laag om de grote hoeveelheid contante stortingen op de rekeningen van verdachte te kunnen verklaren. Daarentegen zijn er in de visie van het Openbaar Ministerie wel aanwijzingen dat verdachte en persoon 1 zich met strafbare feiten bezighielden. Zo heeft verdachte in 2003 een transactie aangeboden gekregen voor het aanwezig hebben van een hennepplantage en is hij in 2006 onder meer veroordeeld voor het telen van hennep. Persoon 1 heeft in 2006 een transactie aangeboden gekregen voor het aanwezig hebben van een hennepplantage.

De vraag die aan de rechtbank voorligt, is of verdachte zich, al dan niet samen met persoon 1, heeft schuldig gemaakt aan (gewoonte-) (schuld) witwassen.

Bij deze beoordeling dient als uitgangspunt te worden genomen dat er geen direct bewijs voor brondelicten aanwezig is. Volgens het door het Hof Amsterdam gewezen arrest van 11 januari 2013, LJN BY8481, dient de toetsing door de zittingsrechter de volgende stappen te doorlopen.

Allereerst zal moeten worden vastgesteld of de aangedragen feiten en omstandigheden van dien aard zijn dat zonder meer sprake is van een vermoeden van witwassen. Indien dat zo is, mag van de verdachte worden verlangd dat hij een verklaring geeft voor de herkomst van het geld. Een dergelijke verklaring dient concreet, min of meer verifieerbaar en niet op voorhand hoogst onwaarschijnlijk te zijn. Zodra het door de verdachte geboden tegenwicht daartoe aanleiding geeft, ligt het vervolgens op de weg van het Openbaar Ministerie om nader onderzoek te doen naar de, uit de verklaringen van de verdachte blijkende, alternatieve herkomst van het geld. Uit de resultaten van een dergelijk onderzoek zal dienen te blijken dat met voldoende mate van zekerheid kan worden uitgesloten dat de geldbedragen waarop de verdenking betrekking heeft, een legale herkomst hebben en dat dus een criminele herkomst als enige aanvaardbare verklaring kan gelden.

Tegen de achtergrond van dit kader wordt het navolgende overwogen en opgemerkt.

Verdachte beschikte in de periode waarop de tenlastelegging betrekking heeft niet over enige legale inkomsten. De contante stortingen kunnen gezien de hoeveelheid en de verklaring van persoon 1 niet worden verklaard uit de legale inkomsten van persoon 1. Verdachte heeft in 2003 een transactie van justitie betaald naar aanleiding van een vondst van een hennepplantage. persoon 1 heeft in 2006 ook een transactie van justitie betaald voor eenzelfde feit. Voorts heeft persoon 1 verklaard dat zij een hennepplantage heeft gehad en tien maal heeft geoogst. In dat kader heeft zij verklaard dat zij onvoldoende geld had om in haar levensonderhoud te voorzien anders dan met ondersteuning van de inkomsten uit een hennepplantage. Die oogst heeft zij vervolgens verkocht aan een growshop. De opbrengst heeft ze op haar (Fortis) bankrekening gestort. In 2006 is verdachte veroordeeld voor het plegen van diverse strafbare feiten in de periode januari tot en met september 2003. Daarnaast bevinden zich in het dossier nog stukken, namelijk informatie van de CIE en een OVC gesprek, waaruit afgeleid zou kunnen worden dat verdachte geld zou hebben gekregen van

Persoon 4 in verband met de strafzaak waarvoor hij in 2006 is veroordeeld. Kortom, het dossier biedt zonder meer aanwijzingen dat het geld uit enig misdrijf afkomstig is.

De hiervoor weergegeven feiten en omstandigheden, in onderling verband en samenhang bezien, zijn van dien aard dat zij het vermoeden van witwassen zonder meer rechtvaardigen. Gelet hierop mag van de verdachte worden verlangd dat hij een concrete, min of meer verifieerbare en niet op voorhand hoogst onwaarschijnlijke verklaring geeft aangaande de op zijn rekening en ten behoeve van hem gedane stortingen.

De verdachte heeft gedurende het politieonderzoek en tijdens de behandeling van de zaak goeddeels gezwegen met betrekking tot de periode 2003 tot en met 2006. Hij heeft over die periode niet willen verklaren, omdat die periode ‘een zwart doek’ voor hem is. Feit is dat hij gedurende een periode van bijna vijf jaren in totaal een bedrag van € 26.280,- aan contant geld op zijn bank- of PI rekening heeft gestort dan wel gestort gekregen, in ieder geval ter beschikking heeft gekregen. Verdachte heeft gewezen op bedragen die hij in de periode daarna contant van zijn ouders en schoonmoeder heeft geleend. Evenwel deze bedragen kunnen de gedane stortingen niet verklaren, nu verdachte en medeverdachte persoon 1 hebben verklaard dat deze geleende bedragen gebruikt zijn om een caravan en auto’s te kopen. Verdachte heeft derhalve geen concrete, min of meer verifieerbare en niet op voorhand hoogst onwaarschijnlijke verklaring gegeven voor de herkomst van het gestorte geld, terwijl dit wel op zijn weg had gelegen. Dit brengt de rechtbank tot het oordeel dat het niet anders kan zijn dan dat het geld dat contant op zijn rekeningen is gestort een misdadige herkomst heeft.

Verdachte heeft zich gedurende een periode van bijna vijf jaren door middel van het (laten) doen van vele transacties schuldig gemaakt aan het witwassen van geldbedragen. Het op dergelijke, structurele wijze witwassen van geldbedragen levert naar het oordeel van de rechtbank, en anders dan door de officier van justitie gesteld, gewoontewitwassen op.

In de onderhavige zaak geldt als oriëntatiepunt voor het witwassen van € 10.000,- tot € 70.000,- een onvoorwaardelijke gevangenisstraf van twee tot vijf maanden. De rechtbank neemt voor het onderhavige feit, waarbij het gaat om een totaalbedrag van € 26.280,-, als uitgangspunt een onvoorwaardelijke gevangenisstraf van twee maanden.

De rechtbank veroordeelt verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 47 dagen.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^

Veroordeling wegens skimming

Rechtbank Amsterdam 1 juli 2013, ECLI:NL:RBAMS:2013:4957

Verdachte heeft zich schuldig gemaakt aan deelname aan een criminele organisatie die zich bezighield met het op grote schaal skimmen van parkeerautomaten met name in Amsterdam.

Verdachte heeft daarbij een leidinggevende danwel sturende rol gehad. Verdachte heeft niet alleen een zeer grote hoeveelheid skimapparatuur en -materiaal dat was bedoeld om te skimmen voorhanden gehad, hij heeft mensen die in zijn woning in Amsterdam verbleven aangestuurd om skimapparatuur te plaatsen en over de hele wereld zijn zogenaamde “cashers” ingezet. Verdachte heeft zich hiermee samen met zijn mededaders gedurende een lange periode schuldig gemaakt aan een omvangrijke professioneel opgezette fraude. Daarbij gaat de rechtbank er op basis van het dossier en de bewezenverklaringen vanuit dat verdachte in deze criminele organisatie een spilfunctie heeft gehad, waarbij is geskimd, passen valselijk zijn opgemaakt, opzettelijk gebruik is gemaakt van valse passen en van voorwerpen die bestemd zijn voor het opzettelijk valselijk opmaken van betaalpassen.

Het delict treft in eerste instantie de individuele pashouders, die plotseling zien dat geld van hen is opgenomen. Daar de banken veelal de schade van de pashouders vergoeden, zijn het doorgaans de bedrijven en via hen hun klanten aan wie die kosten uiteindelijk worden doorgegeven, die de financiële schade dragen. Voor de individuele burger is het bovendien een uitermate onveilig idee dat een ander over zijn of haar banktegoeden kan komen te beschikken. De benadeelde kaarthouders hebben ongevraagd te maken gekregen met een hoop administratieve rompslomp en ook met de onzekerheid of zij hun geld nog terug zouden krijgen. De rechtbank rekent dit verdachte zeer aan. Daarnaast heeft verdachte zich schuldig gemaakt aan de heling van betaalpassen.

De rechtbank veroordeelt verdachte tot een gevangenisstraf van 3 jaren.

Lees hier de volledige uitspraak.

Print Friendly and PDF ^