Artikel: Kroniek ondernemingsstrafrecht

In deze kroniek wordt aandacht besteed aan de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van het ondernemingsstrafrecht in de tweede helft van 2025. Een belangrijke actor in het ondernemingsstrafrecht is het Openbaar Ministerie. Joep Lindeman sprak op 10 oktober 2025 aan de Universiteit Utrecht zijn oratie uit met als titel ‘Criminele politiek’. In zijn oratie besteedt hij onder andere aandacht aan incidentgedreven criminele politiek en aan de oplossingen die vanuit de criminele politiek en de strafrechtswetenschap worden aangedragen. Zijn oratie is ook relevant voor het thema ‘bijzonder strafrecht en handhaving’.Daarnaast heeft Piet Hein van Kempen afscheid genomen van de Radboud Universiteit Nijmegen als gewoon hoogleraar Straf(proces)recht. Zijn afscheidsrede, die plaatsvond op 14 november 2025, heeft als titel ‘Strafrechtelijke aansprakelijkheid voor nalaten’. Ook zijn ­afscheidsrede heeft relevantie voor het bijzonder strafrecht; zo kan worden gedacht aan het verkeersstrafrecht.

Read More
Print Friendly and PDF ^

80 jaar FIOD: van typemachine zonder papier naar digitale dossiers

Zeg je bijzonder strafrecht, dan zeg je bijzondere opsporing. En zeg je bijzondere opsporing, dan volgt al gauw bijzondere opsporingsdiensten. Een bijzondere opsporingsdienst (BOD) is verantwoordelijk voor de strafrechtelijke handhaving van de rechtsorde op een specifiek beleidsterrein. In Nederland kennen we er vier: de Nederlandse Arbeidsinspectie – Opsporingsdienst (NLA-OD), vallend onder het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit – Inlichtingen- en Opsporingsdienst (NVWA-IOD), vallend onder het Ministerie van Economische Zaken, de Inspectie Leefomgeving en Transport – Inlichtingen- en Opsporingsdienst (ILT-IOD), vallend onder het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, en de Fiscale inlichtingen- en opsporingsdienst (FIOD), vallend onder het Ministerie van Financiën. Deze laatste dienst bestond in 2025 80 jaar en de ontwikkelingen in zowel de organisatie als het werkterrein zijn in deze afgelopen 80 jaar op zijn zachtst gezegd groot te noemen en de moeite waard om eens op te reflecteren. En als eerste – en vooralsnog enige – redactielid werkzaam voor een BOD, meer specifiek die BOD, leek mij dit onderwerp voor mijn eerste redactioneel wel passend.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Het begin van een spoorboekje voor leiders bij bedrijfsschandalen

Leidersaansprakelijkheid bij bedrijfsschandalen blijkt minder zwart-wit dan het publieke debat doet vermoeden. Francien Rense, partner bij Greenberg Traurig, laat zien hoe OM en rechter stap voor stap concrete maatstaven ontwikkelen rond beleid, zorgplicht en feitelijk leidinggeven, en welke ruimte én opdracht dat laat voor bestuurders en managers.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Artikel: Van gemeentelijk verbod naar nationale norm: de juridische wenselijkheid van het fossielereclameverbod

In deze bijdrage betoogt de auteur dat het gemeentelijke fossielereclameverbod van Den Haag slechts een eerste stap is. Fossiele reclames dragen bij aan de normalisering van vervuiling en ondermijnen klimaatbeleid. Door het schadebeginsel van Mill te herlezen in communitaristisch perspectief, wordt duidelijk dat overheidsingrijpen niet alleen legitiem, maar ook noodzakelijk is. De tijd is rijp voor een nationaal fossiel reclameverbod dat recht doet aan collectieve belangen en toekomstig welzijn.

Read More
Print Friendly and PDF ^

Beklag bij ambtsmisdrijven: een (on)werkbare procedure?

De regeling van de vervolging van bewindspersonen en Kamerleden voor ambtsmisdrijven gaat op de schop. Een van de voorgestelde wijzigingen houdt in dat de procureur-generaal bij de Hoge Raad bevoegd wordt de vervolgingsbeslissing te nemen. Indien geen opdracht tot vervolging wordt gegeven, zou een belanghebbende beklag kunnen doen bij de Hoge Raad. Volgens ons kan deze procedure strijdigheid met artikel 6 EVRM opleveren en is nadere gedachtevorming over het inbouwen van waarborgen tegen de schijn van partijdigheid wenselijk.

Read More
Print Friendly and PDF ^