Het OM deed sinds de jaren negentig een grote hoeveelheid beleidsregels verschijnen die inmiddels een belangrijke plek als bron van recht hebben verworven. Zij maken het optreden door de handhavende overheid inzichtelijk en voorspelbaar en bevorderen dat gelijke gevallen gelijk behandeld worden. Sinds kort worden steeds vaker beleidsregels afgeschaft en, naar verluidt, veelal omgezet in een werkinstructie – een interne richtlijn waar derden geen rechten aan kunnen ontlenen. De overheid behoort er geen bezwaar tegen te hebben dat haar feitelijke handelen wordt gelegd tegen de achtergrond van de uitgangspunten van haar zelf genormeerde optreden. Dit redactioneel strekt er dan ook toe het OM op te roepen zijn beleid in eer te herstellen.

Zowel vanuit het perspectief van de rechter als vanuit het perspectief van partijen kunnen kanttekeningen worden geplaatst bij de buitenlandse rogatoire commissie, die met name zien op het beginsel van hoor en wederhoor. Het is dan ook de vraag in hoeverre dit beginsel bij de buitenlandse rogatoire commissie in het geding komt, en zo ja, of de huidige (Nederlandse) praktijk (voldoende) waarborgen biedt ter bescherming van dit beginsel.

The debate over whether the International Criminal Court should have jurisdiction over corporations has persisted over the years, despite the failure of the legal persons proposals at Rome. For its part, the Special Tribunal for Lebanon determined that it has jurisdiction over corporations for the purpose of crimes against the administration of the Tribunal, albeit not for the substantive crimes over which it adjudicates. Most recently, the African Union has adopted a Protocol that, should it come into operation, would create a new international criminal law section of the African Court of Justice and Human and People’s Rights with jurisdiction over corporations committing or complicit in serious crimes impacting Africa.

Door verschillende financiële schandalen die de afgelopen jaren aan het licht zijn gekomen (zoals Imtech, Vestia, SNS, DSB en Rochdale) wordt de kwaliteit van het bestuur van dergelijke organisaties steeds vaker in twijfel getrokken. Zulke schandalen zorgen voor een verlies van vertrouwen bij vele mensen die afhankelijk zijn van de integriteit van zulke organisaties, die onder andere verantwoordelijk zijn voor de pensioenen, levensonderhoud en financieel kapitaal van de samenleving.

In deze publicatie staat de wisselwerking tussen recht en vertrouwen bij toezicht en handhaving centraal. Het betreft een relevant en actueel thema, zoals ook de Nationale ombudsman Reinier van Zutphen benadrukt in zijn voorwoord ‘Vertrouwen krijgen door het te geven’.
 

De bundel biedt de lezer een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen op het terrein van het Europese strafrecht en de betekenis daarvan voor het Nederlandse recht en de praktijk.

In deze bijdrage wordt onderzocht in hoeverre de straffende burgemeester een gevaar vormt voor het strafrecht. Enerzijds wordt bekeken onder welke omstandigheden de burgemeester als zodanig bevoegd is om bestraffende sancties op te leggen en wat hiervan de strafrechtelijke implicaties zijn. Anderzijds worden bestuurlijke sancties besproken die door de bestuursrechter niet worden aangemerkt als bestraffend, maar daar wel sterk op lijken en/of op aansluiten, om vervolgens te bezien hoe de samenloop met het strafrecht is geregeld.