Veroordeling feitelijk leidinggever en rechtspersoon voor overtreding Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden

Rechtbank Zeeland-West-Brabant 6 april 2016, ECLI:NL:RBZWB:2016:2087 Verdachte heeft zich als feitelijk leidinggever van de rechtspersoon (medeverdachte 1) gedurende een periode van ruim anderhalf jaar schuldig gemaakt aan opzettelijke overtreding van de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden. Twee in Nederland niet toegelaten gewasbeschermingsmiddelen zijn ingevoerd vanuit Rusland naar Nederland en hier op de markt gebracht door deze middelen te verkopen waarna de middelen ook daadwerkelijk gebruikt zijn door (rozen)kwekers.

Daarnaast heeft de rechtspersoon zich schuldig gemaakt aan het valselijk opmaken van verkoopfacturen. Ook aan die verboden gedragingen heeft verdachte feitelijk leiding gegeven. Ten slotte heeft ook verdachte zelf zich schuldig gemaakt aan valsheid in geschrift door zakken waarin de gewasbeschermingsmiddelen zaten om te stickeren.

De ontvankelijkheid van de officier van justitie

De raadsman heeft aangevoerd dat de als overtreding tenlastegelegde feiten onder feit 1. verjaard zijn nu het gaat om feiten die zouden hebben plaatsgevonden in de periode van 1 april 2009 tot en met 31 december 2010. Daarbij is gewezen op de verjaringstermijn van drie jaren. Verzocht is de officier van justitie niet ontvankelijk te verklaren in de vervolging.

De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat, indien de rechtbank niet tot een bewezenverklaring van de opzetvariant kan komen, de tenlastegelegde overtredingsvariant verjaard is.

De rechtbank overweegt hieromtrent het volgende.

De economische delicten, bedoeld in artikel 1a, onder 1° van de Wet op de economische delicten zijn misdrijven voor zover zij opzettelijk zijn begaan; voor zover deze economische delicten geen misdrijven zijn, zijn zij overtredingen. Ingevolge het bepaalde in artikel 70 van het Wetboek van Strafrecht vervalt het recht tot strafvervolging door verjaring voor overtredingen in drie jaren.

De tenlastegelegde periode beslaat 1 april 2009 tot en met 31 december 2010. Verdachte is op 3 oktober 2014 voor het eerst gedagvaard in deze zaak. Deze dagvaarding dient te worden gezien als een eerste daad van vervolging. Gelet hierop is de rechtbank met de verdediging van oordeel dat de officier van justitie niet ontvankelijk dient te worden verklaard voor zover overtredingen zijn tenlastegelegd nu deze tenlastegelegde overtredingsvariant is verjaard.

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie acht wettig en overtuigend bewezen dat verdachte de hem tenlastegelegde feiten opzettelijk heeft gepleegd. De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat de gewasbeschermingsmiddelen Bitoxybacillin en Lepidocide niet in Nederland zijn toegelaten door het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (CTGB) en derhalve niet voorkomen in het register met in Nederland toegelaten gewasbeschermingsmiddelen.

Uit onderzoek van de Nieuwe Voedsel en Waren Autoriteit (NVWA) is gebleken dat in de periode van 2009 tot en met 2010 door importbedrijf 1, importbedrijf 3 en importbedrijf 2 de hiervoor genoemde gewasbeschermingsmiddelen zijn ingevoerd vanuit Rusland naar Nederland welke middelen vervolgens zijn doorverkocht aan medeverdachte 1 die het op haar beurt weer heeft doorverkocht als bladvoeding en bladglans aan voornamelijk Nederlandse rozenkwekers.

Uit onderzoek is verder gebleken dat daarbij facturen en verpakkingen zijn vervalst.

De officier van justitie baseert zich hierbij op bevindingen van de NVWA, op verklaringen van diverse getuigen, op verklaringen van verdachte en medeverdachten en op valselijk opgemaakte in- en verkoopfacturen en verpakkingen. Verdachte heeft naar de opvatting van de officier van justitie aan de verboden gedragingen feitelijk leiding gegeven; hij heeft welbewust aangestuurd op deze wijze van werken.

Het standpunt van de verdediging

De verdediging is van mening dat de rechtbank niet tot een bewezenverklaring kan komen.

Gesteld is dat verdachte in strijd met de Aanwijzing bemonstering en analyse milieudelicten niet op de hoogte is gebracht van de resultaten van de genomen monsters en dat hij niet in de gelegenheid is gesteld om een contra-analyse te verzoeken. Contramonsters zijn vernietigd ruim voordat de verdediging op de hoogte was van de resultaten. Naar de mening van de verdediging is sprake van een formeel beletsel om de onderzoeksresultaten voor het bewijs te gebruiken.

Geconcludeerd is dat, nu is gehandeld in strijd met eerdergenoemde Aanwijzing, sprake is van een onherstelbaar vormverzuim.

Daarnaast is aangevoerd dat in strijd met de Wet deskundigen in strafzaken en de Aanwijzing technisch onderzoek/deskundigenonderzoek het onderzoek door het RIKILT niet is beschouwd als een deskundigenonderzoek in de zin van artikel 150 van het Wetboek van Strafvordering (Sv.) en als zodanig had moeten worden behandeld, waardoor de rechten en belangen van verdachte in alle opzichten met voeten getreden zijn. Ook ten aanzien hiervan is sprake van een onherstelbaar vormverzuim.

Beide vormverzuimen dienen tot gevolg te hebben dat de resultaten van het onderzoek door het RIKILT niet mogen bijdragen aan het bewijs.

Ten aanzien van de betrouwbaarheid van de gehanteerde meetmethode is aangevoerd, kort samengevat, dat ten tijde van de monstername geen sprake was van een gevalideerde onderzoeksmethode. Weliswaar beschikte het RIKILT over een algemene accreditatie maar geen specifieke accreditatie voor de onderhavige meetmethode. Naar de opvatting van de verdediging is het volstrekt onduidelijk of de analyses zijn uitgevoerd volgens de daarvoor ontwikkelde criteria als genoemd in het zogenoemde SANCO-document.

Verder is aangevoerd dat het goed denkbaar is dat sprake is geweest van contaminatie door vermenging van de monsters met een externe bron.

Op de gronden zoals hiervoor aangegeven, zowel op zichzelf, als in combinatie met de eerder aangevoerde gronden, meent de verdediging dat de onderzoeksresultaten niet gebruikt kunnen worden als bewijsmiddel voor de aanwezigheid van de niet-toegelaten stof.

Gelet hierop zal verdachte moeten worden vrijgesproken van alle tenlastegelegde feiten.

Uit het dossier kan verder niet worden afgeleid dat de tenlastegelegde invoer door verdachte heeft plaatsgevonden. Van enige betrokkenheid van verdachte blijkt niets, laat staan dat sprake zou zijn van een nauwe en volledige samenwerking.

Subsidiair is aangevoerd dat niet blijkt dat in de door importbedrijf 1 bij bedrijf 1 aangekochte producten de niet toegelaten bacillus heeft gezeten. Daarbij is onder meer gewezen op verklaringen van diverse afnemers die aangegeven hebben dat zij bladvoeding hebben gekocht en ook als zodanig hebben toegepast.

Verder wordt uitdrukkelijk gesteld dat verdachte niet op de hoogte was, noch hoefde te zijn van de aanwezigheid van de niet toegelaten stoffen. Verdachte had niet de intentie bestrijdingsmiddelen met die stoffen te kopen.

In een eerder stadium heeft verdachte van medeverdachte 2 bladvoeding aangeboden gekregen. Een van de afnemers van verdachte heeft deze bladvoeding laten analyseren waarna bleek dat het om kippenmist ging.

Het product werd door importbedrijf 1 verkocht als bladvoeding. Uit het dossier blijkt niet dat zulks op verzoek van verdachte gebeurde.

Van opzet, al dan niet in voorwaardelijke vorm, is dan ook geen sprake.

Geconcludeerd wordt dat verdachte vrijgesproken dient te worden van de onder feit 1 tenlastegelegde opzettelijke overtreding, subsidiair dat verdachte dient te worden ontslagen van alle rechtsvervolging wegens niet strafbaarheid van dat feit.

Onder verwijzing naar hetgeen is aangevoerd met betrekking tot feit 1 is ten aanzien van feit 2 eveneens vrijspraak bepleit. Bij nagenoeg alle bedoelde afnemers is geen monster genomen en/of geanalyseerd. Het is verder onaannemelijk dat de facturen betrekking kunnen hebben op leveringen ten aanzien waarvan wel monsters genomen zijn. Derhalve kan niet vastgesteld worden dat het geleverde product iets anders is geweest dan op de factuur is omschreven.

Ten aanzien van feit 3 is aangevoerd dat niet bewezen kan worden dat op de zakken waarop de tenlastelegging ziet, de aanduidingen “Bitoxybacillin” en/of “Lepidocide” hebben gestaan. Daarnaast is ten aanzien van het omstickeren gesteld dat dat in alle openheid heeft plaatsgevonden en derhalve een activiteit betrof die in de perceptie van de personen die daarbij betrokken waren, niets illegaals behelsde. Uit het dossier blijkt niet dat het omstickeren de strekking had om de vermeende werkelijke inhoud van de zakken te verhullen. Het stickeren is een voor verdachte geen ongebruikelijke bezigheid als het gaat om uit het buitenland afkomstige producten met een tekst die voor de gemiddelde afnemer niet begrijpelijk is. In Nederland gebeurt dit met alle consumentenproducten in een vreemde taal.

Het oordeel van de rechtbank

Feit 1

Ten aanzien van dit feit dient de rechtbank, kort samengevat, de volgende vragen te beantwoorden:

1. Zijn Bitoxybacillin en Lepidocide gewasbeschermingsmiddelen en biociden in de zin van artikel 1 van de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden (WGB)?
2. Zijn deze gewasbeschermingsmiddelen toegelaten op de Nederlandse markt?
3. Wanneer is sprake van invoer, voorhanden hebben, in voorraad hebben en op de markt brengen van die middelen als bedoeld in de van toepassing zijnde regelgeving?
4. Heeft medeverdachte 1 zich schuldig gemaakt aan overtreding van artikel 20 van de WGB?
5. Zo ja, heeft zij daarop ook het opzet gehad? en
6. Heeft verdachte hiervoor opdracht en/of hieraan feitelijk leiding gegeven?

De rechtbank beantwoordt deze vragen als volgt.

De WGB is in werking getreden op 17 oktober 2007 ter vervanging van de Bestrijdingsmiddelenwet 1962. Blijkens de aanhef van deze wet is deze mede gebaseerd op richtlijn 91/414/EEG van de Raad van de Europese Unie (Raad) van 15 juli 1991 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen en richtlijn 98/8/EG van het Europees Parlement en de Raad van 16 februari 1998 betreffende het op de markt brengen van biociden. Op 14 juni 2011 is eerstgenoemde Europese richtlijn vervangen door de verordening (EG) nummer 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009. Bij de beantwoording van de hiervoor aangehaalde vragen gaat de rechtbank uit van de hiervoor aangehaalde nationale en Europese regelgeving.

Uitgangspunt van beide Europese verordeningen is dat goedkeuring van werkzame stoffen plaats vindt op Europees niveau waarna de toelatingsprocedure van gewasbeschermingsmiddelen op nationaal niveau plaats vindt.

Zijn Bitoxybacillin en Lepidocide gewasbeschermingsmiddelen en biociden in de zin van artikel 1 van de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden (WGB)?

De werkzame stof van het Russische gewasbeschermingsmiddel Bitoxybacillin is Bacillus Thuringiensis subsp. Thuringiensis. Bacillus Thuringiensis is een bacterie die een gif afscheidt. Wanneer het bacteriepreparaat Bitoxybacillin op een plant wordt gespoten en waarna de bacterie haar werk verricht, sterven de op de plant aanwezige schadelijke zuiginsecten.

De werkzame stof van het Russische gewasbeschermingsmiddel Lepidocide is Bacillus Thuringiensis var. Kurstaki. Deze stof heeft dezelfde werking als de hiervoor genoemde stof, maar leidt niet tot het giftige beta exotoxine, dat wel door Bacillus Thuringiensis subsp. Thuringiensis wordt geproduceerd.

Beide middelen worden door de fabrikant ook verkocht als insecticide.

De rechtbank concludeert op grond van het vorenstaande dat genoemde middelen, die tevens gebruikt kunnen worden als insecticide, ten tijde van de verweten gedragingen en ook thans, gewasbeschermingsmiddelen in de zin van artikel 1 van de WGB zijn.

Zijn deze gewasbeschermingsmiddelen toegelaten op de Nederlandse markt?

De werkzame stof van Bitoxybacillin, te weten Bacillus Thuringiensis subsp. Thuringiensis komt niet voor op Bijlage 1 van de hiervoor aangehaalde Richtlijn 91/414/EEG. Deze werkzame stof is niet goedgekeurd door de European Chemicals Agency.

Verder blijkt uit informatie van het CTGB dat, vanwege de gevaarzetting, commerciële producten geen beta exotoxine mogen bevatten. Het middel Bitoxybacillin heeft in Nederland geen (aanvraag) tot toelating. Een aanvraag tot toelating in Nederland zou sowieso sneuvelen, nu deze stof niet voorkomt op voornoemde bijlage van de Richtlijn.

De werkzame stof van Lepidocide is Bacillus Thuringiensis subsp. Kurstaki. Deze stof komt wel voor op Bijlage 1 van laatstgenoemde Richtlijn. Het gewasbeschermingsmiddel Lepidocide is echter door het CTGB niet toegelaten en komt niet voor in het register met in Nederland toegelaten gewasbeschermingsmiddelen.

Gelet op het vorenstaande is de rechtbank van oordeel dat de gewasbeschermingsmiddelen Bitoxybacillin en Lepidocide niet zijn toegelaten op de Nederlandse markt.

Wanneer is sprake van invoer, voorhanden hebben, in voorraad hebben en op de markt brengen van die middelen als bedoeld in de van toepassing zijnde regelgeving?

Ingevolge het bepaalde in artikel 20 WGB, zoals dat artikel luidde ten tijde van de verweten gedragingen, is het verboden een gewasbeschermingsmiddel of een biocide op de markt te brengen, voorhanden of in voorraad te hebben, binnen Nederland te brengen of te gebruiken, dat niet ingevolge deze wet is toegelaten (…).

Wat onder “het op de markt brengen” dient te worden verstaan is bepaald in artikel 1 WGB: op de markt brengen: iedere vorm van distribueren, leveren, afleveren of vervoeren, al dan niet tegen betaling, met uitzondering van leveringen voor opslag en daaropvolgende verzending buiten het grondgebied van Nederland.

Met de inwerkingtreding per 14 juni 2011 van Verordening (EG) 1107/2009 luiden de van belang zijnde bepalingen als volgt:

De rechtbank is, gelet op het wettelijk kader, van oordeel dat zowel het op de markt brengen, het voorhanden/in voorraad hebben, het invoeren en het gebruiken zowel ten tijde van de verweten gedragingen als nu verboden is. Van een situatie als bedoeld in artikel 74 WBG (zowel oud als nieuw), te weten doorvoer, is de rechtbank niet gebleken.

Heeft medeverdachte 1 zich schuldig gemaakt aan overtreding van artikel 20 van de WGB?

Om rozenkwekers te (blijven) bewegen tot een betere naleving van de bepalingen gesteld in de WGB is in het kader van het controleplan “Rozen 2010” door de Werkvoorbereidingsunit van de Algemene Inspectiedienst een aantal bedrijven geselecteerd dat zich bezighoudt met de teelt van rozen onder glas. In dat kader is op 10 november 2010 controle uitgevoerd bij rozenkweker bedrijf 2 te Almere. Bij een tweede bezoek aan het bedrijf toonde eigenaar bedrijf 2 een factuur van medeverdachte 1 van 12 augustus 2010. Verbalisanten zagen dat door medeverdachte 1 op 5 augustus 2010 15 kilogram bladvoeding was geleverd aan eigenaar bedrijf 2. eigenaar bedrijf 2 toonde vervolgens de verpakking bladvoeding die hij nog op voorraad had staan, dit betrof een onaangebroken bruine zak.

Deze onaangebroken bruine papieren zak werd vervolgens in beslag genomen. eigenaar bedrijf 2 gaf aan dat dit de bladvoeding betrof die vermeld stond op de getoonde factuur. Het betrof de verpakking die door verdachte was geleverd en gefactureerd. De onaangebroken bruine zak werd voorzien van zegelnummer 7429 en overhandigd aan het RIKILT. De inhoud van deze zak is bemonsterd en onderzocht door het RIKILT. Ten aanzien van zegelnummer 7429 werd na analyse vastgesteld dat in het monster Thuringiensis (beta-exotoxine) was aangetoond.

De rechtbank overweegt omtrent de verweren ten aanzien van de door het RIKILT uitgevoerde analyse het volgende.

De verdediging heeft een beroep gedaan op de Aanwijzing bemonstering en analyse milieudelicten. Ingevolge deze Aanwijzing wordt een verdachte zo spoedig mogelijk op de hoogte gesteld indien er monsters zijn genomen. De analyseresultaten worden eveneens zo spoedig mogelijk aan de verdachte bekend gemaakt. Het hiervoor aangehaalde monster is genomen uit de onaangebroken bruine zak, welke onder eigenaar bedrijf 2 in beslag werd genomen. eigenaar bedrijf 2 werd als verdachte aangemerkt. De rechtbank is van oordeel dat eigenaar bedrijf 2 rechten heeft kunnen ontlenen aan deze Aanwijzing. Dit geldt echter niet voor verdachte nu de Aanwijzing zich richt op de verdachte onder wie het monster in beslag is genomen.

Ten overvloede merkt de rechtbank hieromtrent op dat verdachte tijdens zijn verhoor van 25 februari 2011 is geconfronteerd met de analyseresultaten van 23 februari 2011 van het RIKILT. verdachte is dus wel degelijk op de hoogte gesteld van de resultaten van het RIKILT van 23 februari 2011.

In zoverre treft het verweer geen doel.

De rechtbank is verder van oordeel dat geen sprake is van strijd met de Wet deskundigen in strafzaken. Het type onderzoek als hier bedoeld wordt in de wet niet gelijkgesteld aan een deskundigenonderzoek in de zin van artikel 150 Sv. Het betreft in casu immers onderzoek naar sporen en de analyse daarvan. Dit onderzoek kan ook door deskundigen van buiten de opsporingsinstanties worden verricht.

Zoals hiervoor al overwogen is verdachte op 25 februari 2011 gewezen op de onderzoeksresultaten. Op dat moment had verdachte al rechtsbijstand van een advocaat. Op grond van het bepaalde in artikel 30 Sv. had verdachte of zijn raadsman kennisneming van processtukken kunnen verzoeken, eventueel door tussenkomst van de rechter-commissaris bij weigering van de officier van justitie. Verdachte of zijn toenmalige raadsman hebben echter zo’n verzoek toen niet gedaan.

Van enig vormverzuim is de rechtbank niet gebleken.

Ten aanzien van de gehanteerde onderzoeksmethode overweegt de rechtbank het volgende.

Een risico op contaminatie heeft zich in het hiervoor aangehaalde onderzoek niet kunnen voordoen omdat het gaat om een monster uit een onaangebroken zak en niet om een monster uit een spuit of een emmer of iets dergelijks.

Ten aanzien van de deskundigheid van het RIKILT en de gehanteerde onderzoeksmethode overweegt de rechtbank dat het RIKILT onderdeel is van de internationale kennisorganisatie Wageningen UR (University & Research Centre). Het RIKILT doet onafhankelijk onderzoek naar de veiligheid en kwaliteit van voedsel. Het instituut is gespecialiseerd in de detectie, identificatie, functionaliteit en (mogelijk schadelijke) effectiviteit van stoffen in voedingsmiddelen en diervoeders.

Het RIKILT is dus een gespecialiseerd instituut dat in 2009 een analysemethode heeft ontwikkeld om de aanwezigheid van de subspecies Thuringiensis vast te stellen in gewasbeschermingsmiddelen. Deze methode wordt tot op heden nog steeds gebruikt. Het RIKILT heeft in 2013 over deze methode gepubliceerd in het tijdschrift ‘Analytical and Bioanalytical Chemistry’.

Monsters worden twee keer getest door twee verschillende medewerkers op twee verschillende tijdstippen. Daarmee zijn naar het oordeel van de rechtbank testresultaten met voldoende waarborgen omkleed en betrouwbaar te achten.

Ook in zoverre treft het verweer geen doel.

Door de verdediging is nog een analyserapport overgelegd van het onderzoekslaboratorium naam onderzoekslaboratorium. Uit niets blijkt dat naam onderzoekslaboratorium het monster dat is aangeboden heeft onderzocht op de aanwezigheid van subspecies Thuringiensis. Voorts is ook niet gebleken dat naam onderzoekslaboratorium daartoe de vereiste deskundigheid had. Verder valt uit het rapport op geen enkele wijze op te maken van welk bedrijf het monster van afkomstig is en wanneer het is genomen.

Naar aanleiding van het aantreffen van het middel Bitoxybacillin is onderzoek gedaan bij medeverdachte 1 te Oosteind. Een van de verbalisanten werd te woord gestaan door mevrouw echtgenote verdachte, echtgenote van directeur verdachte. Nadat haar was meegedeeld dat er onderzoek naar het middel met de naam “bladvoeding” werd gedaan, werd door haar, nadat zij de administratie had geraadpleegd, meegedeeld dat het middel werd betrokken van het bedrijf importbedrijf 1. Een aantal documenten werd inbeslaggenomen.

Ook bij importbedrijf 1, importbedrijf 2 en importbedrijf 3 werd onderzoek ingesteld en werden documenten inbeslaggenomen.

Op 1 maart 2010 is een overeenkomst gesloten tussen importbedrijf 1 en medeverdachte 1.

Uit rekeningafschriften van de Rabobank en ING blijkt dat door medeverdachte 1. Bedragen zijn overgemaakt op de rekening van importbedrijf 2 en importbedrijf 1 Verder blijkt dat op diverse data in 2010 door importbedrijf 2 bedragen zijn overgemaakt op de rekening van bedrijf 1.

Verdachte heeft ter zitting verklaard dat hij onder meer aan eigenaar bedrijf 2 geleverd heeft. Verder heeft hij verklaard dat de verpakkingen bij importbedrijf 1 werden geleverd en aldaar meteen gestickerd werden waarna het merendeel van de zakken meteen uitgeleverd werd aan klanten, die voor een deel in de buurt van importbedrijf 1 gevestigd waren. Ook op het bedrijf had medeverdachte 1. een voorraad liggen.

Tijdens het opsporingsonderzoek heeft verdachte verklaard dat hij bij importbedrijf 1 bladvoeding zag staan en dat het daarna is gaan lopen. De bladglans werkte niet maar de bladvoeding liep heel goed. De zendingen werden door verdachte zelf opgehaald bij bedrijf 3. Na geconfronteerd te zijn met een aantal facturen heeft verdachte verklaard dat de bladvoeding en bladglans is geleverd door importbedrijf 1. Verklaard is ten slotte dat hij niet ontkent dat de bladvoeding de BN3 (oftewel Bitoxybacillin) is.

Medeverdachte medeverdachte 2 heeft verklaard dat verdachte op kantoor kwam en aan de balie leveringen doorgaf.Verklaard is dat hij, medeverdachte 2, wist dat de Bitoxybacillin niet geregistreerd was in Nederland. De Bitoxybacillin moest onder een andere naam naar Nederland gehaald worden, te weten als bladvoeding. Bitoxybacillin werd vanaf 2009 gekocht bij bedrijf 1. in Rusland. verdachte wilde hebben dat op de factuur bladvoeding werd vermeld. Als het product in Nederland was gearriveerd werd verdachte hiervan in kennis gesteld; hij kon dan het product afhalen bij bedrijf 3 in Den Haag.

Medeverdachte 2 is geconfronteerd met facturen van importbedrijf 2 Over deze facturen heeft hij verklaard dat deze zijn verzonden aan medeverdachte 1 Voor de Bitoxybacillin werd de omschrijving bladvoeding gebruikt.

De rechtbank is op grond van het vorenstaande van oordeel dat medeverdachte 1 zich samen met anderen schuldig heeft gemaakt aan overtreding van artikel 20 van de WGB. Samen met de “ gezamenlijke naam importbedrijven ” heeft medeverdachte 1 de in Nederland niet toegelaten gewasbestrijdingsmiddelen Bitoxybacillin en Lepidocide ingevoerd en voorhanden gehad en vervolgens op de Nederlandse markt gebracht.

De Russische fabrikant bedrijf 1 heeft blijkens de facturen de gewasbeschermingsmiddelen Bitoxybacillin en Lepidocide geleverd aan de “gezamenlijke naam importbedrijven”; insecticiden die volgens de website van bedrijf 1 de werkzame stoffen Bacillus Thuringiensis subspecies Thurigiensis en subspecies Kurstaki bevatten. Dat de zakken van bedrijf 1 ook daadwerkelijk deze inhoud hebben, blijkt uit de testresultaten van het monster uit de zak bij rozenkweker eigenaar bedrijf 2. Naar het oordeel van de rechtbank staat op grond van het voorgaande voldoende vast dat bedrijf 1 meerdere malen Bitoxybacillin en Lepidocide heeft geleverd aan importbedrijf 1.

Uit de hiervoor aangehaalde bewijsmiddelen volgt onmiskenbaar dat sprake is geweest van een nauwe en bewuste samenwerking tussen medeverdachte 1 en importbedrijf 1 De vertegenwoordigers van deze rechtspersonen hebben elkaar opgezocht en zijn een handel in Bitoxybacillin en Lepidocide begonnen. Daarbij zorgde importbedrijf 1 voor de invoer van die middelen uit Rusland waarna de middelen werden verkocht aan medeverdachte 1 die de middelen vervolgens verkocht aan zijn klanten.

Heeft zij daarop ook het opzet gehad?

Door verdachte is aangevoerd dat de wetenschap dat het zou gaan om gewasbeschermingsmiddelen met daarin een niet toegelaten stof ontbreekt.

Vooropgesteld wordt dat voor een bewezenverklaring niet is vereist dat opzettelijk is gehandeld in strijd met de wettelijke bepalingen. Voldoende is dat het opzet is gericht op het verrichten van de tenlastegelegde handelingen, te weten het invoeren, voorhanden hebben en op de markt brengen van niet toegelaten gewasbeschermingsmiddelen.

Vastgesteld is dat medeverdachte 1 handelde in gewasbeschermingsmiddelen. Dit brengt met zich mee dat zij geacht wordt te weten hoe de wetgeving op het gebied van gewasbescherming werkt. De rechtbank is van oordeel dat medeverdachte 1 een onderzoeksplicht heeft. Onderzoek naar de onderhavige gewasbeschermingsmiddelen zou ook heel simpel geweest zijn. Verdachte had eenvoudigweg kunnen googlen of kunnen informeren bij de Servicedesk van het CTGB of de door haar gekochte middelen in Nederland waren toegelaten. Al snel zou blijken dat die middelen in Nederland niet waren toegelaten. Door zulks na te laten heeft verdachte op z’n minst genomen voorwaardelijk opzet gehad op de in artikel 20 WGB genoemde handelingen.

De rechtbank wijst overigens in dit kader nog op de verklaring van medeverdachte medeverdachte 2. Verklaard is dat op verzoek van verdachte op de facturen in plaats van Bitoxybacillin bladvoeding werd vermeld. Gelet hierop en gelet op hetgeen hiervoor aan bewijsmiddelen is opgenomen, stelt de rechtbank vast dat verdachte wel degelijk wist dat sprake was van invoer, voorhanden hebben en op de markt brengen van niet toegelaten gewasbeschermingsmiddelen.

Heeft verdachte hiervoor opdracht en/of hieraan feitelijk leiding gegeven?

Het is verdachte geweest die een overeenkomst is aangegaan met medeverdachte 2 en deze overeenkomst heeft ondertekend. Alle hieruit voortvloeiende werkzaamheden, zoals het bestellen, afhalen en verkopen, zijn door verdachte verricht. Deze betrokkenheid van verdachte is naar het oordeel van de rechtbank aan te merken als opdracht geven tot en feitelijk leiding geven aan de verboden gedragingen, als bedoeld in artikel 51, tweede lid, onder 2 Sr.

Conclusie ten aanzien van feit 1

De rechtbank is op grond van het bovenstaande van oordeel dat wettig en overtuigend bewezen verklaard kan worden dat verdachte opdracht heeft gegeven tot en feitelijk leiding heeft gegeven aan het medeplegen van het opzettelijk overtreden van artikel 20 van de WGB, meermalen gepleegd door een rechtspersoon.

Feit 2

In het kader van het hiervoor al aangehaalde controleplan “Rozen 2010” door de Werkvoorbereidingsunit van de Algemene Inspectiedienst is een aantal bedrijven geselecteerd dat zich bezighoudt met de teelt van rozen. In dat kader is op 10 november 2010 een controle uitgevoerd bij rozenkweker bedrijf 2 te Almere. Bij een tweede bezoek aan het bedrijf toonde eigenaar eigenaar bedrijf 2 een verkoopfactuur van medeverdachte 1 van 12 augustus 2010. Deze factuur zag op een levering van 15 kilogram bladvoeding door medeverdachte 1 Door eigenaar bedrijf 2 werden nog vier verkoopfacturen afkomstig van medeverdachte 1 overhandigd, eveneens met de vermelding “bladvoeding”.

Naar aanleiding van het aantreffen van het middel Bitoxybacillin is ook onderzoek gedaan bij medeverdachte 1 te Oosteind. Een groot aantal documenten is daarbij in beslag genomen, onder meer verkoopfacturen voor de levering van “bladvoeding” en “bladglans” aan diverse afnemers in de periode van 19 mei 2009 tot en met 31 december 2010.

Verdachte heeft verklaard dat als er bladvoeding werd geleverd er een pakbon en vervolgens een factuur werden gemaakt.

De rechtbank overweegt dat het in werkelijkheid ging om Bitoxybacillin en Lepidocide. Dit volgt onder meer uit het hiervoor onder feit 1 aangehaalde analyserapport van het RIKILT, de documenten 126, 127 en 711 en uit de verklaring van medeverdachte 2. Deze heeft verklaard dat hij op verzoek van verdachte op de facturen in plaats van Bitoxybacillin “bladvoeding” heeft vermeld en in plaats van Lepidocide “bladglans”.

De rechtbank is op grond van het vorenstaande van oordeel dat wettig en overtuigend bewezen verklaard kan worden dat medeverdachte 1 opzettelijk verkoopfacturen heeft vervalst.

Zoals hiervoor ten aanzien van feit 1 al is overwogen is de rechtbank ook ten aanzien van feit 2 van oordeel dat het verdachte is geweest die opdracht heeft geven tot en feitelijk leiding heeft gegeven aan de verboden gedragingen.

Feit 3

In het kader van het hiervoor aangehaalde controleplan “Rozen 2010” is door eigenaar bedrijf 2 een onaangebroken papieren zak getoond welke geleverd was door medeverdachte 1.

De inhoud van deze zak is bemonsterd en geanalyseerd door het RIKILT. Vastgesteld werd dat in het monster Thuringiensis (beta-exotoxine) was aangetoond.

Dergelijke zakken met dezelfde tekst zijn ook aangetroffen bij andere bedrijven. Deze zakken waren geleverd door verdachte.

Ter zitting heeft verdachte verklaard dat hij stickers op zakken heeft geplakt. Hij nam zelf de stickers mee. Verpakkingen kwamen aan bij importbedrijf 1 in ’s-Gravenhage waarna ze meteen gestickerd en vervolgens uitgeleverd werden aan klanten. Verklaard is ook dat er misschien de eerste keer al stickers op zaten.

Medeverdachte 2 heeft over de bruine zakken verklaard dat de stickers er door verdachte zijn opgebracht. Hij bracht ze mee. Bij binnenkomst van de Bitoxybacillin vanuit Rusland waren getuige 1 en hijzelf aanwezig. Op de bruine zakken was een sticker met aanduidingen door bedrijf 1 gedaan. Op de sticker stond in elk geval vermeld “Bitoxybacillin”. Op verzoek van verdachte heeft hij samen met zijn medewerkers getuige 2, getuige 3 en getuige 1 bij de omstickering geholpen. Of de stickers werden geheel verwijderd of er werd over de bestickering heen geplakt.

medeverdachte 2 zijn ook een afbeeldingen getoond van groen/witte zakken. Hierover heeft hij verklaard dat dit de zakken zijn zoals deze werden aangeleverd door bedrijf 1.

De verklaring van medeverdachte 2 dat de zakken zijn omgestickerd vindt steun in de verklaringen van getuigen getuige 1, getuige 2 en getuige 3.

De rechtbank is op grond van het vorenstaande van oordeel dat wettig en overtuigend bewezen verklaard kan worden dat verdachte zich, tezamen met anderen, schuldig heeft gemaakt aan valsheid in geschrift door het aanbrengen van stickers op zakken, op welke stickers een andere aanduiding van de inhoud stond, dan in werkelijkheid in de zakken zat, gedurende de periode als hiervoor onder feit 1 aangegeven.

Bewezenverklaring

• Feit 1 primair: medeplegen van overtreding van artikel 20 van de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden, opzettelijk begaan door een rechtspersoon, meermalen gepleegd, terwijl hij tot de feiten opdracht heeft gegeven en feitelijke leiding heeft gegeven aan de verboden gedragingen;
• Feit 2: valsheid in geschrift, begaan door een rechtspersoon, meermalen gepleegd, terwijl hij tot de feiten opdracht heeft gegeven en feitelijke leiding heeft gegeven aan de verboden gedragingen;
• Feit 3: medeplegen van valsheid in geschrift, meermalen gepleegd.

Strafoplegging

De rechtbank veroordeelt verdachte tot een taakstraf van 60 uren en tot een voorwaardelijke gevangenisstraf van 1 maand met een proeftijd van 2 jaar.

Ongecontroleerd en ondeskundig bezit en gebruik van de gewasbeschermingsmiddelen Bitoxybacillin en Lepidocide kan een ongunstige werking hebben op mens, dier en milieu. Daarom is op nationaal en Europees niveau strenge regelgeving ontwikkeld. Alleen die gewasbeschermingsmiddelen die uitgebreid onderzocht zijn, zullen, na te zijn voorgelegd ter toetsing aan het CTGB, worden toegelaten en geregistreerd. De onderhavige middelen zijn niet toegelaten en geregistreerd in Nederland. Evenmin is een verzoek gedaan tot toelating van deze middelen. Door deze middelen toch in te voeren en op de Nederlandse markt te brengen heeft verdachte het nationale en Europese beleid doorkruist.

Uit het dossier komt het beeld naar voren dat het verdachte is geweest die het initiatief heeft genomen voor de handel in genoemde middelen. Het lijkt er op dat enkel uit financieel gewin is gehandeld.

Dat de naam van verdachte te grabbel is gegooid en dat hij zijn vergunning is kwijtgeraakt is vervelend voor verdachte, echter dat heeft hij geheel aan zichzelf te wijten.

Lees hier de volledige uitspraak.

Rechtbank Zeeland-West-Brabant 6 april 2016, ECLI:NL:RBZWB:2016:2088

De rechtspersoon wordt veroordeeld tot een geldboete van € 80.000.

Lees hier de volledige uitspraak.

Overtreding Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden. Verdachte heeft op zijn bedrijf niet toegelaten gewasbeschermingsmiddelen gebruikt.

Rechtbank Den Haag 5 april 2016, ECLI:NL:RBDHA:2016:3575 De verdachte heeft op zijn bedrijf niet-toegelaten gewasbeschermingsmiddelen gebruikt. Dit is in strijd met de regelgeving die bedoeld is om te garanderen dat in de land- en tuinbouw geen werkzame stoffen of middelen worden gebruikt die schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid van mensen en dieren of voor het milieu.

Het gedrag van de verdachte is kwalijk te noemen, te meer omdat hij blijkens een overzicht van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit in het verleden meerdere malen forse bestuurlijke boetes heeft gekregen voor het gebruik van niet toegelaten werkzame stoffen. Daartegenover staat dat de verdachte blijkens het uittreksel uit het justitiële documentatie-register d.d. 8 februari 2016 in strafrechtelijke zin niet eerder is veroordeeld.

De rechtbank acht op grond van het onderzoek ter terechtzitting niet wettig en overtuigend bewezen hetgeen de verdachte bij feit 1 onder e en f is tenlastegelegd zodat hij daarvan dient te worden vrijgesproken. Niet met zekerheid kan worden vastgesteld dat de verdachte deze middelen gedurende de tenlastegelegde periode heeft gebruikt.

Ten aanzien van het verweer van de verdachte dat hij zich niet bewust is geweest van de aanwezigheid van de stof Aldicarb, zoals tenlastegelegd bij feit 1 onder d, overweegt de rechtbank het volgende. Deze stof is aangetroffen in monsters die zijn genomen van rozenbladeren uit de kwekerij van verdachte. De rechtbank acht uitgesloten dat, zoals verdachte naar voren heeft gebracht, deze stof per ongeluk op de bladeren terecht gekomen kan zijn door het opdwarrelen van deze stof die in een ver verleden gebruikt is en waarvan restanten zich nu nog op plantenresten op de bodem zouden bevinden. Dat verdachte geen idee heeft hoe deze stof op zijn rozen is gekomen in de tenlastegelegde periode, acht de rechtbank daarom niet aannemelijk geworden. Uit het dossier (p. 421 en 422) blijkt immers dat de halfwaardetijd van deze stof (dat wil zeggen de tijd die benodigd is om de concentratie van de stof in bodem/omgeving met de helft te laten afnemen) 2-12 dagen is. Daar komt nog bij dat de verdachte, blijkens het dossier (p. 130), in 2012 een bestuurlijke boete heeft gekregen van € 3.000,00 omdat op zijn bedrijf in bladmonsters een aantal niet toegelaten werkzame stoffen, waaronder Aldicarb, was aangetroffen. Verdachte kende deze stof dus vanwege eerder gebruik. Het verweer zal dan ook worden verworpen.

Bewezenverklaring

• Feit 1: medeplegen van opzettelijke overtreding van artikel 19 van de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden;
• Feit 2: medeplegen van opzettelijke overtreding van een voorschrift gesteld bij artikel 20 van de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden.

Strafoplegging

De rechtbank veroordeelt de verdachte tot een taakstraf van 80 uur.

De verdachte heeft er ter terechtzitting oprecht blijk van gegeven het kwalijke van zijn handelen in te zien en is nu in dienst bij een ander bedrijf waar de biologische teelt zonder het gebruik van verboden middelen hoog in het vaandel staat, zodat de kans op herhaling minimaal moet worden geacht.

Lees hier de volledige uitspraak.

Beslissing tot horen Plasterk als getuige in strafzaak Van Rey

Rechtbank Rotterdam 11 april 2016, ECLI:NL:RBROT:2016:2691

Mr. Stevens, de raadsvrouw van de verdachte Van Rey, heeft gevraagd om de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties de heer Plasterk als getuige te horen. Zij heeft dit verzoek onderbouwd door te verwijzen naar de tweet van de minister van 5 april 2016 in reactie op een eerdere tweet van diezelfde datum. Mr. Stevens stelt daarbij dat uit de tweet van de minister blijkt dat hij wetenschap heeft van een andere gang van zaken bij burgemeestersbenoemingen dan de verdachte Van Rey ter zitting heeft verklaard.

Dit verzoek zal, nu het nieuwe informatie betreft, worden getoetst aan de hand van het criterium van het verdedigingsbelang.

Het openbaar ministerie stelt in reactie op het verzoek van mr. Stevens dat de tweet van de minister geen bewijsmiddel in het dossier is en die uitlating bovendien buiten het proces is gedaan. Dit maakt, in de ogen van het openbaar ministerie, dat om die reden het verzoek moet worden afgewezen.

Toegegeven kan worden dat zeker niet alles wat buiten een strafproces plaatsvindt relevantie heeft voor een strafzaak. Sterker nog, eigenlijk vrijwel nooit. Dit ligt in deze zaak en onder de gegeven omstandigheden anders.

Zoals al door ons is gezegd reageert de minister met zijn tweet op de kern van een belangrijk verweer van de verdachte Van Rey in de zaak van de burgemeestersbenoeming, namelijk dat er binnen de partijlijn vrijelijk wordt geklankbord. In de tweet zegt de minister, in duidelijke reactie op dit verweer: ‘Iedereen doet aan klankborden’ is niet waar. Uit de tekst van de tweet blijkt verder dat de minister zijn ervaring bij de voordrachten van burgemeesters en CdKs als reden van wetenschap naar voren brengt. Deze wetenschap ligt ook voor de hand, nu hij, als Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, het voorstel tot de voordracht van burgemeesters aan de ministerraad doet.

De verdachte Van Rey heeft een duidelijk belang bij het horen van de minister. Hoe de rechtbank het ook wendt of keert, daar kan zij niet omheen. Immers, zoals uit het voorgaande blijkt, is het een minister die directe wetenschap kan hebben over hetgeen hij heeft getwitterd en de tweet die hij heeft gestuurd kan zeer wel mogelijk betrekking hebben op de vragen van de artikelen 348 en 350 Sv. Die behelzen namelijk meer dan de bewijsvraag alleen.

Het verzoek van mr. Stevens tot het horen van minister Plasterk zal worden toegewezen, zij het voorwaardelijk. Mocht de rechtbank zich op het punt van de burgemeestersbenoeming niet bevoegd achten, dan komt zij niet toe aan het horen van deze getuige.

Lees hier de volledige uitspraak.

Inbeslagneming gegevensdragers onder advocaat

Rechtbank Zeeland-West-Brabant 31 maart 2016, ECLI:NL:RBZWB:2016:1994 Namens klager is aangevoerd dat op 9 april 2015 onder hem gegevensdragers in beslag genomen zijn. Van de gegevensdragers zijn door de opsporingsinstanties kopieën gemaakt, hetgeen dient te worden aangemerkt als gebruik. Het klaagschrift richt zich tegen het gebruik van de in beslag genomen voorwerpen. Daarnaast richt het klaagschrift zich op de inbeslagneming, die in strijd met de wet en regelgeving heeft plaatsgevonden. Klager verzoekt het beklag gegrond te verklaren, te verklaren dat de inbeslagneming onrechtmatig heeft plaatsgevonden en voorts te gelasten dat alle gemaakte kopieën aan klager worden overhandigd, dan wel worden vernietigd.

De officier van justitie heeft in de conclusie van 1 maart 2016 aangevoerd dat van de digitale gegevensdragers die klager ten tijde van zijn aanhouding bij zich had, een “image” is gemaakt. De image ligt in de kluis bij de politie en is in afwachting van de verdere procedure daaromtrent nog niet onderzocht. De gegevensdragers zijn na het maken van een kopie aan klager geretourneerd.

Primair stelt de officier van justitie zich op het standpunt dat klager niet ontvankelijk is. Het beslag is geëindigd, nu de beslagen voorwerpen aan klager zijn teruggegeven. Er is geen strafvorderlijk middel om na teruggave van het voorwerp onrechtmatig gebruik van het beslagene aan de orde te stellen. Het beklag is daarmee niet ontvankelijk. mening, mocht de rechtbank klager wel ontvankelijk verklaren, dat het klaagschrift ongegrond dient te worden verklaard. Gelet op de aard van de werkzaamheden van klager, die te duiden zijn als trustwerkzaamheden, is geen sprake van bestanden die onder het verschoningsrecht vallen, zodat er dus geen sprake is van de situatie als bedoeld in artikel 98 Sv.

Meer subsidiair stelt de officier van justitie zich op het standpunt dat het klaagschrift ongegrond dient te worden verklaard. Mocht klager gezien worden als verschoningsgerechtigde, dan is artikel 98 Sv van toepassing en dient de rechter-commissaris in de gelegenheid gesteld te worden om te beslissen over de (definitieve) inbeslagneming en de kennisname van de bestanden. De gegevensdragers zijn (waren) ook in dat geval vatbaar voor inbeslagname, omdat, gelet op de rol en positie van klager, in redelijkheid kan worden vermoed dat zich op de gegevensdragers stukken bevinden die onderdeel uitmaken van de strafbare feiten waarvan klager wordt verdacht, dan wel die tot het begaan van het strafbare feit hebben gediend (corpora en instrumenta delicti). In casu is sprake van zeer uitzonderlijke omstandigheden, aangezien klager zelf verdacht wordt van betrokkenheid bij ernstige strafbare feiten en - als medepleger - onderdeel is van een groot verband van (mede)plegers. Op grond hiervan dient het verschoningsrecht te wijken voor het belang van de waarheidsvinding. In een dergelijk geval is het niet meer aan de verschoningsgerechtigde om aan te geven welke stukken voor inbeslagneming (dan wel gebruik) in aanmerking komen, maar is het de rechter-commissaris die - bij voorkeur in overleg met de Deken - bepaalt of bepaalde stukken mogen worden gebruikt en aldus kunnen dienen om de waarheid aan het licht te brengen.

Ter zitting heeft de raadsman betoogd dat klager ontvankelijk is in zijn beklag. Klager is advocaat en staat als zodanig ingeschreven in Luxemburg. Op de in beslag genomen laptop van klager staan gegevens van vele van zijn cliënten, ook cliënten die niet in dit onderzoek voorkomen en geen (mede-)verdachten zijn. Inbeslagneming had conform de regelgeving dienen plaats te vinden, hetgeen niet is geschied. In deze zaak zijn door de wijze van inbeslagneming alle waarborgen overboord gegooid. Zodoende is het noodzakelijk te oordelen of de inbeslagneming rechtmatig is. De Hoge Raad maakt onderscheid tussen het gebruik van het in beslag genomen voorwerp en het gebruik van de aan dat voorwerp ontleende informatie. Over het laatste kan niet geklaagd worden, over het eerste wel. Zodoende is klager volgens de raadsman tevens ontvankelijk in zijn beklag tegen het gebruik, bestaande uit het maken van de kopie. Met betrekking tot de toepassing van het verschoningsrecht heeft de raadsman aangevoerd dat in het geval van klager noch de rechter-commissaris noch de Deken bij de inbeslagneming betrokken is geweest. Bovendien is verzuimd de rechter-commissaris gelegenheid te geven zich voorafgaand aan de beslagneming uit te laten over de rechtmatigheid van het beslag. Daarmee is klager de mogelijkheid ontnomen om te klagen.

Naast de formele gebreken geldt dat het gebruik onrechtmatig was, omdat het materieel om geheimhoudersstukken gaat. Er staan veel meer stukken op de gegevensdragers dan uitsluitend stukken toeziende op de werkzaamheden voor de medeverdachten. Evenmin is sprake van zeer uitzonderlijke omstandigheden waardoor een geoorloofde doorbreking van het verschoningsrecht zou kunnen plaatsvinden. De raadsman verzoekt de klaagschriften gegrond te verklaren en te gelasten dat alle gemaakte kopieën aan klager worden overhandigd, dan wel worden vernietigd.

De officier van justitie heeft gepersisteerd bij het eerder ingenomen standpunt. Op de image staan documenten die van belang zijn voor waarheidsvinding. Klager is verdachte van ernstige strafbare feiten. Klager is als trustmedewerker, en niet als advocaat, betrokken geweest bij naam company. Uit de correspondentie blijkt dat de officier van justitie in contact is getreden met de rechter-commissaris en dat de rechter-commissaris te kennen heeft gegeven zoveel mogelijk te handelen overeenkomstig artikel 98 Sv, waarbij als feitelijk uitgangspunt had te dienen dat de inbeslagneming reeds had plaatsgevonden en waarbij de rechter-commissaris heeft aangegeven dat de rechtmatigheid van de inbeslagneming te zijner tijd op een zitting of, voorafgaand daaraan, in een procedure ex artikel 552a Sv aan de orde kon worden gesteld. De rechter-commissaris zal, indien de rechtbank de inbeslagneming rechtmatig oordeelt, de geëigende procedure volgen.

De rechtbank overweegt als volgt.

De rechtbank dient allereerst te beoordelen of klager ontvankelijk is in zijn beklag.

Artikel 98, eerste lid, Sv bepaalt dat bij personen met bevoegdheid tot verschoning, als bedoeld in artikel 218, tenzij met hun toestemming, niet in beslag worden genomen brieven of andere geschriften, tot welke hun plicht tot geheimhouding zich uitstrekt en dat de rechter-commissaris bevoegd is ter zake te beslissen.

De rechtbank stelt vast dat in de onderhavige zaak artikel 98, eerste lid, Sv van toepassing is. Klager is immers, zo blijkt uit het dossier en is ook niet weersproken door de officier van justitie, advocaat in Luxemburg en heeft als zodanig een bevoegdheid tot verschoning.

Tevens stelt de rechtbank vast dat de in artikel 98, eerste lid, Sv omschreven procedure niet is gevolgd. Onder klager zijn zonder zijn toestemming gegevensdragers in beslag genomen, terwijl de rechter-commissaris hierover geen beslissing had genomen.

Van de gegevensdragers zijn kopieën gemaakt. Deze kopieën zijn gedeponeerd in een kluis en van de inhoud daarvan is door de officier van justitie of het onderzoeksteam geen kennis genomen. De gegevensdragers zijn aan klager terug gegeven.

De rechtbank is van oordeel dat klager niet-ontvankelijk dient te worden verklaard in zijn klaagschrift gericht tegen de inbeslagneming van de gegevensdragers, nu de inbeslaggenomen gegevensdragers reeds aan hem zijn teruggegeven. De wet kent niet de mogelijkheid om met een klaagschrift na beëindiging van het beslag te doen vaststellen dat de inbeslagneming onrechtmatig was. Dit kan bij de behandeling van de strafzaak aan de orde worden gesteld.

Tevens is de rechtbank van oordeel dat klager niet-ontvankelijk dient te worden verklaard in zijn klaagschrift gericht tegen het gebruik van de in beslag genomen gegevensdragers, nu artikel 552a Sv niet voorziet in het doen van beklag tegen het gebruik van gegevens die zijn ontleend aan in beslag genomen voorwerpen (HR 9 oktober 2012, ECLI:NL:HR:2012:BX5510).

Ten aanzien van de kennisneming van de inhoud van de gemaakte kopieën overweegt de rechtbank dat het bepaalde in artikel 98, tweede lid, Sv van toepassing is. Deze bepaling schrijft voor dat, indien de persoon met bevoegdheid tot verschoning bezwaar maakt tegen de inbeslagneming van brieven of andere geschriften omdat zijn plicht tot geheimhouding zich daartoe uitstrekt, niet tot kennisgeving overgegaan wordt dan nadat de rechter-commissaris daarover heeft bepaald.

De rechter-commissaris heeft nog geen beslissing genomen over de vraag of tot kennisneming mag worden overgegaan. Mocht de rechter-commissaris beslissen dat kennisneming is toegestaan, dan kan klager tegen deze beslissing op grond van artikel 98, vierde lid, Sv een klaagschrift indienen. Deze situatie is thans (nog) niet aan de orde.

Gelet op het voorgaande zal de rechtbank klager niet-ontvankelijk verklaren in beide klaagschriften.

Lees hier de volledige uitspraak.

Veroordeling ondanks dat OvJ vrijspraak heeft gevorderd

Rechtbank Noord-Holland 22 maart 2016, ECLI:NL:RBNHO:2016:2305 De officier van justitie heeft gerekwireerd tot vrijspraak van de onder 1, 2 en 3 ten laste gelegde feiten en tot bewezenverklaring van het onder 4 ten laste gelegde feit. De verdediging heeft zich op het standpunt gesteld dat verdachte dient te worden vrijgesproken van de onder 1, 2 en 3 ten laste gelegde feiten. De verdediging heeft zich verder op het standpunt gesteld dat het onder 4 ten laste gelegde feit bewezen kan worden verklaard. De rechtbank deelt het standpunt van de officier van justitie en de raadsman dat niet wettig en overtuigend bewezen is hetgeen verdachte onder 2 eerste en tweede cumulatief/alternatief en onder 3 eerste en tweede cumulatief/alternatief ten laste is gelegd, zodat hij daarvan moet worden vrijgesproken. De rechtbank komt echter wel tot bewezenverklaring van het onder 1 eerste en tweede cumulatief/alternatief ten laste gelegde (straatroof).

De raadsman heeft zich ter zitting op het standpunt gesteld dat er onvoldoende bewijs is dat verdachte betrokken is bij de beroving waarbij de pinpas van het slachtoffer is weggenomen (het onder 1 ten laste gelegde feit) en bepleit dienaangaande vrijspraak. Verdachte ontkent bij de beroving betrokken te zijn geweest. Hem kan slechts worden verweten dat hij met de gestolen pinpas van het slachtoffer geld van diens rekening heeft gehaald (feit 4). Verdachte heeft hiertoe bij de rechter-commissaris aangegeven dat hij ’s avonds het huis uit was gegaan en een rondje was gaan lopen om een sigaret te roken. Hij zag toen een goede vriend van hem die tegen hem zei: “Ren mee, ren mee”. Nadat diegene zijn kleding in de prullenbak deed, vroeg hij of verdachte wilde pinnen, hetgeen hij heeft gedaan. De vriend was alleen. Ter zitting heeft verdachte aangegeven dat de wandeling naar de pinautomaat op de straat ongeveer tien minuten duurde. De verklaring van verdachte over de wijze waarop hij aan de pinpas van het slachtoffer is gekomen, is volgens de raadsman aannemelijk. Tevens kan uit de aangifte niet met honderd procent zekerheid worden opgemaakt dat aangever door drie jongens is beroofd, terwijl verdachte in ieder geval niet voldoet aan het signalement van de twee overvallers die door hem zijn waargenomen, aldus de raadsman.

De rechtbank overweegt als volgt.

Op grond van verdachtes bekennende verklaring, het verhoor van aangever en het proces-verbaal persoon op camerabeelden staat vast dat verdachte op 15 januari 2016 om 21:49:20 bij de geldautomaat bij de ABN AMRO bank aan de straat te plaats een bedrag van 250 euro van de rekening van aangever naam heeft gepind en derhalve dat hij op dat moment de eerder die avond van aangever naam gestolen pinpas voorhanden had en in bezit was van de pincode.

Vooropgesteld zij dat aan het enkele voorhanden hebben van gestolen goederen niet zonder meer de conclusie kan worden verbonden dat de betrokkene die goederen ook heeft gestolen. Voor de beoordeling van de betekenis die aan dat voorhanden hebben moet worden gehecht, zijn de feiten en omstandigheden van het geval van belang (Hoge Raad 19 januari 2010, ECLI:NL:HR:2010:BK2880).

De rechtbank acht de volgende feiten en omstandigheden van belang.

De beroving van naam, waarbij onder meer zijn pinpas is weggenomen en hij onder bedreiging zijn pincode heeft moeten geven, vond blijkens de aangifte plaats op 15 januari 2015 tussen 21:10 en 21:25 uur aan de straat te plaats. Aangever heeft aangegeven dat hij door drie personen is beroofd, van twee van hen kon hij een signalement gegeven.

Aangever heeft daarbij aangegeven dat er tegen hem werd gezegd dat hij zijn pincode moest afstaan en dat zijn maatje dan ging pinnen. Uit het bankafschrift van aangever in combinatie met de camerabeelden blijkt dat er om 21.49 uur die avond door verdachte met die gestolen pinpas een geldbedrag van aangevers rekening is gepind bij de geldautomaat gelegen aan de straat te plaats.

Volgens de routebeschrijving van Google Maps is het 23 minuten lopen van de straat naar de straat.

Ervan uitgaande dat de beroving om 21:10 uur heeft plaatsgevonden, waarbij de rechtbank uitgaat van het vroegste tijdstip, blijft er, met in achtneming van het gedurende 23 minuten lopen, een periode van ongeveer 16 minuten over tussen de beroving en het pinnen. Indien er van het latere tijdstip van 21:25 uur wordt uitgegaan, blijft er slechts 1 minuut over.

De rechtbank constateert dat verdachte zeer kort na de beroving, waarbij de pinpas is weggenomen van aangever, in het bezit is van de gestolen bankpas van aangever. Gelet op het zeer korte tijdsverloop tussen de overval en het opnemen van geld met die bankpas, wordt het ervoor gehouden dat verdachte eveneens betrokken is geweest bij de gewelddadige beroving van naam, tenzij verdachte voor het voorhanden hebben van die gestolen bankpas zo vlak na de beroving een aannemelijke verklaring heeft.

De rechtbank stelt dienaangaande vast dat verdachte in eerste instantie bij zijn verhoor bij de politie op 20 april 2015 ontkent dat hij met de gestolen pas heeft gepind. In zijn verhoor van 21 april 2015 verklaart verdachte nog na confrontatie met de foto’s van de camerabeelden van de geldautomaat van de ABN AMRO bank aan de straat in plaats en de bij de huiszoeking bij verdachte aangetroffen jas, dat hij de hele avond thuis is geweest omdat hij de volgende dag weer naar school moest. Voor het overige beroept hij zich op zijn zwijgrecht. Eerst tegenover de rechter-commissaris op 23 april 2015 bekent verdachte dat hij heeft gepind en dat hij zijn gezicht bedekt had omdat hij het koud had. Hij verklaart dat hij die avond om 21.30 uur het huis uit is gegaan om een sigaret te roken, toen hij een goede vriend op de fiets aan zag komen, die tegen hem zei: ‘Ren mee, ren mee’. Nadat die vriend zijn kleding in de prullenbak deed, vroeg hij hem of hij wilde pinnen, hetgeen verdachte deed. Ter zitting verklaart verdachte dat hij de bewuste avond om 21.30 uur het huis was uit gegaan om een sigaret te roken en een rondje te lopen. Een goede vriend van hem, van wie hij de naam niet wil noemen, kwam naar hem toe en vroeg verdachte of hij wilde pinnen. Zij zijn vervolgens gezamenlijk, ondanks dat er in de buurt meerdere geldautomaten zijn, naar de geldautomaat aan de straat gelopen, dat ongeveer tien minuten in beslag nam en tijdens het lopen en ook nogmaals bij de pinautomaat kreeg hij van die vriend de pincode. Hij had zijn gezicht bedekt om zich aan de camera’s te onttrekken en wel het vermoeden had dat het niet deugde. Hij wil niet zeggen waar hij de vriend tegen kwam en voor wie het gepinde geld bestemd was.

De rechtbank stelt vast dat verdachte in eerste instantie in het geheel geen openheid van zaken heeft willen geven en zich na confrontatie met de camerabeelden en het aantreffen van zijn jas die op de camerabeelden stond, alsnog op zijn zwijgrecht heeft beroepen en vervolgens wisselend en ook uiterst vaag heeft verklaard over hoe hij in het bezit is gekomen van de gestolen pinpas vlak na de overval.

De lezing van verdachte dat een vriend vlak na de roof, die niet in de nabijheid van het huis van verdachte plaatsvond, hem ergens op straat uit het niets een zojuist gestolen pinpas overhandigde met het verzoek voor hem te gaan pinnen, acht de rechtbank ongeloofwaardig. Allereerst stelt de rechtbank vast dat verdachte geen naam heeft willen noemen van degene die hij heeft ontmoet en hem vroeg te pinnen, noch de plaats waar hij deze persoon tegenkwam en niet heeft willen zeggen voor wie het gepinde geld bestemd was. De lezing van verdachte is daardoor in het geheel niet te verifiëren. Daarnaast is de verklaring van verdachte ter zitting dat hij is gaan lopen met deze vriend naar een pinautomaat in strijd met de verklaring bij de rechter-commissaris dat de vriend zei, “ren mee, ren mee.” Voorts is niet aannemelijk dat de vriend, in het bezit van de pinpas, van de plek van de beroving in de straat eerst naar de omgeving van het huis van verdachte is gegaan, terwijl zij vervolgens samen naar de pinautomaat op de straat zijn gegaan en dit alles binnen het uiterst korte tijdsbestek tussen de beroving en het geld pinnen. Blijkens Google Maps is het van het huis van verdachte, dat hij naar eigen zeggen om 21.30 uur verliet, ongeveer zeventien minuten lopen naar de pinautomaat aan de straat.

Daarnaast neemt de rechtbank in aanmerking dat getuige naam heeft verklaard dat hij op 17 februari 2015 op een feestje in plaats was, waar ook verdachte aanwezig was. Hij hoorde toen dat verdachte samen met medeverdachte aan het praten en opscheppen was over wat er was gebeurd met naam. Hij hoorde hen praten over een pet en een riem waar zij vanaf moesten, waardoor het voor getuige duidelijk was dat zij daar wat mee te maken hadden. Ook ziet getuige naam medeverdachte naam een buitenlandse L&M-sigaret roken, waarvan hij weet dat naam die altijd heeft.

Verdachte heeft, na dit eerst ontkend te hebben, later alsnog bevestigd dat hij op het feestje in plaats waar getuige naam over spreekt, is geweest.

Uit de telecomgegevens van de telefoon van medeverdachte is gebleken dat hij op 15 januari 2015 om 21.23 uur naar een ander persoon belt, waarbij de telefoon aanstraalt via het basisstation aan de straat in plaats, hetgeen 1 kilometer verwijderd is van de plaats delict, en dat diens telefoon om 21.29 uur aanstraalt bij het basisstation aan de straat in plaats, hetgeen 950 meter verwijderd is van de straat waar met de ontvreemde pas is gepind.

Nu de rechtbank de verklaring die verdachte heeft gegeven over het voorhanden krijgen van de bankpas, niet geloofwaardig acht, is de rechtbank van oordeel dat, op grond van het zo snel na de beroving met een gestolen bankpas geld opnemen, in onderling verband bezien met de verdere bewijsmiddelen, wettig en overtuigend bewezen is dat verdachte zich naast het pinnen met een gestolen bankpas tevens schuldig heeft gemaakt aan de gewelddadige beroving van naam.

De rechtbank ziet voorts geen reden om te twijfelen aan de verklaring van aangever naam dat er drie personen bij de beroving betrokken waren, nu hij in eerste instantie tegenover verbalisant vlak na de beroving in zijn aangifte heeft aangegeven drie verschillende stemmen te hebben gehoord en twee personen te hebben gezien, waarvan hij een signalement heeft gegeven.

Medeplegen veronderstelt een nauwe en bewuste samenwerking tussen de deelnemers. Aangever is naar een afgelegen plek gelokt en zijn naam wordt door iemand geroepen en vervolgens wordt hij naar de grond gewerkt en door drie personen geslagen en geschopt. Aangever moet dan zijn spullen afgeven en zijn pet wordt afgepakt. Vervolgens wordt er door verdachte met de gestolen bankpas geld opgenomen nadat eerder door medeverdachte is gedreigd dat aangever zijn pincode moest geven en anders wordt neergestoken en het maatje nu gaat pinnen. De rechtbank is van oordeel dat hieruit blijkt dat sprake is van een dermate bewuste en nauwe samenwerking dat gesproken moet worden van medeplegen.

Lees hier de volledige uitspraak.

Faillissementsfraude: Rb veroordeelt verdachte tot een gevangenisstraf van 6 maanden waarvan 3 maanden voorwaardelijk

Rechtbank Overijssel 22 maart 2016, ECLI:NL:RBOVE:2016:955 Verdachte heeft zich schuldig gemaakt aan faillissementsfraude. Hij heeft zijn inlichtingenplicht geschonden en (aanzienlijke) baten uit het zicht van de curator proberen te houden. De rechtbank rekent het verdachte aan dat hij alleen aan zijn eigen financiële positie heeft gedacht, de schuld in de schoenen van anderen schuift, en geen enkel inzicht heeft getoond in het laakbare van zijn handelen.

Verdenking

De verdenking komt erop neer dat verdachte:

• Feit 1: nadat hij failliet is verklaard, geen of onjuiste informatie heeft gegeven aan de curator;
• Feit 2: zich schuldig heeft gemaakt aan faillissementsfraude.

Vordering van de officier van justitie

De officier van justitie heeft gevorderd dat verdachte ter zake van het onder 1 en 2 ten laste gelegde zal worden veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van 6 maanden met aftrek van de tijd die verdachte in voorarrest heeft doorgebracht.

Voorvragen

Met de raadsman van verdachte is de rechtbank van oordeel dat hetgeen in de tenlastelegging onder het zevende aandachtstreepje is weergegeven onbegrijpelijk is. De rechtbank zal de dagvaarding op dat punt partieel nietig verklaren. De rechtbank heeft vastgesteld dat de dagvaarding voor het overige wél geldig is, dat zij bevoegd is tot kennisneming van deze zaak, dat de officier van justitie ontvankelijk is in de vervolging en dat er geen redenen zijn voor schorsing van de vervolging.

Standpunten officier van justitie en verdediging

De officier van justitie heeft gevorderd hetgeen verdachte onder 1 en 2 ten laste is gelegd wettig en overtuigend bewezen te verklaren.

De verdediging heeft zich ten aanzien van het onder 1 en 2 ten laste gelegde op het standpunt gesteld dat vrijspraak dient te volgen, nu niet wettig en overtuigend bewezen kan worden verklaard dat er sprake is geweest van baten die verdachte buiten de boedel heeft gehouden en/of werkzaamheden/inkomsten waarvan hij de curator op de hoogte diende te stellen.

Bewijsoverwegingen van de rechtbank

De rechtbank stelt op grond van de stukken van het dossier vast dat verdachte bij vonnis van de rechtbank Zwolle-Lelystad d.d. 18 december 2012, welk vonnis bij arrest van het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden d.d. 7 februari 2013 is bekrachtigd, in staat van faillissement is komen te verkeren. In dat vonnis is mr. L.M. de Jong, advocaat te Kampen, als curator aangesteld. Op 29 augustus 2014 heeft de curator aangifte tegen verdachte gedaan ter zake van – kort gezegd – faillissementsfraude.

De rechtbank overweegt allereerst dat de Faillissementswet (Fw) in beginsel het stelsel kent dat de gehele gemeenschap van goederen als één faillissement wordt behandeld. Uit de wetsgeschiedenis volgt dat artikel 61 Fw beoogt zowel de echtgenoot van de gefailleerde te beschermen als ook bescherming te bieden aan de gezamenlijke schuldeisers. Volgens vaste jurisprudentie wordt deze bepaling toegepast ongeacht het tussen de betrokkenen geldende huwelijksvermogensregime.

Dit beginsel lijdt ingevolge het bepaalde in artikel 61 van de Fw slechts uitzondering als de echtgenoot of partner kan bewijzen dat bepaalde goederen niet tot de gemeenschap behoren.

Het vorenstaande betekent dat de curator mag aannemen dat de goederen waarvan wordt beweerd dat ze toebehoren aan de echtgenoot van de gefailleerde, tot de failliete boedel behoren, tenzij de echtgenoot het bewijs levert dat die goederen aan hem toebehoren.

Uit de stukken blijkt dat verdachte en zijn echtgenote (medeverdachte) op huwelijkse voorwaarden zijn getrouwd. Hoe die voorwaarden luiden is niet gespecificeerd, noch is aangetoond welke goederen uitsluitend aan verdachte dan wel zijn echtgenote toebehoren.

Uit artikel 105 van de Fw volgt dat de gefailleerde dient mee te werken aan een goed verloop van de afwikkeling van het faillissement. In het kader van zijn taakuitoefening moet de curator kunnen beschikken over alle informatie betreffende het faillissementsvermogen. Volgens jurisprudentie van de Hoge Raad (HR 15 februari 2002, ECLI:NL:HR: 2002:AD9144) mag van de gefailleerde worden verwacht dat hij, in verband met de aard van de aan hem gestelde vragen, ook inlichtingen verschaft waarom niet uitdrukkelijk is gevraagd.

Uit een brief van 24 december 2012 – met daaraan gehecht een verslag van een gesprek van 19 december 2012 - leidt de rechtbank af dat de curator met verdachte heeft besproken welke informatie hij van belang acht voor de afwikkeling van het faillissement. Hieruit blijkt dat de benodigde informatie meer omvat dan opgave van inkomsten en dat het ook gaat om opgave van vermogensbestanddelen. Mocht het verdachte tijdens het gesprek van 19 december 2012 (nog) niet (voldoende) duidelijk zijn geworden dat hij de curator op de hoogte diende te stellen van zijn vermogensbestanddelen en/of inkomsten welke de boedel zouden kunnen betreffen, dan had verdachte dat naar aanleiding van de zich in het dossier bevindende correspondentie tussen de curator en verdachte gaandeweg moeten weten.

De uitleg van verdachte dat hij ervan uit mocht gaan dat hij slechts inkomsten hoefde op te geven, strookt niet met de inhoud van het hiervoor bedoelde verslag en daaropvolgende correspondentie.

De rechtbank zal de verweten gedragingen op de tenlastelegging hieronder afzonderlijk bespreken.

Feit 1

Motor Iveco Cursor 8

In het dossier bevindt zich een telefoonnotitie van de curator van 16 januari 2013 waaruit blijkt dat de curator op die dag naar aanleiding van een ontvangen brief van 15 januari 2013 van Bedrijf 1 te Zwolle telefonisch heeft gesproken met de aldaar werkzame

Mevrouw naam 2. Laatstgenoemde deelde de curator in dat telefoongesprek mee dat verdachte op 24 december 2012 een motor bij Bedrijf 1 heeft gekocht en dat hij deze in eerste instantie contant zou betalen, maar dat hij aan de balie zei dat hij wel in het systeem stond. Volgens de telefoniste is verdachte diezelfde dag nog een factuur voor een bedrag van € 3.327,50, incl. btw, verzonden. Omdat betaling uitbleef is verdachte uiteindelijk bij verstekvonnis d.d. 3 september 2013 door de kantonrechter te Zwolle tot betaling van dat bedrag veroordeeld. In zijn verhoor bij de politie van 31 augustus 2015 heeft verdachte verklaard dat hij hier niets mee te maken heeft en dat er meer achternaam verdachte in Genemuiden zijn die Bedrijfsactiviteiten ontplooien. Ter terechtzitting heeft verdachte echter verklaard dat hij uitsluitend heeft bemiddeld bij de verkoop van de bewuste motor, maar dat hij deze niet op eigen titel heeft gekocht.

Op grond van de telefoonnotitie van de curator, de factuur die op naam van verdachte is gesteld en de wisselende verklaringen die verdachte op dit punt heeft afgelegd, is de rechtbank van oordeel dat wettig en overtuigend bewezen kan worden verklaard dat verdachte op 24 december 2012, en dus nadat hij failliet was verklaard, de desbetreffende motor heeft gekocht.

Bedrijf 2

In het dossier bevindt zich een factuur van Bedrijf 2 d.d. 1 maart 2013 tot betaling van een bedrag van € 496,71 op grond van verrichte diensten en geleverde materialen ten behoeve van een Mercedes. Die factuur is blijkens de toelichting die de curator per brief van 1 september 2014 op de aangifte heeft gegeven door de postblokkade ter kennis van de curator gekomen. In zijn verhoor bij de politie heeft verdachte verklaard dat dit een reparatie van de auto van zijn echtgenote betrof. De echtgenote van verdachte heeft echter in haar verhoor bij de politie verklaard dat deze rekening haar niet bekend voorkomt en dat zij in een Renault Twingo rijdt. Deze Renault Twingo brengt zij – zo heeft zij bij de politie verklaard – voor reparaties naar een garageBedrijf in Genemuiden. De rechtbank gaat er daarom vanuit dat verdachte opdracht heeft gegeven tot het verrichten van de diensten en de levering van de materialen, zoals genoemd in de bovenvermelde factuur.

Bedrijf 3

In het dossier bevindt zich een factuur van 26 januari 2013 tot betaling van een bedrag van € 66,10, incl. btw, op grond van door Bedrijf 3 B.V. aan Bedrijf verdachte geleverde materialen. Verdachte heeft verklaard dat die factuur door zijn vrouw is betaald, maar heeft die stelling verder niet onderbouwd.

Rupskraan Bedrijf 4

In het dossier bevindt zich een factuur d.d. 2 oktober 2013 waarop de naam van verdachte is gesteld. In die factuur is weergegeven dat verdachte een rupskraan heeft verkocht aan het Bedrijf Bedrijf 4 te Hollandscheveld voor een bedrag van € 4.840, incl. btw. In zijn verhoor van 31 augustus 2015 heeft verdachte verklaard dat hij die kraan samen met iemand anders in Duitsland heeft gekocht en dat hij deze kraan aan Bedrijf 4 heeft doorverkocht. Het geld hebben zij vervolgens gedeeld. In het dossier bevindt zich ten aanzien van deze kraan nog een brief van Bedrijf 4 van 21 oktober 2013 en een brief van Achmea Rechtsbijstand van 14 november 2013 waarin verdachte aansprakelijk wordt gesteld voor het niet leveren van de kraan. Ter terechtzitting heeft verdachte verklaard dat hij uitsluitend heeft bemiddeld bij de verkoop van deze rupskraan. De rechtbank ziet echter geen aanleiding om te twijfelen aan dit proces-verbaal van 31 augustus 2015 en houdt verdachte aan de daarin weergegeven verklaring. Gelet op die verklaring en de hiervoor genoemde stukken acht de rechtbank de verklaring van verdachte, te weten dat hij slechts kosteloos heeft bemiddeld, niet aannemelijk. De rechtbank gaat er van uit dat verdachte deze kraan op eigen titel met winst heeft verkocht.

Iveco 260s naam 1

In het dossier bevindt zich een factuur d.d. 2 december 2014 waaruit blijkt van een aan naam 1, wonende te plaats 1, verkochte Iveco 260s truck voor een bedrag van € 18.750. Die factuur is eveneens op naam van verdachte als verkopende partij gesteld. Op die factuur is als aantekening geplaatst dat de koper (naam 1) van de verkoper een bedrag ad € 3.750 aan btw retour zal ontvangen bij inlevering van een document uit Libië. Op grond van de postblokkade is deze ‘terugvordering’ d.d. 14 januari 2014 van de koper bij de curator binnengekomen. De koper heeft verdachte blijkens de aanhef van deze brief aangemerkt als verkopende partij. De rechtbank acht de verklaring van verdachte dat deze transactie op naam van zijn echtgenote is gesloten, gelet op de hiervoor genoemde stukken, niet aannemelijk. Bovendien is op de factuur, waarvan verdachte ter terechtzitting heeft verklaard dat hij die heeft opgemaakt, aangetekend dat het verschuldigde bedrag is voldaan. De rechtbank stelt verder nog vast dat de echtgenote van verdachte heeft verklaard dat de vrachtwagen is gefinancierd met het geld van de rekening uit Duitsland en met winst is verkocht.

Contante bedragen van € 6.150 en € 10.850

In de stukken van het dossier zit een proces-verbaal van bevindingen waaruit blijkt dat tijdens de doorzoeking van de woning van verdachte op 4 februari 2014 een contant geldbedrag van € 10.850 is aangetroffen. Verdachte heeft daarover verklaard dat het geld van zijn echtgenote was. De echtgenote van verdachte heeft in haar verhoor verklaard dat het haar handelsgeld is dat bestemd was voor de inkoop van materialen uit België. Wat betreft het tijdens een politiecontrole op 3 januari 2013 onder verdachte in beslag genomen contante geldbedrag van € 6.151 heeft verdachte verklaard dat dit geld ook van zijn echtgenote was en dat hij dat even daarvoor had opgenomen bij de bank. Uit de toelichting op het proces-verbaal van aangifte heeft de curator verklaard dat uit de door verdachte aan hem toegestuurde bankafschriften blijkt dat dat bedrag op 20 en 21 december 2012 is opgenomen.

Gevolmachtigde en werkzaamheden koeriersdienst

Uit een uittreksel uit het handelsregister van 15 mei 2013 blijkt dat koeriersdienst op 8 maart 2013 als eenmanszaak op de naam van naam 3 is ingeschreven. Verder blijkt uit dat uittreksel dat verdachte zich ten aanzien van deze onderneming heeft ingeschreven als gevolmachtigde. Uit dat uittreksel blijkt voorts dat het geen beperkte volmacht betreft en dat verdachte dus volledig vertegenwoordigingsbevoegd is.

Ter terechtzitting en in zijn verhoren bij de politie heeft verdachte verklaard dat hij voor naam 3 de administratie van zijn onderneming op zich heeft genomen, dat hij voor hem de nieuwe opdrachten regelde en dat hij zich bezig hield met het incasseren van vorderingen, maar dat hij door zijn werkzaamheden geen inkomsten heeft vergaard.

De rechtbank acht niet aannemelijk, gelet op de zich in het dossier bevindende correspondentie (waaronder begrepen facturen waarop het rekeningnummer van de echtgenote van verdachte stond vermeld) tussen verdachte, Bedrijf 5 BV en Bedrijf 6, dat verdachte de werkzaamheden voor koeriersdienst om niet heeft verricht.

De inkomsten uit koeriersdienst zijn volgens de verklaring van verdachte ten behoeve van naam 3 op de rekening van de echtgenote van verdachte gestort of contant aan hem doorbetaald. Nu die gang van zaken de rechtbank hoogst ongebruikelijk voorkomt en de stelling van verdachte op dat punt – ook in verband met de door verdachte gestelde contante (door)betalingen – niet te verifiëren is, zal de rechtbank daar aan voorbij gaan. De rechtbank gaat er vanuit dat verdachte als gevolmachtigde van koeriersdienst met de door hem verrichte werkzaamheden wel degelijk inkomsten heeft vergaard.

Beleggersrekening en een aandelendepot

Uit een proces-verbaal van bevindingen van 5 februari 2014 blijkt dat tijdens de doorzoeking van de woning van verdachte op 4 februari 2014, naast het contante geldbedrag ad

€ 10.850, een tweetal bancaire bescheiden is aangetroffen dat betrekking heeft op de Duitse financiële instelling bank 1. Uit die bancaire bescheiden blijkt van het bestaan van een tweetal Duitse bankrekeningen onder de hierboven vermelde nummers. Uit de zich in het dossier bevindende kennisgevingen van inbeslagname volgt dat op 7 februari 2014 het rekeningnummer bankrekening 1 een waarde van € 25.000, en het rekeningnummer aandelendepot een waarde van € 67.125,40 vertegenwoordigde. Verder volgt uit die kennisgevingen van inbeslagname dat die bankrekeningen op naam van de echtgenote van verdachte zijn gesteld. In het dossier bevindt zich verder een tweetal tapverslagen van door verdachte gevoerde gesprekken met een persoon die optreedt namens de hiervoor genoemde financiële instelling. De telefoongesprekken gaan over aandelentransacties en vragen ten aanzien van de mogelijkheid tot het overboeken van een bedrag van € 14.000 naar een rekening in België. De rechtbank heeft verder kennis genomen van de getuigenverklaring van de vermogensadviseur vermogensadviseur van de bank 1. Uit de getuigenverklaring van deze vermogensadviseur blijkt dat hij sinds eind 2010 verantwoordelijk is voor het takenpakket betreffende de rekeningen van verdachte en zijn echtgenote. Volgens de vermogensadviseur werden de gesprekken over te maken keuzes ten aanzien van de bankrekeningen en aandelentransacties met verdachte gevoerd en was verdachte volledig gevolmachtigde van deze rekeningen. Het was verdachte die telefonisch concrete instructies gaf met betrekking tot de koop en verkoop van aandelen. Verder heeft de vermogensadviseur verklaard dat hij de echtgenote van verdachte alleen heeft gezien bij de overdracht van het depot van verdachte op haar depot.

Ten aanzien van de saldi op de bankrekeningen in Duitsland is de rechtbank van oordeel dat niet is komen vast te staan dat als gevolg van de huwelijkse voorwaarden vermogensbestanddelen zijn afgescheiden, en dus van de boedel moeten worden uitgesloten. Bovendien blijkt uit de stukken van het dossier, waaronder de tapverslagen en de getuigenverklaring van de vermogensadviseur vermogensadviseur, dat verdachte wat betreft de Duitse bankrekeningnummers, die op naam van zijn echtgenote stonden, volledig gevolmachtigd was om daarover te beschikken en dat hij de gesprekken voerde en daarbij aan de vermogensadviseur aanwijzingen gaf met betrekking tot de te varen koersen betreffende aandelentransacties en overboekingen. Uit het voorgaande vloeit derhalve voort dat verdachte deze gelden kon aanwenden, hetgeen gelet op de verklaringen van verdachte en zijn echtgenote (medeverdachte) in ieder geval wat betreft de verkoop van de Iveco 260s vast is komen te staan, om handel te drijven.

Uit het dossier leidt de rechtbank af dat verdachte weliswaar schriftelijk heeft gereageerd op vragen van de curator, maar dat de informatie die hij heeft verstrekt zeer summier dan wel onvolledig was. Ten aanzien van de Iveco 260 s heeft hij de curator in het geheel niet geïnformeerd. Ook heeft hij niet gemeld dat hij over grote contante geldbedragen beschikte. Het bestaan van de tegoeden in Duitsland heeft hij tegenover de curator uitdrukkelijk ontkend. Hij heeft immers verklaard dat er geen sprake is van spaargeld. De rechtbank is, gelet op hetgeen hierboven is overwogen, van oordeel dat wettig en overtuigend bewezen kan worden verklaard dat verdachte in de periode van 18 december 2012 tot en met 26 oktober 2015 ten aanzien van de hierboven opgesomde posten opzettelijk heeft geweigerd de vereiste inlichtingen te geven en/of opzettelijk verkeerde inlichtingen heeft gegeven.

Aanvullend pensioen en zitmaaier

De rechtbank is tot slot van oordeel dat op basis van de stukken van het dossier niet wettig en overtuigend bewezen kan worden verklaard dat verdachte aanvullend pensioen heeft genoten dat hij op diende te geven en dat hij in het bezit is geweest van een zitmaaier. De rechtbank zal verdachte vrijspreken ten aanzien van deze onderdelen van de tenlastelegging.

Feit 2

Uit de bewezenverklaring met betrekking tot hetgeen onder 1 ten laste is gelegd volgt naar het oordeel van de rechtbank dat verdachte door de verkoop van de rupskraan, de werkzaamheden voor koeriersdienst en de verkoop van de Iveco type 260s baten heeft verkregen die hij niet heeft verantwoord aan de curator. Ook de contant aangetroffen geldbedragen van € 6.150 en € 10.850, en de saldi op de/het beleggersrekening/aandelendepot in Duitsland heeft hij buiten het zicht van de curator willen houden met als gevolg dat de aanmerkelijk kans is ontstaan dat de schuldeisers werden benadeeld in hun verhaalsmogelijkheden. Door het handelen van verdachte zijn de hiervoor genoemde baten onttrokken aan het zicht van de curator en buiten de failliete boedel gebleven, waaruit de schuldeisers voldaan hadden kunnen worden. De rechtbank is van oordeel dat wettig en overtuigend bewezen kan worden verklaard dat verdachte door zijn handelen de aanmerkelijke kans op verkorting van de rechten van de schuldeisers in het leven heeft geroepen en dat verdachte deze kans ook bewust heeft aanvaard.

Bewezenverklaring

• Feit 1: als degene die in staat van faillissement is verklaard, wettelijk opgeroepen tot het geven van inlichtingen zonder geldige reden weigeren de vereiste inlichtingen te geven en opzettelijk verkeerde inlichtingen geven.
• Feit 2: bedrieglijke bankbreuk.

Strafoplegging

De rechtbank veroordeelt verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 6 (maanden, waarvan 3 maanden voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaren;

Vordering benadeelde partij

Mr. L.M. de Jong q.q. curator van verdachte heeft zich voorafgaand aan het onderzoek op de zitting als benadeelde partij gevoegd in dit strafproces. De benadeelde partij vordert namens de gezamenlijke schuldeisers veroordeling van de verdachte tot betaling van in totaal € 135.938,84 te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf het moment waarop het strafbare feit is gepleegd.

De curator maakt aanspraak op alle op de tenlastelegging vermelde inkomsten en vermogensbestanddelen. Ter terechtzitting is echter vast komen te staan dat een gedeelte daarvan reeds in het bezit van de curator is. Daarnaast stelt de rechtbank vast dat de exacte hoogte van alle in de tenlastelegging genoemde bedragen niet vast is komen te staan, zodat het voor de rechtbank niet precies is vast te stellen tot welk bedrag de curator namens de gezamenlijke schuldeisers is benadeeld.

Het in de gelegenheid stellen van de benadeelde partij om zijn stellingen alsnog nader te onderbouwen leidt tot een onevenredige belasting van het strafproces, zodat de rechtbank de benadeelde partij ten aanzien van deze schadeposten niet-ontvankelijk zal verklaren. De benadeelde partij kan zijn vordering in zoverre slechts aanbrengen bij de burgerlijke rechter.

Lees hier de volledige uitspraak.

Voorwaardelijke gevangenisstraf en taakstraf voor verduistering gelden van kerkparochies

De rechtbank Limburg heeft op 5 april een 53-jarige man veroordeeld voor verduistering. De man heeft gedurende een periode van ruim drie jaar als penningmeester van twee Maastrichtse kerkparochies bijna 110.000 euro verduisterd. De man is veroordeeld tot een voorwaardelijke gevangenisstraf van zes maanden en een taakstraf van 200 uur. Hierbij heeft de rechtbankrekening gehouden met de ouderdom van de feiten, met het feit dat de man in zijn persoonlijke leven zwaar is getroffen door het plegen van het strafbare feit en met het gegeven dat de man niet eerder voor soortgelijke feiten met justitiein aanraking is gekomen.

Medeverdachte veroordeeld voor schuldheling

Van het verduisterde bedrag is gedurende een periode van ongeveer anderhalf jaar ruim 30.000 euro verstrekt aan de medeverdachte, een 56-jarige man. Deze man is vandaag door de rechtbank veroordeeld voor schuldheling. De rechtbank is van oordeel dat hij aanmerkelijk onvoorzichtig heeft gehandeld door eenvoudigweg aan te nemen dat de penningmeester bevoegd was hem namens het kerkbestuur gelden te lenen. De man is veroordeeld tot een voorwaardelijke gevangenisstraf van drie maanden en een taakstrafvan 150 uren. Bij deze straf heeft de rechtbank rekening gehouden met de ouderdom van de feiten, de medische gesteldheid van de man en met het gegeven dat de man niet eerder voor soortgelijke feiten met justitie in aanraking is gekomen.

• Rechtbank Limburg 5 april 2016, ECLI:NL:RBLIM:2016:2859
• Rechtbank Limburg 5 april 2016, ECLI:NL:RBLIM:2016:2860

Vrijspraak faillissementsfraude

Rechtbank Overijssel 22 maart 2016, ECLI:NL:RBOVE:2016:959 De verdenking komt er op neer dat verdachte:

• primair: samen met een ander zich schuldig heeft gemaakt aan faillissementsfraude
• subsidiair: medeplichtig is aan faillissementsfraude.

De officier van justitie stelt zich op het standpunt dat het primair tenlastegelegde wettig en overtuigend bewezen kan worden. De officier van justitie heeft gevorderd dat verdachte ter zake van het primair ten laste gelegde zal worden veroordeeld tot een geheel voorwaardelijke gevangenisstraf voor de duur van één maand met een proeftijd van twee jaren en daarnaast een werkstraf voor de duur van 200 uren.

De raadsvrouw van verdachte heeft zich op het standpunt gesteld dat er onvoldoende wettig en overtuigend bewijs voorhanden is om te komen tot een veroordeling van verdachte, zodat vrijspraak dient te volgen.

Met de raadsvrouw is de rechtbank van oordeel dat uit de processen-verbaal van de verhoren van verdachte niet is gebleken dat zij in de gelegenheid is gesteld om voorafgaand aan haar eerste, tweede, derde en vierde verhoor een advocaat te raadplegen. Uit de mededeling van de verdachte, dat haar advocaat niet beschikbaar is omdat deze op dat moment haar echtgenoot bijstaat, blijkt niet dat zij ondubbelzinnig afstand heeft gedaan van haar consultatierecht. De rechtbank is van oordeel dat dit een vormverzuim in de zin van artikel 359a van het Wetboek van Strafvordering oplevert. De rechtbank zal de verklaring die verdachte in deze verhoren heeft afgelegd uitsluiten van het bewijs.

Op basis van de stukken in het dossier stelt de rechtbank vast dat verdachte al jaren geleden haar echtgenoot (medeverdachte) de bevoegdheid heeft gegeven om volledig over haar rekeningen te beschikken en deze te beheren door hem een volledige volmacht te verlenen. Deze omstandigheid levert echter op zich zelf genomen onvoldoende wettig en overtuigend bewijs op dat verdachte het oogmerk op benadeling van de faillissementsboedel heeft gehad. Nu de rechtbank aan de hand van de stukken van het dossier verder niets kan vaststellen op basis waarvan een nauwe en bewuste samenwerking, gericht op het plegen van het tenlastegelegde feit, kan worden aangenomen, laat staan dat verdachte deze feiten heeft gefaciliteerd, zal de rechtbank verdachte vrijspreken van hetgeen haar is tenlastegelegd.

Lees hier de volledige uitspraak.

Rechtbank veroordeelt verdachte tot een deels voorwaardelijke werkstraf voor het niet bezorgen van poststukken

Rechtbank Noord-Nederland 29 maart 2016, ECLI:NL:RBNNE:2016:1338 Verdachte heeft gedurende een lange periode als postbezorgster nagelaten alle haar aangeboden poststukken te bezorgen. Verdachte heeft de niet bezorgde post opgeslagen in haar woning. Het betreft een zeer grote hoeveelheid niet bezorgde post namelijk ongeveer 16.000 poststukken over een lange pleegperiode.

Het oordeel van de rechtbank

Verdachte heeft zowel bij de politie als op de terechtzitting erkend dat zij poststukken niet heeft bezorgd omdat zij vergat de foutief gesorteerde post opnieuw ter sortering aan te bieden. Deze post heeft verdachte opgeslagen in haar woning. Verdachte is zich bewust geweest van haar foutief handelen. Door zo te handelen heeft verdachte poststukken opzettelijk zich toegeëigend.

Beroep op psychische overmacht

De raadsman heeft betoogd dat verdachte een beroep toekomt op psychische overmacht dan wel dat zij uit verontschuldigbare onmacht heeft gehandeld.

Verdachte is een kwetsbare vrouw met een belast verleden. De oma van verdachte vervulde een moederrol en toen zij in 2012 overleed raakte verdachte in de war.

De signalen die verdachte gaf aan haar werkgever werden niet opgepakt waardoor zij lichamelijk en geestelijk afgleed. Zij raakte psychisch geblokkeerd en was niet in staat te functioneren. Verdachte werd daarom uit (psychische) overmacht gedrongen te handelen zoals zij heeft gehandeld. Verdachte moet daarom ontslagen worden van alle rechtsvervolging.

Oordeel van de rechtbank

Een beroep op overmacht kan slagen indien er sprake is van kracht, drang of dwang waaraan men geen weerstand kan bieden. Bij psychische overmacht kan van de dader niet gevergd worden dat hij weerstand biedt tegen de van buiten komende dwang. Er moet dan sprake zijn van een dusdanige druk dat in gemoede kan worden gezegd dat de wilsvrijheid van de dader is aangetast of dat van de dader redelijkerwijs niet te vergen valt dat hij weerstand biedt aan de druk van de omstandigheden.

In onderhavige zaak heeft verdachte verklaard dat zij door lichamelijke klachten haar werkzaamheden niet goed kon uitvoeren. Daar kwam bij dat haar oma kwam te overlijden waardoor zij ook geestelijk in de problemen kwam. Verdachte heeft verklaard dat dit alles er toe leidde dat zij vergat om de niet goed gesorteerde post opnieuw ter sortering aan te bieden. Verdachte hield daardoor post over en heeft die post opgeslagen in haar woning.

Verdachte heeft daarnaast verklaard dat zij de correct gesorteerde post wel heeft bezorgd.

Naar het oordeel van de rechtbank kan uit het handelen van verdachte noch uit andere stukken –zoals psychische of psychiatrische deskundigenrapportage- worden afgeleid dat verdachte door de situatie waarin zij verkeerde werd gedwongen te handelen zoals zij heeft gehandeld.

Het verweer wordt dan ook verworpen.

De rechtbank acht verdachte strafbaar nu van overige strafuitsluitingsgronden niet is gebleken.

Strafoplegging

De rechtbank veroordeelt verdachte tot een taakstraf van 240 uren waarvan 120 uur voorwaardelijk met een proeftijd van 3 jaar.

Lees hier de volledige uitspraak.

Werkstraffen voor lekken over benoemingsprocedure burgemeester

De Rechtbank Gelderland heeft op 1 april jl. een 44-jarige vrouw uit Maarssen veroordeeld voor het lekken van geheime informatie over de burgemeestersbenoeming in de Stichtse Vecht. De vrouw kreeg een werkstraf van 100 uur. Een 57-jarige man – eveneens afkomstig uit Maarssen – kreeg een werkstraf van 60 uur voor medeplichtigheid aan het lekken.

Doorgeven vertrouwelijke informatie

De vrouw had op meerdere momenten tijdens de procedure voor een nieuwe burgemeester in de gemeente Stichtse Vecht vertrouwelijke informatie doorgegeven aan de contactpersoon van haar politieke partij. Deze contactpersoon was de 57-jarige man uit Maarsen. De man had op zijn beurt een deel van de informatie verstrekt aan 1 van de kandidaten. De vrouw was lid van de vertrouwenscommissie voor de benoeming van een nieuwe burgemeester in de gemeente Stichtse Vecht en was daarom verplicht zich te houden aan een geheimhoudingsplicht. Toch had zij geheime informatie over onder andere de namen en informatie over de kandidaten aan de 57-jarige man verstrekt. Ook speelde de vrouw informatie door over de vragen die aan de kandidaten zouden worden gesteld, informatie over de uitkomst van de beraadslagingen van de vertrouwenscommissie, informatie over de wijze waarop de kandidaten de gesprekken hebben gevoerd, een afschrift van sollicitatiebrieven van de kandidaten en de casus die aan de kandidaten zou worden voorgelegd.

Verduidelijking

Volgens de rechtbank vielen deze onderwerpen onder de geheimhoudingsplicht van de vrouw. De man had deze vertrouwelijke informatie aangehoord en de vrouw - als lid van de vertrouwenscommissie - niet behoed voor een verdere schending van haar geheimhoudingsplicht. De man had zelfs aan haar vragen gesteld ter verduidelijking van de informatie die zij gaf.

Wet naar eigen hand gezet

De rechtbank rekende het de vrouw zwaar aan dat zij de wet naar haar eigen hand heeft gezet door de vertrouwelijke informatie te delen met de contactpersoon van haar politieke partij. Het schenden van de geheimhoudingsplicht is strafbaar volgens de wet en heeft als doel om het algemeen belang te beschermen en de zorgvuldigheid en eerlijkheid van een procedure te waarborgen. Wat in een politieke cultuur gebruikelijk is, doet hier dan ook niet aan af. De rechtbank oordeelde ook dat het feit dat de vrouw veel - negatieve - publiciteit heeft gekregen leidt niet tot een lagere straf. Zij had per slot van rekening als fractievoorzitter een publieke functie en had in die hoedanigheid ook een voorbeeldfunctie voor de burger. Zij had kunnen en moeten weten dat - als haar handelwijze bekend zou worden - dit voor veel opschudding en publiciteit zou zorgen. Uit de afgeluisterde telefoongesprekken blijkt ook duidelijk dat zij en de 57-jarige man zich heel goed bewust waren dat zij onbehoorlijk en strafbaar handelden. Samen hadden zij er toch voor gekozen vertrouwelijke informatie te delen en deze deels ook bij een van de kandidaten terecht te laten komen in een poging een partijgenoot burgemeester te laten worden.

Geen wettelijke geheimhoudingsplicht

Omdat de man zelf geen wettelijke geheimhoudingsplicht had kwam de rechtbank tot een lagere straf dan door de officier van justitie was geëist. De rechtbank rekende het de man zwaar aan dat hij de wet naar zijn eigen hand heeft gebracht door de vrouw door te laten gaan met het schenden van haar geheimhoudingsplicht. De man voerde net als de vrouw aan dat hij veel negatieve publiciteit heeft gekregen, maar volgens derechtbank had man beter moeten weten. De man had namelijk als ex-wethouder een publieke functie en had in die hoedanigheid ook een voorbeeldfunctie.

Lees hier de volledige uitspraken:

• Rechtbank Gelderland 1 april 2016, ECLI:NL:RBGEL:2016:1835
• Rechtbank Gelderland 1 april 2016,  ECLI:NL:RBGEL:2016:1837