Veroordeling wegens het medeplegen van een beroep of gewoonte maken van flessentrekkerij

Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 9 september 2014, ECLI:NL:GHARL:2014:7098

Verdachte heeft zich, samen met zijn mededaders, schuldig heeft gemaakt aan het medeplegen van flessentrekkerij door via advertenties op het internet auto’s te kopen, met de bedoeling deze niet of niet volledig te betalen. Er was sprake van een vooropgezet plan, waarbij verdachte en zijn mededaders puur voor hun eigen financiële gewin hebben gehandeld.

Het hof veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 21 maanden.

Lees hier de volledige uitspraak.

Verhoor van verdachte wordt uitgesloten wegens schending Aanwijzing rechtsbijstand politieverhoor. De in dat verhoor gegeven toestemming voor doorzoeking van de woning wordt wel gebruikt voor het bewijs.

Gerechtshof Amsterdam 17 juli 2014, ECLI:NL:GHAMS:2014:2972

De raadsvrouw heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep op het standpunt gesteld dat de verdachte dient te worden vrijgesproken. Zij heeft hiertoe aangevoerd dat het verhoor van de verdachte bij de politie op 24 juni 2011 niet voor het bewijs gebezigd mag worden, nu het consultatierecht van de verdachte is geschonden. De komst van een raadsman of -vrouw is niet afgewacht en de politie is na twee uren aangevangen met het verhoor van de verdachte, terwijl de verdachte te kennen had gegeven een advocaat te willen raadplegen, aldus de raadsvrouw. Het voorgaande levert een onherstelbaar vormverzuim in de zin van artikel 359a Sv op waardoor de verdachte in haar belangen is geschaad.

De raadsvrouw heeft zich voorts op het standpunt gesteld dat de toestemming van de verdachte voor het doorzoeken van haar huis in voornoemd verhoor van 24 juni 2011, alsmede de verklaring omtrent de aldaar aangetroffen kledingstukken of bewijsstukken in het verhoor van 25 juni 2011, van het bewijs dienen te worden uitgesloten als ‘fruit of the poisonous tree’. Subsidiair heeft de raadsvrouw betoogd dat er onvoldoende wettig en overtuigend bewijs aanwezig is, omdat onder meer de verklaringen van de verdachte als onbetrouwbaar zijn aan te merken.

Oordeel hof

Consultatiebijstand en verklaring verdachte d.d. 24 juni 2011

Aan het consultatierecht, zoals dit volgt uit artikel 6 EVRM en de daaruit voortvloeiende Europese jurisprudentie, alsmede uit de uitwerking hiervan in de jurisprudentie van de Hoge Raad, is door het openbaar ministerie met ingang van april 2010 invulling gegeven in de Aanwijzing rechtsbijstand politieverhoor van het College van procureurs-generaal. Blijkens het proces-verbaal van aanhouding heeft de politie de zaak van de verdachte – naar het oordeel van het hof terecht – aangemerkt als een in de Aanwijzing gecategoriseerde B-zaak.

De Aanwijzing bevat voor zover relevant de volgende voorschriften in dergelijke B-zaken:

“De komst van de raadsman

Bij A- en B-zaken zorgen, onder verantwoordelijkheid van de Raad voor Rechtsbijstand, de piketcentrales ervoor dat raadslieden worden opgeroepen om consultatiebijstand te verlenen. Indien de komst van een raadsman voor het verlenen van consultatiebijstand gewenst is, meldt de politie dit dan ook zo spoedig mogelijk na de aanhouding van de verdachte aan de piketcentrale. De politie legt het tijdstip van de melding aan de piketcentrale vast in een proces-verbaal. De raadsman dient vervolgens binnen twee uur nadat de melding aan de piketcentrale heeft plaatsgevonden, op het politiebureau aanwezig te zijn om de verdachte consultatiebijstand te verlenen. (…)

Als de verdachte in A- en B-zaken consultatiebijstand wil ontvangen van een gekozen en door hemzelf betaalde raadsman, meldt de politie dat aan die raadsman. De politie kan dat slechts doen als de verdachte over voldoende gegevens beschikt om die raadsman te kunnen bereiken. Als de gekozen raadsman niet direct bereikt kan worden of deze aangeeft niet binnen twee uur op het politiebureau te kunnen zijn, doet de politie vervolgens direct een melding aan de piketcentrale. Vanaf die melding geldt de termijn van twee uur voor de komst van de raadsman. (…)

Gedurende de periode van twee uur na de melding wordt de komst van de raadsman op het politiebureau afgewacht en zal, behoudens in noodgevallen (…), niet worden aangevangen met het verhoor van de verdachte. (…)

Als twee uur na de melding geen raadsman op het politiebureau is verschenen, beslist de hulpofficier van justitie of met het verhoor kan worden aangevangen.”

Het hof stelt in het kader van het voorgaande het volgende vast. Blijkens het proces-verbaal van aanhouding is de verdachte op 24 juni 2011 op heterdaad aangehouden door een burger en om 13.25 uur op dezelfde dag overgedragen aan een verbalisant. Bij de aanhouding is de verdachte gewezen op haar recht op consultatiebijstand. Hierop heeft de verdachte aangegeven een toegewezen advocaat te willen raadplegen. Uit voornoemd proces-verbaal van aanhouding volgt dat de piketcentrale op vrijdag 24 juni 2011 om 14.56 werd ingelicht over de wens van de verdachte. Vervolgens is de verdachte op 24 juni 2011 om 17.15 voor aanvang van het eerste verhoor geconfronteerd met de volgende uitlating van de verhorende verbalisant: “Jij had aangegeven dat je gebruik wilt maken van een raadsman/vrouw. Deze heeft 2 uur de tijd om hier te komen. Deze is echter niet geweest, dus nu mogen wij een verklaring van je afnemen”. De verdachte heeft in reactie aangegeven: “Ik hoef niet per se een advocaat te spreken”, waarna het verhoor is gestart. Bij de daarop volgende inverzekeringstelling om 19.20 uur op dezelfde dag heeft de verdachte opnieuw aangegeven een advocaat te willen consulteren. Blijkens het proces-verbaal van inverzekeringstelling d.d. 24 juni 2011 is de piketcentrale om 21.00 ingelicht over deze herhaalde wens van de verdachte. Uit het tweede verhoor van de verdachte van 25 juni 2011 om 14.42 uur volgt dat de verdachte voorafgaand aan dat verhoor een advocaat heeft geconsulteerd. Blijkens de ‘Verklaring optreden strafpiket’ is zij bezocht door haar huidige raadsvrouw, mr. V.Q. Vallenduuk.

Uit het voorgaande blijkt dat er twee uren is gewacht met de aanvang van het eerste verhoor van de verdachte, nadat de wens van de verdachte was doorgegeven aan de piketcentrale. Echter, niet blijkt uit het dossier dat er voorafgaand aan dit verhoor toestemming aan de hulpofficier van justitie is gevraagd om het verhoor aan te vangen. Het hof is derhalve van oordeel dat er in strijd met het recht op consultatiebijstand, zoals uitgewerkt in de op Europese en nationale jurisprudentie gebaseerde Aanwijzing, is aangevangen met het verhoor van de verdachte. De enkele uitlating van de verdachte, dat zij ‘niet per se’ een advocaat wilde raadplegen, nadat haar als een dwingend geformuleerd voldongen feit werd gepresenteerd dat verbalisanten ‘dus’ een verklaring van haar mochten afnemen, staat daaraan niet in de weg. Het hof neemt hierbij in aanmerking dat de verdachte voorafgaand, maar ook na de door de raadsvrouw gewraakte verklaring, duidelijk te kennen heeft gegeven een raadsman of -vrouw te willen raadplegen.

Ten overvloede stelt het hof in dit kader vast dat de enkele omstandigheid dat zich niet tijdig een raadsman meldt in beginsel geen afbreuk doet aan het recht van een aangehouden verdachte om voorafgaand aan het eerste politieverhoor een raadsman te consulteren. Genoemd beginsel zou wellicht uitzondering kunnen leiden als er sprake is van bijzondere, ook aan de verdachte toe te rekenen, omstandigheden. In het onderhavige geval is niet gebleken dat er sprake is geweest van dergelijke omstandigheden, noch van een afgewogen herbeoordeling van de onderhavige situatie.

Eén en ander leidt tot het oordeel dat bij het voorbereidend onderzoek vormen zijn verzuimd die niet meer kunnen worden hersteld en waarvan de rechtsgevolgen niet uit de wet blijken. Gelet op het fundamentele karakter van het geschonden voorschrift, de ernst van het verzuim en het nadeel dat daardoor wordt veroorzaakt, dient dit vormverzuim op de voet van artikel 359a van het Wetboek van Strafvordering tot gevolg te hebben dat de door de verdachte op 24 juni 2011 afgelegde bekennende verklaring niet voor het bewijs gebezigd kan worden.

Toestemming tot binnentreden en doorzoeking

In voornoemd verklaring van de verdachte van 24 juni 2011 geeft zij toestemming tot het doorzoeken van haar woning en haar (opslag)box. Het hof ziet zich voor de vraag gesteld of het reeds vastgestelde vormverzuim, namelijk dat de verdachte voorafgaand aan het verhoor feitelijk het recht op consultatiebijstand is ontzegd, zich tevens uitstrekt tot de in dat verhoor gegeven toestemming tot binnentreden en doorzoeking.

Het hof is van oordeel dat ten aanzien van deze toestemming tot binnentreden opnieuw een belangenafweging zoals bedoeld in artikel 359a van het Wetboek van Strafvordering dient te worden gemaakt, nu het enkele vragen door verbalisanten om toestemming tot binnentreden in het onderhavige geval om praktische redenen in hetzelfde verhoor lijkt te hebben plaatsgevonden. Voorts is het hof van oordeel dat een mogelijk gebrek aan deze toestemming naar haar aard en qua gevolgen voor het recht op een eerlijk proces zoals bedoeld in artikel 6 EVRM niet gelijkgesteld kan worden aan de situatie waarin een verdachte voorafgaand aan het verhoor het recht op consultatiebijstand is ontzegd.

Het hof neemt bij deze nieuwe belangenafweging in aanmerking dat de Hoge Raad in zijn uitspraak van 27 maart 2012 heeft uitgemaakt dat het recht een raadsman te consulteren niet geldt in de situatie dat een verdachte slechts om toestemming voor een doorzoeking in zijn woning wordt gevraagd. Voorts acht het hof het van belang dat uit het arrest van de Hoge Raad van 19 februari 2013 volgt dat in het kader van vormverzuimen het belang dat bewijsmateriaal niet wordt gevonden geen rechtens te respecteren belang vertegenwoordigt.

Uit het dossier blijkt dat in het onderhavige geval voldoende aanleiding was om – los van de inhoud van de verklaring van verdachte zoals afgelegd op 24 juni 2011 – verdachtes woning te willen binnentreden en doorzoeken. Voor aanvang van het verhoor was de verdachte op heterdaad aangehouden voor het wegnemen van twee spelcomputers uit de rechtspersoon 3. Mede naar aanleiding hiervan had de politie de beschikking over een tweetal aangiftes van de rechtspersoon 3, waarin melding werd gedaan van diefstal van een grote hoeveelheid goederen, en waren er een tweetal magneten aangetroffen in de (mede) door de verdachte gebruikte auto, die een indicatie gaven voor een stelselmatige werkwijze van de verdachten.

Op grond van het voorgaande hadden verbalisanten, ook zonder dat het verhoor aangevangen was en zonder dat de verdachte een raadsman of -vrouw had geconsulteerd, de verdachte toestemming kunnen vragen tot het binnentreden en doorzoeken van haar woning. Gelet op deze omstandigheden, alsmede de jurisprudentie waaruit blijkt dat voor het enkel vragen van toestemming tot doorzoeking van de woning geen voorafgaand consultatierecht geldt, ziet het hof de gevraagde – en tevens gegeven – toestemming los van de overige inhoud van het verhoor van 24 juni 2011. De stelling dat de verdachte – aldus de raadsvrouw – in de veronderstelling was dat er een machtiging aan het verzoek tot toestemming ten grondslag lag, doet daar niets aan af, noch vindt deze stelling steun in het dossier. Ten slotte is niet gesteld, noch anderszins gebleken, dat de verdachte door het binnentreden en doorzoeken van haar woning in enig rechtens te respecteren belang is geschaad.

Ten overvloede stelt het hof vast dat er op grond van de onderhavige feiten en omstandigheden zonder meer een machtiging zou zijn afgegeven door het bevoegd gezag teneinde het huis van de verdachte binnen te treden en te doorzoeken, indien de verdachte – al dan niet op aanraden van een vooraf geconsulteerde raadsman of -vrouw – had geweigerd toestemming te geven voor een dergelijke doorzoeking.

Het hof verwerpt het verweer van de raadsvrouw en acht op grond van het voorgaande geen redenen aanwezig om de resultaten van het binnentreden en doorzoeken van de woning van de verdachte niet voor het bewijs te gebruiken.

Verklaring verdachte d.d. 25 juni 2011

Voorafgaand aan het verhoor van de verdachte dat heeft plaatsgevonden op zaterdag 25 juni 2011 heeft de verdachte een raadsvrouw geconsulteerd. Voorts is op grond van het voorgaande niet gebleken van een vormverzuim dat strekt tot uitsluiting van de resultaten van de doorzoeking van het huis van de verdachte. Aan de verklaring van de verdachte zoals afgelegd op 25 juni 2011 kleeft derhalve geen gebrek dat het door de raadsvrouw gestelde verstrekkende gevolg van bewijsuitsluiting zou moeten hebben.

Voor zover de raadsvrouw heeft gesteld dat het verhoor als onbetrouwbaar is aan te merken en om die reden uitgesloten moet worden van het bewijs, merkt het hof op dat de inhoud van de verklaring noch op zichzelf, noch in samenhang met de overige bewijsmiddelingen, aanleiding geeft om te twijfelen aan de juistheid en betrouwbaarheid van deze verklaring.

De verweren van de raadsvrouw, strekkende tot bewijsuitsluiting van dit verhoor dan wel tot het als onbetrouwbaar bestempelen van het onderhavige verhoor, wordt derhalve verworpen.

Lees hier de volledige uitspraak.

Het hof verklaart niet bewezen dat de verdachte het ten laste gelegde valselijk opgemaakte schadeaangifte-formulier indienen bij de verzekeraar heeft begaan

Gerechtshof Den Haag 31 juli 2014, ECLI:NL:GHDHA:2014:2880

Aan de verdachte is medeplegen van, subsidiair medeplichtigheid aan, poging tot oplichting ten laste gelegd, feitelijk bestaande uit het in verband met schade als gevolg van een aanrijding tussen twee auto’s in strijd met de waarheid opmaken van een formulier.

Het hof stelt vast dat op 1 februari 2010 een aanrijding heeft plaatsgevonden tussen een auto en een bestelwagen. Naar aanleiding van die aanrijding is een aanrijdingsformulier opgemaakt. Daarop is een situatieschets van de aanrijding gemaakt, waaruit het hof begrijpt dat de bestelwagen vanuit een parkeerplaats achteruit is gereden, waarbij de bestelwagen tegen de achterlangs rijdende auto is aangereden. Op het formulier is onder ‘11. zichtbare schade’ ingevuld: “De hele rechte zijkant”.

In het door de aangever overgelegde rapport van Bosscha ongevallenanalyse B.V. staat dat op de auto diverse beschadigingen zijn waargenomen die kunnen zijn veroorzaakt door de bestelwagen. Daarnaast zijn ook beschadigingen waargenomen die waarschijnlijk niet door de bestelwagen zijn veroorzaakt.

Het vorenstaande is niet in strijd met wat op het aanrijdingsformulier is ingevuld. Voor zover het Openbaar Ministerie meent dat met “De hele rechte zijkant” is bedoeld te zeggen dat alle schade aan de rechterzijkant van de auto door de aanrijding met de bestelwagen is veroorzaakt, berust dat op een naar het oordeel van het hof te extensieve uitleg van voornoemde zinsnede.

Het hof acht reeds daarom niet wettig bewezen dat het aanrijdingsformulier in strijd met de feitelijke situatie is opgemaakt. De vraag of het de verdachte is geweest die dat aanrijdingsformulier heeft ingevuld, kan om die reden onbesproken blijven.

Naar het oordeel van het hof is niet wettig bewezen hetgeen aan de verdachte primair en subsidiair is ten laste gelegd, zodat de verdachte daarvan behoort te worden vrijgesproken.

Vordering tot schadevergoeding Allianz Nederland Schadeverzekering NV

In het onderhavige strafproces heeft Allianz Nederland Schadeverzekering NV zich als benadeelde partij gevoegd en een vordering ingediend tot vergoeding van geleden materiële schade als gevolg van het aan de verdachte ten laste gelegde, tot een bedrag van € 3.636,11.

In hoger beroep is deze vordering van rechtswege aan de orde tot dit in eerste aanleg volledig toegewezen bedrag van € 3.636,11.

Nu de verdachte ter zake van het ten laste gelegde wordt vrijgesproken, dient de benadeelde partij niet-ontvankelijk te worden verklaard in de vordering.

Nu door of namens de verdachte niet is gesteld dat deze met het oog op de verdediging tegen de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij kosten heeft gemaakt, kan een kostenveroordeling achterwege blijven.

Lees hier de volledige uitspraak.

Verdachte heeft zich gedurende een periode van een half jaar schuldig gemaakt aan meer dan 20 gevallen van verduistering

Gerechtshof Den Haag 3 juni 2014, ECLI:NL:GHDHA:2014:2878

Vrijspraak van het primair tenlastegelegde

Standpunt van de advocaat-generaal

De advocaat-generaal heeft zich op het standpunt gesteld dat het primair tenlastegelegde feit kan worden bewezen verklaard. De verdachte heeft op internet via de website marktplaats.nl concertkaartjes en fietsonderdelen aangeboden, daarvoor geld ontvangen op verschillende bankrekeningen, maar vervolgens nooit de artikelen geleverd. De verschillende bankrekeningen staan op naam van de verdachte en het is niet aannemelijk dat iemand anders dan de verdachte de betreffende advertenties heeft geplaatst. In dit kader is door de advocaat-generaal een beroep gedaan op het arrest van het hof ’s Hertogenbosch van 23 januari 2014 (ECLI:NL:GHSHE:2014:121), waarbij de verdachte voor soortgelijke oplichtingen is veroordeeld.

Standpunt van de verdediging

Door de raadsvrouw van de verdachte is ter terechtzitting in hoger beroep bepleit dat de verdachte dient te worden vrijgesproken van het primair ten laste gelegde feit, aangezien de verdachte zich niet wederrechtelijk heeft bevoor- deeld door de aangevers door een van de in art. 326 Sr genoemde middelen ertoe te bewegen om geldbedragen naar hem over te maken.

Het oordeel van het hof

Naar het oordeel van het hof biedt het strafdossier onvoldoende aan- knopingspunten om te kunnen vaststellen dat het de verdachte is geweest die de onder het primair ten laste gelegde oplichtingshandelingen heeft gepleegd.

Anders dan de rechtbank is het hof van oordeel dat met de overmaking door de aangevers van gelden naar (een van) de bankrekeningnummers van de verdachte wel de begunstiging van de verdachte vaststaat, maar dat daarmee nog niet tevens het bewijs is geleverd dat het de verdachte is geweest die bemoeienis heeft gehad met de advertenties op marktplaats.nl alsmede met de e-mailcorrespondentie naar aanleiding van die advertenties. In dat verband stelt het hof vast dat blijkens het dossier wel onderzoek is gedaan naar de IP-adressen waarvan gebruik is gemaakt bij het aanmaken van één specifieke advertentie alsmede het daarvoor benodigde gebruikers ID, maar toen dat onderzoek erop wees dat gebruik was gemaakt van een proxyserver, verder digitaal onderzoek is uitgebleven. In het bijzonder moet het hof op grond van het dossier aannemen dat in het geheel niet is onderzocht of de verdachte beschikte over een of meerdere computers, laat staan dat nader onderzoek aan dergelijke computers heeft plaatsgevonden.

Het hof merkt hierbij op dat als het de verdachte zou zijn geweest die de advertenties heeft geplaatst, en hij ook degene is geweest die met aangevers per e-mail heeft gecorrespondeerd naar aanleiding van de advertenties, het waarschijnlijk moet worden geacht dat dergelijke handelingen ook digitale sporen op de door verdachte gebruikte computer(s) zouden hebben ach- terlaten. Onderzoek naar eventueel door een verdachte gebruikte compu- terapparatuur, en hetgeen daarop aan sporen is te vinden is dan ook van groot belang voor de beoordeling of de verdachte zich heeft schuldig gemaakt aan oplichting ex art. 326 van het Wetboek van Strafrecht. Het hof acht het dan ook opmerkelijk dat dergelijk onderzoek in deze zaak geheel is uitgebleven.

Het feit dat de bankrekeningen waarnaar door de aangevers geld is overgemaakt op naam staan van de verdachte, vormt weliswaar een aanwijzing dat de verdachte degene is geweest die achter de advertenties en de e-mailcorrespondentie heeft gezeten, maar is op zichzelf onvoldoende om tot een bewezenverklaring van het primair tenlastegelegde te komen, nu er geen (verdere) bewijsmiddelen voorliggen waaruit de relatie tussen verdachte en in het bijzonder de (aanwending van) de in de tenlastelegging genoemde oplichtingsmiddelen jegens aangevers kan blijken.

Het hof zal de verdachte dan ook van het primair tenlastegelegde vrijspreken.

Bewezenverklaring

Het hof acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte het subsidiair ten laste gelegde heeft begaan, verduistering, meermalen gepleegd.

Strafoplegging

Het hof veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 4 maanden.

Lees hier de volledige uitspraak.

Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk in de vervolging: schending consultatierecht van minderjarige verdachte

Gerechtshof Amsterdam 22 juli 2014, ECLI:NL:GHAMS:2014:3024

Essentie

Verdachte is na ‘heenzenden’, in het bijzijn van zijn pleegouders en in het kader van een afhandelingsgesprek, opnieuw geconfronteerd met de bevindingen van politie. De verbalisante heeft een nieuwe verhoorsituatie gecreëerd zonder daarbij verdachte in de gelegenheid te stellen contact te hebben met een advocaat.

Verdenking

Aan de verdachte is ten laste gelegd dat hij op of omstreeks 06 maart 2014 te Amsterdam, in elk geval in Nederland, opzettelijk aanwezig heeft gehad (ongeveer) 1,09 gram cocaïne, in elk geval een hoeveelheid van een materiaal bevattende cocaïne, in elk geval een middel vermeld op de bij de Opiumwet behorende lijst I.

Niet-ontvankelijkheid OM

De raadsvrouw van de verdachte heeft zich ter terechtzitting in hoger beroep primair op het standpunt gesteld dat het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk dient te worden verklaard in de vervolging, omdat sprake is van ernstige vormverzuimen in de zin van artikel 359a Sv, waardoor de strafvorderlijke belangen van de verdachte doelbewust en op grove wijze door de politie zijn geschonden. Vanwege deze schending is geen sprake meer van een behandeling van een strafzaak die aan de beginselen van een behoorlijke procesorde voldoet, aldus de raadsvrouw.

Subsidiair heeft de raadsvrouw van de verdachte zich in hoger beroep op het standpunt gesteld dat alle resultaten die als gevolg van de onrechtmatigheid zijn verkregen, als vruchten van het onrechtmatige handelen, van het bewijs moeten worden uitgesloten. Na bewijsuitsluiting dient de verdachte, bij gebrek aan wettig bewijs, te worden vrijgesproken, aldus de raadsvrouw.

Met de kinderrechter overweegt het hof als volgt.

Uit het proces-verbaal van bevindingen blijkt dat de minderjarige verdachte op 6 maart 2014 om 21:25 uur op heterdaad wordt aangehouden op verdenking van handel in cocaïne. Er wordt door verbalisanten waargenomen dat verdachte kennelijk zonder doel op de Warmoesstraat staat en dat hij mensen aanspreekt. Ook wordt door verbalisanten vastgesteld dat de mensen die hij aanspreekt ‘nee’ schudden. De verbalisanten, die in burger gekleed zijn, zien dat verdachte ook hen bekijkt en oogcontact met hen maakt. Verbalisant 1 hoort dat verdachte op het moment dat hij hem passeert, vraagt: “Cocaïne? Cocaïne?”. Na aanhouding wordt verdachte overgebracht naar het bureau. Bij het onderzoek aan zijn kleding worden geen verdovende middelen onder verdachte aangetroffen. Verdachte wordt, na het geven van de cautie, kort gehoord door verbalisant 2. Verdachte ontkent en verklaart dat hij toeristen de weg heeft gewezen. Hem wordt een proces-verbaal aangezegd en hij wordt, na vaststelling van zijn identiteit, heengezonden om 23:32 uur.

Uit het proces-verbaal van bevindingen blijkt dat verdachte zou worden heengezonden mits hij zou worden opgehaald door zijn ouders. Na telefonisch contact verschijnen de pleegouders van verdachte op het bureau. Verbalisante 3 heeft een kort gesprek met de pleegouders over de aanhouding van verdachte en de afhandeling.

Uit het proces-verbaal blijkt dat op dat moment het strafvorderlijk onderzoek is afgerond en verdachte is heengezonden. “Afgehandeld” in de bewoordingen van de verbalisante. Het hof trekt daaruit de conclusie dat het daarop volgend gesprek met de ouders kennelijk bedoeld was om een informeel - en wellicht pedagogisch - karakter te hebben.

De verbalisante stelt vervolgens voor om verdachte bij dat gesprek te betrekken; daarmee stemmen de pleegouders in. Verbalisante confronteert verdachte vervolgens met de bevindingen, zoals hierboven genoemd. Verdachte verklaart in dit gesprek dat de politie het niet goed heeft gezien en dat hij geen cocaïne probeerde te verkopen. Tijdens het gesprek kijkt de pleegmoeder van verdachte de spullen na die in de fouilleringszak zaten. De verbalisante ziet vervolgens dat de moeder uit de vingers van een handschoen die zich in de fouilleringszak bevindt twee plastic zakjes tevoorschijn haalt waarin witte langwerpige papiertjes zitten. De verbalisante krijgt de twee plastic zakjes van de moeder overhandigd. Verdachte wordt vervolgens wederom aangehouden ter zake van het bezit van harddrugs. Hij krijgt de cautie en legt vervolgens een bekennende verklaring af: hij vertelt dat hij dealde voor een negroïde man die in Amsterdam Zuidoost zou wonen en dat hij zijn naam niet zal vertellen omdat hij door deze man wordt bedreigd en erg bang is. Bij dit verhoor is geen advocaat aanwezig en evenmin heeft de verdachte de gelegenheid gekregen vóór dit verhoor een advocaat te raadplegen. Pas de volgende dag, op 7 maart 2014 omstreeks 9.15 uur, heeft verdachte overleg gevoerd met zijn raadsvrouw. Bij latere verhoren (op 7 en 8 maart 2014) is dezelfde raadsvrouw van verdachte aanwezig. Bij deze verhoren heeft verdachte gezwegen. Ter gelegenheid van onderhavige zitting heeft verdachte wel weer verklaard en het feit wederom bekend.

Het hof is van oordeel dat bovenstaande gang van zaken een schending oplevert van het consultatierecht van de minderjarige verdachte. Bij (aangehouden) minderjarige verdachten is vereist dat de verdachte voorafgaand aan het verhoor met een advocaat overleg moet kunnen plegen, onder meer over de proceshouding en over eventuele bijstand van een advocaat tijdens het verhoor. De aanwezigheid van ouders/vertrouwenspersoon bij een verhoor kan niet worden gezien als vervanging van het consultatierecht. De rol van ouders is een andere rol dan die van een advocaat.

Uit het hierboven genoemde proces-verbaal van bevindingen blijkt dat de rol van de ouders in het gesprek een onderzoekende rol is geworden, waarvan de verbalisante gebruik heeft gemaakt zonder duidelijk aan te geven dat het karakter van het gesprek was veranderd van een (informeel) afhandelingsgesprek in een verhoorsituatie. Van ouders kan niet worden verwacht dat zij zich dit realiseren en de gevolgen daarvan kunnen overzien.

Voor de verbalisante daarentegen moet duidelijk zijn geweest - gelet op het feit dat zij op enig moment de verdachte heeft geconfronteerd met de bevindingen van de collega’s die de verdachte hadden aangehouden - dat het gesprek de status van een verhoor kreeg en dat de verdachte dus - eerst - de gelegenheid moest krijgen om met een advocaat te spreken.

Er is ten tijde van het gesprek met de pleegouders en de verbalisant ontegenzeggelijk sprake geweest van een verhoorsituatie, temeer omdat de verdachte op indringende wijze werd geconfronteerd met de bevindingen van de verbalisanten en daarover werd ondervraagd. Er is derhalve sprake van “vragen betreffende de betrokkenheid van verdachte bij een geconstateerd strafbaar feit ten aanzien waarvan hij als verdachte is aangemerkt” (ECLI:NL:HR:2012:BU8773, r.o. 3.6). Daarbij had dan ook uitvoering moeten worden gegeven aan het recht op consultatie van een raadsman of raadsvrouw voorafgaand aan het verhoor. Noch afgezien van het feit dat een minderjarige geen afstand kan doen van het consultatierecht heeft de verdachte – zo blijkt uit het dossier – uitdrukkelijk aangegeven overleg te willen hebben met een advocaat.

Nu het hof constateert dat er in het voorbereidende onderzoek sprake is geweest van vormverzuimen als bedoeld in artikel 359a van het Wetboek van Strafvordering, is de vraag welk rechtsgevolg hieraan verbonden dient te worden. Uit de jurisprudentie blijkt dat de door de raadsvrouw verzochte niet-ontvankelijkverklaring van het Openbaar Ministerie in de vervolging slechts in uitzonderlijke gevallen in aanmerking komt, namelijk alleen als het vormverzuim daarin bestaat dat met de opsporing of vervolging belaste ambtenaren ernstig inbreuk hebben gemaakt op beginselen van een behoorlijke procesvoering waardoor doelbewust of met grove veronachtzaming van de belangen van de verdachte zijn recht op een eerlijke behandeling van zijn zaak is geschonden.

Door verdachte na ‘heenzenden’, in het bijzijn van zijn pleegouders en in het kader van een afhandelingsgesprek, opnieuw te confronteren met de bevindingen van haar collega’s, heeft de verbalisante een nieuwe verhoorsituatie gecreëerd zonder daarbij verdachte in de gelegenheid te stellen contact te hebben met een advocaat en daarmee naar het oordeel van het hof een zodanig ernstige inbreuk gemaakt op de beginselen van een behoorlijke procesvoering dat de rechten van de minderjarige verdachte grovelijk veronachtzaamd zijn. Derhalve zal het hof het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk verklaren in de vervolging van de verdachte.

Lees hier de volledige uitspraak.

Vrijspraak van witwassen nu de verdachte zelf geen witwashandelingen heeft verricht

Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 28 augustus 2014, ECLI:NL:GHARL:2014:6731

Aan verdachte is tenlastegelegd dat:

primair: zij op een of meer tijdstippen in of omstreeks de periode van 1 januari 2005 tot en met de maand oktober 2011, te [plaats] en/of te [plaats] en/of te [plaats] en/of elders in Nederland, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, van het plegen van witwassen een gewoonte heeft gemaakt, immers hebben/heeft verdachte en/of verdachtes mededader stelselmatig en/of op meer, althans een aantal tijdstippen in voormelde periode (telkens) een aantal voorwerpen, te weten

a. een woning/pand [adres], te [plaats] en/of bijbehorende grond en/of bijgebouwen en/of

b. een woning/pand, [adres] te [plaats] en/of bijbehorende grond en/of bijgebouwen en/of

c. een aantal sieraden (waaronder o.a. 4 (gouden) kettingen, 6 (gouden) ringen, 2 (zilveren) ringen, 3 (gouden) armbanden, een hangertje) en/of 3, althans een aantal horloges (waaronder o.a. een Cartier horloge, een Rado horloge, een Quarts horloge) en/of een of meer andere sieraden en/of

d. een hoeveelheid van 27, althans een aantal (Engelse) auto's (waaronder o.a. 17 MG's kentekens [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], een rode MG zonder kenteken, een zwarte MG zonder kenteken, een zilveren MG zonder kenteken en/of 4 Jaguars kentekens [kenteken], [kenteken], [kenteken] en/of een zilverkleurige Jaguar zonder kenteken en/of 1 Aston Martin kenteken [kenteken] en/of 4 Rolls Royces kentekens [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken] en/of een Bentley kenteken [kenteken] en/of

e. 2, althans een aantal vee(g)auto's (welke behoorden bij de bedrijfsvoorraad) en/of

f. een auto, een Mercedes 600 Pullman en/of een auto, rode Mercedes 600 en/of een grijze Mercedes zonder kenteken en/of

g. 3, althans een aantal auto's, te weten een Mercedes 280 GE [kenteken] en/of een Mercedes 280 GE [kenteken] en/of een Mercedes 280GE [kenteken] en/of

h. een paardentrailer, Weijer, kenteken [kenteken] en/of

i. een heftruck (Hyster) en/of

j. een zitmaaier (Turbo Cut) en/of

k. een tractor (Case 1394) en/of

l. een auto, Mercedes kenteken [kenteken] en/of

m. een of meer andere goederen en/of in elk geval meer geldbedragen,

optellend tot een groot geldbedrag (van totaal ongeveer 427.231,16 euro),

zijnde het onverklaarbare verschil tussen de contante uitgaven en de vastgestelde contante inkomsten,

verworven, voorhanden gehad, overgedragen en/of omgezet en/of van een aantal voorwerpen, te weten de gelden en/of goederen hierboven vermeld onder a. en/of b. en/of c. en/of d. en/of e. en/of f. en/of g. en/of h. en/of i. en/of j. en/of k. en/of l. en/of m., gebruik gemaakt, terwijl zij wist(en) dat bovenomschreven voorwerpen

- onmiddellijk of middellijk - afkomstig waren uit enig misdrijf;

subsidiair: zij op een of meer tijdstippen in of omstreeks de periode van 1 januari 2005 tot en met de maand oktober 2011, te [plaats] en/of te [plaats] en/of te [plaats] en/of elders in Nederland, althans in Nederland, tezamen en in vereniging met een ander of anderen, althans alleen, (telkens) een aantal voorwerpen, te weten

a. een woning/pand [adres], te [plaats] en/of bijbehorende grond en/of bijgebouwen en/of

b. een woning/pand, [adres] te [plaats] en/of bijbehorende grond en/of bijgebouwen en/of

c. een aantal sieraden ((waaronder o.a. 4 (gouden) kettingen, 6 (gouden) ringen, 2 (zilveren) ringen, 3 (gouden) armbanden, een hangertje)) en/of 3, althans een aantal horloges (waaronder o.a. een Cartier horloge, een Rado horloge, een Quarts horloge) en/of een of meer andere sieraden en/of

d. een hoeveelheid van 27, althans een aantal (Engelse) auto's (waaronder o.a. 17 MG's kentekens [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken], een rode MG zonder kenteken, een zwarte MG zonder kenteken, een zilveren MG zonder kenteken en/of 4 Jaguars kentekens [kenteken], [kenteken], [kenteken] en/of een zilverkleurige Jaguar zonder kenteken en/of 1 Aston Martin kenteken [kenteken] en/of 4 Rolls Royces kentekens [kenteken], [kenteken], [kenteken], [kenteken] en/of een Bentley kenteken [kenteken] en/of

e. 2, althans een aantal vee(g)auto's (welke behoorden bij de bedrijfsvoorraad) en/of

f. een auto, een Mercedes 600 Pullman en/of een auto, rode Mercedes 600 en/of een grijze Mercedes zonder kenteken en/of

g. 3, althans een aantal auto's, te weten een Mercedes 280 GE [kenteken] en/of een Mercedes 280 GE [kenteken] en/of een Mercedes 280GE [kenteken] en/of

h. een paardentrailer, Weijer, kenteken [kenteken] en/of

i. een heftruck (Hyster) en/of

j. een zitmaaier (Turbo Cut) en/of

k. een tractor (Case 1394) en/of

l. een auto, Mercedes kenteken [kenteken] en/of

m. een of meer andere goederen en/of in elk geval meer geldbedragen,

optellend tot een groot geldbedrag (van totaal ongeveer 427.231,16 euro), zijnde het onverklaarbare verschil tussen de contante uitgaven en de vastgestelde contante inkomsten

heeft verworven, voorhanden heeft gehad, heeft overgedragen en/of omgezet en/of van een aantal voorwerpen, te weten de gelden en/of goederen hierboven vermeld onder a. en/of b. en/of c. en/of d. en/of e. en/of f. en/of g. en/of h. en/of i. en/of j. en/of k. en/of l. en/of m., gebruik heeft gemaakt, terwijl zij wist(en), althans redelijkerwijs moest(en) vermoeden dat bovenomschreven voorwerpen - onmiddellijk of middellijk - afkomstig was uit enig misdrijf;

Door de verdediging is gesteld dat volgens haar (meer) subsidiair niet mede schuldwitwassen ten laste is gelegd, nu er niet (mede) verwezen wordt naar het toepasselijke wetsartikel.

Zoals de raadsman zelf al aangeeft is de expliciete vermelding van het wetsartikel echter niet een absolute voorwaarde om de vervolging (ook) op het desbetreffende strafbare feit te doen zien. De vermelding van de wet- telijke voorschriften waarbij het feit strafbaar is gesteld is ook niet op straffe van nietigheid voorgeschreven.

Het hof deelt niet het oordeel van de rechtbank Den Haag in haar door de raadsman aangehaalde vonnis van 18 december 2006, dat de – kwalificatieve - term “schuldwitwassen” met zoveel woorden in de tenlastelegging moet voorkomen. Naar het oordeel van het hof is door het opnemen van de zinsnede “, althans redelijkerwijze moest(en) vermoeden” voldoende duide- lijk gemaakt dat meer subsidiair schuldwitwassen tenlaste werd gelegd.

Het hof acht niet bewezen dat verdachte zich aan enige vorm van witwassen heeft schuldig gemaakt, aangezien niet uit wettige bewijsmiddelen kan worden afgeleid dat zij zelf witwashandelingen met betrekking tot de om- schreven goederen heeft verricht.

Zoals de advocaat-generaal het heeft verwoord: “Het bewezen te verklaren witwasdelict bestaat in essentie uit het ‘omzetten’ van contant geld in een object met vermogenswaarde (een auto, een tegoed op een bankrekening, enz.).” Dat verdachte zich aan zodanig omzetten schuldig heeft gemaakt kan naar het oordeel van het hof niet worden bewezen.

Wat verdachte in essentie wordt verweten dat zij heeft (mee)geprofiteerd van de opbrengst van de criminele praktijken van haar echtgenoot. Indien dit verwijt juist zou zijn heeft zij zich wellicht schuldig gemaakt aan (schuld)- heling, maar dat is haar niet tenlastegelegd.

Het hof heeft aldus uit het onderzoek ter terechtzitting niet door de inhoud van wettige bewijsmiddelen de overtuiging bekomen dat verdachte het primair en (meer) subsidiair tenlastegelegde heeft begaan, zodat verdachte daarvan behoort te worden vrijgesproken.

Lees hier de volledige uitspraak.

Veroordeling voor (gewoonte)witwassen op basis van een eenvoudige kasopstelling

Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 28 augustus 2014, ECLI:NL:GHARL:2014:6730

Door de verdediging is aangevoerd dat de methode van de eenvoudige kasopstelling in de onderhavige zaak niet gebruikt kan worden, omdat er zowel girale als contante betalingen en ontvangsten zijn, die binnen de eenvoudige kasopstelling niet allemaal zichtbaar kunnen worden gemaakt en derhalve tot een vertekend beeld kunnen leiden. Slechts in situaties waarin alleen contant geld in omloop is, zou de eenvoudige kasopstelling gehanteerd kunnen worden.

Anders dan door de verdediging is aangevoerd, is het hof van oordeel dat de gehanteerde (eenvoudige) kasopstelling wel gebruikt kan worden voor het bewijs van het aan het oordeel van het hof onderworpen feit.

De essentie van de eenvoudige kasopstelling wordt met juistheid weer- gegeven op p. 26 van het proces-verbaal van relaas: “De eenvoudige kasopstelling is slechts toepasbaar, indien betrokkene vrijwel uitsluitend zijn geldverkeer contant regelt (contante ontvangsten en uitgaven) en geen gebruik maakt van giraal betalingsverkeer, dan wel, wanneer middels dit giraal betalingsverkeer uitsluitend legale ontvangsten plaatsvinden cq [het girale betalingsverkeer] uitsluitend bestaat uit legale geldstromen.” Uit de eigen verklaringen van verdachte, aan de juistheid waarvan het hof in zoverre niet twijfelt nu uit het onderzoek het tegendeel niet valt af te leiden, volgt dat aan deze laatste voorwaarde is voldaan.

Door de verdediging is voorts aangevoerd dat er mogelijk giraal geld is onttrokken aan het bancair vermogen dat is aangewend voor de (legale) aankoop van auto’s, die zijn doorverkocht tegen contante betaling. Deze contante, legale en hogere inkomsten zouden vervolgens weer zijn gestort op de bank. Hierdoor zou de legale handel in auto’s kunnen leiden tot op het oog onverklaarbare onttrekkingen aan het contante vermogen, immers het verschil tussen het bedrag van de girale onttrekking en het (hogere) bedrag van de contante storting.

Het hof verwerpt deze hypothese. Alle girale transacties zijn traceerbaar, door de verbalisanten als legaal aangemerkt en - aldus in het voordeel van verdachte - bewust buiten de kasopstelling gehouden. Alleen de begin- en eindsaldo’s van het bancaire vermogen zijn vergeleken. De legale contante inkomsten – waaronder ontvangsten uit autohandel – en uitgaven zijn in de kasopstelling verwerkt.

De (contante) legale, bedrijfsmatige uitgaven zijn afgeleid uit de beschikbare boekhouding en hetgeen daar verder over is verklaard door verdachte. Voor wat betreft contante privé-uitgaven is gebruik gemaakt van de rekeningen die verdachte over kon leggen of die zijn aangetroffen. Er zijn ramingen opgesteld, al dan niet aan de hand van verklaringen van verdachte. Deze ramingen komen het hof niet als onaannemelijk over. De verdachte had de contante uitgaven waarover onduidelijkheid of onenigheid bestond aan- nemelijk kunnen en moeten maken. Van omkering van de bewijslast voor wat betreft dit aannemelijk maken is naar het oordeel van het hof geen sprake.

Het hof acht de gehanteerde kasopstelling, die tot stand is gekomen op basis van een zeer uitgebreid onderzoek, waarbij wat redelijkerwijs te onderzoeken was ook daadwerkelijk onderzocht is, deugdelijk en be- trouwbaar.

Uit die kasopstelling volgt dat er een bedrag van € 194.074,45 beschikbaar was voor contante uitgaven. De feitelijke contante uitgaven bedroegen evenwel € 621.305,61.

Voor wat betreft het geconstateerde verschil in die kasopstelling van €427.231,16 heeft verdachte geen concrete, verifieerbare en niet op voorhand als onwaarschijnlijk aan te merken verklaring gegeven. Zo heeft hij niets willen zeggen over de door hem gepretendeerde autohandel in/vanuit Duitsland. De gerelateerde opmerking van zijn boekhouder daarover is een verklaring van horen zeggen, “uit de branche”, die niet gebaseerd is op door verdachte aan die boekhouder verschafte financiële gegevens. Ook ter zitting heeft verdachte daarover niet nader verklaard.

Naar het oordeel van het hof is er in casu sprake van een onverklaarbaar bedrag aan inkomsten, groot € 427.231,16, dat als afkomstig uit enig misdrijf moet worden aangemerkt, nu het – bij het ontbreken van een niet op voorhand als onwaarschijnlijk aan te merken andersluidende verklaring – niet anders kan zijn dan dat dit uit enig misdrijf afkomstig is

Gelet op de omvang van het bedrag en de pleegperiode en op het aantreffen van hennep in een bijgebouw bij de woning van verdachte, alsmede de eerdere veroordelingen van verdachte ter zake van hennepteelt, is het hof van oordeel dat er sprake was van gewoontewitwassen van geld uit criminele activiteiten.

Bewezenverklaring

Gewoontewitwassen

Strafoplegging

Het hof veroordeelt de verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 10 maanden.

Lees hier de volledige uitspraak.

Verdachte heeft middels valselijk opgemaakte documenten in de administratie van zijn uitzendorganisatie namen van werknemers verwerkt die in werkelijkheid niet (in de betreffende periode) in loondienst waren

Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 1 juli 2014, ECLI:NL:GHSHE:2014:2341

De verdachte heeft zich schuldig gemaakt aan valsheid in geschrift en belastingfraude. Hij heeft middels valselijk opgemaakte documenten in de administratie van zijn bedrijf X Uitzendorganisatie namen van werknemers verwerkt die in werkelijkheid niet of niet in de betreffende periode in loondienst van het uitzendbureau waren. Op basis van deze gegevens zijn vervolgens onjuiste aangiften loonbelastingen en premie volksverzekeringen over het jaar 2006 gedaan, waardoor er te weinig belasting is betaald. Op grond van een proces-verbaal van de Belastingdienst/FIOD-ECD wordt uitgegaan van een nadeelbedrag van ruim EUR 190.000.

Eerste aanleg

Bij vonnis waarvan beroep is de verdachte ter zake van:

• parketnummer 04-990018-06 feit 1: valsheid in geschrift, meermalen gepleegd;
• parketnummer 04-990018-06 feit 2: opzettelijk een bij de belastingwet voorziene aangifte onjuist doen, terwijl het feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven, meermalen gepleegd;
• parketnummer 04-993002-12 primair: medeplegen van opzettelijk een bij de belastingwet voorziene aangifte onjuist doen, terwijl het feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven, meermalen gepleegd;

veroordeeld tot een gevangenisstraf van tien maanden met aftrek van voor- arrest.

De verdachte heeft tegen dit vonnis hoger beroep ingesteld.

Standpunt OM en verdediging

De advocaat-generaal heeft gevorderd dat het hof het vonnis zal vernietigen en, opnieuw rechtdoende, de verdachte ter zake van het in de zaak met parketnummer 04-990018-06 onder 1 en 2 en het in de zaak met par- ketnummer 04-993002-12 primair ten laste gelegde zal veroordelen tot een gevangenisstraf voor de duur van vijftien maanden met aftrek van voor- arrest, waarvan vijf maanden voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaren.

De raadsman van de verdachte heeft niet-ontvankelijkverklaring van het openbaar ministerie in de strafvervolging ter zake van het in de zaak met parketnummer 04-990018-06 ten laste gelegde bepleit. Voorts heeft de raadsman (subsidiair) vrijspraak bepleit van het in de zaak met par- ketnummer 04-990018-06 onder 2 en het in de zaak met parketnummer 04-993002-12 ten laste gelegde. Ten slotte is een strafmaatverweer ge- voerd.

Ontvankelijkheid OM

De raadsman heeft betoogd dat het openbaar ministerie in de zaak met par- ketnummer 04-990018-06 niet-ontvankelijk moet worden verklaard in de strafvervolging in verband met overschrijding van de redelijke termijn voor berechting.

Het hof verwerpt dit verweer, nu overschrijding van de redelijke termijn volgens vaste jurisprudentie van de Hoge Raad niet leidt tot niet-ont- vankelijkverklaring in de strafvervolging, ook niet in uitzonderlijke gevallen.

Vrijspraak parketnummer 04-993002-12

In de zaak met parketnummer 04-993002-12 is aan de verdachte primair ten laste gelegd het (mede)plegen van het opzettelijk (door tussenkomst van een door E gemachtigd(e) administratiekantoor/administrateur) onjuist doen van bij de belastingwet voorziene aangiften voor de loonheffing ten name van E, handelend onder de naam Y Personeelsdiensten.

Plegen

Het hof stelt voorop dat de verdachte slechts als pleger van het ten name van E, de broer van verdachte, onjuist doen van de aangiften loonheffing kan worden aangemerkt, indien de verdachte degene was die tot het doen van die aangiften gehouden was, dat wil zeggen de kwaliteit van aangifteplichtige heeft (vgl. Hoge Raad 17 oktober 2006, ECLI:NL:HR:- 2006:AU8286).

De aangiften loonheffing ten behoeve van Y Personeelsdiensten zijn uitgereikt op naam van E. De rechtbank heeft in haar uitspraak geoordeeld dat, gelet op de omstandigheden in deze zaak, te weten dat het gaat om een eenmanszaak en de verdachte bij uitsluiting degene was die daadwerkelijk handelde onder de naam Y Personeelsdiensten, de aangifteplicht met betrekking tot die eenmanszaak feitelijk bij de verdachte rustte. Dit oordeel van de rechtbank is rechtens onjuist.

In de lijn met de wetsgeschiedenis volgt uit vaste jurisprudentie, dat de verdachte alleen tot het doen van aangifte was gehouden, indien hij (zelf) was uitgenodigd tot het doen van aangifte (Hoge Raad 28 maart 1979, BNB 1979/170; Hoge Raad 21 oktober 1998, BNB 1999/7; Hoge Raad 23 december 2003, ECLI:NL:HR:2003:AL6161). Uit de wetsgeschiedenis en jurisprudentie volgt ook dat het oordeel van de rechtbank dat de verdachte voor de aangifteplicht van E kan worden vereenzelvigd met E rechtens onjuist is.

De opvatting van de rechtbank, dat de plicht tot het doen van een aangifte zou kunnen komen te rusten op een ander dan diegene die tot het doen van een aangifte is uitgenodigd, is in strijd met de rechtszekerheid, die is vereist voor de duidelijkheid wie de plicht heeft aangifte te doen. Nu de verdachte bij uitsluiting degene was die daadwerkelijk handelde onder de naam Y Personeelsdiensten en hij (dus) in werkelijkheid inhoudingsplichtige was (en niet zoals de rechtbank per abuis vermeldt: belastingplichtige) had de rijksbelastingdienst de verdachte alsnog kunnen uitnodigen tot het doen van aangiften loonheffingen ten behoeve van Y Personeelsdiensten.

Nu niet is gebleken dat de verdachte is uitgenodigd tot het doen van de in de tenlastelegging bedoelde aangiften, kan hij niet worden aangemerkt als pleger van het onjuist doen van die aangiften.

Medeplegen

De rechtbank heeft geoordeeld dat E door niet op de hoogte te zijn van de op hem liggende verplichtingen met betrekking tot het voeren van een administratie en de belastingaangiften, alsmede door zich volledig te laten leiden door de verdachte en op diens verzoek alle facturen te tekenen zonder enige controle, de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat er een verschil bestond tussen de in de administratie opgenomen uren en de aan de opdrachtgevers gefactureerde uren. Daaraan heeft de rechtbank de conclusie verbonden, dat daarmee E tevens de aanmerkelijke kans heeft aanvaard dat door deze administratie de basis te laten vormen van de aangiften loonheffing, er opzettelijk onjuiste aangiften zouden worden gedaan. Voorts heeft de rechtbank geoordeeld, dat door geen nadere vragen te stellen in de wetenschap dat de verdachte vanuit zijn vorige onderneming in financiële problemen verkeerde, hij die kans bewust heeft aanvaard en op de koop toe genomen. Het hof komt tot een ander oordeel.

Uit een verklaring van Z, ambtenaar van de rijksbelastingdienst, volgt dat de op naam van E uitgereikte aangiften elektronisch door de rijks- belastingdienst zijn ontvangen. Alhoewel uit de bewijsmiddelen niet blijkt wie de aangiften feitelijk elektronisch heeft verzonden, heeft de advocaat-generaal desgevraagd tijdens de terechtzitting toegelicht, dat op grond van de door E aan L verstrekte machtiging aangenomen moet worden dat de aangiften feitelijk elektronisch zijn verzonden door L. Mede gelet hierop is het hof van oordeel dat E niet kan worden verweten met (voorwaardelijk) opzet onjuiste aangiften te hebben gedaan. Uit de bewijsmiddelen komt het beeld naar voren dat E alles ter zake van de onder de naam Y Personeelsdiensten verrichte activiteiten heeft overgelaten aan de verdachte, zijn oudere broer, dat de verdachte bij uitsluiting degene was die daadwerkelijk handelde onder de naam Y Personeelsdiensten, dat E door de verdachte onwetend is gehouden en dat E, mede gelet op zijn leeftijd toentertijd van ongeveer achttien jaar, volledig overvleugeld is door zijn oudere broer. Mitsdien acht het hof niet bewezen dat E, broer van de verdachte, met (voorwaardelijk) opzet onjuiste aangiften heeft gedaan, zodat de verdachte – bij gebreke van een nauwe en bewuste op het gronddelict gerichte samenwerking tussen de verdachte en E – niet als medepleger daarvan kan worden aangemerkt.

De verdachte zal daarom worden vrijgesproken van hetgeen in de zaak met parketnummer 04-993002-12 primair is ten laste gelegd.

Doen plegen

Subsidiair is aan de verdachte ten laste gelegd het doen plegen door E en/of een ander(en) van het delict opzettelijk onjuist doen van bij de belastingwet voorziene aangiften voor de loonheffing ten name van E, handelend onder de naam Y Personeelsdiensten. Dit doen plegen heeft er volgens de ten- lastelegging in bestaan dat de verdachte zijn broer E en/of die ander(en) op de ingeleverde aangiftebiljetten telkens een te laag bedrag aan loon voor de loonheffing heeft doen opgeven of doen vermelden.

Voor een bewezenverklaring van het door de verdachte doen plegen van het door E onjuist doen van bedoelde aangiften is vereist dat E kan worden aangemerkt als de (straffeloze) feitelijke uitvoerder van het onjuist doen van die aangiften. Naar het oordeel van het hof schiet het bewijs echter tekort voor de vaststelling dat E – feitelijk – de aangiften heeft gedaan.

Daarbij neemt het hof in aanmerking dat de onderhavige zaak zich hierdoor kenmerkt, dat de betrokkenheid van E bij het doen van de in de ten- lastelegging bedoelde aangiften beperkt is gebleven tot het op verzoek van diens oudere broer, de verdachte, eenmalig plaatsen van een handtekening op een machtiging aan L en dat hij nadien onwetend is gehouden ten aanzien van die aangiften.

Nu E niet kan worden aangemerkt als degene die de aangiften heeft gedaan, kan de verdachte evenmin worden aangemerkt als ‘doen-pleger’ van het door zijn broer onjuist doen van de aangiften.

Ten slotte is evenmin bewijs voorhanden voor het door de verdachte doen plegen van het door L onjuist doen van bij de belastingwet voorziene aangiften voor de loonheffing ten name van E, handelend onder de naam Y Personeelsdiensten. Indien met de advocaat-generaal zou worden aange- nomen, dat de aangiften feitelijk elektronisch zijn verzonden door L, is er geen sprake van dat de verdachte kan worden verweten L een bij de belastingwet voorziene aangifte onjuist te hebben laten doen, aangezien E niet (als deelnemer) betrokken was bij de aangiften en voorts de verdachte, noch L de kwaliteit heeft van degene die was uitgenodigd tot het doen van aangiften loonheffing ten behoeve van de onder de naam Y Personeelsdiensten verrichte activiteiten, welke aangiften immers zijn uitgereikt op naam van E.

Hieraan doet niet af dat E L heeft gemachtigd tot het doen van aangifte, omdat daarmee de plicht om gevolg te geven aan de uitnodiging tot het doen van aangifte niet is overgegaan van E op L en het doen van een aangifte door een gemachtigde, L, niet op één lijn kan worden gesteld met het zelf doen van een aangifte (door E) (vgl. Hoge Raad 1 december 2006, ECLI:NL:HR:2006:AU7741; Hoge Raad 23 september 2011, ECLI:NL:HR:- 2011:BT2215; Hoge Raad 30 september 2011, ECLI:NL:HR:2011:BT5846; Hoge Raad 31 mei 2013, ECLI:NL:HR:2013:BY7673).

Bovendien overweegt het hof het volgende. Zelfs indien hetgeen op naam van E bij de rijksbelastingdienst is binnengekomen zou hebben te gelden als door (of namens) E ingediende aangiften, volgt uit het feit dat de verdachte bij uitsluiting degene was die daadwerkelijk handelde onder de naam Y Personeelsdiensten, zoals reeds overwogen, dat niet E inhoudingsplichtige was, maar de verdachte. Vorenbedoelde aangiften bevatten in dat geval dan ook een te hoog bedrag aan loonheffing, omdat niet E de loonheffing diende af te dragen, maar de verdachte, zodat niet bewezen is dat hetgeen op naam van E bij de rijksbelastingdienst is binnengekomen ertoe strekte dat (van E) te weinig belasting werd geheven.

De verdachte zal daarom ook worden vrijgesproken van hetgeen in de zaak met parketnummer 04-993002-12 subsidiair is ten laste gelegd.

Parketnummer 04-990018-06 feit 2 (opzettelijk doen van onjuiste aangifte)

Ten aanzien van het in de zaak met parketnummer 04-990018-06 onder 2 ten laste gelegde overweegt het hof als volgt.

Mede gelet op de verklaringen van verdachte en M (loonadministrateur) acht het hof bewezen dat de verdachte opzettelijk door tussenkomst van het/de door hem gemachtigde administratiekantoor/administrateur de in de tenlastelegging bedoelde aangiften voor de loonbelasting en premie volks- verzekeringen onjuist heeft gedaan, aangezien hij opzettelijk door hemzelf valselijk opgemaakte loonbescheiden heeft aangeleverd aan de door hem gemachtigde, L, wetende dat die gemachtigde – zonder controle van de aangeleverde uren, tot welke controle L geen opdracht had – op basis van die loonbescheiden de aangifte voor de loonbelasting en premie volksverzekeringen zou verzorgen.

Bewezenverklaring

Het in de zaak met parketnummer 04-990018-06 bewezen verklaarde wordt gekwalificeerd als:

1. valsheid in geschrift, meermalen gepleegd;
2. opzettelijk een bij de belastingwet voorziene aangifte onjuist doen, terwijl het feit ertoe strekt dat te weinig belasting wordt geheven, meermalen gepleegd.

Strafoplegging

Het hof veroordeelt verdachte tot een gevangenisstraf voor de duur van 10 maanden.

Ter compensatie van de inbreuk op het recht van de verdachte op berechting binnen een redelijke termijn zal het hof strafvermindering toepassen, in die zin dat van voormelde straf een gedeelte van vier maanden in voor- waardelijke vorm zal worden opgelegd.

Lees hier de volledige uitspraak.

Termijn van drie maanden (art. 591a lid 4 vierde jo. 591 lid 2 Sv) vangt aan nadat zich omstandigheid heeft voorgedaan op grond waarvan de verdachte van het einde van de zaak kennis heeft genomen

Gerechtshof Den Haag 31 juli 2014, ECLI:NL:GHDHA:2014:2816

Achtergrond

Bij brief van 24 oktober 2011, gericht aan mr. Stolk, heeft de officier van justitie medegedeeld dat hij de dagvaarding van verzoeker intrekt en de zaak tegen verzoeker zal seponeren omdat de zaak tegen de medeverdachte (de oom van verzoeker) inmiddels al is geseponeerd op grond dat het een oud feit betreft.

Verzoeker heeft vervolgens bij een op 25 januari 2012 ter griffie van de rechtbank ingekomen verzoekschrift gevraagd hem op de voet van artikel 591a Sv een bedrag toe te kennen van €1.443,17 als vergoeding voor de kosten van rechtsbijstand in de strafzaak, te vermeerderen met een bedrag van €275 als vergoeding voor de kosten van rechtsbijstand in de procedure ex artikel 89/591a Sv, dan wel een bedrag van €540 in het geval van een mondelinge behandeling in raadkamer.

Bij brief van 6 mei 2012 heeft de officier van justitie aan verzoeker medegedeeld dat is besloten verzoeker niet (verder) te vervolgen op grond dat het feit waarvan verzoeker werd verdacht te oud is.

Oordeel rechtbank

De rechtbank Rotterdam heeft bij beschikking van 12 februari 2013 verzoeker niet-ontvankelijk verklaard in het verzoek. Daarbij heeft de rechtbank eerst vastgesteld dat uit het verzoekschrift en het verhandelde in raadkamer is gebleken dat de brief van de officier van justitie van 24 oktober 2011 de verzoeker ook heeft bereikt en dat zowel de advocaat als de verzoeker hebben vertrouwd op deze mededeling van de officier van justitie en er ook vanuit zijn gegaan dat de zaak tegen verzoeker als verdachte op 24 oktober 2011 is geseponeerd. De rechtbank komt op grond hiervan tot het oordeel dat de strafzaak tegen verzoeker op 24 oktober 2011 is geëindigd en dat de sepotmededeling van 6 mei 2012 dat oordeel niet anders maakt.

Gelet op het voorgaande is de rechtbank tot de conclusie gekomen dat de zaak door de brief van de officier van justitie van 24 oktober 2011 is geëindigd, dat de termijn van drie maanden, waarbinnen het verzoek op grond van het voorschrift van artikel 89, lid 3, Sv had moeten worden ingediend, is ingegaan op 25 oktober 2011 en is geëindigd op 22 januari 2012, zodat het op 25 januari 2012 ter griffie van de rechtbank ingekomen verzoekschrift buiten de door de wet gestelde termijn van drie maanden en derhalve te laat is ingediend.

Hoger beroep

Ontvankelijkheid 

Namens verzoeker is op 18 februari 2013 hoger beroep tegen die beschikking ingesteld. De advocaat-generaal heeft geconcludeerd tot vernietiging van de beschikking waarvan beroep en tot toewijzing van het verzoek.

Met de rechtbank is het hof van oordeel dat de zaak is geëindigd door de brief van de officier van justitie van 24 oktober 2011, gericht aan mr. Stolk, waarin de officier van justitie mededeelt dat hij de dagvaarding van verzoeker intrekt en de zaak tegen verzoeker zal seponeren.

Op grond van artikel 591a, vierde lid, juncto, artikel 591, tweede lid Sv dient een verzoek als het onderhavige te worden ingediend binnen drie maanden na beëindiging van de strafzaak.

Echter, een redelijke wetstoepassing brengt mee dat de termijn van drie maanden eerst een aanvang neemt nadat zich een omstandigheid heeft voorgedaan op grond waarvan kan worden vastgesteld dat de verdachte van het einde van de zaak, in casu de brief van de officier van justitie van 24 oktober 2011, kennis heeft genomen.

Echter, anders dan de rechtbank heeft het hof niet kunnen vaststellen dat verzoeker reeds op 25 oktober 2011 op de hoogte is gekomen van de brief van de officier van justitie van 24 oktober 2011. Dat de raadsman heeft verklaard dat hij zelf wel op 25 oktober 2011 van die beslissing op de hoogte was acht het hof onvoldoende om te kunnen vaststellen dat dit ook voor verzoeker dient te gelden.

In hoger beroep heeft ook de advocaat-generaal niet aangetoond dat verzoeker op enig tijdstip voor 23 januari 2012, zijnde de datum waarop het verzoekschrift is ondertekend, op hoogte was van de sepotbeslissing van de officier van justitie van 24 oktober 2011, terwijl ook het hof niet is gebleken van een omstandigheid op grond waarvan kan worden vastgesteld dat verzoeker vóór 23 januari 2012 van die beslissing op de hoogte was.

Gelet op het voorgaande is het hof van oordeel dat zich eerst op 23 januari 2012, zijnde de datum van ondertekening van het verzoekschrift, een omstandigheid heeft voorgedaan op grond waarvan kan worden vastgesteld dat verzoeker op de hoogte was van de beslissing van de officier van justitie van 24 oktober 2011, zodat –nu het verzoekschrift op 25 januari 2012 ter griffie van de rechtbank is ingekomen- de termijn van drie maanden na het eindigen van de zaak, waarbinnen op grond van op grond van artikel 89, derde lid Sv het verzoekschrift had moeten worden ingediend, niet is overschreden.

Verzoeker is derhalve ontvankelijk in het verzoek.

Dit brengt mee dat de beschikking waarvan beroep moet worden vernietigd.

Beoordeling van het verzoek

De strafzaak tegen de verzoeker is geëindigd met een beslissing, die hem op grond van artikel 591a, eerste en tweede lid, van het Wetboek van Strafvordering in beginsel recht geeft op toekenning van een vergoeding van kosten voor rechtsbijstand in de strafzaak, waaronder de kosten voor rechtsbijstand in de procedure ex artikel 89 Sv, indien en voor zover daartoe, naar het oordeel van het hof, alle omstandigheden in aanmerking genomen, gronden van billijkheid aanwezig zijn.

Nu het hof die gronden van billijkheid aanwezig acht, dient aan verzoeker een bedrag te worden toegekend van €1.443,17 als vergoeding voor de kosten van rechtsbijstand in de strafzaak, alsmede het forfaitaire bedrag van €540 als vergoeding voor kosten van rechtsbijstand in verband met opstellen, indienen en het in eerste aanleg mondeling toelichten van het verzoekschrift ex artikel 89 van het Wetboek van Strafvordering te worde toegekend, derhalve in totaal een bedrag van €1.983,17.

Lees hier de volledige uitspraak.

Geen sprake van “détournement de pouvoir”: Onderzoek aan verdachte’s kleding en de doorzoeking van de auto rechtmatig

Gerechtshof Den Haag 25 augustus 2014, ECLI:NL:GHDHA:2014:2857

De raadsman heeft ter terechtzitting in hoger beroep betoogd dat de doorzoeking van de auto waarin de verdachte en de medeverdachte zaten onrechtmatig is geweest. Er is sprake geweest van “détournement de pouvoir”, aldus de raadsman. De in die auto aangetroffen wapens en munitie, dienen dan ook van het bewijs uitgesloten te worden. De verbalisanten die de verdachte en de medeverdachte aanspraken wilden de auto waarin zij zaten doorzoeken en zochten naar een middel om die doorzoeking te rechtvaardigen, aldus de raadsman. De omstandigheid dat de verdachte een gebroken identiteitskaart aan een van de verbalisanten toonde, kon die doorzoeking en de daaraan voorafgaande fouillering van de verdachte, waarbij een zakje wiet werd aangetroffen, echter niet rechtvaardigen omdat aan de hand van die gebroken identiteitskaart verdachte’s identiteit kon worden vastgesteld.

Het hof overweegt als volgt.

Op basis van het door de verbalisanten A, B en C ambtsedig opgemaakte proces-verbaal van bevindingen stelt het hof vast dat genoemde verbalisanten van personeel van de Regionale meldkamer eenheid Rotterdam op 2 september 2013 de opdracht hadden gekregen te gaan naar de xlaan te Rotterdam, alwaar een personenauto van het merk Audi, type A4, kleur blauw, voorzien van het kenteken X zich verdacht zou ophouden. Volgens de melding die de verbalisanten hadden gekregen, was voornoemd voertuig en de inzittenden betrokken bij een verdachte situatie waarbij zij aandacht hadden voor hun omgeving. Het was de verbalisanten bekend dat er in het betreffende deel van de stad veel inbraken werden gepleegd.

Ter plaatse aangekomen zagen de verbalisanten dat er twee personen in het voertuig zaten. De ene persoon, naar later bleek de medeverdachte, zat als bestuurder in het voertuig. De andere persoon, naar later bleek de verdachte, zat als bijrijder in het voertuig.

Verbalisant B zag op de grond van het voertuig, bij de voeten van de bijrijder een bruin gekleurde panty liggen.

Verbalisant A zag op de grond, van het voertuig, bij de voeten van de bestuurder, een zwart gekleurde zaklamp liggen.

Verbalisant A, kreeg van de persoon die op de bijrijdersstoel zat – de verdachte - een Nederlandse identiteitskaart in handen. A zag dat deze identiteitskaart op diverse plaatsen gebroken was en door middel van plakband aan elkaar geplakt was. A constateerde dat de identiteitskaart van verdachte niet voldeed aan de eisen van een geldig legitimatiebewijs waarop verdachte desgevorderd uit de auto stapte.

Daarop heeft verbalisant A de verdachte aan een fouillering onderworpen met het doel een geldig legitimatiebewijs in handen te krijgen.

Bij gelegenheid van deze fouillering trof de verbalisant in de rechterzak van de spijkerbroek van de verdachte een doorschijnend gripzakje met wiet aan.

Gezien voornoemde bevindingen hebben de verbalisanten een doorzoeking van het voertuig verricht op grond van artikel 55b lid 1 Wetboek van Strafvordering en de Opiumwet teneinde een geldig legitimatiebewijs van verdachte in handen te krijgen en om het voertuig te controleren op de aanwezigheid van meer verdovende middelen.

Bij gelegenheid van de verrichte doorzoeking werd achter de bijrijdersstoel een rugzak aangetroffen met daarin het in de tenlastelegging genoemde gasdrukpistool. Achter de bestuurdersstoel werd een rugzak aangetroffen met daarin de in de tenlastelegging genoemde revolver met daarbij behorende munitie.

De bij de voeten van de bestuurder aangetroffen zwart gekleurde zaklamp bleek het in de tenlastelegging genoemde stroomstootwapen te zijn.

Conclusie

Het hof stelt op grond van het vorenstaande vast dat de verdachte (desgevorderd) niet een geldig identiteitsbewijs in de zin van artikel 1 juncto 2 van de Wet op de Identificatieplicht ter inzage heeft aangeboden aan verbalisant A. Gegeven de meerbedoelde melding was de verbalisant bevoegd aanbieding van een geldig identiteitsbewijs te vorderen. Zulks was naar het oordeel van het hof redelijkerwijs noodzakelijk voor de uitvoering van de politietaak.

Vervolgens is rechtmatig toepassing gegeven aan de de verbalisanten op grond van artikel 55b, eerste lid, van het Wetboek van Strafvordering toekomende bevoegdheid de verdachte aan zijn kleding te onderzoeken, alsmede de auto waarin de verdachte als bijzitter was gezeten te onderzoeken, nu zulks noodzakelijk was voor de vaststelling van zijn, verdachte’s, identiteit.

Daarnaast, zo stelt het hof vast, hadden de verbalisanten gegeven het aantreffen van een zakje met wiet in de broekzak van de verdachte ook op grond van artikel 9 van de Opiumwet, toegang tot meergenoemde auto.

Slotsom is dat naar het oordeel van het hof geen sprake is geweest van “détournement de pouvoir” en het onderzoek aan verdachte’s kleding en de doorzoeking van de auto rechtmatig is geweest.

Het hof verwerpt het verweer.

Lees hier de volledige uitspraak.