'Vierde Witwasrichtlijn aangenomen; wat wijzigt?'

Het bestrijden van witwassen en terrorismefinanciering staat hoog op de politieke agenda. De basis voor de wetgeving ligt in twee Europese Richtlijnen. Deze Richtlijnen zijn in de Nederlandse wetgeving geïmplementeerd in de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (WWFT). Op grond van deze regelgeving zijn onder meer instellingen als banken, verzekeraars, financiële instellingen, advocaten, notarissen en belastingadviseurs, makelaars en ook casino’s en juweliers verplicht cliëntenonderzoek te doen. Op 20 mei 2015 heeft het Europees Parlement de Vierde antiwitwasrichtlijn (hierna: Vierde Witwasrichtlijn) aangenomen. Uiterlijk juni 2017 dienen de lidstaten de bepalingen van de Vierde Witwasrichtlijn in nationale wetgeving te implementeren. Dat zal in Nederland tot aanpassing van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme leiden. Elke rechtspersoon is verplicht de ultimate beneficial owner, de uiteindelijk belanghebbende (UBO), in een nationaal register te registreren. In deze bijdrage worden de belangrijkste wijzigingen door de auteurs op een rijtje gezet.

Lees verder:

• Vierde Witwasrichtlijn aangenomen; wat wijzigt? door B. Snijder-Kuipers, T.A. Tilleman in Nederlands tijdschrift voor Europees recht nr. 7, 2015

Dit artikel kunt u enkel raadplegen indien u bent geabonneerd op het Nederlands tijdschrift voor Europees recht. Daarnaast is het artikel ook los aan te kopen. 

'Beschikt en gecheckt: de OM-afdoening en de strafvorderlijke machtenscheiding'

In 2014 werd het rapport ‘Beschikt en gewogen. Over de naleving van de wet door het openbaar ministerie bij het uitvaardigen van strafbeschikkingen’ gepubliceerd. De onderzoekers kwamen tot de conclusie dat met name binnen het kader ZSM ernstige fouten worden gemaakt. Naar aanleiding van dit rapport onderzoekt auteur of op basis van het rapport kan worden gesteld dat er een probleem is, en zo ja, of dat dan niet fundamenteler is dan het rapport laat zien? De reikwijdte van het rapport wordt besproken, evenals de in het rapport voorgestelde aanpassingen van de procedure en de rechterlijke strafbeschikking in andere Europese landen. De conclusie is dat de Nederlandse situatie uniek is. In andere Europese landen mag een staatsorgaan dat niet onafhankelijk is van de politieke macht een burger niet veroordelen. De fouten gemaakt door het Nederlandse Openbaar Ministerie kunnen volgens auteur niet worden weggenomen door aanpassingen in de procedure. Hiervoor dient de OM-strafbeschikking te worden omgevormd naar een rechterlijke strafbeschikking voor eenvoudige misdrijven waardoor de strafvorderlijke machtenscheiding ook in het Nederlandse systeem een plaats krijgt.

Lees verder:

• Beschikt en gecheckt: de OM-afdoening en de strafvorderlijke machtenscheiding door J.J. Peters in Trema 38e jrg., nr. 7, september 2015

Dit artikel is enkel te raadplegen indien u bent geabonneerd op Trema. 

Meldplicht Adviseur?

Op 23 januari 2015 heeft de accountantskamer een accountant berispt omdat deze de Belastingdienst niet had geïnformeerd dat zijn cliënt fraude had gepleegd met aangiften omzetbelasting. Deze beslissing biedt elke belastingadviseur stof tot nadenken. Kan een adviseur tuchtrechtelijk gestraft worden als hij de Belastingdienst niet informeert over een achteraf bekend geworden fraude? In essentie draait de zaak om de spanning die bestaat tussen de beginselen van vertrouwelijkheid en integriteit die de fundamenten vormen van de dienstverlening van de fiscale professional, ongeacht of deze accountant, NOB-lid of RB-lid is. Lees hier het volledige artikel:

• Meldplicht Adviseur? door Peer Caljé in Belastingzaken nummer 5 2015

Compliance & Arbeidszaken

De meest recente editie van het Tijdschrift voor Compliance heeft de titel Compliance & Arbeidszaken gekregen en gaat over ‘al hetgeen tot de arbeidsrelatie enige betrekking heeft’. In het themanummer is gekozen voor onderwerpen waarbij de toezichtsrechtelijke eisen die gelden voor onder toezichtstaande instellingen doorwerken in de arbeidsrelatie tussen de instelling en degenen die in dienst staan van de instelling. De onderwerpen die binnen het thema besproken worden zijn de geschiktheids- en betrouwbaarheidstoets voor bestuurders, commissarissen en topmanagement, screening van de personeelslagen ónder het topmanagement, binding aan externe regels en intern beleid, disciplinaire maatregelen bij overtreding van compliance policies, de aansprakelijkheid van de compliance officer, een effectief gebleken soft control monitoring methode en een alternatief voor de bankierseed als bijdrage aan het herstel van vertrouwen in financiële instellingen. Naast deze onderwerpen zijn ook de terugkerende rubrieken ‘Lessons Learned’ en ‘Kritisch over’ vertegenwoordigd.   Klik hier voor meer informatie.

'Het instituut van de borgsom in het Nederlandse strafprocesrecht: De voor- en nadelen in nationaal perspectief'

De borgsom in het Nederlandse strafprocesrecht leidt tot op heden slechts een slapend bestaan. In de praktijk klinken echter steeds meer geluiden vóór toepassing van alternatieven voor de voorlopige hechtenis. In deze bijdrage wordt daarom vanuit verschillende perspectieven stilgestaan bij de voor- en nadelen van de toepassing van de borgsom. Lees hier het volledige artikel.

'Mag ik je een tip geven...? Over bescherming van tipgevers van tipgevers en beinvloeding van getuigen'

De president van het Hof Arnhem-Leeuwarden heeft strafaangifte gedaan tegen het ministerie van Financiën wegens het geven van instructies aan getuigen om een beroep te doen op hun verschoningsrecht in een fiscale procedure. In dit artikel wordt deze procedure uiteengezet en besproken of het hierin ingestelde cassatieberoep kans van slagen heeft. Ten slotte zal de strafaangifte worden geanalyseerd in het licht van de bestaande jurisprudentie. Lees verder:

• Mag ik je een tip geven…? Over bescherming van tipgevers van tipgevers en beinvloeding van getuigen door A.A. (Anke)  Feenstra, R.J. (Reinder) de Jong in Ars Aequi oktober 2015

'Het episodisch geheugen en getuigenverhoor | Wat weten politieverhoorders hiervan?'

In this study, we examined what police interviewers know about factors that affect the reliability of eyewitness testimony. We asked 143 specialist investigative interviewers from the Dutch police to complete a questionnaire about eyewitness memory. The results indicate that the police interviewers have limited knowledge of episodic memory and accompanying interviewing issues. In addition, we analyzed the interview manual from the Dutch Police Academy on coverage of the topics in our questionnaire. The poor level of knowledge of the police interviewers was correlated with lack of knowledge in the manual. Results are discussed in relation to education in police interviewing in the Netherlands. Lees verder:

• Het episodisch geheugen en getuigenverhoor | Wat weten politieverhoorders hiervan? door Dr. Geralda Odinot, Drs. MCI Roel Boon en BSc Laura Wolters in Tijdschrift voor Criminologie aflevering 3 2015

Dit artikel kunt u enkel raadplegen indien u bent geabonneerd op het Tijdschrift voor Criminologie.

'Bewuste roekeloosheid in het verkeersaansprakelijkheidsrecht'

In het civiele recht is een laedens slechts aansprakelijk indien door zijn onrechtmatig handelen of nalaten schade wordt veroorzaakt en dit gedrag aan hem kan worden toegerekend. Voor toerekenbaarheid is een zeer lichte vorm van schuld voldoende. Soms volstaat zelfs geobjectiveerde schuld, zonder dat er sprake is van verwijtbaarheid. Opzet of een ernstige schuldgradatie als bewuste roekeloosheid is dus niet vereist voor aansprakelijkheid. Dit laat onverlet dat zij wel een rol kunnen spelen bij de vestiging van aansprakelijkheid. Zo kan opzet of aan opzet grenzende roekeloosheid van een kind dat jonger is dan 14 in het verkeer tot overmacht en aldus tot verval van aansprakelijkheid van de eigenaar van een motorrijtuig leiden en is bijvoorbeeld een arbiter of financieel toezichthouder uitsluitend aansprakelijk in geval van opzet of bewuste roekeloosheid. Opzet of bewuste roekeloosheid bij de werknemer heeft verval van aansprakelijkheid van de werkgever ten gevolge. In het verzekeringsrecht is de schadeverzekeraar ontslagen van de plicht tot dekking van de schade, indien deze is veroorzaakt door opzet of roekeloosheid van de verzekerde en in het vervoersrecht leidt opzet of bewuste roekeloosheid tot een doorbraak van aansprakelijkheid. In het civiele verkeersrecht heeft opzet of bewuste roekeloosheid vooral als eigen schuld van het verkeersslachtoffer betekenis: een succesvol beroep op dit verweer door de dader leidt tot vermindering van diens schadevergoedingsplicht.

In dit artikel wordt de stand van zaken omtrent het begrip (bewuste) roekeloosheid in het verkeersaansprakelijkheidsrecht nader onderzocht. Een belangrijke plaats is daarbij weggelegd voor het bewijs van bewuste roekeloosheid. In dat kader onderzoekt de auteur kort de strafrechtelijke benadering van het bewijs van roekeloosheid . Deze heeft in de recente rechtspraak van de Hoge Raad veel aandacht gekregen. Ofschoon het één op één vergelijken van juridische begrippen uit twee verschillende rechtsgebieden een riskante onderneming is, is een enkele signalering mogelijk en nuttig. Daarbij mag evenwel niet over het hoofd worden gezien dat roekeloosheid in het civiele verkeersrecht gedrag van het slachtoffer betreft, terwijl voor het verkeersstrafrecht uitsluitend roekeloosheid van de pleger relevant is.

Lees verder:

• Bewuste roekeloosheid in het verkeersaansprakelijkheidsrecht door Mw. mr. drs. I. Haazen in VR 2015/96

Dit artikel is enkel te raadplegen indien u bent geabonneerd op Verkeersrecht ANWB.

Meer weten over bewuste en onbewuste schuld in het straf- en bestuursrecht? Kom dan op maandag 26 oktober 2015 naar de cursus Schuld en Verwijtbaarheid in Straf- en Bestuursrecht.

Klik hier voor meer informatie of om in te schrijven.

'De innige relatie tussen strafbaarstelling en strafmaxima in het verkeer en bij doodslag'

Aanrijdingen met dodelijke afloop worden regelmatig met grote heftigheid bejegend, denk in het verleden aan de Porschezaak of die van de Zeeuwse motorrijder in Souburg. Vrijdag 21 november 2014 ontstond een vechtpartij in een Limburgse rechtszaal over een volgens het publiek te lichte straf die was opgelegd aan de veroorzaker van een dodelijke aanrijding met drie te betreuren familieleden. Zijn die emoties verklaarbaar en kan het anders? In deze bijdrage sta ik stil bij de mogelijkheden om de strafoplegging meer in overeenstemming te brengen met het publieke verwachtingspatroon. Lees hier het volledige artikel:

• De innige relatie tussen strafbaarstelling en strafmaxima in het verkeer en bij doodslag door Rinus Otte in VR 2015/49

'De begrensde reikwijdte van de fiscale geheimhoudingsplicht bij een derdenonderzoek'

Kennelijk is de Belastingdienst van mening dat de fiscale geheimhoudingsplicht van art. 67, lid 1 AWR ‘voor iedereen tegenover iedereen voor gegevens van iedereen’ geldt, dus ook voor degene bij wie het derdenonderzoek wordt gehouden. Deze persoon zou de belastingplichtige derde op wie het onderzoek betrekking heeft niet mogen informeren. Tevens zou die persoon de hem door de Belastingdienst verstrekte informatie over de belastingplichtige derde niet mogen delen met zijn eigen gemachtigde. In deze opinie gaat de auteur in op de vraag of een dergelijke, strikte uitleg wel onder de reikwijdte van de geheimhoudingsplicht als bedoeld in art. 67, lid 1, AWR valt. Lees verder:

• De begrensde reikwijdte van de fiscale geheimhoudingsplicht bij een derdenonderzoek door mr. A.T.P. Nefkens in Tijdschrift voor Formeel Belastingrecht nr. 5 - september 2015