Het vonnis van de rechtbank Den Haag van 26 mei 2021 tussen Milieudefensie e.a. en Shell heeft in binnen- en buitenland nogal wat reacties opgeroepen en is ook al vaak geannoteerd. Internationale normen zoals de Ruggie principes kunnen kleur geven aan de zorgvuldigheidsnorm bij het bepalen of er sprake is van onrechtmatig handelen. Die inkleuring speelt ook een rol bij bedrijfsspecifiek beleid. In deze noot wordt naar de doorwerking van die normen gekeken en meer specifiek of het vonnis ook voor het arbeidsrecht, met name de fundamentele arbeidsnormen zoals dwangarbeid en kinderarbeid, een zekere betekenis kan hebben. Uit de gebruikte terminologie in het vonnis kan worden afgeleid dat dit niet zonder meer het geval is.

De transitie naar een duurzamer klimaat en milieu staat hoog op de agenda van Europese en Nederlandse beleidsmakers en wetgevers. In navolging van het ‘Kyoto-protocol’ en de ‘Paris Agreement’, heeft de Europese Commissie (‘Commissie’) in haar ambitieuze ‘European Green Deal’4en ‘Fit for 55 Package’ gepubliceerd dat Europa moet omvormen tot een klimaat neutrale, grondstoffen efficiënte en concurrerende economie. Alle sectoren moeten daaraan meewerken door middel van bijvoorbeeld investeringen in milieuvriendelijke technologieën en bedrijven te helpen innoveren. De Europese wetgevers en nationale wetgevers van EU-lidstaten zetten beleid niet alleen in op klimaat en milieuduurzaamheid maar ook op sociale duurzaamheid, mensenrechten en bedrijfsaansprakelijkheid.

Op hoog niveau en in hoog tempo worden wereldwijd initiatieven ontplooid om ondernemingen ESG-‘accountable’ te maken. Met het op 21 april 2021 gepubliceerde voorstel voor de Corporate Sustainability Reporting Directive (de ‘CSRD’) levert de Europese Commissie aan die ontwikkeling een belangrijke bijdrage. In dit artikel bespreken wij op welke wijze de CSRD (ook) de positie van bedrijfsjuristen raakt. Om die duiding te kunnen geven, presenteren wij eerst de hoofdlijnen van de CSRD.

The future of corporate criminal liability in the U.S. and around the world may be for failure to adequately act on environmental, social, and governance (ESG) issues. In Europe and elsewhere, courts have found a fundamental right or the equivalent to protection from climate change. That right has been exercised in court cases against governments first, and it is moving into cases against private corporations. This manuscript focuses within ESG issues on potential U.S. corporate criminal liability for inaction to prevent climate change.